|
ÖZET: Başvuran, 2021 Ocak döneminde doçentlik başvurusunda bulunmuş, jüri değerlendirmesi sonucunda 3’e 2 oyla başarısız sayılmıştır. İtirazında, olumsuz görüş bildiren jüri üyelerinden birinin lisans hocası olması nedeniyle tarafsızlık iddiasında bulunmuş ve yedek jüri üyesinin raporunun dikkate alınmasını talep etmiştir. Ancak, ilgili mevzuat gereği, doçentlik başvurularında jüri üyelerinin değerlendirmeleri, adayın akademik yayın ve çalışmalarının niteliği ile bilim alanına katkısını esas alarak yapılmaktadır. Başvuranın eserlerinin nitelik açısından yeterli bulunmadığı, jüri raporlarında detaylı ve gerekçeli değerlendirmelerin yapıldığı tespit edilmiştir.
Yapılan incelemede, başvuranın itirazlarının ve jüri üyelerinin değerlendirmelerinin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu sonucuna varılmıştır. Jüri üyelerinin tarafsızlığına dair somut bir delil sunulmadığı gibi, jüri üyelerinin bilimsel değerlendirmeleri, kişisel raporları olarak kabul edilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın doçentlik başvurusunun reddi yönündeki kararın hukuka uygun olduğu belirlenmiştir. Bu çerçevede, başvuranın itirazı reddedilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/2077-S.22.3138
BAŞVURU NO : 2021/15038
KARAR TARİHİ : 15/02/2022
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ÜNİVERSİTELERARASI KURUL BAŞKANLIĞI
Başvuranın, 2021 Ocak dönemi 905-ElektrikElektronik Mühendisliği
BAŞVURUNUN KONUSU :
alanından yaptığı doçentlik başvurusunun jüri eser inceleme sonucunda “Başarısız” bulunmasına itirazı hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 05/09/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza 05.09.2021 tarihinde yapılan başvuruda , özetle; Şubat 2021 dönemi
Elektrik-Elektronik Mühendisliği alanından yaptığı doçentlik başvurusunun eser inceleme aşamasında 2
“Başarılı” ve 3 “Başarısız” oy ile başarısız olarak sonuçlandığını, doçentlik jürisinde görev alıp olumsuz görüş belirten bir jüri üyesinin Çukurova Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümünde lisans öğrencisi iken hocası olmasından dolayı eser inceleme aşamasında tarafsız bir değerlendirme yapmadığı kanaatinde olduğunu, yapmış olduğu gerekçeli itirazının da reddedildiğini ifade etmekte ve doçentlik jüri üyelerinden biri olan lisanstaki hocasının değiştirilerek yerine gelebilecek yedek jüri üyelerinden birinin vermiş olduğu karar ile doçentlik eser sonucunun yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 14.09.2021 tarihli ve sayılı bilgi-belge isteme yazısına süresinde cevap
verilmemesi üzerine 19.01.2022 tarihli ve sayılı yazımızla tekiden cevap istenilmiş ve
21.01.2022 tarihli e-posta ile 2021 Ocak Dönemi 905-ElektrikElektronik Mühendisliği alanından doçentlik
başvurusunda bulunan ve jüri eser inceleme sonucunda “Başarısız” olan başvurana ait dosya muhteviyatı ekte gönderilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18.10.1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine
başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma
hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
4) 14.06.2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi”
başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5) 04.11.1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun;
5.1) “Üniversitelerarası Kurul” başlıklı 11 inci maddesinin (b.6) bendinde; Üniversitelerarası Kurulun
görevleri arasında, “(Değişik: 22/2/2018-7100/3 md.) Doçentlik başvurularında ilgili bilim veya sanat alanında jüriler oluşturarak adayların yayın ve çalışmalarını Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen esas ve usuller kapsamında değerlendirip, yeterli yayın ve çalışmaya sahip olan adaylara doçentlik unvanı vermek,” sayılmıştır.
5.2) “Doçentlik ve atama” başlıklı 24 üncü maddesinde; “(Değişik: 22/2/2018-7100/5 md.) a) Doçentlik
başvuruları, Üniversitelerarası Kurulca belirlenen takvime göre yılda en az iki kez yapılır. Doçentlik başvuruları için aşağıdaki şartlar aranır: (1) Bir lisans diploması aldıktan sonra, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak… (3) Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek yeterli sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak. b) Üniversitelerarası Kurul, adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit eder. İlgili bilim veya sanat dalında yeterli öğretim üyesinin bulunmaması halinde, jüri üç üye ile teşkil edilebilir. Doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın yayın ve çalışmalarını değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını
Üniversitelerarası Kurula gönderirler. Asıl üyelerin hukuken geçerli bir mazerete dayalı olarak raporunu verememesi halinde, yedek üyelerin raporları, sırasına göre değerlendirmeye esas alınır. (Değişik cümle:15/4/2020-7243/2 md.) Jüri üyelikleri, jüri, değerlendirmeye esas alınan raporlar ve başvuru sonucu ilgililere elektronik ortamda erişime açılır ve bu bilgiler, erişime açıldığı tarihi izleyen beşinci gün ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. c) Üniversitelerarası Kurulca yeterli yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verilen adaya doçentlik unvanı verilir. ç) Doçentlik başvurularında adayların yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir…”;
6) Başvuranın doçentlik başvurusunun değerlendirildiği süreçte geçerli olduğu haliyle 15.04.2018
tarihli ve 30392 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Doçentlik Yönetmeliği’nin;
6.1) “Doçentlik bilim/sanat alanları ve kriterleri” başlıklı 3 üncü maddesinde; “(1) Doçentlik
değerlendirmesi, Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen bilim/sanat alanlarında adayın akademik yayın ve çalışmalarının incelenmesi çerçevesinde yapılır.
Bilim/sanat alanlarındaki güncellemeler izleyen dönemde, doçentlik kriterlerindeki güncellemeler ise kabul edildikleri tarihten sonraki ikinci doçentlik başvuru döneminde uygulanır.”;
6.2) “Başvuru zamanı, şartları ve usulleri” başlıklı 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinde;
“(2) Doçentlik başvurusu için; … c) Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek asgari sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak, şarttır.”
6.3) “Değerlendirme jürisinin oluşturulması” başlıklı 5 inci maddesinde; “(1) (Değişik:RG-
12/6/2020-31153) Doçentlik Komisyonu tarafından, süresi içinde başvurusunu tamamlayan adaylardan her
biri için, başvurulan bilim/sanat alanı göz önünde bulundurularak değerlendirme yapmak üzere beş asıl ve iki yedek üyeden oluşan jüri kurulur. Adayın başvurduğu bilim/sanat alanında yeterli öğretim üyesinin bulunmaması halinde jüri, üç asıl ve bir yedek üyeden oluşturulur. Jürinin üç kişi olarak teşekkül ettirilememesi halinde en yakın bilim/sanat alanından tamamlanmak suretiyle üç asıl ve bir yedek üyeden jüri oluşturulur. (2) Doçentlik jürilerinde görev alabilecek profesör unvanlı öğretim üyelerinin listesi, Yükseköğretim Kurulu personel veri tabanındaki bilgiler esas alınarak belirlenir. Doçentlik değerlendirme jürisindeki asıl ve yedek üyelikler, bu listede ilgili bilim alanlarında yer alan öğretim üyeleri arasından objektif ölçütlere göre belirlenir. (3) Doçentlik değerlendirme jürisinde görev alabilmek için öğretim üyesinin Devlet veya vakıf yükseköğretim kurumlarında 2547 sayılı Kanunun 26 ncı maddesi hükümlerine göre profesör olarak atanmış olması şarttır. (4) (Değişik:RG-12/6/2020-31153) Doçentlik değerlendirme jürisine atanan üyelere, jüri üyeliği görevi ve doçentlik başvurusunda bulunan adaylara jüri bilgileri elektronik ortamda erişime açılır. Jüri üyeliği görevi ve jüri bilgileri erişime açıldığı tarihi izleyen beşinci gün ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. Doçentlik değerlendirme jürisinde görevlendirilen öğretim üyelerinin listesi mensubu bulundukları üniversite rektörlüğüne bildirilir. (5) Jüri üyelerine başvuru alanında yeterli sayıda profesör bulunmaması durumu hariç bir başvuru döneminde üçten fazla görev verilmez.”
6.4) “Doçentlik değerlendirmesi” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında; “(Değişik madde:
12.06.2020 – 31153 s. R.G. Yön./3. md.) (1) Doçentlik değerlendirme jürisi, adayın başvuru dosyasını ilk
olarak bilimsel araştırma ve yayın etiğine aykırılık bulunup bulunmadığı ve asgari başvuru şartlarının sağlanıp sağlanmadığı yönünden değerlendirir. Jürinin bilimsel araştırma ve yayın etiği ihlali yönündeki değerlendirme raporları, ilgili Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Komisyonu tarafından incelenir. Jürinin adayın asgari başvuru şartlarını sağlamadığı yönündeki değerlendirme raporları ise Doçentlik Komisyonu tarafından incelenir. Asgari başvuru şartlarını sağlamadığı tespit edilen adayın doçentlik başvurusu
Doçentlik Komisyonu tarafından iptal edilir. Adaya, asgari başvuru şartlarını sağlamadığına ilişkin jüri raporları Doçentlik Komisyonu kararı ile birlikte bildirilir. Asgari başvuru şartlarını sağlamak kaydıyla, sonraki dönemlerde yeniden başvuru yapılabilir. (2) Doçentlik değerlendirme jürisi, hakkında bilimsel araştırma ve yayın etiği ihlali bulmadığı ve asgari başvuru şartlarını sağladığını tespit ettiği adayın akademik çalışmalarının niteliği ve bilim/sanat alanına katkısını esas almak suretiyle “başarılı” veya
“başarısız” bulduğunu belirten ayrıntılı ve gerekçeli bir değerlendirme raporu hazırlar. Jüri üyesi raporunu süresi içinde Doçentlik Bilgi Sistemine yükler.”
6.5) “Doçentlik Komisyonu” başlıklı 8 inci maddesinin ilgili fıkralarında; “(2) Doçentlik Komisyonu,
Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenecek objektif ve denetlenebilir yönteme göre her bir aday için ilgili sınav jürisinin asıl ve yedek üyelerini belirleyerek Üniversitelerarası Kurula sunar. Komisyon jürilerde ortaya çıkan maddi hataları düzeltir. (3) Adayların doçentlik sürecine ilişkin her türlü itirazları Komisyon tarafından incelenerek karara bağlanır…”;
Şeklinde düzenlemelerin olduğu görülmüştür.
7) ÜAK Başkanlığının internet sayfasında (https://www.uak.gov.tr/Documents/docentlik/2021-ocak-
donemi/basvuru-sartlari/TA_Tablo9_2021O_10032020.pdf) yer alan “2021 Şubat Dönemi Doçentlik
Başvuru Şartları” başlıklı bölümde “Tablo 9 – Mühendislik Temel Alanı” altında “Mühendislik temel alanında başvurulan doçentlik bilim alanı ile ilgili olarak aşağıdaki çalışmalara verilen birim puanlar esas alınmak suretiyle; en az doksan (90) puanının doktora unvanının alınmasından sonra gerçekleştirilen çalışmalardan elde edilmiş olması kaydıyla, asgari yüz (100) puan karşılığı bilimsel etkinlikte bulunmuş olması gerekir. Her çalışma, Tablo 9’da sadece bir bölümde yazılarak puanlandırılır. Tek yazarlı makalelerde yazar tam puan alır. İki yazarlı makalelerde başlıca yazar tam puanın 0.8’ini, ikinci yazar 0.5’ini alır. Üç ve daha fazla yazarlı makalelerde ise, başlıca yazar toplam puanın yarısını alır, diğer yazarlar ise diğer yarısını eşit paylaşır. Başlıca yazarın belirtilmediği iki veya daha fazla yazarlı makalelerde toplam
puan yazarlar arasında eşit olarak bölünür. Diğer yayınlarda (bildiri, kitap) ise toplam puan yazarlar arasında eşit olarak bölünür.” şeklinde belirleme yapıldığı görülmüştür.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8) Başvuranların iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte
değerlendirildiğinde; ilgili idarenin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edildiğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9) Kurumumuza yapılan başvuruda; 2021 Ocak dönemi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bilim
Alanından doçentlik başvurusunda bulunan başvuranın, eser inceleme sonucunda 3 jüri üyesinin “başarısız” değerlendirmesi ile başarısız bulunmasına itiraz ettiği ve özellikle olumsuz görüş bildiren jüri üyelerinden birinin lisans eğitimindeki hocalarından biri olması dolayısıyla tarafsız bir değerlendirme yapılmadığı kanaatiyle yedek jüri üyelerinden birinin raporunun dikkate alınmasını talep ettiği anlaşılmıştır.
10) Başvuranın doçentlik sürecine bakıldığında;
10.1) Batman Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi, Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü,
Elektronik Anabilim Dalında Dr. Öğretim Üyesi olan başvuranın 2021 Ocak döneminde 20.02.2021 tarihinde 9-Mühendislik Temel Alanı 905-Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bilim Alanından 116,8 puan ile doçentlik başvurusunda bulunduğu;
10.2) Başvuranın, jüri üyelerinin eser incelemeleri sonucunda 30.06.2021 tarihinde Üniversitelerarası
Kurul Yönetim Kurulu kararı ile 3’e 2’ye başarısız ilan edildiği;
10.3) Başvuranın, eser inceleme sonucuna ilişkin 10.07.2021 tarihli dilekçesinin Doçentlik Komisyonunun
19.08.2021 tarihli ve 2021/10 sayılı toplantısında görüşüldüğü, itiraz dilekçesinin reddine karar verildiği
ve 23.08.2021 tarihli yazıyla başvurana bildirildiği;
10.4) Başvuranın 05.09.2021 tarihinde Kurumumuza başvurduğu;
Tespit edilmiştir.
11) Konuyla ilgili mevzuata bakıldığında; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nda her bir bilim veya
sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek yeterli sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmanın doçentlik başvurusu için şart olduğu, Üniversitelerarası Kurulun adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit edeceği, doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyelerin, adayın yayın ve çalışmalarını değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını Üniversitelerarası Kurula gönderecekleri, Üniversitelerarası Kurulca yeterli yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verilen adaya doçentlik unvanı verileceği, doçentlik başvurularında adayların yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usullerin
Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği; Doçentlik Yönetmeliği’nde ise doçentlik değerlendirmesinin Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen bilim alanlarında adayın akademik yayın ve çalışmalarının incelenmesi çerçevesinde yapılacağı,
doçentlik başvurusu için her bir bilim disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek asgari sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmanın şart olduğu; Doçentlik Komisyonu tarafından, süresi içinde başvurusunu tamamlayan adaylardan her biri için başvurulan bilim alanı göz önünde bulundurularak değerlendirme yapmak üzere beş asıl ve iki yedek üyeden oluşan jüri kurulacağı, jürilerde görev alabilecek profesör unvanlı öğretim üyelerinin listesinin, Yükseköğretim Kurulu personel veri tabanındaki bilgiler esas alınarak belirlenerek üyeliklerin de bu listede ilgili bilim alanlarında yer alan öğretim üyeleri arasından objektif ölçütlere göre belirleneceği ve adaylara jüri bilgilerinin elektronik ortamda erişime açılacağı; doçentlik değerlendirme jürisinin, adayın başvuru dosyasını ilk olarak bilimsel araştırma ve yayın etiğine aykırılık bulunup bulunmadığı ve asgari başvuru şartlarının sağlanıp sağlanmadığı yönünden değerlendireceği, jürinin adayın asgari başvuru şartlarını sağlamadığı yönündeki değerlendirme raporlarının Doçentlik Komisyonu tarafından inceleneceği ve asgari başvuru şartlarını sağlamadığı tespit edilen adayın doçentlik başvurusunun Doçentlik Komisyonu tarafından iptal edileceği, doçentlik değerlendirme jürisinin hakkında bilimsel araştırma ve yayın etiği ihlali bulmadığı ve asgari başvuru şartlarını sağladığını tespit ettiği adayın akademik çalışmalarının niteliği ve bilim alanına katkısını esas almak suretiyle “başarılı” veya “başarısız” bulduğunu belirten ayrıntılı ve gerekçeli bir değerlendirme raporu hazırlayacağı; adayların doçentlik sürecine ilişkin her türlü itirazlarının
Komisyon tarafından incelenerek karara bağlanacağı hususlarının düzenlendiği görülmüştür.
12) Kurumumuzca yapılan incelemede; başvuranın doçentlik başvurusunu değerlendiren 5 jüri
üyesinden üçünün başvuranın eser incelemesinde başarısız olduğuna ilişkin rapor düzenlediği tespit edilmiş olup bu raporlara bakıldığında;
12.1) Prof. Dr. . .’nin 22.06.2021 tarihli detaylı raporunda; “Aday, tarımsal alandaki farklı
problemlerin çözümüne yönelik faaliyetleri ile adayın çalışmaları “niceliksel” anlamda yeterli bulunmuştur. Adayın ilgili bilim alanına katkıları açısından, adayın çalışmaları “niteliksel” anlamda yeterli bulunmamıştır. Bu husustaki açıklamalar aşağıda verilmiştir. Aday, makalelerinde dört adet makalelerinde başlıca yazar olarak beyan etmiştir. Makale listesinde 1. sırada nolu makalesinde; literatürde bulunan standart kNN algoritmasını kullanarak iris tanıma çalışması yapmıştır. Sonuçlar literatürdeki diğer iris tanıma sonuçları ile bir tabloda sunulmuştur. Yapılan çalışma incelendiğinde, ilgili akademik alana-akademik anlamda kNN algoritmasına aday tarafından herhangi bir akademik ve bilimsel katkı sunulmadığı gibi yapılan uygulamada da niteliksel farklılık bulunamamıştır. Adayın bu çalışması niteliksel anlamda yeterli bulunmamıştır. Makale listesinde 6. sırada nolu makalesinde; tarımsal sulama faaliyetlerinde kullanılan resmi (kayıtlı) olmayan elektrik trafolarının uydu görüntülerinden elde edilen veriler kullanılarak tespit edilmesi konusunda çalışma yapmıştır. Elde edilen veriler literatürde bulunan ELM, kNN, NBA ve SVM makine öğrenme metotları kullanılarak analiz edilmiştir. Mevcut problemin çözümü için ELM-FS algoritmasının daha etkin olduğu gösterilmiştir. Aday, bu yayınında motorları karşılaştırarak etkinliklerini incelemiş olup, ilgili algoritmalar veya çözüm yaklaşımı konusunda yeterli akademik katkı sunamadığı anlaşıldığından mevcut yayın niteliksel anlamda yeterli bulunmamıştır.
Makale listesinde 8. sırada nolu makalesinde; Batman ilinin sıcaklık tahmini konusunda çalışma yapmıştır. Doğrusal regresyon analiz metodunu kullanılarak sonuçlar ele edilmiştir. Kullanılan metot literatürde mevcut olup birçok çalışmada yaygın olarak kullanılmakta ve burada da yazar sıcaklık tahmini yapmıştır. Fakat yazar, sonucun etkinleşmesine yönelik akademik katkı sunamamış, çalışmanın çok iyi sonuç verdiğini ifade etmiş (Karar bölümün ikinci paragrafı son cümlesinde) fakat herhangi bir teknik metotla karşılaştırmamıştır, neye göre çok iyi sonuç vermiştir ifadesi belirsizlik taşımaktadır. Yayının akademik içeriği niteliksel anlamda yeterli bulunmamıştır. Makale listesinde 15. sırada nolu makalesini yüksek lisans öğrencisi ile yapılan çalışmalardan çıkartıldığı anlaşılmıştır. Yapılan çalışmada, tarımsal ürünlerin uydu verileri kullanılarak sınıflandırılması yapılmıştır. Adayın algoritmik/parametric anlamda çözüm algoritmasına akademik katkı sunamadığı literatürdeki standart algoritma kullanılarak
sonuçların elde edildiği görülmüştür. Yayın ilgili bilim alanına sunulan akademik yönünden niteliksel anlamda yeterli bulunmamıştır. Bu makalede önemli hususlardan birisi ise adayın makalede danışman olarak kendi adını birinci yazar olarak göstermesi akademik beklentilere/teamülleri uygun olmamıştır.
Çünkü bilindiği gibi gerek yüksek lisans gerekse doktora çalışmalarında öğrenci her zaman en yüksek etkiye sahip olup, ilgili yüksek lisans veya doktora çalışmalarından çıkartılacak yayınlarda da öğrencinin zorunlu haller (öğrencinin ölümü, makale yazılmamasında ısrar edilmesi, öğrencinin tez sunumu sonrası bulunamaması gibi bunlara benzer diğer zorunlu haller) dışında her zaman birinci ve danışmanın ikinci yazar olarak yer alması genel bir uygulama ve beklentidir. Zorunlu hallerin oluşması durumunda ise makale sonuna yazılacak bir bildirim ile zorunlu durumun ortaya çıktığının açıklaması yapılabilir.
