|
ÖZET: Başvuran, şube rehber öğretmeni olarak görev yaptığı döneme ait ödenmeyen ek ders ücretinin ödenmesini talep etmiştir. Ancak, Milli Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliği ve Orta Öğretim Kurumları Yönetmeliği uyarınca, sınıf/şube rehber öğretmeninin görev tanımı ve bu görevlerin fiilen yerine getirilmesi şartı bulunmaktadır. Başvuranın, bu görevleri yerine getirmediği tespit edilmiştir.
İlgili mevzuat gereğince, ek ders ücretinin ödenebilmesi için görevlerin fiilen yerine getirilmesi gerekmektedir. Başvuranın, yönetmelikte belirtilen görevleri yerine getirmediği ve bu nedenle ek ders ücreti ödenmesi için gerekli şartları sağlamadığı sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla, başvurunun reddine karar verilmiştir. Bu durum, başvuranın ek ders ücreti talebinin hukuki dayanağının bulunmadığını göstermektedir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2021/14059-S.21.22514
BAŞVURU NO : 2021/11161
KARAR TARİHİ : 30/09/2021
RET KARARI
,TCKN:
Adres:
ÜMRANİYE İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Ek ders ücreti talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 21/06/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran, Kurumumuza yaptığı başvurusunda, özetle; 18/01/2019 tarihinden 03/02/2020 tarihine
kadar tarafına şube öğretmenliği görevi verildiğini, bu nedenle Ümraniye
Müdürlüğüne ve Ümraniye İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne başvurarak rehberlik ek ders ücreti ödenmesi talebinde bulunduğunu ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek, ek ders ücretlerinin yasal faiziyle birlikte hesaplanarak ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Ümraniye Kaymakamlığı İlçe Millî Eğitim Müdürlüğünün 03/08/2021tarihli ve E.
sayılı yazısı ile 20/08/2021 tarihli ve E. sayılı yazısı ve eklerinde, özetle;
2.1) Ümraniye Merkezinde kadrolu öğretmen olarak görev yaptığı,
2.2) Talim Terbiye Kurulunun Yayınladığı Haftalık Ders Çizelgelerinin Mesleki Eğitim Merkezlerine ait
olanlarda “Öğrenci Sosyal ve Kişilik Hizmetleri”ne mahsus ders saatine yer verilmemiş olmasına rağmen görevli öğretmenlere programlarında sınıf rehber öğretmenliği atanmış olsa da bu görevin dönem sonlarında karne dağıtılmasından öteye gitmediği, benzer bir durumun Mesleki Eğitim
Merkezlerinde görevli müdür yardımcılarının ek ders ücretlerinin ödenmesinde yaşandığı, Mesleki
Eğitim Merkezlerinin Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğüne bağlanmış olmasına rağmen bu kurumlarda görevli müdür yardımcılarının haftalık ek ders ücreti ödemelerinin Milli Eğitim Bakanlığı
Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Çizelgedeki mesleki eğitim merkezleri satırına göre ödendiği,
2.3) Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğünün Antalya Valiliğine yazdığı öğrenci Sosyal ve Kişilik
Hizmetleri konulu ve 28.11.2018 tarihli görüş yazısında “Öğrenci Sosyal ve Kişilik Hizmetleri” ücretinin ödenmesine cevaz vermekle birlikte fiilen yerine getirilmesi şartına bağladığı,
başvuranın ifadesinde “…sınıf rehberliği adına yürütmesi gereken görevleri için rehberlik çerçeve planının taraflarına verilmediğini” kabul ettiği, ancak buna rağmen sınıf rehber öğretmenliği faaliyetlerini yürüttüğünü iddia ettiği, fiilen yerine getirilmemiş bu işlem için ek ders ücreti ödenmesinin mümkün olmadığı, fiilen yerine getirilme şartına bağlı olan ancak yüz yüze yapılması için herhangi bir ders saatinin ayrılmadığı bu görevin fiilen yerine getirildiğinin ispatlanması için görev yapan kişinin aylık rehberlik hizmetleri faaliyet raporunu görev yaptığı müdürlüğe sunması gerektiği, başvuranın görev yaptığını iddia ettiği herhangi bir faaliyet raporu bulunmadığı, rehberlik hizmetleri merkezinde okul rehberlik öğretmeni tarafından yürütülmekteyken görevli öğretmenlere “Öğrenci
Sosyal ve Kişilik Hizmetleri” ücretinin fiilen yapılması şartı ile ödenebilmesine cevaz verilmesi üzerine okul rehberlik planı hazırlandığı ve öğretmenlere bu faaliyet raporlarını teslim etmesi şartıyla ücret ödendiği,
2.4) Sınıf rehber öğretmenlerinin Orta Öğretim Kurumları Yönetmeliği kapsamında (Ders Seçimi MD:11,
Sınıf Başkanlığı Md. 32, Karne Düzenlenmesi Md.68 ) eğitim öğretim içerisinde bir kereye mahsus olarak yapılması gereken görevleri bulunduğu, sınıf rehber öğretmenlerinin bu yönetmeliğin emrettiği görevleri ücret öngörülmese de yapmak durumunda olduğu, başvurana bu Yönetmelik kapsamında sınıf rehber öğretmenliği görevi verildiği,
3) Millî Eğitim Bakanlığı Meslekî ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğünün 28/07/2021 tarihli ve E.
sayılı yazısı ve eklerinde, özetle; başvuranın Milli Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve
Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliğine göre sınıf/şube rehber öğretmeni olarak görevlendirilmesi ve Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine
İlişkin Karar çerçevesinde bu görevi fiilen yerine getirmesi halinde 2 saatlik ek ders ücretinden yararlandırılmasının mümkün olabileceği, İfade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine
başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında;
“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
5) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci
maddesinin birinci fıkrasında;
“Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
6) 16/12/2006 tarih ve 26378 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve
Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar’ın;
6.1) “Ek ders görevi” başlıklı 6 ıncı maddesinin beşinci fıkrasında,
“(5) Okul öncesi ve sınıf öğretmenleri ile bölüm, atölye ve laboratuvar şefliği görevi verilen öğretmenler hariç olmak üzere, örgün eğitim kurumlarında ilgili mevzuatında belirtilen sosyal etkinlik faaliyetlerinde danışman öğretmen olarak görevlendirilen öğretmenler ile sınıf veya şube sorumluluğu verilen sınıf/şube rehber öğretmenlerinin bu görevlerinin haftada 2 saati ek ders görevi sayılır. Bu dersler, ders dağıtım çizelgesinde “Öğrenci Sosyal ve Kişilik Hizmetleri” adıyla gösterilir. Bu kapsamda aynı kişiye hem danışman öğretmenlik hem de sınıf/şube rehber öğretmenliği görevi verilmesi hâlinde sadece bir görev için ek ders ücreti ödenir.”
6.2) “Görevin fiilen yapılması” başlıklı 25 inci maddesinin birinci fıkrasında, (1) Bu Karar kapsamında
ek ders ücreti ödenebilmesi için, ek ders görevinin fiilen yapılmış olması, ek ders görevinden sayılan veya ek ders görevinin yapılmış sayılacağı hâller bakımından ise bu Kararda belirlenen koşulların oluşması şarttır. (…)”
7) Milli Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliğinin;
7.1) “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinin birini fıkrasının (r) bendinde, “Sınıf rehber öğretmeni:
Eğitim kurumlarında bir sınıfın rehberlik hizmetlerini yürüten; okul öncesi eğitim kurumlarında okul öncesi öğretmenini, ilkokullarda sınıf öğretmenini, ortaokullarda şube rehber öğretmenini ve ortaöğretim kurumlarında sınıf rehberlik hizmetlerini yürütmekle görevli öğretmeni,” (s) bendinde, “Sınıf rehberlik planı: Sınıf rehber öğretmeni tarafından her eğitim öğretim yılı için okul rehberlik ve psikolojik danışma programı ile sınıfının rehberlik ihtiyaçları dikkate alınarak hazırlanan, sınıf rehberlik programı çerçevesinde uygulanacak rehberlik etkinliklerini ve yürütülecek faaliyetleri içeren planı,” (ş) bendinde, Sınıf rehberlik programı: Öğrencilerin sosyal duygusal, akademik ve kariyer gelişim alanlarına yönelik olarak belirlenmiş kazanımların sınıflarda grup etkinlikleri yolu ile öğrencilere sistemli bir şekilde sunulmasını amaçlayan programı,
7.2) “Sınıf rehber öğretmeninin görevleri” başlıklı 23 üncü maddesinde, “(1) Sınıf rehber öğretmeni
aşağıdaki görevleri yapar:
a) Sınıf rehberlik planını okul rehberlik ve psikolojik danışma programı ile sınıf rehberlik programı çerçevesinde hazırlayarak en geç ekim ayının ikinci haftasında eğitim kurumu müdürüne onaylatır.
Sınıf rehberlik planının bir örneğini rehberlik ve psikolojik danışma servisi ile paylaşır. Plan dâhilinde uygulamalarını gerçekleştirir.
b) Sınıf rehberlik programı kapsamındaki etkinlikleri sınıfında uygular.
(…)
ı) Sınıfıyla ilgili yürüttüğü rehberlik çalışmalarına ilişkin raporu her dönem sonunda eğitim kurumu müdürüne sunar.”
8) Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğinin;
8.1) “Ders seçimi” başlıklı 11 inci maddesinde, “(…) Ders seçimi okulun imkânlarına bağlı olarak veli,
sınıf rehber öğretmeni ve rehberlik öğretmeninin bilgisi dâhilinde öğrenci tarafından (Değişik ibare:
RG-2/9/2020-31232) aralık ve ocak ayları içinde yapılır, (…)”
8.2) “Sınıf başkanlığı” başlıklı 32 inci maddesinde, “Bir sınıfta bulunan öğrenciler, sınıf öğretmeni
rehberliğinde her ders yılı için sınıf başkanı ve başkan yardımcısı seçer. Boşalan sınıf başkanlığı için aynı yolla seçim yapılır. (…)”
Hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi
yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10) Başvuran, şube rehber öğretmeni olarak görevlendirilmesi nedeniyle görev yaptığı dönemlere ilişkin
ödenmeyen ek ders ücretinin tarafına ödenmesini talep etmektedir.
11) Konuyla ilgili mevzuat hükümleri incelendiğinde, Milli Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve Psikolojik
Danışma Hizmetleri Yönetmeliğine göre sınıf/şube rehber öğretmeninin görev tanımının yapıldığı ve görevlerinin belirtildiği, yine Orta Öğretim Kurumları Yönetmeliği kapsamında sınıf/şube rehber öğretmenlerine eğitim öğretim içerisinde bir kereye mahsus olarak yapılması gereken görevler verildiği, Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar çerçevesinde sınıf/şube rehber öğretmenliği görevinin fiilen yerine getirmesi halinde öğretmenlere 2 saatlik ek ders ücreti ödeneceği anlaşılmaktadır.
12) Başvuruya konu idarenin cevabi yazısı incelendiğinde, Milli Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve Psikolojik
Danışma Hizmetleri Yönetmeliğinin 23 üncü maddesinde sınıf rehber öğretmeninin görevlerine yer verildiği, başvuranın söz konusu Yönetmelikte yer alan görevleri yerine getirmediği, bu nedenle ek ders ücreti ödenmesi için gerekli olan fiilen yerine getirme şartını sağlayamadığı sonucuna varılarak başvurana ek ders ücreti ödenmediği anlaşılmıştır.
13) Bu kapsamda başvuranın Milli Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri
Yönetmeliğinin 23 üncü maddesi kapsamında sınıf/şube rehber öğretmeni olarak görevlendirilip görevlendirilmediği incelendiğinde, söz konusu Yönetmelik gereğince sınıf rehber öğretmeninin sınıf rehberlik planı hazırlaması ve plan dâhilinde uygulamalar gerçekleştirmesi, ayrıca sınıfıyla ilgili yürüttüğü rehberlik çalışmalarına ilişkin raporu her dönem sonunda eğitim kurumu müdürüne sunması gerektiği, bu kapsamda söz konusu Müdürlükçe 2019/2020 eğitim öğretim yılı 2 inci döneminden itibaren sınıf/şube rehber öğretmenlerinden söz konusu Yönetmelikte yer alan görevleri yapmalarının istendiği, rehberlik çerçeve programı hazırlandığı, başvuran da dahil sınıf/şube rehber öğretmenlerine sundukları aylık faaliyet raporları neticesinde ek ders ücreti ödemeye başlandığı, 2019/2020 eğitim öğretim yılı 2 inci döneminden öncesinde ise söz konusu görevlerin okul rehber öğretmeni tarafından yerine getirildiği, Okulda görev yapan sınıf/şube rehber öğretmenlerine söz konusu Yönetmelik kapsamında görev verilmediği, başvuranında söz konusu Yönetmelik kapsamında görev yaptığına ilişkin bilgi ve belge sunmadığı, ilgili Müdürlükçe söz konusu dönem öncesinde Orta Öğretim
Kurumları Yönetmeliği kapsamında sınıf/şube rehber öğretmenlerinden sadece eğitim öğretim içerisinde bir kereye mahsus olarak yapılması gereken görevleri yerine getirmelerinin istendiği anlaşıldığından 2019/2020 eğitim öğretim yılı 2 inci döneminden öncesinde başvuranın Milli Eğitim
Bakanlığı Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliğinin 23 üncü maddesi kapsamında sınıf/şube rehber öğretmeni olarak görevlendirilmediği anlaşılmıştır.
14) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; Millî Eğitim Bakanlığının yukarda yer verilen
28/07/2021 tarihli yazısından da anlaşıldığı üzere başvuranın Milli Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve
Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliğine göre sınıf/şube rehber öğretmeni olarak görevlendirilmesi ve Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine
İlişkin Karar çerçevesinde bu görevi fiilen yerine getirmesi halinde 2 saatlik ek ders ücretinden yararlanmasının mümkün olduğu, ancak başvuranın 2019/2020 eğitim öğretim yılı 2 inci döneminden öncesinde Milli Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliğinin 23 üncü maddesi kapsamında sınıf/şube rehber öğretmeni olarak görevlendirilmemesi nedeniyle söz konusu dönem öncesinde ek ders ücretinden yararlanmasının mümkün olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği, ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu kararın başvurana tebliğ tarihinden
itibaren, ilgili İdarelerin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, İstanbul İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII.KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre, başvurunun REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve ÜMRANİYE İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi