ÖZET: Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde Doktor Öğretim Üyesi kadrosuna başvuran bir aday, başvurusuna eklemediği eserler nedeniyle etik ihlali gerekçesiyle değerlendirmeye alınmamış ve bu durumun atama işlemlerinde esas alındığını iddia ederek mağduriyetinin giderilmesini talep etmiştir. Gazi Üniversitesi, başvuruların 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde yapıldığını, jüri tarafından yapılan değerlendirmelerin uygun olduğunu belirtmiştir.

Ankara 9. İdare Mahkemesi, başvuranın eser listesine tüm eserlerini eklemek zorunda olmadığını, ancak başvurusunun değerlendirilmesinin yalnızca sunduğu eserlerle sınırlı olması gerektiğine karar vermiştir. Mahkeme, başvuranın başvurusunun eksik incelemeye dayalı olarak reddedilmesinin hukuka aykırı olduğunu tespit etmiştir.

Sonuç olarak, Gazi Üniversitesi Rektörlüğü, mahkeme kararına uygun olarak başvuranın atama işlemini iptal etmiş ve yeni bir jüri oluşturulmuştur. İlgili işlemlerin hukuka uygun olduğu ve başvurunun reddedilmesi yönünde karar verilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/5890-S.22.8975

BAŞVURU NO : 2021/18570

KARAR TARİHİ : 29/04/2022

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : GAZİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ

BAŞVURUNUN KONUSU : Doktor öğretim görevlisi kadrosuna atama işlemleri hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 01/11/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuranın Kurumumuza yapmış olduğu başvurusunda özetle; Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Doktor

Öğretim Üyesi kadrosuna başvuruda bulunduğunu, ancak jüri tarafından başvurusuna eklemediği eserlerin incelenmesi sonucu başvurusunun etik ihlali gerekçesiyle değerlendirmeye alınmadığını ve söz konusu değerlendirmenin doktor öğretim üyesi kadrosuna atanmama işleminde esas alınması sebebiyle mağdur olduğunu belirterek mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuz tarafından Gazi Üniversitesi Rektörlüğüne gönderilen 30/11/2021 tarihli ve sayılı bilgi ve belge isteme yazısına cevaben, Gazi Üniversitesi Rektörlüğü tarafından gönderilen 12/12/2021 tarihli ve sayılı cevabi yazıda; Doktor Öğretim Üyesi kadrosuna atama işlemlerinin

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 23. maddesi ile 12 Haziran 2018 tarihli ve 30449 sayılı Resmi

Gazetede yayımlanan “Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği” hükümlerine göre yapıldığı, Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Kardiyoloji Anabilim Dalı için Doktor Öğretim Üyesi kadrosu iş ve işlemlerinin de anılan Kanun ve Yönetmelik hükümleri doğrultusunda başlatıldığı ve sonuçlandırıldığı,

2.1. Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Kardiyoloji Anabilim Dalı için Doktor Öğretim Üyesi kadrosu ilanına Dr. , Dr. ve Dr. ’in başvurduğu,

14.01.2020 tarihli ve sayılı Tıp Fakültesi Yönetim Kurulu toplantısında alınan sayılı karar ile

adayların dosyalarını incelemek üzere; Prof. Dr. , Prof. Dr. ve Prof.

Dr. ’dan oluşan asil. Prof. Dr. , Prof. Dr. ‘dan oluşan yedek bilim jürisi oluşturulduğu,

2.2. Adaylar hakkında bilim jürilerinden gelen her üç raporun sonuç kısmında; anılan kadroya Dr.

‘ın atanmasının uygun olacağı kanaati bildirildiği, 25/02/2020 tarihli ve sayılı Tıp Fakültesi

Yönetim Kurulu toplantısında alınan sayılı karar ile bilim jürilerinden alınan raporlar sonucunda; Dr. ‘un anılan kadroya atanmasının uygun olduğu kararının oybirliği ile alındığı,

2.3. Buna karşın başvuran tarafından açılan dava sonucu, Ankara 9. İdare Mahkemesi tarafından alman

18.02.2021 tarihli ve / K. sayılı karar gereği, söz konusu atama işleminin iptal edildiği ve Dr.

öğretim görevlisi kadrosuna iade edildiği,

2.4. Mahkeme kararına istinaden yeniden işlem tesis edildiği ve Tıp Fakültesi Yönetim Kumlunun

27.04.2021 tarihli ve sayılı toplantısında alınan sayılı karar ile adayların dosyalarını incelemek

üzere bilim jürisinin yeniden oluşturulduğu,

2.5. Adayların dosyalarının incelenmesi sonucunda üç juri üyesinin raporunda da Dr. ‘un ilan edilen kadroya atanmasının uygun olacağı yönünde kanaat bildirdiği, Tıp Fakültesi Yönetim

Kurulunun 09.07.2021 tarihli ve sayılı toplantısında alınan sayılı karar ile jürilerin olumlu görüşleri doğrultusunda Dr. ‘un atanmasının uygun olduğu yönünde oy birliği ile karar verilerek atamasının yapıldığı,

2.6. Söz konusu kadroya ilişkin tüm iş ve işlemlerin 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 23. maddesi ile Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği hükümleri ve Mahkeme kararına uygun olarak yapıldığı belirtilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” hükmü,

4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı

5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü

eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü,

5. 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun “Doktor Öğretim Üyesi” başlıklı 23. maddesinde; “Yükseköğretim kurumlarında açık bulunan doktor öğretim üyesi kadroları rektörlükçe ilan edilir. İlan edilen bu kadrolara fakültelerde dekan; diğer birimlerde müdürler, biri o birimin yöneticisi biri de o yükseköğretim kurumunun dışından olmak üzere üç profesör veya doçent tespit ederek bunlardan adayların her biri hakkında yazılı mütalaa isterler. Dekan veya ilgili müdür yönetim kurullarının görüşünü aldıktan sonra önerilerini rektöre sunar. Atama rektör tarafından en çok dört yıl süre ile yapılır. Her atama süresinin sonunda görev kendiliğinden sona erer. Görev süresi sona erenler yeniden atanabilirler.” hükmü,

6. Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin “Atanma Şartı” başlıklı 4. maddesinde; “Doktor öğretim üyesi kadrolarına başvurabilmek için doktora veya tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık ya da sanatta yeterlik eğitimini tamamlamış olmak gereklidir.” hükmü,

7. Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin “İlan” başlıklı 5. maddesinde; “Bir üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsündeki açık bulunan doktor öğretim üyesi kadroları, Resmî

Gazete’de ve üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünün internet ana sayfasında rektörlük tarafından ilan edilerek duyurulur. Bu ilanda adaylara on beş günden az olmamak üzere başvuru süresi tanınır ve son başvuru tarihi belirtilir.” hükmü,

8. Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin “Başvuru ve Atanma Süreci Başlıklı” 6. maddesinde; “Doktor öğretim üyesi kadrolarına başvuranlar özgeçmişlerini, bilimsel çalışma ve yayınlarını dört nüsha olarak ilgili dekanlık veya müdürlüğe teslim eder. Fakültelerde dekan, diğer birimlerde müdür; ilan edilen kadrolar için adayların durumlarını incelemek üzere, en az biri başka üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünden olmak üzere adayın başvurduğu bilim alanı ile ilgili olan üç profesör veya doçent kadrosunda bulunan doçenti, ilana son başvuru tarihinden itibaren on beş gün içinde tespit eder. İlan edilen kadronun bulunduğu birimin bölüm başkanının, profesör veya doçent kadrosundaki doçent olması halinde, tespit edilecek üç profesör veya doçent kadrosundaki doçentten biri olarak belirlenmesi zorunludur. Dekan veya ilgili müdür her aday için bu öğretim üyelerine, adaylarla ilgili bilimsel yayın ve çalışmalara ilişkin dosyaları göndererek bir ay içerisinde yazılı görüşlerini bildirmelerini ister. Dosya inceleme sonuçlarının bir ay içinde gelmemesi halinde aynı usulle tespit edilen başka profesör veya doçente dosyalar incelenmesi için gönderilir. Dekan veya ilgili müdür yazılı görüşlerin alınmasından sonra ilk yönetim kurulu toplantısında aday veya adaylar hakkında ayrı ayrı görüş alır. Bir açık kadroya birden fazla adayın başvurması halinde yönetim kurulu gerekçeli olarak tercihini belirtir. Dekan veya ilgili müdür kanaat ve önerilerini rektöre sunar. Rektör atamanın yapılıp yapılmayacağına karar vererek gerekli işlemleri yürütür.2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 34 üncü maddesi uyarınca sözleşmeli olarak çalıştırılacak yabancı ülke vatandaşı öğretim elemanlarının doktor öğretim üyeliğine atanma ile ilgili şartları sağlamaları kaydıyla sözleşmeli olarak çalıştırılmasında bu Yönetmelikte belirlenen ilan şartı dışındaki usul ve esaslar uygulanır.” hükmü,

9. Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin “Atanma” başlıklı 7. maddesinde; “Doktor öğretim üyeleri, ilgili yönetim kurulunun görüşü alındıktan sonra fakültelerde ilgili dekanın, diğer birimlerde müdürün önerisi ile rektör tarafından en az bir en çok dört yıl süre ile atanır. Her atama süresinin sonunda görev kendiliğinden sona erer. Görev süresi sona erenler ilgili yönetim kurulunun uygun görüşü üzerine rektör tarafından yeniden atanabilir. Doktor öğretim üyelerinin ne kadar süre ile atandığı kendilerine tebliğ edilir.” hükmü yer almaktadır.

IV. KAMUDENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

10. Başvuranın iddiaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; idarece tesis edilmiş olan işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

IV. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

11. Başvuran, Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Doktor Öğretim Üyesi kadrosuna başvuruda bulunduğunu, ancak jüri tarafından başvurusuna eklemediği eserlerin incelenmesi sonucu başvurusunun etik ihlali gerekçesiyle değerlendirmeye alınmadığını ve söz konusu değerlendirmenin doktor öğretim üyesi

kadrosuna atanmama işleminde esas alınması sebebiyle mağdur olduğunu belirterek mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.

12. Gazi Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 23. Maddesi 12

Haziran 2018 tarihli ve 30449 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve

Atanma Yönetmeliği” hükümleri kapsamında 27/12/2019 tarihinde Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri

Bölümü Kardiyoloji Anabilim Dalı için Doktor Öğretim Üyesi kadrosu açıldığı ve söz konusu kadroya başvuran dahil 3 kişinin başvuruda bulunduğu görülmektedir.

13. 14.01.2020 tarihli ve sayılı Tıp Fakültesi Yönetim Kurulu toplantısında alınan sayılı karar ile adayların dosyalarını incelemek üzere bilim jürisinin oluşturulduğu,

13.1. Bilim jürisinde bulunan Prof. Dr. . tarafından yapılan bilimsel yayınların içerik ve kalite değerlendirmesi sonucu söz konusu kadroya Dr. ’un atanmasının uygun olacağı değerlendirmesi yapıldığı,

13.2. Bilim jürisinde bulunan diğer 2 üye olan Prof. Dr. ve Prof. Dr.

tarafından adayların değerlendirilmesi sonucu; başvuranın eserler listesine koymadığı bir eserde etik ihlalinde bulunduğu gerekçesiyle doktor öğretim üyesi kadrosuna atanma değerlendirmesi dışında tutulduğu, ilgili kadroya Dr. ’un atanmasının uygun olacağının belirtildiği tespit edilmiştir.

14. Başvuran tarafından söz konusu idari işleme ilişkin dava açılmış olup, Ankara 9. İdare

Mahkemesinin / E. sayılı dosyası ile açılan davada anılan mahkemenin 18/02/2021 tarih ve / K. sayılı kararında “Bu durumda, davacının ilan edilen doktor öğretim üyesi kadrosuna başvuru yaparken eserler listesine koymadığı bir eserde etik ihlalde bulunduğundan bahisle değerlendirilmediği, davacının başvuru yaparken sunduğu eserlere göre başvurusunun değerlendirilmesinin gerektiği, kanun ve yönetmelik hükümleri ile ilan metninde başvuru yapılırken tüm eserlerin konulmasının zorunluluğunun bulunmadığı gibi tüm eserlerin konulmasının zorunlu kılınmasının başvuru sırasında eser listesi sunulmasının amacına aykırı olacağı ve başvuranın ilanihaye başvurularda değerlendirilme hakkından mahrum kalacağı anlamına geleceği, bu nedenle davacının ve başvuruda bulunan adayların başvurusunun eserler listesindeki yayınlarla sınırlı olarak değerlendirilmesi gerekirken, anılan usul izlenmeksizin eksik incelemeye dayalı tesis edilen doktor öğretim üyesi kadrosuna atanmak için yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde ve anılan kadroya Dr. ‘un atanmasına dair

Gazi Üniversitesi Rektörlüğü işleminde hukuka uyarlık görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.” denilmektedir.

