TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/4220-S.6148
BAŞVURU NO : 2019/4230
KARAR TARİHİ : 10/06/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TRABZON ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK İL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuran hakkında tahakkuk ettirilen ecrimisil bedelinin yeniden hesaplanması talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 19/02/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. (TC. Kimlik No: ) Kurumumuza yapmış olduğu tarihli şikâyet başvurusunda; 1.1. Mahallesi Sokak No: adresinde ikamet ettiğini, aynı mevkide bulunan ada persel nolu tamamı m2 olan taşınmazın hissedarları bulunamadığı için m2 alanının hazineye devredildiğini, Trabzon Milli Emlak Müdürlüğü tarafından 7 ay 26 gün için 1.201,41
TL ecrimisil ihbarnamesi gönderildiğini, taşınmazın fındık bahçesi olarak kullanıldığını ve yılda 450
TL gelir sağladığını, bunun dışında herhangi bir gelir elde etmediğini, belirlenen ecrimisil bedelinin çok yüksek olduğunu belirterek; mümkün ise taşınmazın hazineye ait kısmının ayrılmasını değil ise ecrimisil bedelinin elde ettiği gelir üzerinden yeniden hesaplanması talebi ile daha önce başvuruda bulunduğunu, 1.2. Gönderme kararı üzerine idarenin cevabi yazısında, taşınmazın kullanımından doğan ecrimisil bedelinin sıra no’lu Milli Emlak Genel Tebliğinin 5 nci maddesinin 4 üncü fıkrası göz önünde bulundurularak belirlendiğinden, yıllık elde edeceği gelir üzerinden yeniden hesaplanmasının mümkün bulunmadığının belirtildiğini, 1.3. Belediye sınırlarının genişlemesi ya da öncesinde belediye sınırları içerisinde olmasının arazinin kullanım amacını değiştirmediğini, bundan yola çıkarak Tebliğde belirtilen “tarımsal amaçlı kullanımından dolayı ecrimisil tespit ve takdirinde, tarımsal kullanım dikkate alınır.” hükmüne göre işlem yapılması gerektiğini, aynı Tebliğdeki “bu taşınmazların ecrimisil bedeli; taşınmazın sınırları içerisinde bulunduğu ilçede taban, kıraç ve sulu arazi için belirlenen emlak vergisine esas asgari arazi metrekare birim bedelinin yüzde bir buçuğundan az olamaz.” hükmü göz önünde bulundurularak işlem yapılmaması gerektiğini, 1.4. Ödemiş olduğum vergi miktarındaki artışın otamatikmen ecrimisil miktarını da artırdığını, ancak araziden elde ettiği ürün miktarında herhangi bir artış olmadığını, araziden elde ettiği ürün satışından
elde ettiğim gelirden daha fazlasını ecrimisil olarak ödemesinin istenildiğini, ülkemizde devlete ait tarımsal arazilerin kullanıma kazandırılması için destekleyici girişimler yapıldığını, bunlar göz önünde bulundurularak bu duruma bir çözüm getirilmesini istediğini, belirterek; ecrimisil bedelinin yeniden hesaplanmasını ve bundan sonraki hesaplanacak ecrimisil bedelinde de bunun dikkate alınmasını talep etmiştir.
II. İDARENİN ŞİKÂYETE İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Trabzon Valiliği Çevre ve Şehircilik İl
Müdürlüğü Milli Emlak Müdürlüğü’nden 12/03/2019 tarih ve sayılı yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup, adı geçen idarenin 22/03/2019 tarih ve sayılı cevabi yazısında, 2.1. Taşınmazın, Trabzon 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin Tapu İptali -Tescil Davasının esas ve sayılı kararı ile m2 yüzölçümlü kısmın gaipten Hazine adına tescil edildiği, taşınmazın İmar Planında “İskan Sahasında” ve “Amme Hizmet Sahasında Kalan Alan” da kaldığı, 2.2. 8/9/1983 tarih ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 75 ve geçici 3 üncü maddeleri ile 19/6/2007 tarih ve 26557 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 1/7/2007 talihinde yürürlüğe giren Hazine
Taşınmazlarınm İdaresi Hakkında Yönetmelik Hükümlerine dayanılarak hazırlanan, 20.08.2011 tarih ve 28031 sayılı Resmi Gazete Yayımlanan 336 sayılı Milli Emlak Genel Tebliğinin II. Bölümünün
“Ecrimisil tespit ve takdir edilmesi başlıklı 5. Maddesinin 3 ve 4 numaralı bentlerinin uygulandığını, 2.3. Başvuru sahibinin 08.10.2018 tarihli dilekçesi ile, söz konusu ada parsel numaralı tamamı m2 yüzölçümlü taşınmazın, Hâzineye ait olan m2 yüzölçümlü kısmını, bölünüp ayrılması mümkün olmadığından mecburen kullandığı, taşınmazı fındık bahçesi olarak kullandığı, taşınmazı fındık bahçesi dışında herhangi bir amaçla kullanmadığı, bu gelirlerin elde edilmesinde yapılan giderlerin mevcut olduğundan bahisle tespit edilen ecrimisil tutarının yeniden hesaplanması talebiyle itirazda bulunduğu, dilekçe de belirtilen hususların, 09.10.2018 tarih ve sayılı Ecrimisil
Düzeltme Komisyon Kararı ile anılan Tebliğin 5 nci Maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince reddedildiği, 10.10.2018 tarih ve sayılı Ecrimisil Düzeltme İhbarnamesi ile ilgiliye bildirildiği, 2.4. Söz konusu tahakkuk ettirilen ecrimisilin 13.12.2017-07.08.2018 dönemini kapsadığı, 2.5. Başvura sahibinin taşınmazın Hâzineye ait ın2 yüzölçümlü kısmını fındık bahçesi olarak kullandığı beyanında bulunduğu, taşınmazın yerinde görülerek işgale ilişkin çekilen resim ve tanzim edilen tutanağın yazı ekinde gönderildiği, 2.6. Mevzuat gereği; 10.08.2017 tarih ve sayılı yazılarına Ortahisar Belediye Başkanlığından alman 22.08.2017 tarih ve sayılı cevabi yazıda taşınmazın 2017 yılı arsa m2 birim değerinin
TL/m2 olduğunun bildirildiği, bu birim bedele yüzde bir buçuğu oranı uygulanması ile 2017 yılı bedeli birim bedelinin, 2017 birim bedelinin 2018 yılı yeniden değerleme oranında artırılması neticesinde ise 2018 yılı birim bedelinin bulunduğu, birim bedellerin taşınmazın Hazine hissesine isabet eden yüzölçümü ile çarpılması neticesinde ecrimisil bedelinin hesaplandığı, 2.7. Mevzuat hükümlerinde asgari limit olarak belirlenen kriterlerin altına düşülemeyeceğinden
İdarelerince yapılacak bir işlem bulunmadığı, şikayet konusu talebe ilişkin olarak şikayet sahibince yargı yoluna başvurulduğuna ilişkin dosyasında bilgi bulunmadığı, ifadelerine yer verildiği görülmektedir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi
edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. Birleşmiş Milletler “İnsan Haklarının Geliştirilmesi ve Korunması İçin Kurulan Ulusal
Kuruluşların Statüsüne İlişkin İlkeler/Paris Prensipleri’nde; “…Ulusal kuruluşlar, yürürlükteki yasaları, mevzuatı ve yasa tasarıları ile yasa önerilerini incelerler ve metinlerin, insan haklarının temel ilkeleriyle uyumlu hale getirilmeleri için uygun gördükleri tavsiyeleri yaparlar; gerek gördükleri takdirde, yeni yasaların kabul edilmesini, yürürlükteki yasaların uyumlu hale getirilmesini ve idari önlemlerin alınmasını veya değiştirilmesini tavsiye ederler… Ulusal düzeyde yürürlükte olan yasaların, mevzuatın ve uygulamaların, insan haklarına ilişkin uluslararası belgeler ve mekanizmalarla uyumlu hale getirilmesini ve hayata geçirilmesini teşvik ederler ve sağlarlar…”, 5. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun, “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 6. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunun, 6.1. “Tarihi ve bedii değeri olmayan taşınmaz mallarla ilgili işlemler” başlıklı 74 üncü maddesinde, “Tarihi ve bedii değeri olanlar hariç Hazinenin özel mülkiyetindeki yerlerin satışı, kiraya verilmesi, trampası ve mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin kiraya verilmesi, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi esasları Maliye Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikte belirlenir.” 6.2. “Ecrimisil ve tahliye” başlıklı 75 inci maddesinin birinci fıkrasında, “Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz.
…” 7. 19.06.2007 tarih ve 26557 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Hazine Taşınmazlarının İdaresi
Hakkında Yönetmeliğin, 7.1. “Tespit” başlıklı 84 üncü maddesinde, “(1) Hazine taşınmazlarından kiraya verilen, irtifak hakkı kurulan veya kullanma izni verilenlerin dışında kalanların fiilî durumları, İdarece hazırlanan program dâhilinde mahallinde tespit edilir. (Ek iki cümle:RG-10/4/2011-27901) Taşınmazların tespitleri yılda en az bir defa yapılır, ancak tespit programlarının süresi beş yıldan fazla olamaz. Bu tespitlerin yapılması konusunda illerde defterdarlar, ilçelerde ise malmüdürleri veya varsa milli emlak müdürleri gerekli tedbirleri alırlar. Tespitten önceki sürelere ait işgal ve tasarruflar sebebiyle ecrimisil takip ve tahsilatı yapılarak bu taşınmazlar denetim ve idare altına alınır. / (2) Taşınmazın mahallinde düzenlenecek Taşınmaz Tespit Tutanağında (Ek-8); işgalin başlangıç tarihi, taşınmazın işgale veya kullanıma konu olan yüzölçümü, işgalcileri, kullanım amacı, ecrimisil takdirinde yararlanılabilecek bilgiler ile bilinmesinde yarar görülen diğer bilgilere yer verilir.”, 7.2. “Ecrimisilin tespit ve takdir edilmesi” başlıklı 85 inci maddesinde, “(1) (Değişik:RG10/4/2011-27901) Hazine taşınmazlarının kişilerce işgale uğradığının tespit edilmesi hâlinde, tespit tarihinden itibaren onbeş gün içinde “Taşınmaz Tespit Tutanağı”na (Ek-8) dayanılarak, tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere bedel tespit komisyonunca ecrimisil tespit ve takdir edilir. / (2) (Değişik:RG-10/4/2011-27901) Ecrimisilin tespit ve takdirinde; İdarenin zarara uğrayıp
uğramadığına ve işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, taşınmazın işgalci tarafından kullanım şekli, fiili ve hukuki durumu ile işgalden dolayı varsa elde ettiği gelir, aynı yer ve mahalde bulunan emsal nitelikteki taşınmazlar için oluşmuş kira bedelleri veya ecrimisiller, varsa bunlara ilişkin kesinleşmiş yargı kararları, ilgisine göre belediye, ticaret odası, sanayi odası, ziraat odası, borsa gibi kuruluşlardan veya bilirkişilerden soruşturulmak suretiyle edinilecek bilgiler ile taşınmazın değerini etkileyecek tüm unsurlar göz önünde bulundurulur. İşgalin şekli, Hazine taşınmazının konumu ve taşınmazdan elde edilen gelir gibi unsurlar itibariyle asgari ecrimisil tutarlarını belirlemeye Bakanlık yetkilidir. …”, 7.3. “Ecrimisil ihbarnamesinin tebliği ve itiraz” başlıklı 86 ncı maddesinde, “ (1) (Değişik cümle:RG-11/9/2014-29116) Takdir edilen ecrimisiller, takdir tarihinden itibaren onbeş gün içinde ecrimisil ihbarnamesi düzenlenerek fuzuli şagile, 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre öncelikle elden veya iadeli taahhütlü mektupla, bu şekilde tebliğ edilemeyenler diğer usullere göre tebliğ edilir. (Ek cümle:RG-10/4/2011-27901) Ecrimisil işleminde İdarece maddi, kişide, işgal edilen alanda veya yüzölçümde ya da benzer şekilde hata olduğunun belirlenmesi halinde, bu hata İdarece hangi aşamada olursa olsun resen düzeltilir ve yeniden ecrimisil ihbarnamesi düzenlenerek ilgililerine tebliğ edilir. / (2) Ecrimisil işlemine karşı, tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde ilgili İdareye dilekçeyle müracaat edilerek düzeltme talebinde bulunulabilir. (Ek cümle:RG10/4/2011-27901) Bu süre içerisinde ecrimisil işlemine karşı düzeltme talebinde bulunulmak suretiyle itiraz edilmemesi veya itiraz edilmesine rağmen aynı süre içerisinde bu itirazdan kayıtsız ve şartsız olarak vazgeçilmesi ya da yine bu süre içerisinde dava açılmış ise aynı süre içerisinde davadan kayıtsız ve şartsız olarak feragat edilmesi halinde yüzde yirmi indirim uygulanır. / (3) Düzeltme talepleri, talep tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde bu amaçla oluşturulacak komisyonlarca karara bağlanır ve sonucu karar tarihinden itibaren en geç onbeş gün içinde düzenlenecek Ecrimisil Düzeltme
İhbarnamesi (Ek-10) ile ilgilisine tebliğ edilir. (Ek cümle:RG-10/4/2011-27901) Ecrimisil ihbarnamesine yapılan itiraz veya açılan dava ile ecrimisil düzeltme ihbarnamesine açılan dava
İdarece yapılan ve resen düzeltilmesi gereken hatalara ilişkin ve bu hata İdarece düzeltilir ise; bu durumda da açılan davadan kayıtsız ve şartsız olarak feragat edilmesi halinde yüzde yirmi indirim uygulanır. / (4) Düzeltme taleplerini inceleyip karara bağlayacak komisyonların kuruluşu, çalışma esasları ve yetki sınırlarına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.” 7.4. “Ecrimisilin kesinleşmesi, vade tarihi ve tahsili” başlıklı 87 nci maddesinde, (1) Ecrimisil; Ecrimisil İhbarnamesinin (Ek-9), düzeltme talebinde bulunulmuş ise Ecrimisil Düzeltme
İhbarnamesinin (Ek-10) ilgilisine tebliğ tarihinden itibaren (Değişik ibare:RG-11/9/2014-29116)
altmış gün içinde muhasebe birimlerine ödenir. (Ek cümle:RG-10/4/2011-27901) Bu süre içerisinde ecrimisilin peşin ödenmesi halinde yüzde onbeş indirim uygulanır. Ecrimisil borçlusunun ödeme güçlüğü nedeniyle yazılı olarak talep etmesi hâlinde ecrimisil, en az yüzde yirmibeşi peşin kalan kısmı ise İdarenin uygun göreceği taksit zamanlarında ve (Değişik ibare:RG-24/4/2010-27561) en fazla üç yıl içinde taksitler hâlinde ödenebilir. Alacağın kalan kısmına kanunî faiz uygulanır. … (5) Fuzuli şagiller tarafından dava açılmış olması, ecrimisilin takip ve tahsil edilmesi işlemini durdurmaz.” 8. 20/08/2011 tarih ve 28031 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 336 sıra no’lu Milli Emlak
Tebliğinin “Ecrimisilin tespit ve takdir edilmesi” başlıklı 5 inci maddesinde; “… (3) Hazine taşınmazlarının gerçek veya tüzel kişilerce işgale uğradığının tespit edilmesi hâlinde; tespit tarihinden itibaren onbeş gün içinde taşınmaz tespit tutanağına dayanılarak bedel tespit komisyonunca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere, tarımsal amaçlı kullanımlar ile belediye ve mücavir alan sınırları dışında gelir getirici unsur taşımayan kullanımlar için taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde birbuçuğundan; belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve planlı alanlarda tarım dışı kullanımlar için ise taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde üçünden az olmamak üzere ecrimisil tespit ve takdir edilir. (4) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında veya köy sınırları içinde olan ve tarımsal amaçla kullanılmakta iken, belediye sınırlarının genişlemesi
sonucunda belediye ve mücavir alan sınırları içinde kalan ve/veya imar planına tabi tutulan taşınmazların tarımsal amaçlı kullanımından dolayı ecrimisil tespit ve takdirinde, tarımsal kullanım dikkate alınır. Ancak, bu taşınmazların ecrimisil bedeli; taşınmazın sınırları içerisinde bulunduğu ilçede taban, kıraç ve sulu arazi için belirlenen emlak vergisine esas asgari arazi metrekare birim bedellerinin yüzde bir buçuğundan az olamaz.” hükümlerinin düzenlendiği görülmektedir.
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. Şikayet başvurucusu 1 no’lu paragrafta açıklandığı üzere, Trabzon ili Ortahisar ilçesi
Mahallesinde bulunan, yüzölçümlü m2 si Hazineye ait olan ada persel nolu taşınmazla ilgili tahakkuk ettirilen ecrimisil bedelinin yeniden hesaplanması talebi ile Kurumumuza başvurmuştur.
11. Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlarla ın satışı, trampası, arsa veya kat karşılığı inşaat yaptırılması, kiraya verilmesi, ön izin verilmesi ve üzerlerinde irtifak hakkı kurulması, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin kiraya verilmesi, ön izin ve kullanma izni verilmesi ile ecrimisil ve tahliye işlemlerine ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla 2886 sayılı Kanunun 74 üncü maddesine istinaden Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik 19.06.2007 tarih ve 26557 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
12. Adı geçen Yönetmeliğin “Ecrimisilin tespit ve takdir edilmesi” başlıklı 85 inci maddesinde, ecrimisilin tespit ve takdirinde göz önünde bulundurulacak hususlara yer verilmiş, işgalin şekli, Hazine taşınmazının konumu ve taşınmazdan elde edilen gelir gibi unsurlar itibariyle asgari ecrimisil tutarlarını belirlemeye Maliye Bakanlığının yetkili olduğu belirtilmiştir.
13. Maliye Bakanlığı da söz konusu yetkiye istinaden, Hazinenin özel mülkiyetinde bulunan taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin işgalen kullanıldığının tespiti halinde, İdarece yürütülecek ecrimisil tespit, takdir ve tahsil işlemlerine ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla 336 sıra no’lu Milli Emlak Genel Tebliğini hazırlamış, bahsi geçen Tebliğ de 20/08/2011 tarih ve 28031 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
14. Somut olaya ilişkin yapılan incelemede, 14.1. Bahsi geçen taşınmazın, Trabzon 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 10/09/2015 tarih ve esas ve sayılı kararı ile bu taşınmazın hissedarı Mürüvet’in gaipliğine, hissesinin ( m2) de Hazine adına tesciline karar verildiği, bu karar gereği taşınmazın 16/02/2016 tarih ve yevmiye numarası ile Hazine adına tescil edildiği, 14.2. İdarenin cevabi yazısı ekinde yer alan Ortahisar Belediye Başkanlığı Mali Hizmetler
Müdürlüğünün 22/08/2017 tarih ve sayılı yazısında, bahsi geçen taşınmazın 2017 yılın ait arsa m2 rayiç değerinin 176,03 TL/m2 olduğunun beliritldiği, 14.3. Öncelikle 07/08/2018 tarihinde taşınmazla ilgili Tespit Tutanağı düzenlendiği, bu tutanakta taşınmazın ve taşınmazı işgal eden ait bilgilerle işgalin hangi tarihleri kapsadığı bilgilerine yer verildiği, akabinde 13.12.2017-07.08.2018 dönemi için düzenlenen 08/08/2018 tarih ve sayılı
“Ecrimisil Kıymet Takdir Kararı” nda, taşınmaz ve ecrimisil bilgileri dışında düzenlenen ecrimisilin gerekçesine yer verilerek, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 75. maddesi, Hazine taşınmazlarının
İdaresi Hakkındaki Yönetmeliğin 85. maddesi ile sıra ııo.lu MİLE Genel Tebliğinin 5. maddesi hükümlerine göre İdarenin zarara uğrayıp uğramadığına ve işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, taşınmazın işgalci tarafından kullanım şekli, fiili ve hukuki durumu ile işgalden dolayı elde ettiği gelirin, 2017 yılı işgal süresinden doğan ecrimisil birim bedeli için 2017 yılı Emlak Vergi
Değerinin %l,5’i ( * TL), 2018 yılı işgal süresi için ecrimisil birim bedelinin 2018 yılı
Emlak Vergi Değerinin göre ( TL) % 1,5’i, 2017 yılında aynı taşınmazın aynı kişi tarafından aynı amaçla 2017 yılı içinde kullanılmasından alınan ecrimisil birim bedeli (ilgisine göre Trabzon Ortahisar Ziraat Odası Başkanlığından alınan 25.06.2018 tarih ve sayılı yazı ekindeki listede ve Ortahisar İlçe Tarım Müdürlüğünden alman 11.07.2018 tarih ve sayılı yazı ekindeki liste de belirtilen ecrimisil birim bedellerin M2 emlak vergi değerinin % 1,5’inde az olması sebebiyle değerlendirilmeye alınamadığı) ile taşınmazın değerini etkileyecek tüm unsurların göz önünde bulundurularak, 13/12/2017-31/12/2017 tarihleri için 84,63 TL, 01/01/2018-07/08/2018 tarihleri için 1.116,78 TL olmak üzere 1.201,41 TL hesaplanan ecrimisil bedeli ile ,00 TL hesaplanan muhdesat bedeli olmak üzere toplanı 1.201,41 ecrimisil bedeli tespit ve takdirine komisyonlarınca oy birliği ile karar verildiği hususlarına yer verildiği, 14.4. 14/08/2018 tarihli ecrimisil ihbarnamesi düzenlenerek 12/09/2018 tarihinde başvurana tebliğ edildiği, 14.5. Bunun üzerine başvuranın 08/10/2018 tarihli dilekçesi ile, Trabzon İli, Ortahisar İlçesi, Mahallesi mevkiinde bulunan ada, parsel nolu tamamı m2 taşınmazın Hâzineye ait olan m2’sini bölünüp ayrılması mümkün olmadığı için mecburi olarak kullandığı, bu taşınmazın fındık bahçesi olarak kullanıldığı, taşınmaz üzerinden fındık dışında herhangi bir gelir elde etmediği, bu gelirin elde edilmesinde kendisi tarafından yapılan giderlerin de olduğu hususlarından bahisle ecrimisil tutarının yeniden hesaplanmasını talep ettiği, 14.6. 09/10/2018 tarih ve sayılı “Ecrımısıl Düzeltme Komisyon Kararı” nda, söz konusu ecrimisil bedelinin belirlenmesinde aynı yerde ve mahalde bulunan emsal nitelikli
MEOP no.lu, ada parsel numaralı taşınmazın (09.07.2015-10.09.2015 süresi içinde kullanımdan dolayı oluşan 231,00 TL tazminat (kullanım) bedeli) 2015 yılı kullanım bedelininin YDO (yeniden değerleme) oranında artırılması neticesinde bulunan bedelin dikkate alındığı ve bahsi geçen
Genel Tebliğin 5 inci maddesinin dördüncü fıkrası hükmünün göz önünde bulundurularak, 2018 ( ) M2 Emlak Vergi Değerlerine %1,5 uygulanması neticesinde bulunan birim bedellerin dikkate alındığı, belirtilen nedenlerle işgalcinin düzeltme talep itirazının oy birliği ile reddine karar verildiğinin ifade edildiği, 14.7. 10/10/2018 tarih ve sayılı “Ecrimisil Düzeltme İhbarnamesi” nin 15/10/2018 tarihinde başvurana tebliğ edildiği, başvuranın işleme karşı yargı yoluna gitmediğinin idarenin yazısından anlaşıldığı, 14.8. Başvuranın ecrimisil bedelinin yeniden hesaplanması ve bundan sonraki hesaplanacak ecrimisil bedelinde de bunun dikkate alınması talebiyle tarihinde Kurumumuza başvuruda bulunduğu, Anlaşılmaktadır.
15. Başvuru konusu edilen işlemin dayanağını teşkil eden 336 sıra no’lu Milli Emlak Genel Tebliğinin
5 inci maddesinin dördüncü fıkrasında, Belediye ve mücavir alan sınırları dışında veya köy sınırları
içinde olan ve tarımsal amaçla kullanılmakta iken, belediye sınırlarının genişlemesi sonucunda belediye ve mücavir alan sınırları içinde kalan ve/veya imar planına tabi tutulan taşınmazların tarımsal amaçlı kullanımından dolayı ecrimisil tespit ve takdirinde, tarımsal kullanımın dikkate alınacağı, düzenlenmekte, ancak maddenin devamında bu taşınmazların ecrimisil bedelinin; taşınmazın sınırları içerisinde bulunduğu ilçede taban, kıraç ve sulu arazi için belirlenen emlak vergisine esas asgari arazi
metrekare birim bedellerinin yüzde bir buçuğundan az olamayacağı şeklinde sınırlama getirildiği görülmektedir.
16. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru konusu ecrimisil tespitinde bahsi geçen Tebliğ ile getirilen kısıtlama çerçevesinde bir hesaplama yapıldığı görüldüğünden, şikâyete konu edilen işlemin hukuka ve hakkaniyete uygun bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
C. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
17. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği anlaşılmıştır.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Trabzon İdare Mahkemesi’ne yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve TRABZON VALİLİĞİ ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK İL
MÜDÜRLÜĞÜ’ne tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi