|
ÖZET: Bu karar, başvuranın doçentlik başvurusunun jüri üyeleri tarafından Aralık 2017 kriterlerine göre değil, Nisan 2018 kriterlerine göre değerlendirildiği iddiasını incelemektedir. Başvuran, jüri üyelerinin uluslararası alan endeksi tanımlarını sübjektif bir şekilde değerlendirdiğini ve bu nedenle başarısız bulunduğunu öne sürmüştür. Ancak, yapılan değerlendirmelerde jüri üyeleri, başvuranın eserlerinin ağırlıklı olarak 1174 kodlu Uluslararası İktisat alanıyla ilgili olmadığını, daha çok 1186 kodlu Uluslararası Ticaret ve 1119 kodlu Makro İktisat alanlarıyla ilişkili olduğunu tespit etmiştir. Bu durum, başvuranın doçentlik başvurusunu bilimsel çalışmaları ile doğrudan ilgili alandan yapması gerektiğini ortaya koymaktadır.
Başvuranın itirazları, jüri üyelerinin takdir yetkisini aşmadığı ve jüri raporlarının gerekçeli olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca, başvuranın eserlerinin değerlendirilmesinde kullanılan kriterlerin uygunluğu ve jüri üyelerinin kararlarının hukuka uygunluğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın itirazları reddedilmiş ve doçentlik başvurusunun başarısız bulunması yönündeki karar onanmıştır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 7-S.7559
BAŞVURU NO : 2019/505
KARAR TARİHİ : 03/07/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ÜNİVERSİTELERARASI KURUL BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, doçentlik başvurusunun jüri üyelerinin oy çokluğuyla başarısız bulunmasına itirazı hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 14/01/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza tarihinde yapılan başvuruda … …; Aralık 2017 dönemi
doçentlik başvurusu yaptığını, 2/11/2018 tarihinde ÜAK’ın internet sayfasında açıklanan sonuçlara göre 3’e karşı 2 oyla Doçentlik unvanını alamadığını, eser inceleme aşamasının jüri değerlendirmelerini okuduğunda iki jüri üyesinin değerlendirme gerekçelerinin Aralık 2017 tarihli eser inceleme kriterlerine göre yapılmadığını, Nisan 2018 şartlarına göre bir değerlendirme yapıldığını, bu tespit üzerine iki jüri üyesinin raporlarının tekrar gözden geçirilmesini talep ettiğini, 28/11/2018 ve 20/12/2018 tarihli yazılarla dilekçelerinin gerekçe bildirilmeden reddedildiğini açıklamakta ve dilekçelerinde açık bir şekilde belirttiği konuların jüri üyelerine yöneltilmesini ve mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.
2) Başvuran jüri üyelerinin değerlendirme raporlarına yönelik olarak;
2.1) Prof. Dr. … … …’nin Raporuna yönelik; 2017 Aralık Doçentlik Başvuru Kriterlerinde
belirlenen şartların jüri üyesi tarafından değerlendirme kriteri olarak kabul edilmediğini, özellikle uluslararası alan endeksi tanımlarını kabul etmeyerek kendi kriterlerine göre sübjektif bir değerlendirme yaptığını iddia etmekte ve özellikle;
– A1, A7 ve A8’i uluslararası alan endeksi olarak değerlendirirken A2, A3, A4, A5, A6 ve A9’u uluslararası alan endeksi kategorisinde değerlendirmediğini, halbuki 2017 Aralık Doçentlik
Başvuru Kriterlerinin uluslararası makaleler bölümünün (b) bendinde “Uluslararası alan endekslerinde taranan dergilerde editöre mektup, özet veya kitap kritiği hariç olmak üzere yayımlanmış makale” denildiğini, spesifik bir uluslararası alan endeksi tanımı yapılmadığını,
– A2’nin alan endeksinin Web of Science Emerging Science Citation Indeks (ESCI) olduğunu ve bu endeksin ülkemizdeki üniversiteler ve diğer uluslararası üniversite ve kuruluşlar tarafından en prestijli alan endeksi olarak tanımlandığını, jüri üyesi tarafından sadece bu makale bile doğru kategoride değerlendirilmiş olsa asgari koşuldan elenemeyeceğini,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
– A7’deki endeksleri alan endeksi olarak kabul etmesine rağmen A3’ün endekslerini alan endeksi olarak kabul etmediğini, ancak A7 ile A3’ün ortak pek çok endekslerde tarandığının görüldüğünü,
– A4, A5 ve A6’nın A1, A7 ve A8 makaleleri gibi Ebschost başlıca olmak üzere diğer endekslerde de ortak tarandığının görüldüğünü,
– Kitap bölüm yazarlığı ile ilgili olarak ise bu yayının değerlendirmeye alınmadığını, ancak söz konusu kitap bölümü ile ilgili yayınevinin web adresindeki link (https://www.gecekitapligi.com/akademisyenlere-ozel/akademisyenlere-ozel kategori/uluslararasiyayinevi-oldugumuza-dair-belge) incelendiğinde ÜAK tarafından 2017
Aralık Doçentlik Başvuru Kriterlerinde istenen şartları yerine getirdiğinin görüldüğü, ÜAK tarafından 2017 Aralık Doçentlik Başvuru Kriterinin 4. maddesinin (c) bendinde Uluslararası
Kitap Bölümü “tanınmış uluslararası yayınevleri tarafından yayımlanmış kitapta bölüm yazarlığı” ve tanımlar kısmında “Tanınmış Uluslararası yayınevi: En az beş yıl uluslararası düzeyde düzenli faaliyet yürüten, yayımlandığı kitaplar dünyanın bilinen üniversitelerinin kataloglarında yer alan ve aynı alanda farklı yazarlara ait en az 20 kitap yayınlamış olan yayınevi olarak tanımlanmıştır” şeklinde belirlenmişken yayınevinin özellikleri ve kapsamı hakem tarafından incelenmeden keyfi bir değerlendirme yapılarak reddedildiğini;
2.2) Prof. Dr. … …’nin Raporuna yönelik; jüri üyesinin özensiz bir değerlendirme ile
çalışmalarının 1174 kodlu Uluslararası İktisat alanıyla ilişkili olmadığını ifade ettiğini, ancak çalışmalarının doğrudan uluslararası iktisat alanını kapsadığını, diğer 4 jüri üyesinin de makalelerinin doğrudan Uluslararası İktisat’ın kapsamında olmadığına dair beyanları olmadığını;
İddia etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
3) Kurumumuzun 04/02/2019 tarihli ve … sayılı bilgi-belge isteme yazısına cevaben
Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının 12/03/2019 tarihli ve E… sayılı yazısında;
“- Dr. … …, Aralık 2017 Döneminde 1174 Uluslararası İktisat Bilim Alanından 24/12/2017 tarihinde doçentliğe başvurmuştur. Doçentlik Komisyonu’nun 30/03/2018 tarihli toplantısında jürileri kurulmuş ve onaylanmıştır…
– Matbu doçentlik eser inceleme raporundan da anlaşılacağı üzere; jüri üyeleri tarafından doçentlik başvuru dosyaları asgari şartlara uygunluk bakımından ve bilimsel bakımdan incelenmektedir. Asgari şartlara uygunluğun incelenmesi; adayın beyannamede belirttiği yayınların adayın lisansüstü ve/veya uzmanlık tezlerinden üretilip üretilmediği, adayın beyannamede belirttiği eserlerin adayın doktora veya tıpta uzmanlık unvanı aldıktan sonra yaptığı çalışmalardan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, adayın beyannamede belirttiği eserlerle asgari başvuru şartlarını sağlayıp sağlamadığının incelenmesidir. Bilimsel inceleme ise; adayın eserlerinin etik, nicelik, nitelik ve başvurulan doçentlik alanına uygunluğu açısından incelenmesidir. Jüri üyeleri adayın tüm eserlerini asgari şartlara uygunluk, nicelik, nitelik, etik ve başvurulan doçentlik alanına uygunluğu açısından ayrıntılı olarak incelemişler, adı geçeni oyçokluğu ile başarısız bulmuşlar ve gerekçeli, ayrıntılı eser inceleme raporlarını
Başkanlığımıza göndermişlerdir.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
– Ayrıca bir bilim alanında asgari şartların sağlanması adayın doçentlik başvurusu yapabilmesi için ön şarttır, ancak eser inceleme aşamasından başarılı olduğu anlamına gelmemektedir.
Asgari şartları sağlayan adayların eserlerinin nitelik ve nicelik açısından bilimsel incelemesinin yapılması ve bu çalışmaların akademik kariyerin önemli bir basamağını oluşturan doçentlik için yeterli olması gerekmektedir.
– Aralık 2017 ve Nisan 2018 döneminde geçerli olan Sosyal Beşeri ve İdari Bilimler başvuru koşulları ilişikte gönderilmiştir.
– Dr. … …’nın eser inceleme sonucuna ilişkin 05/11/2018 tarihli dilekçesi Doçentlik
Komisyonu’nun 16/11/2018 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 09/11/2018 tarihli dilekçesi ise 14/12/2018 tarihli Doçentlik Komisyonu toplantısında görüşülmüş olup, adayın jüri üyelerinin kararına yönelik komisyona yaptığı itiraz değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme sonucunda adayın bilimsel çalışmalarının, bir kısmının bu alanla ilgili olmasına rağmen, ağırlıklı olarak
1174 kodlu Uluslararası İktisat alanıyla ilgili olmadığı sonucuna varılmıştır. Adayın çalışmaları
daha çok 1186 kodlu Uluslararası Ticaret ve 1119 kodlu Makro İktisat alanlarıyla alakalıdır.
Bu nedenle adayın başarısız sonucunu almasının temel nedeni yaptığı bilimsel çalışmaların başvurduğu alan ile uyumsuzluğudur. Bu uyumsuzluk jüri üyesi hocalar tarafından tespit edilmiştir. Adayın doçentlik başvurusunu bilimsel çalışmaları ile doğrudan ilgili alandan yapması gerekmektedir. Aday çalışmalarının niteliği, yayınlandığı dergiler ve bu dergilerin tarandığı indekslerden bağımsız olarak alan uyumsuzluğu nedeniyle başarısız addedildiğinden itirazının reddine karar verilmiştir.” şeklinde Açıklanmıştır.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu
denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesine göre; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”;
5) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci
maddesinin birinci fıkrasına göre; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”;
6) 6/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun;
6.1) “Üniversitelerarası Kurul” başlıklı 11’inci maddesinin (b.6) bendinde;
Üniversitelerarası Kurulun görevleri arasında, “Doçentlik sınavlarını düzenlemek ve ilgili yönetmelik gereğince doçent adaylarının yayın ve araştırmalarının değerlendirilmesi ve doçentlik sınavı ile ilgili esasları tespit etmek ve jürileri seçmek,” sayılmıştır.
6.2) Başvuranın başvurduğu dönemde geçerli olduğu şekliyle “Doçentlik sınavı” başlıklı
24 üncü maddesinde; “a) Doçentlik sınavı, Üniversitelerarası Kurulca yılda iki kere yapılır.
Aşağıdaki şartları haiz adaylar, Üniversitelerarası Kurulun tespit edeceği tarihe kadar, Üniversitelerarası Kurula gerekli belge ve yayınlar ile birlikte başlıca bilim dalı ile uzmanlık ve araştırma konularını da bildirerek başvururlar. b) Doçentlik sınavına başvurabilmek için aşağıdaki şartlar aranır: … 2) Üniversitelerarası Kurulun her bir bilim disiplininin özelliklerini dikkate alarak belirteceği görüş çerçevesinde Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
yönetmelikte belirtilen şartları taşıyan özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak. c)
Üniversitelerarası Kurul, adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit eder… Doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın akademik çalışmalarının her birini değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını Üniversitelerarası Kurula gönderirler… Değerlendirmeye esas alınan bu raporların birer örneği, eser incelemesi sonucuna ilişkin bildirim yazısı ile birlikte adaya gönderilir. Eser incelemesinde başarılı bulunan aday, doçentlik sınav jürisi tarafından, sözlü sınava tabi tutulur… Doçentlik sınavına ilişkin esas ve usuller, Üniversitelerarası Kurulun görüşü alınmak suretiyle Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.”; 22/2/2018 tarihli ve 7100 sayılı Kanun’un 5 inci maddesiyle yapılan değişiklik ile
“Doçentlik ve atama” başlıklı 24 üncü maddesinde; “a) Doçentlik başvuruları, Üniversitelerarası Kurulca belirlenen takvime göre yılda iki kez yapılır. Doçentlik başvuruları için aşağıdaki şartlar aranır: (1) Bir lisans diploması aldıktan sonra, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası
Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak… (3) Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim
Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek yeterli sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak. b) Üniversitelerarası Kurul, adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit eder. İlgili bilim veya sanat dalında yeterli öğretim üyesinin bulunmaması halinde, jüri üç üye ile teşkil edilebilir. Doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın yayın ve çalışmalarını değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını
Üniversitelerarası Kurula gönderirler. Asıl üyelerin hukuken geçerli bir mazerete dayalı olarak raporunu verememesi halinde, yedek üyelerin raporları, sırasına göre değerlendirmeye esas alınır. Değerlendirmeye esas alınan bu raporların birer örneği, yayın ve çalışmaların inceleme sonucuna ilişkin bildirim yazısı ile birlikte adaya gönderilir. c) Üniversitelerarası Kurulca yeterli yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verilen adaya doçentlik unvanı verilir. ç)
Doçentlik başvurularında adayların yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller
Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir…”;
7) 07/02/2015 tarihli ve 29260 sayılı Doçentlik Sınav Yönetmeliğinin başvuranın başvuru
dönemi olan Aralık 2017’de geçerli olduğu haliyle;
7.2) “Doçentlik sınav alanları ve kriterleri” başlıklı 3’üncü maddesinde; “(1) Doçentlik
sınavı, Üniversitelerarası Kurulca belirlenen ve Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanan bilim/sanat alanları ve doçentlikle ilgili kriterler çerçevesinde yapılır. Bilim/sanat alanlarındaki güncellemeler izleyen dönemde, doçentlik kriterlerindeki güncellemeler ise kabul edildikleri tarihten sonraki ikinci doçentlik başvuru döneminde uygulanır.”;
7.3) “Başvuru zamanı ve şartları” başlıklı 4’üncü maddesinde; “(2) Doçentlik başvurusu
için; a) Türkiye’de doktora, tıpta veya diş hekimliğinde uzmanlık veya sanatta yeterlik öğrenimini tamamlamış veya yurtdışında yapılmış olan doktora, tıpta veya diş hekimliğinde uzmanlık veya sanatta yeterlik öğreniminin denkliğinin kabul edilmiş olması, … c) Doçentlik başvurusunda bulunulacak bilim/sanat alanında öngörülen asgari kriterlere uygun özgün bilimsel yayın ve diğer çalışmaların yapılmış olması, şarttır. (3) Doçentlik başvuruları, eserlerle birlikte elektronik ortamda Üniversitelerarası Kurula yapılır. Doçentlik başvuru şartlarının sağlanıp sağlanmadığı, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı tarafından ilgili bilim/sanat alanlarından görevlendirilen en az iki profesör tarafından yapılan inceleme ile belirlenir. Ancak
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
sınavın herhangi bir aşamasında, adayın doçentlik başvuru şartlarını sağlamadığına ilişkin ileri sürülebilecek iddialar, Doçentlik Sınav Komisyonunca incelenir. Doçentlik Sınav Komisyonu tarafından başvuru şartlarını sağlamadığına karar verilen adayın doçentlik başvurusu iptal olunur.”;
7.4) “Sınav jürisinin oluşturulması” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında;
“Başvurunun eksiksiz olduğu ve gerekli şekil şartlarını taşıdığı tespit edilen adayların her biri için, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenecek objektif ve denetlenebilir yönteme göre
Doçentlik Sınav Komisyonunca, başvurulan bilim/sanat alanı göz önünde bulundurularak beş asıl ve iki yedek üyeden müteşekkil bir jüri oluşturulur. Adayın başvurduğu bilim/sanat alanında yeterli öğretim üyesi yoksa jüri, üç asıl ve iki yedek üye ile oluşturulabilir.”;
7.5) “Doçentlik sınavı” başlıklı 6’ncı maddesinde; “(1) Doçentlik sınavı, eser incelemesi ve
sözlü sınav olmak üzere, iki aşamada yapılır. (2) Doçentlik sınav jürisini oluşturan asıl ve yedek üyeler, adayın akademik çalışmalarının her birini değerlendirerek, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen formata uygun olarak hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını Üniversitelerarası Kurula elektronik ortamda gönderirler. Bu raporlar, dosya sayısı itibarıyla azami birer aylık sürelerde hazırlanarak gönderilir. Üniversitelerarası Kurul
Başkanlığı bu raporların bir örneğini adayın dosyasında muhafaza eder… (6) Değerlendirmeye esas alınan jüri raporları tamamlandığında, raporların birer örneği, eser incelemesi sonucuna ilişkin bildirim yazısıyla birlikte adaya gönderilir. Beş üyeden oluşan jürilerde en az üç üyenin, üç üyeden oluşan jürilerde ise en az iki üyenin, eser ve diğer faaliyetlerden adayı başarılı bulması halinde aday, sınavın bu aşamasından başarılı sayılır ve sözlü sınava çağrılır. Başarısız bulunan aday, jüri tarafından eksik bulunan eser ve faaliyetleri tamamlamak kaydıyla müracaat dönemi esas alınmak suretiyle en erken izleyen üçüncü dönemde yeniden başvurabilir.”;
7.6) “Doçentlik sınav komisyonu” başlıklı 8’inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelikle verilen
görevleri yerine getirmek üzere, Üniversitelerarası Kurul bünyesinde Doçentlik Sınav
Komisyonu kurulur. Komisyon, sosyal, fen-mühendislik, sağlık bilimleri ve güzel sanatlar alanlarından profesör unvanına sahip on beş üyeden oluşur. Komisyon üyeleri, Üniversitelerarası Kurul Başkanının komisyon üye tamsayısının en az iki katı kadar önereceği aday arasından, Üniversitelerarası Kurul tarafından üç yıllığına seçilir. Komisyon ilk toplantısında kendi üyeleri arasından bir başkan seçer. (2) Doçentlik Sınav Komisyonu, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenecek objektif ve denetlenebilir yönteme göre her bir aday için ilgili sınav jürisinin asıl ve yedek üyelerini belirleyerek Üniversitelerarası Kurula sunar. Komisyon jürilerde ortaya çıkan maddi hataları düzeltir. (3) Adayların doçentlik sürecine ilişkin her türlü itirazları Komisyon tarafından incelenerek karara bağlanır.”;
8) Başvuranın doçentlik süreci devam ederken yeni Yönetmeliğin çıkarılması üzerine
15/04/2018 tarihli ve 30392 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Doçentlik
Yönetmeliği’nin;
8.1) “Doçentlik bilim/sanat alanları ve kriterleri” başlıklı 3 üncü maddesinde; “(1)
Doçentlik değerlendirmesi, Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen bilim/sanat alanlarında adayın akademik yayın ve çalışmalarının incelenmesi çerçevesinde yapılır. Bilim/sanat alanlarındaki güncellemeler izleyen dönemde, doçentlik kriterlerindeki güncellemeler ise kabul edildikleri tarihten sonraki ikinci doçentlik başvuru döneminde uygulanır.”;
8.2) “Değerlendirme jürisinin oluşturulması” başlıklı 5 inci maddesinin birinci
fıkrasında; “(1) Başvurunun eksiksiz olduğu ve gerekli şekil şartlarını taşıdığı tespit edilen
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
adayların her biri için, Doçentlik Komisyonunca, başvurulan bilim/sanat alanı göz önünde bulundurularak beş asıl ve iki yedek üyeden müteşekkil bir jüri oluşturulur. Adayın başvurduğu bilim/sanat alanında yeterli öğretim üyesi yoksa jüri, en yakın bilim alanından, mümkün olmaması durumunda üç asıl ve bir yedek üye ile tamamlanır.”;
8.3) “Doçentlik değerlendirmesi” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) Doçentlik değerlendirme
jürisini oluşturan asıl ve yedek üyeler, adayın akademik çalışmalarının her birini nitelik ve bilim/sanat alanına katkısı açısından değerlendirerek, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen şekle uygun olarak hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını
Üniversitelerarası Kurula elektronik ortamda gönderirler. Bu raporlar, dosya sayısı itibarıyla azami birer aylık sürelerde hazırlanarak gönderilir. Gerekli hallerde jüri üyesine Doçentlik
Komisyonu tarafından toplam bir aya kadar ek süre verilebilir… (5) Değerlendirmeye esas alınan jüri raporları tamamlandığında, raporların birer örneği, eser incelemesi sonucuna ilişkin bildirim yazısıyla birlikte Doçentlik Bilgi Sistemi (DBS) üzerinden adaya gönderilir. Bununla birlikte asgari başvuru şartlarını sağlamayan adaya sadece başvuru şartlarını sağlamadığına dair bildirim yapılır. Beş üyeden oluşan jürilerde en az üç üyenin, üç üyeden oluşan jürilerde ise en az iki üyenin, eser ve diğer faaliyetlerden adayı başarılı bulması halinde aday başarılı sayılır. Başarısız bulunan aday, jüri tarafından eksik bulunan eser ve faaliyetleri tamamlamak kaydıyla müracaat dönemi esas alınmak suretiyle en erken izleyen üçüncü dönemde yeniden başvurabilir. (6) Bilimsel/sanatsal yayın ve akademik çalışmalarının değerlendirilmesi sonucunda başarılı olan adaya, Üniversitelerarası Kurul Yönetim Kurulu kararı ile karar tarihinden itibaren ilgili bilim/sanat alanında “Doçentlik Unvanı” verilir ve “Doçentlik Belgesi” düzenlenir.”;
8.4) “Doçentlik Komisyonu” başlıklı 8 inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelikle verilen
görevleri yerine getirmek üzere, Üniversitelerarası Kurul bünyesinde Doçentlik Komisyonu kurulur. Komisyon, sosyal, fen-mühendislik, sağlık bilimleri ve güzel sanatlar alanlarından profesör unvanına sahip on beş üyeden oluşur. Komisyon üyeleri, Üniversitelerarası Kurul
Başkanının komisyon üye tamsayısının en az iki katı kadar önereceği aday arasından, Üniversitelerarası Kurul tarafından üç yıllığına seçilir. Komisyon ilk toplantısında kendi üyeleri arasından bir başkan ve başkan vekili seçer. Üniversitelerarası Kurul Yönetim Kurulu kararı ile gerektiğinde komisyon üyelerinden oluşacak alt komisyonlar kurulabilir. (2) Doçentlik
Komisyonu, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenecek objektif ve denetlenebilir yönteme göre her bir aday için ilgili sınav jürisinin asıl ve yedek üyelerini belirleyerek
Üniversitelerarası Kurula sunar. Komisyon jürilerde ortaya çıkan maddi hataları düzeltir. (3)
Adayların doçentlik sürecine ilişkin her türlü itirazları Komisyon tarafından incelenerek karara bağlanır.”; Şeklinde düzenlemelerin olduğu görülmüştür.
9) ÜAK Başkanlığının internet sayfasında
(http://www.uak.gov.tr/temelalan/A_tablo11_130415.pdf) yer alan Doçentlik Başvuru
Şartları (2017 Aralık Dönemi) başlıklı bölümde “Tablo 11. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler
Temel Alanı” altında; “Sosyal, beşeri ve idari bilimler temel alanında başvurulan doçentlik bilim alanı ile ilgili olarak aşağıdaki çalışmalara verilen birim puanlar esas alınmak suretiyle; en az doksan (90) puanının doktora unvanının alınmasından sonra gerçekleştirilen çalışmalardan elde edilmiş olması kaydıyla, asgari yüz (100) puan karşılığı bilimsel etkinlikte bulunmuş olması gerekir. Her çalışma Tablo 11’de sadece bir bölümde yazılarak puanlandırılır.” denilerek her bir çalışmanın niteliği ve puan karşılığı belirlenmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
10) Başvuranların iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya
kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idarenin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edildiğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
11) Kurumumuza yapılan tarihli başvuruda; yukarıda 1 ve 2 nolu
paragraflarda detaylı olarak açıklandığı üzere başvuranın Aralık 2017 döneminde 1174
Uluslararası İktisat bilim alanından doçentlik başvurusu yaptığı, 2’e karşı 3 olumsuz oyla doçentlik unvanını alamadığı, iki jüri üyesi tarafından Aralık 2017 tarihli eser inceleme kriterlerine göre değil de Nisan 2018 kriterlerine göre inceleme yapıldığını iddia ettiği ve iddialarının jüri üyelerine yöneltilmesi ve mağduriyetinin giderilmesi talepleri olduğu görülmüştür.
12) Başvuranın doçentlik sürecine bakıldığında; 10/02/2015 tarihinde İşletme Yönetimi
alanında doktora derecesini alan başvuranın 24/12/2017 tarihinde 1174 Uluslararası İktisat alanından Aralık 2017 dönemi doçentlik başvurusunda bulunduğu, Doçentlik Sınav
Komisyonunun 30/03/2018 tarihli toplantısıyla jürinin oluşturulduğu ve onaylandığı, başvuranın eser incelemesinde oy çokluğuyla başarısız bulunduğu, başvuranın 05-09/11/2018 tarihli dilekçeleri ile sonuca itiraz ettiği, itirazların Doçentlik Komisyonunun 16/11/2018 ve 14/12/2018 tarihli toplantılarında görüşülüp reddedildiği ve ÜAK Başkanlığının 28/11/2018 ve 20/12/2018 tarihli yazıları ile bildirimde bulunulduğu, Komisyonun değerlendirmeleri sonucunda; adayın bilimsel çalışmalarının ağırlıklı olarak 1174 kodlu Uluslararası İktisat alanıyla ilgili olmadığı, daha çok 1186 kodlu Uluslararası Ticaret ve 1119 kodlu Makro İktisat alanlarıyla alakalı olduğu, bu nedenle adayın başarısız sonucunu almasının temel nedeninin yaptığı bilimsel çalışmaların başvurduğu alan ile uyumsuzluğu olduğu, bu uyumsuzluğun jüri üyesi hocalar tarafından tespit edildiği, adayın doçentlik başvurusunu bilimsel çalışmaları ile doğrudan ilgili alandan yapması gerektiği, aday çalışmalarının niteliği, yayınlandığı dergiler ve bu dergilerin tarandığı indekslerden bağımsız olarak alan uyumsuzluğu nedeniyle başarısız addedildiğinden itirazının reddine karar verildiği; bunun üzerine başvuranın da Kurumumuza başvurduğu anlaşılmaktadır.
13) Başvuranın iddialarına bakıldığında; doçentlik başvurusunun, iki jüri üyesi tarafından
Aralık 2017 tarihli eser inceleme kriterlerine göre değil de Nisan 2018 kriterlerine göre incelendiği iddiasında olduğu; ayrıntılı olarak ise bir jüri üyesinin uluslararası alan endeksi tanımlarını kabul etmeyerek kendi kriterlerine göre sübjektif bir değerlendirme yaptığı, aslında spesifik bir uluslararası alan endeksi tanımı yapılmadığı, bir yayınının (A2) alan endeksinin
Web of Science Emerging Science Citation Indeks (ESCI) olduğu ve bu endeksin en prestijli alan endekslerinden olduğu, jüri üyesi tarafından sadece bu makalenin bile doğru kategoride değerlendirilmesi halinde asgari koşuldan elenemeyeceği, A1, A7 ve A8’in alan endeksleri kabul edilirken diğer yayınların alan endekslerinin kabul edilmediği, halbuki bütün bu yayınların Ebschost başta olma üzere diğer endekslerde ortak tarandığı; uluslararası kitabın yayınevinin özellikleri ve kapsamının hakem tarafından incelenmeden keyfi bir değerlendirme yapılarak reddedildiği; bir diğer jüri üyesinin ise özensiz bir değerlendirme ile çalışmalarının
1174 kodlu Uluslararası İktisat alanıyla ilişkili olmadığını ifade ettiği, ancak çalışmalarının
doğrudan uluslararası iktisat alanını kapsadığı iddiaları olduğu görülmüştür.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
14) Başta iddialara konu jüri üyelerinin raporları olmak üzere tüm jüri raporlarına
bakıldığında;
14.1) Prof. Dr. … … …’nin Değerlendirme Raporuna bakıldığında; “Dr. … …’nın doktora
tezi ‘Dışsal Faktörlerin Ulaşım Sektörüne Etkisi: Lojistik Firmalarından Kanıtlar’ üzerinedir.
Adayın doktora sonrası çalışmaları kısmi olarak Uluslararası iktisat alanındadır. Adayın başvuru bildirim formunda A1, A2, A3, A4, A5, A6, A7, A8 ve A9 numaralı yayınlarını uluslararası alan endeksli dergiler kategorisinde puanlandırdığı (toplam 81,75) ve bu yayınlara ilişkin çıktıların yer aldığı görülmüştür, Ancak bu çıktılar incelendiğinde A1, A7 ve
A8 nolu yayın dışındaki tüm yayınlar alan endeksi kapsamında değerlendirilmeyeceğinden (EconLit ve Scopus’da taranmamaktadır.) bu kategoride toplam puan 36’ya düşürülmüştür. Bu kategorideki A2, A3, A4, A5 ve A6 nolu yayınlar ulusal makale kapsamında değerlendirilmiştir.
(a maddesi dışında uluslararası hakemli dergilerde yayınlanmış makale olarak) A9 ise alan dışıdır. Uluslararası bilimsel toplantılarda yazarın sunmuş olduğu biri tam metin diğerleri özet bildiri olmak üzere sunulan 4 bildiri vardır. B1 nolu bildiri aday başlıca yazar olmamasına ve iki yazarlı olmasına rağmen tam puan olarak gösterilmiştir. Bu eserde puanı 3’den 1,5’a düşürülmüştür. Bu kategoride alabileceği net puan en fazla 10 olabileceğinden sonucu etkilememiştir. Yazarın C2.1 nolu eseri, tanınmış uluslararası yayınevi tarafından yayınlanan kitap tanımına uygun değildir, ayrıca konu itibariyle de alan dışıdır. Bu nedenle değerlendirmeye alınmamıştır. Yazarın değerlendirmeye aldığı ULAKBİM tarafından taranan ulusal hakemli dergilerde 3 yayını vardır. D1, D2 ve D4. Ancak bunlardan D4 nolu yayın alan dışı olduğu için puanlamaya alınmamıştır. Yine ULAKBİM dışında ulusal hakemli dergilerde yayınlanmış 3 makale bulunmakladır. Bunlardan D7 nolu eser alan dışıdır ve puanlamadan çıkarılmıştır. Ancak A2, A3, A4, A5 ve A6 nolu yayınlar bu kategoride değerlendirildiğinden net puan 17,59’dan 17,8 çıkmıştır. Adayın doktora tezinden üretilmiş 1 yayını bulunmaktadır, aday yayınını ULAKBİM’de taranan dergi olarak göstermiş 4 puan vermiştir, ancak derginin aynı zamanda ECONLİT de taranması nedeniyle puanı tarafımdan 6 ‘ya yükseltilmiştir. Adayın eserlerine yapılan atıflarda N1 nolu yayına SCI ve SSCI’dan olmak üzere 2 atıf vardır, (6P)
diğer 5 tanesi bunun dışındaki alan endeksli dergilerden yapılmıştır. N2 ve N3 nolu eserlere ise değerlendirmeye alınabilen SSCI dışında atıf yapılan 7 atıf vardır. Bu kategorinin toplamı
20 puana düşürülmüştür. Adayın henüz tamamlamış olduğu lisansüstü tez yoktur. Eğitim ve
Öğretim faaliyetlerinden toplam rakam olan 4 puan almıştır. Genel Değerlendirme sonucu adayın aldığı puan 93,8 dir. Ancak aday, asgari şartları sağlamasına rağmen, sosyal, beşeri ve idari bilimler alanında koşul olarak belirtilen asgari 100 puan karşılığı bilimsel etkinlikle bulunmadığından ve bazı çalışmalarının başvurduğu bilim alanıyla ilgisinin sınırlı olduğundan başarısız bulunmuştur.”
14.2) Prof. Dr. … …’nin Değerlendirme Raporuna bakıldığında; “Adayın Uluslararası
Makale kategorisinde yabancı dilde yazılmış beyannamede yer almış dokuz adet çalışması mevcuttur. Aday bu kategoriden 81.75 puan almıştır… 2. Ulusal Makale kategorisinde 6 adet (D1, D2, D4, D5, D6, D7) çalışması vardır. Bunlardan 3’ü (D1, D2, D4) ULAKBİM tarafından taranan ulusal hakemli dergilerde yayımlandığı için doçentlik başvuru koşulunu sağlamıştır…
3. Lisansüstü Tezlerden üretilmiş Yayın kategorisinde beyan edilen D3 nolu çalışmada dışsal faktörlerin ulaşım sektörüne etkisi lojistik firmalarından kanıtlarla ekonometrik olarak incelenmiştir. Lisansüstü tezden üretilmiş en az bir yayın olması koşulu sağlanmıştır. 4. Kitap kategorinde 1 adet kitapta bölüm (C2.1) beyan edilmiştir. Yazar bu bölümde Kanada’da işsizlik ve enflasyonun ekonomik büyüme üzerindeki etkisini ampirik olarak incelemiştir. 5. Atıflar kategorisinde aday sisteme 3 giriş yapmış (N1, N2, N3) ve 21 puan almıştır. Başvuru şartını (en az 6 puan) sağlamıştır. 6. Lisansüstü Tez Danışmanlığı kategorisinde adayın çalışması ve beyanı yoktur. 7. Bilimsel Araştırma Projesi kapsamında adayın çalışması ve beyanı yoktur. 8.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Bilimsel Toplantı kategorisinde uluslararası 4 çalışmasını B1, B2, B3, B4 beyannameye dâhil etmiştir… 9. Eğitim-Öğretim Faaliyetleri kapsamında adayın 21 adet ders beyanı olmakla birlikle bunu kanıtlayıcı bir belge sunmamıştır.
SONUÇ Aday yapılan eser incelemesinde sunulan çalışmaların büyük bir bölümünün 1174 kodlu Uluslararası İktisat alanıyla doğrudan ilişkili olmayıp daha çok 1186 kodlu Uluslararası
Ticaret ve 1119 kodlu Makro İktisat alanlarıyla ilişkili olduğu görülmüştür. İşsizlik, enflasyon, gelir dağılımı ve iktisadi büyüme ile ilgili çalışmalar makro iktisat alanı kapsamında değerlendirilebilir. Havayolu, demiryolu, karayolu taşımacılığı ve lojistik ile ilgili çalışmalar uluslararası ticaret alanı kapsamında değerlendirilebilir. Adayın lisansüstü eğitimlerinin uluslararası işletmecilik ve işletme yönetimi alanlarında olması onu lojistik ve yabancı doğrudan yatırımlar gibi işletme finans konularına yöneltmiş, bu konuları uluslararası iktisatla ilişkilendirmeye çalışsa da yaptığı çalışmalar bu alanla ancak ikincil derecede bir bağ kurabilmiştir. Aday ekonometri bilgisini uluslararası iktisadın temel teorik konularına uygulayarak alanla çok daha yakından ilişkili çalışmalar yapabilir. Bu nedenlerle aday eser incelemesinde BAŞARISIZ bulunmuştur.”
14.3) Prof. Dr. … … …’nin Değerlendirme Raporuna bakıldığında; “Adayın başvuru
esnasında sunduğu eserler listesinde bulunan eserlerin incelenmesi: Uluslararası hakemli dergilerde yayımlanan makaleler başlığı altında yer alan toplam 9 (dokuz) makalenin yalnızca bir tanesi tek yazarlı (A9) diğer 8 makale ise iki ya da üç yazar (A3, A5 ve A6) olmak üzere ortak yazarlı çalışmalardır. Adayın, bu makalelerin dördünde birinci isim (A1, A4, A7 ve A8); iki makalede ikinci isim (A2 ve A5); bir makalede de (A6) üçüncü isim olduğu anlaşılmakladır.
Uluslararası bilimsel toplantılarda sunulan ve yayın listesinde yer alan toplam dört bildirinin üçü (B2, B3, B4) ‘özet bildiri’ olup yalnızca bir bildiri (B1) iki yazarlı ortak bir çalışma olup
‘tam metin’ olarak yayımlanmış görünmektedir. Bu bildiri de doktora öncesi bir bildiri sunumu olmaktadır. Ortak olan bu çalışmada da aday ikinci yazardır. Ulusal ya da uluslararası herhangi bir kitabı olmayan adayın, bir kitapta bir bölüm çalışması (C2.1) vardır. Ulusal hakemli dergilerdeki makaleler başlığı altında yer alan toplam 7 (yedi) makalenin yalnızca birinde (D3) tek yazar olan adayın diğer makaleleri iki (D4, D6) ya da üç yazarlı (D1, D2, D5 ve D7) olan ortak çalışmalardır. Bu çalışmaların tamamı da 2017 yılında yapılmıştır. Toplam
7 makalenin tamamının aynı yıl içinde basılmış ve bir tane hariç hepsinin ortak çalışma olması,
adayın, sürekli ve düzenli aralıklar ile olgunlaşmış; teoriye katkı düzeyi yüksek ve bilimsel içeriği daha güçlü çalışmalar yapma çabasından ziyade, kısa sürede çalışma sayısını artırma çabası izlenimi yaratmaktadır. Dolayısıyla, adayın çalışmaları çok sınırlı bir alanda yapılan çalışmalar olup çoğunluğu da çok yazarlıdır. Kapsamlı bir kitap çalışması için çok yazarlı olup ikinci ya da üçüncü isim olmak anlaşılır bir durumdur. Ancak, temel alan uluslararası iktisat teorisine ve alt dallarına katkı düzeyi yüksek olmayan ve yalnızca hazır verilerin toplanmasını ve başka yazarların çalışmalarında kullanılmış yaklaşımların uygulanmasını içeren ve makale boyutlu çalışmalar için aynı durum söz konusu değildir. Adayın başvurduğu alanda -betimsel de olsa- teorik çalışması çok az olup bu anlamdaki katkısını değerlendirmek mümkün olmamıştır. D6 ve D7 tek bir makalede ele alınarak teorik anlamda daha kapsamlı ve uygulama içeren bir çalışma şeklinde işlenebilirdi. Böylece, çalışmanın alana teorik katkısı da zenginleştirilmiş olurdu. Konu iki ayrı makalede işlenerek iki yazarın dönüşümlü olarak (birinci ve ikinci isim olmak suretiyle) yayın sayısı artırılmış görünmektedir Adayın çoğunluğu ortak yazarlı olan çalışmalarına yayınevi çeşitliliği açısından bakıldığında, uluslararası ve ulusal bazda kabul gören (Ankara ve İstanbul gibi) başka üniversite yayını ya da başka ulusal yayınlarda çalışmaların sayısı çok azdır. Bunların da bir kısmı elektronik ortamdadır. Bir bildiri hariç diğerleri bildiri kitapçığında özet metin (B2, B3, B4) olarak yer almaktadır. Adayın yalnızca bir tane (C2. 1) bir kitap bölümü vardır. Bu çalışma da diğer çalışmalarda olduğu
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
gibi, başvuru yılı olan 2017’de hazırlanmıştır. Adayın başvurduğu alanda -betimsel de olsaTürkçe ya da akademik çevrede yaygın anlamda okunabilen başka bir dilde yazılmış bilimsel nitelikli bir kitabı da olmayıp bu anlamdaki katkısını değerlendirmek mümkün olmamıştır.
Adayın çalıştığı konulardan biri de daha ziyade çevre ekonomisinde ele alınan bir konuyu kapsamaktadır. Özellikle karbondioksit salınımı ile ilgili çalışmalar bu duruma örnek teşkil etmektedir. Dolayısıyla, adayın temel alan olan uluslararası iktisat alanında ve başvurduğu alt dallarda çok az teorik ve uygulamalı çalışması vardır…
Sonuç olarak, adayın çalışmalarının çoğunluğu çok yazarlı ortak çalışmalardır. Başvurduğu temel alanda ve ait dallarında teorik ve ampirik anlamda bilimsel özgün katkı olarak değerlendirilebilecek çalışma sayısı yeterli sayıda değildir.”
14.4) Prof. Dr. … …’nin Değerlendirme Raporuna bakıldığında; “Genel Toplamda net
148.35 puan beyan edilmiştir. Puanlama tablosunda belirtilen diğer eserler için Dr. …
…taralından yapılan puanlamalar Doçentlik Başvuru Şartları (2017 Aralık Dönemi)
çerçevesinde aynen kabul edilmiştir. Sonuç olarak, bu tespitler altında Dr. … …tarafından sunulan dosyada beyan edilen genel puanlaması 148.35 puan olarak tespit edilmiştir. Bu puan ile Dr. … …, Doçentlik Başvuru Şartları (2017 Aralık Dönemi) uyarınca Doçentlik için
Öngörülen Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler temel alanında başvurulan doçentlik bilim alanı ile ilgili olarak aşağıdaki çalışmalara verilen birim puanlar esas alınmak suretiyle; en az doksan (90) puanının doktora unvanın alınmasından sonra gerçekleştirilen çalışmalardan elde edilmiş olması kaydıyla, asgari yüz (100) puan karşılığı bilimsel etkinlikte bulunmuş olması kriterlerini fazlasıyla sağlandığı tespit edilmiştir.
Dr. … …’nın asgari başvuru şartlarını sağladığı, adayın tüm eserlerinin nitelik ve nicelik yönünden başvurulan doçentlik alanına uygun olduğu detaylı olarak incelenmiş ve başarılı olduğu kanısına varılmıştır.”
14.5) Prof. Dr. … …’nün Değerlendirme Raporuna bakıldığında; “Aday doçentlik eser
inceleme aşamasında gerekli koşulları sağladığından başarılı bulunmuştur.” şeklinde olduğu görülmüştür.
15) İlgili mevzuat ve idarenin açıklamalarına bakıldığında; mevzuata göre doçentlik sınav
başvurusu için doktora derecesi iktisap edildikten sonra, doçentlik başvurusunda bulunulacak bilim alanında öngörülen asgari kriterlere uygun özgün bilimsel yayın ve diğer çalışmaların yapılmış olmasının şart olduğu, doçentlik sınavı için Üniversitelerarası Kurul tarafından adayın başvurduğu bilim dalından beş kişilik bir jürinin tespit edileceği ve bu jüri üyelerince adayın akademik çalışmalarının her birinin nitelik ve bilim alanına katkısı açısından değerlendirileceği ve Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen şekle uygun olarak hazırlanan ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporların Üniversitelerarası Kurula gönderileceği; idarenin açıklamalarına göre de jüri üyeleri tarafından doçentlik başvuru dosyalarının asgari şartlara uygunluk bakımından ve bilimsel bakımdan incelendiği, asgari şartlara uygunluğun incelenmesinde, adayın beyannamede belirttiği yayınların adayın lisansüstü ve/veya uzmanlık tezlerinden üretilip üretilmediği, adayın beyannamede belirttiği eserlerin adayın doktora veya tıpta uzmanlık unvanı aldıktan sonra yaptığı çalışmalardan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, adayın beyannamede belirttiği eserlerle asgari başvuru şartlarını sağlayıp sağlamadığının incelendiği; bilimsel incelemede ise; adayın eserlerinin etik, nicelik, nitelik ve başvurulan doçentlik alanına
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
uygunluğu açısından inceleneceği ve ayrıca adayın yapmış olduğu akademik çalışmaları ile bilimsel etkinliklerin dikkate alınacağı anlaşılmıştır.
16) İlgili mevzuat, idarenin açıklamaları ve başvuranın iddiaları birlikte
değerlendirildiğinde;
16.1) “Başvuranın doçentlik başvurusunun iki jüri üyesi tarafından Aralık 2017 tarihli eser
inceleme kriterlerine göre değil de Nisan 2018 kriterlerine göre incelendiği” iddiasında olduğu; ayrıntılı olarak ise “bir jüri üyesinin uluslararası alan endeksi tanımlarını kabul etmeyerek kendi kriterlerine göre sübjektif bir değerlendirme yaptığı, aslında spesifik bir uluslararası alan endeksi tanımı yapılmadığı, bir yayınının (A2) alan endeksinin Web of Science Emerging
Science Citation Indeks (ESCI) olduğu ve bu endeksin en prestijli alan endekslerinden olduğu, jüri üyesi tarafından sadece bu makalenin bile doğru kategoride değerlendirilmiş olması halinde asgari koşuldan elenemeyeceği” iddiası ile ilgili olarak; Aralık 2017 dönemi kriterlerine bakıldığında “Uluslararası makale” başlığı altında “başvurulan doçentlik bilim alanı ile ilgili ve adayın hazırladığı lisansüstü tezlerden üretilmemiş olmak kaydıyla b) kategorisinde
“Uluslararası alan endekslerinde taranan dergilerde editöre mektup, özet veya kitap kritiği hariç olmak üzere yayımlanmış makale”nin tanımlandığı, Nisan 2018 dönemi kriterlerinde ise aynı tanımın yapıldığı, sadece uluslararası alan endekslerinin (*) ile “ISI Database’e giren ilgili endeksler veya SCOPUS” olarak tanımlandığı görülmüştür. He ne kadar bu tanımlama Aralık
2017 başvuru kriterlerinde yer almasa da sonrasında bu endekslerin doğrudan tanımlanması ile
sadece malumun ifade edildiği, daha da önemlisi bu jüri üyesinin başvuranın ulusal makale kategorisinde yer verdiği başka bir makalesinin de ECONLİT’te tarandığı gerekçesi ile puanını yükselttiği, ayrıca başvuranın iddia ettiği gibi asgari koşulu sağlamadığı gerekçesi ile elenmediği, eser incelemesi neticesinde başarısız bulunduğu;
16.2) “A1, A7 ve A8’in alan endeksleri kabul edilirken diğer yayınların alan endekslerinin
kabul edilmediği, hâlbuki bütün bu yayınların Ebschost başta olmak üzere diğer endekslerde ortak tarandığı” iddiasına ilişkin olarak bu iddiadaki kıyasın makul olmadığı, ayrı endekslerde taranıp puan alınan dergilerin başka ortak bir endekste taranmasına dayalı olarak başvuranın çıkarımının yapılamayacağı;
16.3) “Uluslararası kitabın yayınevinin özellikleri ve kapsamının hakem tarafından
incelenmeden keyfi bir değerlendirme yapılarak reddedildiği” iddiası ile ilgili olarak jüri üyelerinden birinin, kitap bölümünün başvuru yılı olan 2017’de hazırlandığı, adayın başvurduğu alanda -betimsel de olsa- Türkçe ya da akademik çevrede yaygın anlamda okunabilen başka bir dilde yazılmış bilimsel nitelikli bir kitabı da olmadığından bu anlamdaki katkısını değerlendirmenin mümkün olmadığı; bir diğer jüri üyesinin ise söz konusu eserin, tanınmış uluslararası yayınevi tarafından yayınlanan kitap tanımına uygun olmadığı, ayrıca konu itibariyle de alan dışı olduğu ve bu nedenle değerlendirmeye alınmadığı şeklinde ifadeleri olduğu, buradaki tek hususun söz konusu “Gece Kitaplığı” adlı yayınevinin uluslararası yayınevi olup olmadığının yanında genel bir nitelik değerlendirmesi ile yayının alan dışı olmasına da vurgu yapıldığı, ayrıca bir jüri üyesinin de “adayın çoğunluğu ortak yazarlı olan çalışmalarına yayınevi çeşitliliği açısından bakıldığında, uluslararası ve ulusal bazda kabul gören (Ankara ve İstanbul gibi) başka üniversite yayını ya da başka ulusal yayınlarda çalışmaların sayısı çok azdır. Bunların da bir kısmı elektronik ortamdadır.” şeklinde yaklaşımı olduğu;
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
16.4) Bir diğer iddia olarak bir jüri üyesinin özensiz bir değerlendirme ile çalışmalarını 1174
kodlu Uluslararası İktisat alanıyla ilişkili olmadığını ifade etmesiyle ilgili olarak bu değerlendirmeyi sadece bir jüri üyesinin yapmadığı, öncelikle söz konusu jüri üyesinin incelemesine bakıldığında “Aday yapılan eser incelemesinde sunulan çalışmaların büyük bir bölümünün 1174 kodlu Uluslararası İktisat alanıyla doğrudan ilişkili olmayıp daha çok 1186 kodlu Uluslararası Ticaret ve 1119 kodlu Makro İktisat alanlarıyla ilişkili olduğu görülmüştür.
İşsizlik, enflasyon, gelir dağılımı ve iktisadi büyüme ile ilgili çalışmalar makro iktisat alanı kapsamında değerlendirilebilir. Havayolu, demiryolu, karayolu taşımacılığı ve lojistik ile ilgili çalışmalar uluslararası ticaret alanı kapsamında değerlendirilebilir. Adayın lisansüstü eğitimlerinin uluslararası işletmecilik ve işletme yönetimi alanlarında olması onu lojistik ve yabancı doğrudan yatırımlar gibi işletme finans konularına yöneltmiş, bu konuları uluslararası iktisatla ilişkilendirmeye çalışsa da yaptığı çalışmalar bu alanla ancak ikincil derecede bir bağ kurabilmiştir. Aday ekonometri bilgisini uluslararası iktisadın temel teorik konularına uygulayarak alanla çok daha yakından ilişkili çalışmalar yapabilir.” şeklindeki gerekçeli değerlendirmesi görülmekle birlikte diğer bir jüri üyesinin de “Adayın çalışmaları çok sınırlı bir alanda yapılan çalışmalar olup çoğunluğu da çok yazarlıdır. Kapsamlı bir kitap çalışması için çok yazarlı olup ikinci ya da üçüncü isim olmak anlaşılır bir durumdur. Ancak, temel alan uluslararası iktisat teorisine ve alt dallarına katkı düzeyi yüksek olmayan ve yalnızca hazır verilerin toplanmasını ve başka yazarların çalışmalarında kullanılmış yaklaşımların uygulanmasını içeren ve makale boyutlu çalışmalar için aynı durum söz konusu değildir.
Adayın başvurduğu alanda -betimsel de olsa- teorik çalışması çok az olup bu anlamdaki katkısını değerlendirmek mümkün olmamıştır… Başvurduğu temel alanda ve ait dallarında teorik ve ampirik anlamda bilimsel özgün katkı olarak değerlendirilebilecek çalışma sayısı yeterli sayıda değildir.” şeklindeki benzer değerlendirmeleri görülmüş, ayrıca diğer bir jüri üyesinin de başvuranın birkaç eseri için alan dışı olduğu ya da alan endekslerinde taranmadığı şeklinde değerlendirmeleri olduğu görülmüştür.
17) Bu çerçevede, asgari koşullara uygunluk ve bilimsel incelemeden oluşan doçentlik başvuru
değerlendirmelerinde jüri üyelerinin takdir yetkisi olduğu, başvuranın itiraz ettiği olumsuz jüri raporlarının öncelikle jüri üyelerinin kişisel raporları olduğu ve olumlu raporlara kıyasla olumsuz raporlarda ayrıntılı ve gerekçeli olma şartına aykırı bir durumun tespit edilemediği, ayrıca jüri üyelerinin başvuranın eserleri, akademik faaliyetleri ve bilimsel etkinlikleri çerçevesinde yapması gereken bilimsel değerlendirmelerinin takdir marjını aşmadığı, daha da önemlisi başvuranın itirazlarının mevzuatta öngörüldüğü üzere Doçentlik Komisyonunca iki kez değerlendirildiği, bu değerlendirmede, yukarıda 3 ve 13 nolu paragraflarda yer verildiği üzere başvuranın bilimsel çalışmalarının ağırlıklı olarak 1174 kodlu Uluslararası İktisat alanıyla ilgili olmadığı, daha çok 1186 kodlu Uluslararası Ticaret ve 1119 kodlu Makro İktisat alanlarıyla alakalı olduğu, adayın doçentlik başvurusunu bilimsel çalışmaları ile doğrudan ilgili alandan yapması gerektiği, aday çalışmalarının niteliği, yayınlandığı dergiler ve bu dergilerin tarandığı endekslerden bağımsız olarak alan uyumsuzluğu nedeniyle başarısız addedildiğinden itirazının reddine karar verildiği, üstelik Komisyon ve jüri değerlendirmelerinin de uyumlu olarak başvuranın bilimsel çalışmalarının ağırlıklı olarak doçentlik başvurusu yaptığı alanla alakalı olmadığını vurguladığı, böylelikle başvuranın detaylı iddiaları bir yana doçentlik incelemesinin en temelde başvurulan doçentlik bilim alanına yapılan bilimsel katkı çerçevesinde gerçekleştirildiği anlaşılmış olup sonuç olarak başvuranın itirazlarının yerinde olmadığı kanaatiyle başvuranın iddialarının jüri üyelerine yöneltilmesi ve mağduriyetinin
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
giderilmesi talebinin reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
18) 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği
Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilen iyi yönetim ilkeleri açısından bir değerlendirme yapıldığında; başvuranın itirazlarına süresinde cevap vermekle birlikte başvuranın itirazını reddederken reddetme gerekçesinin açıklanmaması ve karara karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle idarenin
“kararların gerekçeli olması” ve “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uymadığı tespit edilmiş olup, idareden bundan böyle bu ilkelere uyması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
19) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının
başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle;
BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın başvuran ile ÜNİVERSİTELERARASI KURUL BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.