15. Ankara 9. İdare Mahkemesinin 18/02/2021 tarih ve / K. sayılı kararı neticesinde atama işleminin iptal edilmesi sonrasında idarece mahkeme kararı gereğinin yerine getirildiği ve

Dr. ‘un atanmasının iptal edildiği, iptali takiben ise Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi

Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Kardiyoloji Anabilim Dalı için Doktor Öğretim Üyesi kadrosunun tekrar açıldığı ve başvuran dahil aynı 3 adayın kadro için tekrar başvuruda bulunduğu görülmektedir.

16. İdarece Doktor öğretim üyesi kadrosuna başvuruların incelenmesi için bilim jürisi oluşturulmuş olup, bilim jürisinde bulunan Prof. Dr. , Prof. Dr. . ve Prof. Dr. tarafından yapılan değerlendirme neticesinde, Dr. ’un bilimsel yayınların içerik ve kalitesi göz önünde bulundurulduğunda söz konusu kadroya atanmasının uygun olacağı tespiti yapılmıştır.

17. Ayrıca, Kurumumuz tarafından Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına gönderilen 30/11/2021 tarihli ve

S.21.26881 sayılı görüş isteme yazısına cevaben, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından gönderilen 15/12/2021 tarihli ve E. 238923 sayılı görüş yazısında; “Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 12.01.2022 tarihli toplantısında yapılan inceleme neticesinde, doktor öğretim üyesi kadrosuna yapılan başvurularda ilgililerin eserler listesine tüm eserlerini eklemek zorunda olmadığı, ancak atamaya yetkili makamların ilgilinin bütün eserleri üzerinde inceleme yapma yetkisine sahip olduğu, yükseköğretim kurumlarının öğretim elemanı kadro ilanlarına başvuru yapanlar hakkındaki etik ihlal iddialarını herhangi bir kuruma bağlı kalmaksızın inceleyebileceği, görüş istenen olayda da Ankara Şehir Hastanesi 2 No’lu Etik Kurulu tarafından değerlendirme yapılmasına rağmen Gazi Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği

Kurulunun ilgilinin eserleri üzerinde etik ihlali iddialarına ilişkin değerlendirme yapma yetkisinin devam ettiği, ancak Etik Kurulunun yapmış olduğu bu değerlendirmenin Yükseköğretim Kurumları Bilimsel

Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi kapsamında yapılan yaptırıma esas incelemeden farklı olduğu, yalnızca atama yapma veya yapmama konusundaki takdir yetkisine etki etmekle sınırlı olacağı kanaatine varılmıştır.” şeklinde açıklamalara yer verilmiştir.

18. Şikayet başvurusuna ilişkin gönderilen görüş yazısında; Gazi Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın

Etiği Kurulunun başvuranın eserleri üzerinde etik ihlali iddialarına ilişkin değerlendirme yapma yetkisinin devam ettiği ve etik incelemesi neticesinin sadece atama yapma konusunda takdir yetkisine ilişkin kullanabileceği belirtilmiş olup, başvuranın atamasının yapılmaması işlemindeki esas gerekçesinin “Etik ihlali” olmadığı anlaşılmış olup yapılan idari işlemde Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının görüşüne aykırı bir durum tespit edilmemiştir.

19. Bilim jürisinin görüşü doğrultusunda Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığının 09/07/2021 tarihli sayılı kararı ile Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Kardiyoloji

Anabilim Dalı için Doktor Öğretim Üyesi kadrosuna ’un atamasının yapılması için gerekli idari işlemlerin yapıldığı görülmektedir.

20. İdare tarafından gerçekleştirilen işlemlerin 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 23. Maddesi 12

Haziran 2018 tarihli ve 30449 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve

Atanma Yönetmeliği” hükümleri kapsamında gerçekleştirildiği anlaşılmış olup hukuka aykırı bir durum tespit edilmemiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

21. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup, idarelerden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak

Kurumumuza gönderildiği, bu yönüyle “kanunlara uygunluk”, “makul sürede karar verme”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davranıldığı anlaşılmıştır

V. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

22. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren ilgili idare işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup

Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VI. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE,

Kararın BAŞVURANA ve GAZİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine;

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi