|
ÖZET: Bu karar, başvuranın 2017 Aralık ve 2018 Ekim dönemlerinde Sosyoloji alanında doçentlik başvurularının iptaline ilişkin hukuki süreci incelemektedir. Başvuran, ilk başvurusunun iptal edilmesinin gerekçesi olarak jüri üyelerinden birinin asgari başvuru şartlarını sağlamadığını öne sürmüş, ayrıca bu jüri üyesinin “Bu suça ortak olmayacağız” bildirisine imza atmasını da talep etmiştir. Ancak, Doçentlik Komisyonu, jüri üyelerinin görev yapmalarını engelleyecek bir hukuki durum bulunmadığı gerekçesiyle bu talebi reddetmiştir.
Başvuranın 2018 Ekim döneminde yaptığı ikinci başvuru da benzer gerekçelerle iptal edilmiştir. İlgili mevzuat çerçevesinde, doçentlik başvurularının asgari şartları sağlamadığına dair jüri raporları, başvuranın itirazlarına rağmen geçerli kabul edilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın her iki başvurusunun da iptali, Doçentlik Yönetmeliği’nin 4/3 maddesi uyarınca hukuka uygun bulunmuştur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/8725-S.13405
BAŞVURU NO : 2019/6937
KARAR TARİHİ : 19/09/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ÜNİVERSİTELERARASI KURUL BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, Aralık 2017 Dönemi doçentlik başvurusunun, asgari başvuru şartlarını sağlamadığı gerekçesi ile iptal edilmesine itirazı hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 25/03/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza tarihinde e-başvuru yoluyla yapılan başvuruda …; 2017
Aralık dönemi doçentlik başvurusu yaptığını, jüri üyelerinden birinin asgari başvuru şartlarını sağlamadığı görüşü doğrultusunda başvurusunun iptal edildiğini, jüri raporunu inceleyip itirazda bulunduğunu, söz konusu jüri raporunda 2017 Aralık doçentlik kriterlerinin dikkate alınmadığını, bu arada bazı haber sitelerindeki habere göre söz konusu jüri üyesinin “Bu suça ortak olmayacağız” bildirisine imza atan ve haklarında 3713 sayılı Terörle Mücadele
Kanununun 7/2 maddesine göre inceleme yapılan 1128 akademisyenden birisi olduğunu öğrendiğini açıklamakta ve 2017 Aralık Dönemi doçentlik başvurusu için söz konusu jüri üyesinin raporunda iddia ettiklerinin kendi itiraz noktaları çerçevesinde ve hakkaniyet kurallarına göre bilirkişi eşliğinde yeniden incelenerek karara bağlamasını ve ayrıca gerekli bilgi-belgeler toplanarak söz konusu jüri üyesinin ve varsa benzer imzacı diğer jüri üyelerinin üyeliklerinin iptal edilmesini ve yeni bir jürinin kurulmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 25/04/2019 tarihli ve … sayılı bilgi-belge isteme yazısına cevaben
Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının 21/05/2019 tarihli ve … sayılı yazısında;
“Yapılan inceleme neticesinde; Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Tarım Ekonomisi
Bölümü, Tarım Politikası ve Yayın Anabilim Dalında Lisans, Yüksek Lisans ve Doktora öğrenimini tamamlayan halen Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi, … Fakültesi, … Bölümünde öğretim elemanı olarak görev yapan doçent adayı …’nin; – 2017 Aralık dönemi Sosyoloji (1138) (Anahtar Kelime: 113829-Kırsal Alanlar Sosyolojisi, 113822-Göç Sosyolojisi) bilim alanından 15/12/2017 tarihli dilekçe ile başvuruda bulunduğu,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
– Üniversitelerarası Kurul tarafından, başvurulan bilim alanı göz önünde bulundurularak
2017 Aralık dönemi için beş asıl ve iki yedek üyeden oluşan eser inceleme jürisinin
oluşturulduğu, – Jüri üyesi Prof. Dr. …’nin hazırlamış olduğu 20/06/2018 tarihli doçentlik eser raporunda yer alan ‘Aday, asgari başvuru şartlarını sağlamamıştır’ değerlendirmesi üzerine sağlamamıştır raporunda yer alan gerekçelerinin Doçentlik Komisyonunun 10 Ağustos 2018 tarihli toplantısında incelendiği ve Doçentlik Komisyonunca alınan karar uyarınca Sosyal, Beşeri ve
İdari Bilimler Temel Alanı için öngörülen 111 no1u koşulda aranılan başvuru şartlarını sağlamadığından Doçentlik Yönetmeliği’nin 4/3 maddesi gereğince 2017 Aralık dönemi başvurusunun iptal edildiği, bu hususun doçent adayına 13/09/2018 tarihli ve … sayılı yazımızla bildirildiği, – Doçentlik Yönetmeliği’nin 6. maddesinde yer alan “başvuru şartlarını sağlamayan adaya sadece başvuru şartlarını sağlamadığına dair bildirim yapılır….” ile Doçentlik Komisyonunun çeşitli tarihlerde aldığı kararlar gereğince doçentlik değerlendirmesine esas alınan doçentlik eser inceleme raporunun doçent adayına 26/09/2018 tarihli ve … sayılı yazımız ile gönderildiği, – Adayın 18/09/2018 tarihli dilekçe ile özetle ‘Doçentlik Yönetmeliği’nin 8/3 fıkrası gereğince
Doçentlik Komisyonuna ve diğer yasal kurumlara yapacağı geniş açıklamalı ve gerekçeli itirazları için başta ilgili jüri üyesinin raporunun bir örneği olmak üzere diğer asıl ve yedek jüri üyelerinin de raporlarındaki Başarılı/Başarısız değerlendirmelerinin yazılı olarak tarafına verilmesini ve Prof. Dr. …’nin ilgili raporunun yeniden objektif olarak incelenmesini’ talep ettiği; Adayın 18/09/2018 tarihli dilekçesinde yer alan taleplerinin Doçentlik Komisyonunun
05 Ekim 2018 tarihli toplantısında görüşüldüğü; Doçentlik Komisyonunca yapılan inceleme ile
‘itirazının ve Başarılı/Başarısız raporlarının tarafına verilmesi talebinin reddine’ kararı verildiği ve bu hususun doçent adayına 17/10/2018 tarihli ve … sayılı yazı ile bildirildiği, – Adayın 04/02/2019 tarihli dilekçe ile özetle; 2017 Aralık Dönemi doçentlik jürisinde görevli
Prof. Dr. … ve Prof. Dr. … ile ilgili ‘11 Ocak 2016 tarihinde “Bu Suça Ortak Olmayacağız” adlı bildiriyi imzaladıklarını basın yoluyla öğrendiğini belirterek jüri üyeleri ile ilgili bir inceleme ve değerlendirme yapılmasını ve bu jüri üyelerinin de bulunduğu doçentlik jürisinin yeniden oluşturulmasını’ talep ettiği; Adayın 04/02/2019 tarihli dilekçesinde yer alan taleplerinin Doçentlik Komisyonunun 08 Mart 2019 tarihli toplantısında görüşüldüğü ve
Doçentlik Komisyonu tarafından yapılan inceleme ile ‘adı geçen jüri üyelerinin görev yapmalarını engelleyecek herhangi bir hukuki karar bulunmadığı için talebinin reddine’ kararı verildiği ve bu hususun doçent adayına 12/03/2019 tarihli ve … sayılı yazı ile bildirildiği, – Adayın 2018 Ekim Dönemi Sosyoloji (1138) bilim alanından (Anahtar Kelime: Kırsal Alanlar
Sosyolojisi-113829) yeniden 15/10/2018 tarihli dilekçe ile doçentlik başvurusunda bulunduğu ve Üniversitelerarası Kurul tarafından, başvurulan bilim alam göz önünde bulundurularak 2018
Ekim dönemi için beş asıl ve iki yedek üyeden oluşan yeni eser inceleme jürisinin oluşturulduğu, – Jüri üyesi Prof. Dr. …’nin hazırlamış olduğu 26/02/2019 tarihli doçentlik eser raporunda yer alan ‘Aday, asgari başvuru şartlarını sağlamamıştır’ değerlendirmesi üzerine sağlamamıştır raporunda yer alan ‘Adayın beyannamesinde bulunan eserleri bu alt alandaki başvuru şartlarına uygundur. Başvuru dosyasında yer alan çalışmaları Sosyoloji alanının doçentlik için istenen akademik bilgi, kuram ve yöntemi ile örtüşmemektedir. Bu nedenle Dr. …’nin yayınları Sosyal,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Beşeri ve İdari Bilimler, Sosyoloji, Kırsal Alanlar Sosyolojisi Anabilim alanında akademik açıdan değerlendirilmesi mümkün değildir. Adayın, yukarıda sözü geçen Ziraat, Orman ve Su
Ürünleri, Tarım Ekonomisi, Kırsal Kalkınma bilim alanından doçentlik başvurusunu yeniden düzenlemesi ve bu alandan doçentliğe başvurması gerekmektedir.’ gerekçeleri Doçentlik
Komisyonunun 19 Nisan 2019 tarihli toplantısında görüşülmüş ve Doçentlik Komisyonunca alınan karar uyarınca Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı için öngörülen 111 nolu koşulda aranılan başvuru şartlarını sağlamadığından Doçentlik Yönetmeliği’nin 4/3 maddesi gereğince 2018 Ekim dönemi başvurusunun iptal edildiği ve ekli doçentlik değerlendirmesine esas alınan doçentlik eser inceleme raporu ile bu hususun doçent adayına 24/04/2019 tarihli ve
… sayılı yazımız ile bildirildiği, -Adayın 30/04/2019 tarihli 2018 Ekim dönemi başvurusunun asgari başvuru şartlarını sağlamadığı için iptal edilmesine ilişkin itiraz dilekçesinin ise değerlendirilmekte olduğu, henüz sonuçlanmadığı ve 14/05/2019 tarihli ve … sayılı yazı ile bildirildiği; – Adayın 2017 Aralık ve 2018 Ekim Dönemine ait başvuru dosyalarında yer alan işlemlerin ilgili mevzuat çerçevesinde yürütüldüğü; – Söz konusu jüri üyesinin Doçentlik Bilgi Sistemi (DBS)’de ‘Doçentlik jürisinde görev almanıza engel olacak bir neden var mı? Adayın eserleri ile ilgili Bilimsel Araştırma ve Yayın
Etiğine Aykırılık tespitiniz var mı? Adayın başvuru sırasında Asgari Başvuru Şartlarını
Sağladığına İlişkin Bildirim Formunda (Beyanname) beyan ettiği eserleri ile Asgari Başvuru
Şartlarını Sağlama Durumu’ şeklinde tanımlanan standart adımlardan oluşan Eser Raporu
Düzenleme işlemlerini yaptığı ve ‘Aday, asgari başvuru şartlarını sağlamamıştır’ seçeneğini işaretleyerek gerekçeli kişisel raporunu yazdığı, jüri üyesinin eser incelemesinde ‘doçentlik başvurusundaki bir yayına ilişkin puanlamayı değiştirme’ işlemi yapmadığı ancak doçent adayının yayınlarının önemli bir kısmının alan dışı olması nedeniyle asgari başvuru şartlarını sağlamadığı değerlendirmesi yaptığı; – Ayrıca Doçentlik Komisyonunun çeşitli tarihlerde almış olduğu kararlar gereği; jüri üyelerinin atanmasında adayların, başvurularında belirtmiş oldukları bilim/sanat alam ve anahtar kelimeler esas alındığı; jüri üyeleri vakıf ve devlet yükseköğretim kurumlarında kadrolu veya sözleşmeli olarak görev yapan profesörler arasından atanmakta ve jüri atamalarında profesörlerin Yükseköğretim Bilgi Sistemi (YÖKSİS) Özgeçmiş Sisteminde beyan ettikleri
ÜAK Temel Alan/Anahtar kelime giriş kaydı bilgilerinin esas alındığı; doçent adayının doçentlik jürisinde görev alan öğretim üyelerine görev yaptıkları üniversite rektörlüğü aracılığı ile bildirim yapılmış olup adayın 2017 Aralık dönemi jürisinde görevli … [iki jüri üyesi] hakkında üniversitelerinden jüri görevlerini yapamayacaklarına dair herhangi bir bilgi
Başkanlığımıza gönderilmemiştir. Söz konusu jüri üyelerinin ‘Bu Suça Ortak Olmayacağız’ bildirisine imza atıp atmadıkları, v.b. hususlar mensubu oldukları üniversitenin sorumluluğundadır.”
Şeklinde açıklamaları görülmüştür.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın;
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
3.1) “Suç ve cezalara ilişkin esaslar” başlıklı 38 inci maddesinin dördüncü fıkrasında;
“Suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar, kimse suçlu sayılamaz.”
3.2) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü
maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”;
4) 29/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun
görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”;
5) 6/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun;
5.1) “Üniversitelerarası Kurul” başlıklı 11 inci maddesinin (b.6) bendinde;
Üniversitelerarası Kurulun görevleri arasında, “Doçentlik sınavlarını düzenlemek ve ilgili yönetmelik gereğince doçent adaylarının yayın ve araştırmalarının değerlendirilmesi ve doçentlik sınavı ile ilgili esasları tespit etmek ve jürileri seçmek,” sayılmıştır.
5.2) Başvuranın başvurduğu dönemde geçerli olduğu şekliyle “Doçentlik sınavı” başlıklı
24 üncü maddesinde; “a) Doçentlik sınavı, Üniversitelerarası Kurulca yılda iki kere yapılır.
Aşağıdaki şartları haiz adaylar, Üniversitelerarası Kurulun tespit edeceği tarihe kadar, Üniversitelerarası Kurula gerekli belge ve yayınlar ile birlikte başlıca bilim dalı ile uzmanlık ve araştırma konularını da bildirerek başvururlar. b) Doçentlik sınavına başvurabilmek için aşağıdaki şartlar aranır: … 2) Üniversitelerarası Kurulun her bir bilim disiplininin özelliklerini dikkate alarak belirteceği görüş çerçevesinde Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikte belirtilen şartları taşıyan özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak. c)
Üniversitelerarası Kurul, adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit eder… Doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın akademik çalışmalarının her birini değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını Üniversitelerarası Kurula gönderirler… Değerlendirmeye esas alınan bu raporların birer örneği, eser incelemesi sonucuna ilişkin bildirim yazısı ile birlikte adaya gönderilir. Eser incelemesinde başarılı bulunan aday, doçentlik sınav jürisi tarafından, sözlü sınava tabi tutulur… Doçentlik sınavına ilişkin esas ve usuller, Üniversitelerarası Kurulun görüşü alınmak suretiyle Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.”; 22/2/2018 tarihli ve 7100 sayılı Kanun’un 5 inci maddesiyle yapılan değişiklik ile
“Doçentlik ve atama” başlıklı 24 üncü maddesinde; “a) Doçentlik başvuruları, Üniversitelerarası Kurulca belirlenen takvime göre yılda iki kez yapılır. Doçentlik başvuruları için aşağıdaki şartlar aranır: (1) Bir lisans diploması aldıktan sonra, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası
Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak… (3) Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim
Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek yeterli sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak. b)
Üniversitelerarası Kurul, adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit eder. İlgili bilim veya sanat dalında yeterli öğretim üyesinin bulunmaması halinde, jüri üç üye ile teşkil edilebilir. Doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
ve yedek üyeler, adayın yayın ve çalışmalarını değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını Üniversitelerarası Kurula gönderirler. Asıl üyelerin hukuken geçerli bir mazerete dayalı olarak raporunu verememesi halinde, yedek üyelerin raporları, sırasına göre değerlendirmeye esas alınır. Değerlendirmeye esas alınan bu raporların birer örneği, yayın ve çalışmaların inceleme sonucuna ilişkin bildirim yazısı ile birlikte adaya gönderilir. c) Üniversitelerarası Kurulca yeterli yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verilen adaya doçentlik unvanı verilir. ç) Doçentlik başvurularında adayların yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir…”;
6) 07/02/2015 tarihli ve 29260 sayılı Doçentlik Sınav Yönetmeliğinin başvuranın başvuru
dönemi olan Aralık 2017’de geçerli olduğu haliyle;
6.1) “Doçentlik sınav alanları ve kriterleri” başlıklı 3 üncü maddesinde; “(1) Doçentlik
sınavı, Üniversitelerarası Kurulca belirlenen ve Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanan bilim/sanat alanları ve doçentlikle ilgili kriterler çerçevesinde yapılır. Bilim/sanat alanlarındaki güncellemeler izleyen dönemde, doçentlik kriterlerindeki güncellemeler ise kabul edildikleri tarihten sonraki ikinci doçentlik başvuru döneminde uygulanır.”;
6.2) “Başvuru zamanı ve şartları” başlıklı 4 üncü maddesinde; “(2) Doçentlik başvurusu
için; a) Türkiye’de doktora, tıpta veya diş hekimliğinde uzmanlık veya sanatta yeterlik öğrenimini tamamlamış veya yurtdışında yapılmış olan doktora, tıpta veya diş hekimliğinde uzmanlık veya sanatta yeterlik öğreniminin denkliğinin kabul edilmiş olması, … c) Doçentlik başvurusunda bulunulacak bilim/sanat alanında öngörülen asgari kriterlere uygun özgün bilimsel yayın ve diğer çalışmaların yapılmış olması, şarttır. (3) Doçentlik başvuruları, eserlerle birlikte elektronik ortamda Üniversitelerarası Kurula yapılır. Doçentlik başvuru şartlarının sağlanıp sağlanmadığı, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı tarafından ilgili bilim/sanat alanlarından görevlendirilen en az iki profesör tarafından yapılan inceleme ile belirlenir. Ancak sınavın herhangi bir aşamasında, adayın doçentlik başvuru şartlarını sağlamadığına ilişkin ileri sürülebilecek iddialar, Doçentlik Sınav Komisyonunca incelenir. Doçentlik Sınav Komisyonu tarafından başvuru şartlarını sağlamadığına karar verilen adayın doçentlik başvurusu iptal olunur.”;
6.3) “Sınav jürisinin oluşturulması” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında;
“Başvurunun eksiksiz olduğu ve gerekli şekil şartlarını taşıdığı tespit edilen adayların her biri için, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenecek objektif ve denetlenebilir yönteme göre
Doçentlik Sınav Komisyonunca, başvurulan bilim/sanat alanı göz önünde bulundurularak beş asıl ve iki yedek üyeden müteşekkil bir jüri oluşturulur. Adayın başvurduğu bilim/sanat alanında yeterli öğretim üyesi yoksa jüri, üç asıl ve iki yedek üye ile oluşturulabilir.”;
6.4) “Doçentlik sınavı” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) Doçentlik sınavı, eser incelemesi ve
sözlü sınav olmak üzere, iki aşamada yapılır. (2) Doçentlik sınav jürisini oluşturan asıl ve yedek üyeler, adayın akademik çalışmalarının her birini değerlendirerek, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen formata uygun olarak hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını Üniversitelerarası Kurula elektronik ortamda gönderirler. Bu raporlar, dosya sayısı itibarıyla azami birer aylık sürelerde hazırlanarak gönderilir. Üniversitelerarası Kurul
Başkanlığı bu raporların bir örneğini adayın dosyasında muhafaza eder… (6) Değerlendirmeye esas alınan jüri raporları tamamlandığında, raporların birer örneği, eser incelemesi sonucuna ilişkin bildirim yazısıyla birlikte adaya gönderilir. Beş üyeden oluşan jürilerde en az üç üyenin, üç üyeden oluşan jürilerde ise en az iki üyenin, eser ve diğer faaliyetlerden adayı başarılı bulması halinde aday, sınavın bu aşamasından başarılı sayılır ve sözlü sınava çağrılır. Başarısız
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
bulunan aday, jüri tarafından eksik bulunan eser ve faaliyetleri tamamlamak kaydıyla müracaat dönemi esas alınmak suretiyle en erken izleyen üçüncü dönemde yeniden başvurabilir.”;
6.5) “Doçentlik sınav komisyonu” başlıklı 8 inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelikle verilen
görevleri yerine getirmek üzere, Üniversitelerarası Kurul bünyesinde Doçentlik Sınav
Komisyonu kurulur. Komisyon, sosyal, fen-mühendislik, sağlık bilimleri ve güzel sanatlar alanlarından profesör unvanına sahip on beş üyeden oluşur. Komisyon üyeleri, Üniversitelerarası Kurul Başkanının komisyon üye tamsayısının en az iki katı kadar önereceği aday arasından, Üniversitelerarası Kurul tarafından üç yıllığına seçilir. Komisyon ilk toplantısında kendi üyeleri arasından bir başkan seçer. (2) Doçentlik Sınav Komisyonu, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenecek objektif ve denetlenebilir yönteme göre her bir aday için ilgili sınav jürisinin asıl ve yedek üyelerini belirleyerek Üniversitelerarası Kurula sunar. Komisyon jürilerde ortaya çıkan maddi hataları düzeltir. (3) Adayların doçentlik sürecine ilişkin her türlü itirazları Komisyon tarafından incelenerek karara bağlanır.”;
7) Başvuranın doçentlik süreci devam ederken yeni Yönetmeliğin çıkarılması üzerine
15/04/2018 tarihli ve 30392 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Doçentlik
Yönetmeliği’nin;
7.1) “Doçentlik bilim/sanat alanları ve kriterleri” başlıklı 3 üncü maddesinde; “(1)
Doçentlik değerlendirmesi, Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen bilim/sanat alanlarında adayın akademik yayın ve çalışmalarının incelenmesi çerçevesinde yapılır. Bilim/sanat alanlarındaki güncellemeler izleyen dönemde, doçentlik kriterlerindeki güncellemeler ise kabul edildikleri tarihten sonraki ikinci doçentlik başvuru döneminde uygulanır.”;
7.2) “Başvuru zamanı, şartları ve usulleri” başlıklı 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında;
“Doçentlik başvuruları, eserlerle birlikte elektronik ortamda Üniversitelerarası Kurula yapılır.
Belgelerin aslının veya onaylı suretinin ibrazının gerekli olduğu hallerde, bu belgeler posta ile gönderilir. Doçentlik başvuru şartlarının sağlanıp sağlanmadığı, Üniversitelerarası Kurul
Başkanlığı tarafından ilgili bilim/sanat alanlarından görevlendirilen en az iki profesör tarafından yapılan inceleme ile belirlenir. Ancak adayın doçentlik başvuru şartlarını sağlamadığına ilişkin ileri sürülen iddialar, Doçentlik Komisyonunca incelenir. Doçentlik
Komisyonu tarafından başvuru şartlarını sağlamadığına karar verilen adayın doçentlik başvurusu iptal edilir.”
7.3) “Değerlendirme jürisinin oluşturulması” başlıklı 5 inci maddesinin birinci
fıkrasında; “(1) Başvurunun eksiksiz olduğu ve gerekli şekil şartlarını taşıdığı tespit edilen adayların her biri için, Doçentlik Komisyonunca, başvurulan bilim/sanat alanı göz önünde bulundurularak beş asıl ve iki yedek üyeden müteşekkil bir jüri oluşturulur. Adayın başvurduğu bilim/sanat alanında yeterli öğretim üyesi yoksa jüri, en yakın bilim alanından, mümkün olmaması durumunda üç asıl ve bir yedek üye ile tamamlanır.”;
7.4) “Doçentlik değerlendirmesi” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) Doçentlik değerlendirme
jürisini oluşturan asıl ve yedek üyeler, adayın akademik çalışmalarının her birini nitelik ve bilim/sanat alanına katkısı açısından değerlendirerek, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen şekle uygun olarak hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını
Üniversitelerarası Kurula elektronik ortamda gönderirler. Bu raporlar, dosya sayısı itibarıyla azami birer aylık sürelerde hazırlanarak gönderilir. Gerekli hallerde jüri üyesine Doçentlik
Komisyonu tarafından toplam bir aya kadar ek süre verilebilir… (5) Değerlendirmeye esas alınan jüri raporları tamamlandığında, raporların birer örneği, eser incelemesi sonucuna ilişkin
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
bildirim yazısıyla birlikte Doçentlik Bilgi Sistemi (DBS) üzerinden adaya gönderilir. Bununla birlikte asgari başvuru şartlarını sağlamayan adaya sadece başvuru şartlarını sağlamadığına dair bildirim yapılır. Beş üyeden oluşan jürilerde en az üç üyenin, üç üyeden oluşan jürilerde ise en az iki üyenin, eser ve diğer faaliyetlerden adayı başarılı bulması halinde aday başarılı sayılır. Başarısız bulunan aday, jüri tarafından eksik bulunan eser ve faaliyetleri tamamlamak kaydıyla müracaat dönemi esas alınmak suretiyle en erken izleyen üçüncü dönemde yeniden başvurabilir. (6) Bilimsel/sanatsal yayın ve akademik çalışmalarının değerlendirilmesi sonucunda başarılı olan adaya, Üniversitelerarası Kurul Yönetim Kurulu kararı ile karar tarihinden itibaren ilgili bilim/sanat alanında “Doçentlik Unvanı” verilir ve
“Doçentlik Belgesi” düzenlenir.”;
7.5) “Doçentlik Komisyonu” başlıklı 8 inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelikle verilen
görevleri yerine getirmek üzere, Üniversitelerarası Kurul bünyesinde Doçentlik Komisyonu kurulur. Komisyon, sosyal, fen-mühendislik, sağlık bilimleri ve güzel sanatlar alanlarından profesör unvanına sahip on beş üyeden oluşur. Komisyon üyeleri, Üniversitelerarası Kurul
Başkanının komisyon üye tamsayısının en az iki katı kadar önereceği aday arasından, Üniversitelerarası Kurul tarafından üç yıllığına seçilir. Komisyon ilk toplantısında kendi üyeleri arasından bir başkan ve başkan vekili seçer. Üniversitelerarası Kurul Yönetim Kurulu kararı ile gerektiğinde komisyon üyelerinden oluşacak alt komisyonlar kurulabilir. (2) Doçentlik
Komisyonu, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenecek objektif ve denetlenebilir yönteme göre her bir aday için ilgili sınav jürisinin asıl ve yedek üyelerini belirleyerek
Üniversitelerarası Kurula sunar. Komisyon jürilerde ortaya çıkan maddi hataları düzeltir. (3)
Adayların doçentlik sürecine ilişkin her türlü itirazları Komisyon tarafından incelenerek karara bağlanır.”; Şeklinde düzenlemelerin olduğu görülmüştür.
8) ÜAK Başkanlığının internet sayfasında
(http://www.uak.gov.tr/temelalan/A_tablo11_130415.pdf) yer alan Doçentlik Başvuru
Şartları (2017 Aralık Dönemi) başlıklı bölümde “Tablo 11. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler
Temel Alanı” altında; “Sosyal, beşeri ve idari bilimler temel alanında başvurulan doçentlik bilim alanı ile ilgili olarak aşağıdaki çalışmalara verilen birim puanlar esas alınmak suretiyle; en az doksan (90) puanının doktora unvanının alınmasından sonra gerçekleştirilen çalışmalardan elde edilmiş olması kaydıyla, asgari yüz (100) puan karşılığı bilimsel etkinlikte bulunmuş olması gerekir. Her çalışma Tablo 11’de sadece bir bölümde yazılarak puanlandırılır.” denilerek her bir çalışmanın niteliği ve puan karşılığı belirlenmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9) Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya
kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idarenin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edildiğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10) Kurumumuza yapılan tarihli başvuruda; yukarıda 1 ve 2 nolu
paragraflarda detaylı olarak açıklandığı üzere başvuranın Aralık 2017 döneminde 111
Sosyoloji bilim alanından doçentlik başvurusu yaptığı, jüri üyelerinden birinin başvurusunun asgari başvuru şartlarını sağlamadığı şeklindeki raporu doğrultusunda doçentlik başvurusunun
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
iptal edildiği, başvuranın söz konusu jüri üyesinin raporuna itiraz ettiği, diğer yandan söz konusu jüri üyesinin “Bu suça ortak olmayacağız” bildirisine imza atan akademisyenlerden birisi olduğu gerekçesiyle söz konusu jüri üyesinin üyeliğinin iptal edilmesini, jüri üyesinin raporunun bilirkişi marifetiyle yeniden incelenmesini ve yeni bir jüri kurulmasını talep ettiği anlaşılmıştır.
11) Başvuranın doçentlik sürecine bakıldığında; 15/12/2017 tarihinde 111 Sosyoloji
alanından Aralık 2017 dönemi doçentlik başvurusunda bulunduğu, Doçentlik Sınav
Komisyonunca oluşturulan jürinin üyelerinden birinin 20/06/2018 tarihli doçentlik eser raporunda “asgari koşulların sağlanmadığı” şeklinde rapor düzenlenmesi üzerine söz konusu rapordaki gerekçelerin 10/08/2018 tarihli Doçentlik Komisyon toplantısında incelendiği ve 111 nolu koşulda aranan başvuru şartlarını sağlamadığından Doçentlik Yönetmeliğinin 4/3 maddesi gereğince başvurunun iptal edilmesine karar verildiği, bu hususun başvurana 13/09/2018 tarihli yazıyla bildirildiği, başvuranın 18/09/2018 tarihli itiraz dilekçesinin Doçentlik Komisyonunun 05/10/2018 tarihli toplantısında görüşülerek reddedildiği; diğer yandan başvuranın 15/10/2018 tarihinde 2018 Ekim döneminde Sosyoloji bilim alanından yeniden doçentlik başvuru yaptığı ve yeni bir eser inceleme jürisi oluşturulduğu, ayrıca başvuranın söz konusu jüri üyesinin “Bu suça ortak olmayacağız” bildirisine imza attığı gerekçesiyle inceleme yapılmasını ve jürisinin yeniden oluşturulmasını talep ettiği, bu taleplerinin de Doçentlik Komisyonunun 08/03/2019 tarihli toplantısında görüşüldüğü ve “adı geçen jüri üyelerinin görev yapmalarını engelleyecek herhangi bir hukuki karar bulunmadığı için” talebin reddine karar verildiği ve bu hususun 12/03/2019 tarihli yazıyla bildirildiği, başvuranın Kurumumuza tarihinde başvurduğu; bu süreçte ayrıca başvuranın 2018 Ekim dönemi doçentlik başvurusuna ilişkin olarak da başka bir jüri üyesinin 26/02/2019 tarihli asgari koşulların sağlanmadığına ilişkin raporunun Doçentlik Komisyonunun 19/04/2019 tarihli toplantısında görüşülerek bu başvurusunun da iptal edildiği ve başvurana durumun 24/04/2019 tarihli yazıyla bildirildiği, başvuranın 2018 Ekim dönemi doçentlik başvurusunun iptaline ilişkin de 27/06/2019 tarihinde
Kurumumuza başvurduğu tespit edilmiştir.
12) Başvuranın ayrıntılı iddialarına bakıldığında; “15/12/2017 tarihinde yürürlükte bulunan
Doçentlik Yönetmeliği’ne göre, Sosyoloji Bilim Alanından Kırsal Sosyoloji ve Göç Sosyolojisi anahtar kelimeleriyle, 12 Uluslararası Makale (177 puan), 6 Ulusal Makale (40 puan), 1
Lisansüstü Tezlerden Üretilmiş Yayın (4 puan), 1 Kitap (10 puan), 7 yayından atıf (66 puan), 8
Uluslararası Sözlü Bildiri (24 puan), 4 Ulusal Sözlü Bildiri (8 puan), Eğitim-Öğretim faaliyeti (3 puan), bir dönem ön lisans veya lisans dersi (4 puan) olmak üzere toplam 336 ve net 311 puanla başvuruda bulunduğunu, jüri üyelerinden Prof. Dr. …’nin beyanına dayanılarak
Doçentlik Komisyonunun asgari başvuru şartlarını sağlamadığına dair kararı gereğince doçentlik başvurusunun iptal edildiğini, ilgili jüri üyesinin kararında, asgari başvuru şartlarını sağlamadığını iki yönlü iddia ettiğini; A Grubu çalışmalarından 30 puan olmak üzere toplam yayınlarından 82 puan aldığı ve bu puanın asgari başvuru için geçerli olan 100 puanı karşılamadığı, ayrıca başvuru şartlarından 4a, 4b veya 4d den en az bir yayın zorunluğunu (kitap) yerine getirmediği şeklinde olduğunu, söz konusu jüri üyesinin maddi hata yaparak 12 yayından 10 yayınını puanlama dışı bıraktığını, böylece 150 puanını yok saydığını, bir jüri üyesinin eserlerinin puanını silemeyeceğini iddia ettiği görülmüştür.
13) Başvuranın itiraz ettiği jüri üyesi Prof. Dr. …’nin Değerlendirme Raporuna
bakıldığında; söz konusu raporda, başvuranın 1996 yılında … Üniversitesi Ziraat Fakültesi
Tarım Ekonomisi Bölümü Tarım Politikası ve Yayın Anabilim Dalında lisans derecesini aldığı,
2003 yılında aynı üniversitenin aynı fakültesinde ve aynı anabilim dalında, “…” başlıklı teziyle
Yüksek Lisans derecesini aldığı, 2007 yılında ise … Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Ekonomisi Bölümü Tarım Politikası ve Yayın Anabilim Dalında, “…” başlıklı tezi ile doktorasını tamamladığı, tezde, … İli … İlçesi … Bucağı’nda yaşanan kırdan kente göçün ele alındığı ve 26 köyde bir anket uyguladığı, tezde göçün nedenlerinin ve tarım üzerindeki olumsuz etkilerinin irdelendiği ifade edilerek; her bir eserin ayrı ayrı değerlendirilmesi sonucunda başvuranın, doktora sonrası akademik yayınlarının tamamının doktorasında ele aldığı kırdan kente göç alanında olduğu, bu alandaki yazılarında iç göç ve kırdan kente göç konusundaki teorilerin ve kavramların çok kısıtlı bir bölümünü kullandığı ve çalışmaların aynı konularla ve kavramlarla sınırlı kaldığı, üstelik kullanılan teorilerin ve kavramların genelde göçe ekonomik yaklaşımlardan esinlenen kavramlar olup bu alanda ülkemizde oluşturulan geniş bilimsel literatürden yeterince yararlanmadığı, başvuranın doktora tezinden sonra pek az yeni ampirik, özgün veriye dayalı eser verdiği, doçentlik için gerekli 100 puana ulaşamadığı ve sosyoloji bilim alanı ile kırsal alanlar sosyolojisi ve göç sosyolojisi alt alanlarında doçent unvanına yükseltilme yeterliğine sahip olmadığı şeklinde değerlendirilmelere yer verildiği görülmüştür.
14) İlgili mevzuat ve idarenin açıklamalarına bakıldığında; mevzuata göre doçentlik sınav
başvurusu için doktora derecesi iktisap edildikten sonra, doçentlik başvurusunda bulunulacak bilim alanında öngörülen asgari kriterlere uygun özgün bilimsel yayın ve diğer çalışmaların yapılmış olmasının şart olduğu, doçentlik sınavı için Üniversitelerarası
Kurul tarafından adayın başvurduğu bilim dalından beş kişilik bir jürinin tespit edileceği ve bu jüri üyelerince adayın akademik çalışmalarının her birinin nitelik ve bilim alanına katkısı açısından değerlendirileceği ve Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen şekle uygun olarak hazırlanan ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporların Üniversitelerarası Kurula gönderileceği; idarenin açıklamalarına göre de jüri üyeleri tarafından doçentlik başvuru dosyalarının asgari şartlara uygunluk bakımından ve bilimsel bakımdan incelendiği, asgari şartlara uygunluğun incelenmesinde, adayın beyannamede belirttiği yayınların adayın lisansüstü ve/veya uzmanlık tezlerinden üretilip üretilmediği, adayın beyannamede belirttiği eserlerin adayın doktora veya tıpta uzmanlık unvanı aldıktan sonra yaptığı çalışmalardan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, adayın beyannamede belirttiği eserlerle asgari başvuru şartlarını sağlayıp sağlamadığının incelendiği; bilimsel incelemede ise; adayın eserlerinin etik, nicelik, nitelik ve başvurulan doçentlik alanına uygunluğu açısından incelendiği anlaşılmıştır.
15) Başvuranın iddiaları, idarenin açıklamaları ve ilgili mevzuat birlikte
değerlendirildiğinde;
15.1) Başvuranın söz konusu jüri üyesinin “Bu suça ortak olmayacağız” bildirisine imza
atan ve haklarında 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 7/2 maddesine göre inceleme yapılan 1128 akademisyenden birisi olduğu iddiası ve jüri üyeliğinin iptali talebi ile ilgili olarak; her ne kadar dosyada bu iddiaya ilişkin somut delil olmasa da Anayasamızın
38 inci maddesinde yer alan masumiyet karinesi gereğince suçluluğu hükmen sabit oluncaya
kadar kimsenin suçlu sayılamayacağı, diğer yandan başvuranın bu iddia ve talebinin 04/02/2019 tarihli dilekçesiyle idareye ilettiği, konunun Doçentlik Komisyonunun 08 Mart
2019 tarihli toplantısında görüşüldüğü, Doçentlik Komisyonu tarafından yapılan inceleme ile
‘adı geçen jüri üyelerinin görev yapmalarını engelleyecek herhangi bir hukuki karar bulunmadığı için talebinin reddine’ kararı verildiği ve bunun 12/03/2019 tarihli yazıyla bildirildiği tespit edilmiş olup bu haliyle idarenin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
15.2) Başvuranın söz konusu jüri üyesinin raporuna ilişkin itirazları incelendiğinde;
15.2.1) Başvuranın, başvuru şartlarında yer alan 4a, 4b veya 4d den en az bir yayın
zorunluğunu (kitap) yerinde getirmediği iddiasına ilişkin olarak; söz konusu kitabın 2014 yılında Semerci Yayınevi’nden çıkan “…” adlı kitap olduğu, jüri üyesinin “kitabın çoğu bölümünün internet haber sitelerinde yayınlanan kısa görüş yazılarından oluştuğu, araştırma kitabı olmadığı” gerekçesiyle değerlendirmeye almadığı, başvuranın bu değerlendirmeye karşılık “Tablo 11’de araştırma kitabından bahsedilmediğini, tanınmış ulusal yayınevlerine vurgu yapıldığını, söz konusu kitabın 2014 yılında Semerci Yayınlarından çıktığını, yayınevinin beş yıllık yayın hayatında olan ve aynı alanda (kategoride) 20’inin üzerinde farklı yazarlara ait olan kitap basmış bir yayınevi olduğunu, 143 sayfadan oluşan söz konusu kitabın
“Kültür Yazıları” kategorisinde yayınlandığını, Google taramalarında kırsal göç sosyolojisi gibi taramalarda ekrana ilk çıkan ve birçok internet sitesinde satışa sunulan, D&R, Remzi, İnkılap gibi kitap evlerinde okuyucuya sunulan bir kitap olduğunu, ayrıca söz konusu kitabın internet haber sitelerinde yayımlanan kısa görüşlerden oluşmadığını, bizzat tarafınca kaleme alınan ve çeşitli tarihlerde bilimsel çalışmalarından özetlenen ve derlenen makale ve derlemelerden meydana getirildiğini, bir akademisyenin akademik çalışmalarını ve entelektüel birikimlerini akıcı ve entelektüel bir dille kaleme almasının ve bunu kitaplaştırmasının da bilime katkı sağlayacağını” ifade ettiği görülmüş olup öncelikle başvuru şartlarının yer aldığı Tablo 11’de
“Kitap” başlıklı kategoriye bakıldığında, “Adayın hazırladığı lisansüstü tezlerinden üretilmemiş ve başvurulan doçentlik bilim alanı ile ilgili olmak kaydıyla a)
Tanınmış uluslararası yayınevleri tarafından yayımlanmış kitap 15 puan b)
Tanınmış uluslararası yayınevleri tarafından yayımlanmış kitap editörlüğü 10 puan c)
Tanınmış uluslararası yayınevleri tarafından yayımlanmış kitapta bölüm yazarlığı 10 puan d)
Tanınmış ulusal yayınevleri tarafından yayımlanmış kitap 10 puan şeklinde bir belirleme olduğu ve ayrıca “Bu madde kapsamında sadece ders kitabı niteliği dışındaki özgün bilimsel kitaplar puanlanabilir; aynı kitaptaki bölümlerden en fazla ikisi dikkate alınır. Alana özgü ansiklopedi maddelerinin üç veya daha çok maddesi bir kitap bölümü kabul edilir. Birden fazla yazarın bulunması durumunda puanlar yazar sayısına bölünür. 4a, 4c veya 4d’ den en az bir yayın zorunludur.” şeklindeki kuralın yer aldığı tespit edilmiştir. Bu çerçevede, bu kategorideki puanlamanın ancak özgün bilimsel kitaplar için yapılabileceği, hatta ders kitaplarının bile kategori dışı olduğu, başvuranın da kabul ettiği üzere söz konusu kitabın
“Kültür Yazıları” kategorisinde yayınlanmış bir kitap olduğu, kitaba ilişkin yazılan “Köşede kalmak; ortada olmamak, saklanmaya çalışmak, dikkate değer olmamak ya da önemsenmemek şeklinde anlatılabilir. Gazete veya dergilerdeki köşe yazılarının, sadece birer fiziksel köşe olduğunu düşünmüyorum. Onlar ortada bırakılmayan, önemsenen ve yeri gazetede şıp diye bulunabilen yazılardır. Çünkü o yazılar günbegün okundukça ve tutuldukça okuyucu kitlesi oluşturan, güncel, akademik, politik veya sosyal içerikli yazılardır. Bizim de kitabımızda yer almasını istediğimiz yazılarımız, naçizane akademik birikimi olan birisinin önemsediği kırsal göç, tarım ve toplum üzerine çeşitli dönemlerde ele almış olduğu yazılardır. Bu yazılar gazete, dergi ve internet ortamında paylaşılmış, şimdi ise bir kitapta tek vücut olmuştur. Bu yazılar, okuyucusuna ulaşmak isteyen yazılardır.” şeklindeki tanıtım yazısının da bu durumu ortaya koyduğu, başvuranın çeşitli açıklamaları ile kitabın özgün bilimsel bir kitap olduğunu kanıtlayamadığı ve sonuç olarak söz konusu kitabın “özgün bilimsel bir kitap” olmadığı şeklindeki jüri üyesinin değerlendirmesinin yerinde olduğu kanaatine varılmıştır. Diğer yandan, bu kategoriden en az bir yayın zorunluluğu olması karşısında başvuranın asgari şartları sağlamadığına dair jüri değerlendirmesinin de ayrıca yerinde olduğu anlaşılmıştır.
15.2.2) Her ne kadar yukarıda 15.2.1 nolu paragrafta yer verildiği üzere “Kitap” kategorisinde
en az bir yayın zorunluluğu olduğu ve başvuranın kitap yayınının da bu kategoride aranan
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
şartları sağlamadığı karşısında başvuranın, jüri üyesinin puanlamaya dair değerlendirmelerine yaptığı itirazların incelenmesi gereği ortadan kalksa da başvuranın iddialarının karşılanması açısından dosyaya bakıldığında, başvuranın jüri üyesinin bazı eserlerini değerlendirme dışı tutarak puanının düşürülmesine itiraz ettiği anlaşılmış olup yapılan incelemede, doçentlik başvurusu için doktora derecesi alındıktan sonra, doçentlik başvurusunda bulunulacak bilim alanında öngörülen asgari kriterlere uygun özgün bilimsel yayın ve çalışmaların yapılmasının şart olduğu, jüri üyesinin, yukarıda 13 nolu paragrafta yer verildiği üzere, başvuranın “…” başlıklı tezini göz önünde bulundurarak başvuranın her bir eserini ayrı ayrı değerlendirdiği ve “eserlerin teorik ve kavramsal bir çerçevesi olmadığı veya teorik yaklaşımların güncelliğini yitirmiş bazı ekonomik yaklaşımlarla sınırlı olduğu, görüşmelere dayalı genel bilgiler içerdiği, bilimsel bir katkısı veya niteliği olmadığı veya çok zayıf olduğu, çok sınırlı bir literatür karşılaştırması olduğu, özgün bir bulgu veya orijinal bir katkı içermediği, vaat edilen analizin yapılmadığı, diğer eserlerden farklı bir görüş veya bulgu ortaya koymadığı, hatta benzerlik gösterdiği, başka yazılarında kullandığı sınırlı literatür özetini tekrarladığı, vb.” şeklindeki gerekçelerle birçok eseri puanlama dışı bıraktığı, sonuç olarak da jüri üyesinin, “doktora sonrası akademik yayınlarının tamamının doktorasında ele aldığı kırdan kente göç alanında olduğu, bu alandaki yazılarında iç göç ve kırdan kente göç konusundaki teorilerin ve kavramların çok kısıtlı bir bölümünü kullandığı ve çalışmaların aynı konularla ve kavramlarla sınırlı kaldığı, üstelik kullanılan teorilerin ve kavramların genelde göçe ekonomik yaklaşımlardan esinlenen kavramlar olup bu alanda ülkemizde oluşturulan geniş bilimsel literatürden yeterince yararlanmadığı, başvuranın doktora tezinden sonra pek az yeni ampirik, özgün veriye dayalı eser verdiği” şeklinde kanaate vardığı görülmüştür. Başvuranın eserler listesine, özellikle de doçentlik başvurusu için değişik kategorilerde belirlediği eserlerine bakıldığında, jüri üyesinin ifade ettiği konu benzerliklerinin hemen dikkati çektiği, başvuranın birçok makalesini “uluslararası makale” alt başlığında ve “uluslararası alan endekslerinde taranan dergilerde yayımlanmış makale” olarak sunduğu, ancak yapılan incelemede söz konusu makalelerin yayımlandığı dergilerin çok azının uluslararası alan endekslerinde tarandığı, üstelik bu tespiti doğrulayacak şekilde başvuranın söz konusu makalelerinin üçü hariç çoğunluğunu 2018 Ekim dönemi doçentlik başvurusunda, “b bendi dışında uluslararası alan endekslerinde taranan dergilerde editöre mektup, özet veya kitap kritiği hariç olmak üzere yayımlanmış makale” olarak yeni belirlenen alt kategoride puanladığı, tespit edilmiştir.
15.2.3) İdarenin açıklamalarında da yer aldığı üzere, bir jüri üyesinden beklenenin öncelikle
doçent adayının başvuru sırasında beyan ettiği eserleri ile asgari başvuru şartlarını sağlayıp sağlamadığının değerlendirilmesi ve bunun tespiti halinde ‘Aday, asgari başvuru şartlarını sağlamamıştır’ seçeneğini işaretleyerek gerekçeli kişisel raporunu yazması olduğu söz konusu jüri üyesinin de bu çerçevede değerlendirme yaptığı, ‘doçentlik başvurusundaki bir yayına ilişkin puanlamayı değiştirme’ işlemi yapmadığı; diğer yandan başvuranın itirazlarının mevzuatta öngörüldüğü üzere Doçentlik Komisyonunca da değerlendirildiği ve Doçentlik
Komisyonunca alınan karar uyarınca Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı için öngörülen 111 no1u koşulda aranılan başvuru şartlarını sağlamadığından Doçentlik
Yönetmeliği’nin 4/3 maddesi gereğince 2017 Aralık dönemi başvurusunun iptal edildiği görülmüştür.
15.2.4) Başvuranın, 2017 Aralık dönemi doçentlik başvurusunun asgari koşulları sağlamadığı
gerekçesi ile iptali üzerine başvuranın 2018 Ekim dönemi yeniden aynı alanda (Sosyoloji)
doçentlik başvurusunda bulunduğu ve ÜAK tarafından yeni bir eser inceleme jürisinin oluşturulduğu, ancak yine başka bir jüri üyesinin (Prof. Dr. …) ‘Aday, asgari başvuru şartlarını sağlamamıştır’ değerlendirmesi yaptığı, jüri üyesinin “Başvuru dosyasında yer alan çalışmaları
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Sosyoloji alanının doçentlik için istenen akademik bilgi, kuram ve yöntemi ile örtüşmemektedir.
Bu nedenle Dr. …’nin yayınları Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler, Sosyoloji, Kırsal Alanlar
Sosyolojisi Anabilim alanında akademik açıdan değerlendirilmesi mümkün değildir. Adayın, yukarıda sözü geçen Ziraat, Orman ve Su Ürünleri, Tarım Ekonomisi, Kırsal Kalkınma bilim alanından doçentlik başvurusunu yeniden düzenlemesi ve bu alandan doçentliğe başvurması gerekmektedir.” şeklinde net ifadeleri olduğu, bu gerekçelerin Doçentlik Komisyonunun 19
Nisan 2019 tarihli toplantısında görüşüldüğü ve Doçentlik Komisyonunca alınan karar uyarınca
Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı için öngörülen 111 nolu koşulda aranılan başvuru şartlarını sağlamadığından Doçentlik Yönetmeliği’nin 4/3 maddesi gereğince 2018 Ekim dönemi başvurusunun iptal edildiği ve söz konusu doçentlik değerlendirmesine esas alınan doçentlik eser inceleme raporu ile bu hususun başvurana 24/04/2019 tarihli yazı ile bildirildiği, bunun üzerine başvuranın Kurumumuza yapmış olduğu 27/06/2019 tarihli başvurusunun ayrıca incelenmekte olduğu görülmüştür.
16) Dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde; başvuranın, jüri üyesinin bir bildiriye
imza attığı gerekçesi ile üyeliğinin iptal edilmesi talebinin, idarenin “jüri üyelerinin görev yapmalarını engelleyecek herhangi bir hukuki karar bulunmadığı” gerekçesi ile reddedilmesi işleminde Anayasa’nın 38 inci maddesindeki masumiyet karinesi çerçevesinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı; başvuranın doçentlik başvurusunun asgari koşullardan iptal edilmesine itirazı ile ilgili olarak ise başvuranın doçentlik başvurusunda yer alan ve puan alınması zorunlu alan olan “Kitap” bölümünde puanladığı “…” adlı kitabının, jüri üyesi tarafından araştırma kitabı olmadığı gerekçesi ile puanlamaya alınmaması ve yapılan incelemede de “sadece ders kitabı niteliği dışındaki özgün bilimsel kitaplar puanlanabilir” hükmü çerçevesinde, başvuranın da kabul ettiği üzere her ne kadar yayınevi, yayınevi koşullarını sağlasa da, kitabın “kültür” kategorisinde yayınlandığı ve böylelikle bilimsel bir kitap olmadığı tespiti ile bu alandan puan alınması zorunluluğu karşısında jüri değerlendirmesinin yerinde olduğu, başvuranın jüri üyesinin eserlerini puanlama dışı bırakmasına ilişkin olarak ise jüri üyesinin, öncelikle “asgari koşulların sağlanıp sağlanmadığı” değerlendirmesini yapması gerektiği, bilimsel gerekçeler çerçevesinde değerlendirmeler yapması, diğer yandan başvuranın 2018 Ekim doçentlik başvurusunun da aynı gerekçeler ile iptal edilmesi karşısında jüri üyesinin değerlendirmelerinin yerinde olduğu, diğer yandan jüri üyesinin bu raporunun bir iddia olarak Doçentlik Komisyonu tarafından değerlendirilmesi ve
Komisyonca alınan karar uyarınca başvuranın Sosyoloji alanından yaptığı doçentlik başvurusunun aranılan başvuru şartlarını sağlamadığından Doçentlik Yönetmeliği’nin 4/3 maddesi gereğince iptal edilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
17) 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Denetçiliği
Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilen iyi yönetim ilkeleri açısından bir değerlendirme yapıldığında; başvuranın itirazlarına süresinde cevap vermekle birlikte karara karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle idarenin “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uymadığı tespit edilmiş olup, idareden bundan böyle bu ilkelere uyması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının
başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle;
BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın başvuran ile ÜNİVERSİTELERARASI KURUL BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.