SONUÇ: Aday çalışmalarında farklı çözüm algoritmalarını ve uygulama konularını incelemesi ile adayın çalışmaları “nicelik” olarak yeterli olmakla birlikte ilgili bilim alanına sunulan akademik katkıların niteliksel anlamda yeterli olmadığı değerlendirilmiştir.”
12.2) Prof. Dr. . .’nin 14.05.2021 tarihli detaylı raporunun Sonuç kısmında; “TÜBİTAK projesi
eşliğinde doktorasını yapan ve bu doktoradan yayınlar üreten Dr. , özellikle doktora sonrasında doktora tezine ve 2018 yılında sonlanmış olan TÜBİTAK projesine çok bağlı kalarak çalışmalar ve yayınlar yapmıştır. Bu çalışma sistematiğinin doğal bir sonucu olarak adayın doktora sonrası alana yaptığı katkılar oldukça sınırlı kalmıştır. Ayrıca başvuru şartlarını bir an önce sağlamaya yönelik hızlı bir şekilde yayın yapma gayreti bazı yayınlarda gerçekten özensiz durumların ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Doktora sonrası gerekli olan 90 puanı oldukça sınır bir değerden (90.6) sağlayan adayın bazı eserleri, raporumda ayrıntılı olarak açıkladığım üzere, bilimsel katkısı düşünüldüğünde doçent adayının puanlamaması ve beyannamede sunmaması gereken eserlerdir. Adayın sadece yayın sayısını artırmak için yayın göndermeyi tercih etmediği sürece ilerleyen dönemlerde alana katkı yapabileceğini düşünmekle beraber, dosyası değerlendirildiğinde hâlihazırdaki başvurusunun bilimsel yayın ilkeleri yönünden aksaklıklar ve doktora sonrası başvurduğu alana katkı yönünden eksiklikler içerdiği kanaatindeyim. Bu gerekçelerle Dr. ’ın doçentlik başvurusu BAŞARISIZ olarak değerlendirilmiştir.”
12.3) Prof. Dr. . . .’nin 09.05.2021 tarihli detaylı raporunun Genel Değerlendirme kısmında;
“Adayın eserleri genel olarak değerlendirildiğinde, özellikle doktora sonrasında beyan edilen SCI, SCI-E kapsamındaki makaleleri 2 adet Q1, 1 adet Q2 ve 1 adet de Q3 çeyrekliğindeki dergilerdir. Adayın diğer eserleri incelendiğinde çoğunluğunun alanında tanınırlığı düşük dergi ve konferanslarda olduğu görülmektedir. Eserlerinin çoğunda benzer öznitelik çıkarma ve sınıflandırma ya da regresyon yapılarını birlikte kullanımı söz konusudur. Çalışmaların geneline bakıldığında, özellikle yüksek lisans ve doktora kapsamında çalıştığı yöntemler ve benzerlerinin kullanımı görülmektedir. Çalışmalar genelde bilindik öznitelik çıkarıcıların ve örüntü tanıma yapılarının birleştirilmesi ve farklı alanlara uygulanması şeklindedir. Ağırlıklı olarak özgün taraf, özellikle doktora çalışması ile ilintili proje kapsamında alınan saha verileri ile uzaktan algılama görüntülerinin kullanımı ve bunlar üzerine inşa edilen tahmin yöntemleridir. Başlıca eser olarak beyan edilen nolu tek isimli eserde de doktora tezinde elde edilmiş sentetik açıklık radar görüntüsü ile çalışma birikiminden faydalanılarak bilindik makine öğrenme yöntemleri elektrik dağıtım trafolarının tespitinde kullanılmış olup, özgün olarak belirtilen tek taraf öznitelik vektörünün elde edilmesidir ki bu kısımdaki özgünlük de çok kısıtlıdır, örüntü tanıma tarafındaki yöntemlerde bir özgünlük görülmemiştir. Atıf sayıları, yayınlanmış eserlerinin ilgili bilim alanında tanınırlığının olduğunu göstermektedir. Ancak bu tanınırlıkta en büyük etki, yukarıda da bahsedilen yağmacı/şaibeli dergi kapsamında değerlendirdiğim “Remote Sensing” dergisinde basılan nolu eserden gelmektedir. Adayın verdiği lisans ve lisansüstü dersler incelendiğinde, kendi alanı ile ilgili yalnızca Görüntü İşleme ve Uzaktan Algılama dersleri verdiği, alanı ile ilgili temel derslerden olasılık teorisi, rassal değişkenler ya da sinyal işleme ile ilgili vermiş olduğu bir ders bulunmadığı görülmektedir.
Adayın bilime ve eğitim-öğretime yapmış olduğu katkılar genel olarak değerlendirildiğinde, doçentlik
unvanının alınabilmesi için, vaka çalışması şeklinde uygulamaya yönelik bir dergide değil de, değerlendirmede teknik taraftaki özgünlüğün ön planda tutulduğu bir dergide bir adet SCI/SCI-E dergi makalesine sahip olmasının; ayrıca Elektrik-Elektronik Mühendisliği doçentlik bilim alanında kendi araştırma konuları ile ilişkili yukarıda bahsedilen temel derslerden de en az birini vermesinin uygun olacağını düşünmekteyim.”
Şeklinde değerlendirme raporları düzenlendiği görülmüştür.
13) Başvuran başarılı/başarısız bütün jüri değerlendirme raporlarını inceleyerek itirazlarını ÜAK
Başkanlığına sunduğu görülmüş olup;
13.1) Doçentlik başvuru dosyasını başarılı bulan jüri değerlendirmelerine ilişkin olarak “jüri üyesinin
görüşlerinin bilimsel açıdan isabetli olduğu, nicel ve somut kriterler baz alarak değerlendirme yaptığı, ÜAK’ın belirlemiş olduğu doçentlik kriterlerine paralel objektif bir karar aldığı”, “jüri üyesinin sübjektif değerlendirmelere yer vermeden somut kanıt ve değerlendirme kriterlerine bağlı kaldığı” şeklinde tespitlerde bulunduğu;
13.2) Doçentlik başvuru dosyasını başarısız bulan jüri değerlendirmelerine ilişkin olarak ise “ucu açık ve
somut olmayan delillerle”, “bilimden uzak nitel kriterlerle” ve “sübjektif” değerlendirmeler yapıldığı, makalelerin yayın aşamasında hakem değerlendirmesinden geçtiği halde jüri üyelerince de tekrar hakemlik yaparcasına değerlendirme yapıldığı, ÜAK doçentlik başvuru şartları için gerekli tüm asgari ve etik aşamalarını geçmesine rağmen, eser inceleme sonucunun nitelik olarak başarısız olarak değerlendirilmesinin hiçbir somut dayanağı olmadığı, yine benzer şekilde eserlerinin nicel olarak yeterli olduğu, ancak nitel olarak yeterli olmadığı değerlendirmesinin sübjektif ve bilimsel yaklaşımdan uzak bir tutum olduğu, eserlerinin yayınlandığı dergilerin düşük kaliteli olduğu ve benzer metodolojilerin tekrarlandığı gerekçelerinin de sübjektif olduğu ve son olarak, bir jüri üyesinin lisans hocası olması nedeniyle değerlendirme yapmasının doğru olmadığı gibi hususlar çerçevesinde itirazda bulunulduğu görülmüştür.
14) Yapılan değerlendirmede;
14.1) İlgili mevzuata göre doçentlik başvurusu için her bir bilim disiplininin özellikleri dikkate alınarak
belirlenecek asgari sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak şart olsa da asgari başvuru şartlarının sağlandığı tespiti sonrasında jüri üyelerinden adayın akademik çalışmalarının niteliği ve bilim alanına katkısını esas alarak “başarılı” veya “başarısız” değerlendirmesi yapmalarının ve bunu ayrıntılı ve gerekçeli bir değerlendirme raporu ile ortaya koymalarının beklendiği ve bu çerçevede asgari başvuru şartlarının sağlanmasının adayın eser inceleme aşamasından başarılı olduğu anlamına gelmediği açık olup başvuranın, “jüri üyelerinin hakemlik yaparcasına değerlendirme yaptıkları” iddiasına karşılık jüri üyelerinden beklenenin tam da böyle bir değerlendirme olduğu ve bu çerçevede, jüri üyelerinin başvuranın çalışmalarını nicelik olarak yeterli bulmakla birlikte söz konusu Elektrik-Elektronik bilim alanına katkı anlamında ve nitelik açısından yeterli bulmadıkları anlaşılmıştır.
14.2) Başvuranın itiraz ettiği raporlara bakıldığında; raporlarda başvuranın eserlerin nitelik ve bilim alanına
katkısı açısından değerlendirilmediğinin veya raporların objektif ve bilimsel kriterlere dayanmadığının, gerekçeli ve ayrıntılı olmadığının söylenemeyeceği, örneğin başvuranın itiraz ettiği “eserlerinin yayınlandığı dergilerin düşük kaliteli olduğu” ve “benzer metodolojilerin tekrarlandığı” gibi gerekçelerin başvuranın iddia ettiği üzere sübjektif olduğunun söylenemeyeceği değerlendirilmiş ve ayrıca raporlardaki bazı gerekçelerin birbiriyle de uyumlu olduğu görülmüştür.
14.3) Başvuranın bir diğer iddiasının ise başarısız değerlendirmesi yapan jüri üyelerinden birinin, Çukurova
Üniversitesinden başvuranın lisans hocalarından biri olduğu gerekçesi ile değerlendirme yapmasının doğru olmadığına ilişkin olduğu görülmüş olup adayların lisans hocalarının doçentlik jürilerinde yer almayacağına dair bir düzenleme olmadığı, başvuranın söz konusu jüri üyesinin lisans hocası olmasından başka, kendisine taraflı bir tutumu olduğuna dair somut deliller ortaya koymadığı, kaldı ki böyle bir çekincesi olsa bile jüri bilgilerinin elektronik ortamda erişime açılması üzerine başvuranın bu durumu ÜAK
Başkanlığına bildirmediği anlaşıldığından bu iddiasının da yerinde olmadığı ve bu çerçevede, başvuranın, bu jüri üyesinin değiştirilerek yerine yedek jüri üyelerinden birinin değerlendirmesinin dikkate alınması talebinin de ilgili mevzuata göre asıl üyelerin hukuken geçerli bir mazerete dayalı olarak raporunu verememesi halinde yedek üyelerin raporlarının değerlendirmeye esas alınacağı karşısında uygun olmadığı değerlendirilmiştir.
14.4) Asıl önemlisi ile söz konusu raporların, jüri üyelerinin kendi bilimsel değerlendirmeleri ve kişisel
raporları olduğu, bu çerçevede objektif ve bilimsel bir değerlendirme yapılmadığına dair bulguların tespit edilemediği ve son olarak başvuranın itiraz ve taleplerinin mevzuatta öngörüldüğü üzere Doçentlik
Komisyonunca da değerlendirildiği anlaşılmış olup netice itibarıyla başvuranın itirazlarının ve jüri üyelerinden birinin lisans eğitimindeki hocası olması dolayısıyla değiştirilmesi ve yerine gelebilecek yedek bir jüri üyesinin vereceği karar ile doçentlik eser sonucunun yeniden değerlendirilmesi talebinin Doçentlik
Komisyonu tarafından reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
15) Başvuranın iddiaları, idarenin açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte
değerlendirildiğinde; yukarıda açıklanan gerekçelerle, jüri üyelerinin eser inceleme raporlarının kişisel raporları olduğu, başvuruya konu 3 raporun detaylı ve gerekçeli olmadığının söylenmeyeceği gibi bilimsel ve objektif olmadığının da söylenemeyeceği ve bu bilimsel değerlendirmelerin jüri üyelerinin takdirinde olduğu; diğer yandan başvuranın itirazının mevzuatta öngörüldüğü üzere Doçentlik Komisyonunca da değerlendirildiği anlaşılmış olup jüri üyelerinin eser incelemeleri sonucunda 30.06.2021 tarihinde
Üniversitelerarası Kurul Yönetim Kurulu kararı ile başvuranın 3’e 2’ye başarısız ilan edilmesi ve başvuranın itirazının Doçentlik Komisyonunun 19.08.2021 tarihli ve 2021/10 sayılı toplantısında görüşülüp reddine karar verilmesi işlemlerinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16) 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Denetçiliği
Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilen iyi yönetim ilkeleri açısından bir değerlendirme yapıldığında; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin süresinde ve gerekçeli olarak gönderilmediği, başvurana verilen cevaplarda ise “kararların gecikmeksizin bildirilmesi” ilkesine uyulduğu, ancak “kararların gerekçeli olması” ve “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uyulmadığı tespit edilmiş olup bundan böyle bu ilkelere uyulması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz tarafından
reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. Buna göre; ilgili idarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden (varsa) arta kalan sürede Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle;
Başvurunun REDDİNE;
Kararın başvuran ile ÜNİVERSİTELERARASI KURUL BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi