Eğitim Yardımı Yönetmeliği çerçevesinde yapılan burs ödemeleri kamu zararı oluşturur mu, resmi belgelerin eksikliği bu durumu etkiler mi (Sayıştay)

Öğrencilere burs verilmesi

…………. Belediyesi tarafından, ………….. Belediyesi Sosyal Yardım Esasları Yönetmeliği hükümlerine aykırı olarak, öğrencilere burs verilmesi suretiyle …………..TL tutarında kamu zararına neden olunduğu konusuyla ilgili olarak;

Söz konusu Yönetmelik’in “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde;

“Bu yönetmeliğin amacı, yoksunluk içinde olup da temel ihtiyaçlarını karşılayamayan ve hayatlarını en düşük seviyede dahi sürdürmekte güçlük çeken dar gelirli, yoksul, muhtaç, kimsesiz ve engellilere bütçe imkanları dahilinde yapılacak ayni ve nakdi yardımlara dair usul ve esasları düzenlemektedir.” denilmektedir.

“Sosyal yardımlardan yararlanma hakkı” başlıklı 6 ncı maddesinde;

“Aşağıda belirtilen kişilerin belediyece yapılacak sosyal yardımlardan yararlanmaya hakkı vardır:

a) Belediye sınırları içinde ikamet eden muhtaç, yoksul, kimsesiz, düşkün ve engelli kişiler,

b) Afetlere maruz kalmış olup, ayni ve nakdi yardıma ihtiyacı olduğu tespit edilen kişiler,

(…)” denilmektedir.

“Başvuruda istenecek belgeler başlıklı 8 inci maddesinde;

“Sosyal yardım talebinde bulunan kişilerden aşağıdaki belgeler istenir:

a) Nüfus cüzdanı sureti veya kimlik fotokopisi

b) Mernis veri tabanında yer alan ve T.C. kimlik numarası ile ilişkilendirilmiş bulunan kimlik paylaşım sisteminden (KPS) temin edilecek yerleşim yeri belgesi

c) Yardıma muhtaç olduğuna dair fakirlik ihtiyaç ilmühaberi

(…)” denilmektedir.

Denetçi iddiasında ise; Mezkur Yönetmelik hükümlerine göre, yardımlardan prensip itibariyle yoksunluk içinde olan ve …………. ilçe sınırlarında yaşayan dar gelirli kimselerin faydalandırılması ve sosyal yardımdan faydalanmak amacıyla başvuran vatandaşların bu durumlarını ilgili mercilerden alınacak resmi belgelerle ispatlamasının öngörüldüğü belirtilmesine rağmen, mevcut durumda; …………. ilçe sınırları içinde ikamet ettiklerine ve ihtiyaç sahibi olduklarına ilişkin ilgili mercilerden alınmış resmi belgeleri bulunmayan diğer bir ifadeyle hangi kritelere göre seçildikleri belli olmayan öğrencilere burs verilmek suretiyle kamu zararına neden olunduğu ifade edilmiştir. Ancak, bu iddiaya katılmak mümkün görünmemektedir.

Öncelikle belirtmek gerekir ki, savunmalarda da belirtildiği üzere, söz konusu ödemeler Sosyal Yardım Esasları Yönetmeliği hükümlerine göre değil, …………. Belediyesi Eğitim Yardımı Yönetmeliği hükümlerine göre yapılmıştır. …………… Belediyesi Eğitim Yardımı Yönetmeliği’nin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde ise; “Bu Yönetmelik, ………….. Belediyesi sınırları içerisinde ikamet eden ve yine …………. Belediyesi sınırları içerisindeki ilköğretim ve ortaöğretim okullarında eğitim veya …… İlinde bulunan üniversitelerde ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora öğretimi alan, yardıma muhtaç aile ve öğrenciler ile şehit çocuğu, yetim, öksüz ve özürlü(engelli) öğrencilere yapılacak eğitim yardımının miktarını müracaat, değerlendirme ve ödeme ile ilgili usul ve esaslarını kapsar.” denilmektedir. Yönetmeliğin bu hükmüne göre değerlendirildiğinde, ………….. Belediyesi tarafından yapılan bu yardımların burs ödemesi değil, ilgili Yönetmelik çerçevesinde yapılmış olan eğitim yardımı ödemeleri olduğu ve maddi durumu yeterli olmayan ailelerin çocuklarının eğitim sorununun çözümüne katkıda bulunmanın amaçlandığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, yapılan bu yardımlar, sosyal devlet ilkesinin bir gereği olarak yapılmıştır.

Ayrıca, yapılan savunmalardan, söz konusu eğitim yardımı ödemelerinin, 2010-2014 Stratejik Planında yer alan IV.I.I.12 faaliyet koduyla tanımlanmış olan “dar gelirli öğrencilerin eğitim hayatlarını devam ettirebilmeleri için Eğitim Bursu, katkı payı ve barınma ihtiyaçlarına destek olmak” faaliyeti çerçevesinde Belediyenin Stratejik Planına ve Belediye Meclisi’nin bu faaliyetler için tahsis edilmiş olan ödeneklerine uygun olarak gerçekleştirildiği de görülmektedir. Dolayısıyla yapılan eğitim yardımı ödemelerinin kamu zararı olarak değerlendirilmesi mümkün görünmemektedir.

Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan …………..TL tutarındaki …………… Belediyesi Eğitim Yardımı Yönetmeliği çerçevesinde yapılan eğitim yardımı ödemesiyle ilgili olarak, ilişilecek husus bulunmadığına,

Üye …………. ’un; “5102 sayılı Kanunun raporda açıklanan 2 nci maddesindeki; “Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu; yurt içinde yüksek öğrenim gören ve bu Kanuna göre çıkarılacak yönetmeliklerle belirtilen usul ve esaslar dahilinde yeterlikleri ve ihtiyaçları tespit edilen öğrencilere burs-kredi verebilir.

Genel bütçeli daireler, katma bütçeli idareler, kamu iktisadî teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları, bütçenin transfer tertibinden yardım alan kuruluşlar, il özel idareleri ve bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmeler, özel bütçeli kuruluşlar, özelleştirme kapsam ve programına alınmış, hisselerinin yarısından fazlası kamuya ait olan özel hukuk hükümlerine tâbi kuruluşlar, fonlar, döner sermayeler, kamu bankaları, kanunlarla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kurumlar ile kurul/üst kurullar ve diğer tüm kamu kurum ve kuruluşları (…) (1) birinci fıkrada belirtilen yüksek öğrenim öğrencilerine burs, kredi ve nakdî yardım adı altında herhangi bir ödeme yapamazlar; ilgili mevzuatları gereği burs, kredi verilmesini öngördükleri yüksek öğrenim öğrencilerini, Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumuna bildirirler.” şeklindeki hükmüne göre, belediyelerin yüksek öğretim öğrencilerine burs kredi ve nakti yardım adı altında herhangi bir ödeme yapmaları mümkün değildir. ……..-TL tutarındaki söz konusu ödemeler, öğrencilere yapılmış olan nakdi yardım anlamındaki burs ödemeleri niteliğindedir. Ayrıca, ……Belediyesi Eğitim Yardımı Yönetmeliği hükümlerine uyulmadan, muhtaçlıkları belgelendirilmeyen ve ……Belediyesi sınırları içerisinde ikamet edip etmedikleri belli olmayan öğrencilere eğitim yardımı yapılması da mümkün değildir. Bu itibarla oluşan kamu zararının sorumlulara ödettirilmesine karar verilmesi gerekir.” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı, oyçokluğuyla karar verildi.