Ek ders ücretinin ödenebilmesi için öğretmenin fiilen ders vermesi gerektiği ve Covid-19 sürecinde öğrencilerin okula gelmemesi nedeniyle ek ders ücreti talebi (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/13545-S.21.21751

BAŞVURU NO : 2021/6795

KARAR TARİHİ : 22/09/2021

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : ANTALYA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

Ek ders ücret talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 28/03/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran (T.C Kimlik No: ) Kurumumuza yapmış olduğu başvurusunda özetle; Konyaaltı Çakırlar İlkokulunda anaokulu öğretmenliği yaptığını, okulun tadilat işlerinden dolayı eğitim hizmetlerinin Hasan Fatma Çavlı İlkokuluna taşındığını Covid – 19 pandemisi sebebiyle eğitimde aksaklıklar oluştuğunu ve ek ders ücretini alamadığını belirterek mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu taleple ilgili olarak Antalya Konyaaltı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü’’nün

04.06.2021 tarih ve sayılı cevabi yazısında; “

2.1. “Aralık 2020 tarihinden 02 Mart 2021 tarihine kadar adı geçen öğretmenimize uzaktan eğitim yaptığı günlerde hak ettiği ek ders ödemesi, müdürlüğümüze sunmuş olduğu etkinlik planları doğrultusunda yapılmıştır.”,

2.2. “Mart 2021 tarihinde okullar yüz yüze eğitime geçmiş, okulumuz Anasınıfı A şubesine kayıtlı öğrencilerden hiçbirisi okula gelerek yüz yüze eğitime katılmamıştır. Bu sebeple öğretmenimize yüz yüze eğitim yapılan günlerde, öğrencinin okula gelmemesi sebebiyle yapılamayan derslere ait ek ders ödemesi yapılıp yapılamayacağı hususunda tereddüte düşülmüş, konu hakkında 25.03.2021 tarih ve sayılı yazımız ile Konyaaltı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünden görüş talep edilmiştir.”,

2.3. “Konyaaltı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü 26.03.2021 tarih ve 2 sayılı yazısı ile öğrencinin okula gelmemesi sebebiyle yapılamayan derslere ait öğretmene ek ders ödenemeyeceğini belirtmiş, bu sebeple okullarda yüz yüze eğitim yapılan 02 Mart 2021 – 15 Nisan 2021 tarihleri

arasında herhangi bir ek ders ödemesi yapılamamıştır. 15 Nisan 2021 tarihinde okulların tekrar uzaktan eğitime geçmesiyle de öğretmenimize müdürlüğümüze sunmuş olduğu etkinlik planları doğrultusunda ek ders ödemesi yapılmaya başlanmıştır. İlgi yazınızda istenen sürece dair tüm belgeler yazımız ekinde sunulmuştur.”

Açıklamalarına yer verilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Genel İlkeler başlıklı 128 inci maddesinde “(…) Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir.” 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği’nin “Öğretim Programları” başlıklı

10 uncu maddesinin (b) ve (c) bentlerinde; “Öğretim programları, öğrencilerin ilgi, istek ve yetenekleri

yanında bireysel farklılıklarına ve yönelecekleri alanın özelliklerine, okul ve program türlerine uygun olarak ortak dersler, alan ve dal dersleri ile seçmeli derslerden oluşur. Ortak dersler, her öğrencinin ortaöğretim kurumunu bitirinceye kadar aldığı, asgarî ortak bir genel kültür veren, toplum sorunlarına duyarlı, yurdun ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmasına katkıda bulunma bilincini ve gücünü kazandırmayı amaçlayan ve yükseköğretim programlarına hazırlayan derslerdir.”, “Ders seçimi” başlıklı

11 inci maddesinin dördüncü bendinde; “Ortak derslerde ise sınıf bütünlüğü esastır.”, “Haftalık ders

programı” başlıklı 12 nci maddesinin birinci fıkrasında; “Hazırlanan haftalık ders programı, okul müdürünün onayına bağlı olarak uygulamaya konulur. Bu programda yönetici ve öğretmenlerin okutacakları derslerin gün ve saatlere göre dağılımı yapılır ve ilgililere yazılı olarak imza karşılığı duyurulur.”, ikinci fıkrasında; “Haftalık ders programı düzenlenirken: a)(Değişik:RG-16/9/2017-30182)

Okulların eğitim ortamı, öğretmen durumu, süt izni kullananlar ile fizikî şartlarla pedagojik esaslar göz önünde bulundurulur. b) Dersler, özelliklerine göre üst üste veya haftanın belirli günlerine dengeli olarak dağıtılır. Bayrak törenleri dikkate alınarak beden eğitimi ve müzik derslerinin haftanın ilk ve son iş gününe konulmasına özen gösterilir. c) Uygulamalı meslek dersleri, imkânlar ölçüsünde birbirini izleyecek şekilde planlanır. ç) Programda teorik ve uygulamalı derslere aynı günde yer verilmesi durumunda, teorik derslere öğleden önce, uygulamalı derslere ise öğleden sonraki saatlerde yer verilmesine özen gösterilir.” 6. 16.12.2006 tarih ve 26378 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve

Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın “Görevin Fiilen Yapılması” başlıklı 25 inci maddesinde: “Bu Karar kapsamında ek ders ücreti ödenebilmesi için, ek ders görevinin fiilen yapılmış olması, ek ders görevinden sayılan veya ek ders görevinin yapılmış sayılacağı hâller bakımından ise bu

Kararda belirlenen koşulların oluşması şarttır. …” hükmü yer almaktadır.

7. 23.11.2020 tarih ve 17110121 sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü’nün Ek Ders

Konulu Kararında: “1. Rutin müfredat kapsamında uzaktan eğitim yoluyla fiilen ders okutan öğretmenlerin, okuttukları derslerin öncelikle aylık karşılığında değerlendirilmesi; aylık karşılığı ders görevlerinin üzerinde okuttukları derslere bağlı olarak ise ek ders ücretinden yararlandırılmaları, 2Kararda, yalnızca 8’inci madde kapsamında cumartesi ve pazar günleri okutulan derslerin aylık karşılığı ders görevlerinden bağımsız olarak doğrudan ek ders ücreti karşılığında değerlendirilmesi öngörüldüğünden, rutin müfredat kapsamında cumartesi ve pazar günleri okutulan derslerin de öncelikle

aylık karşılığında değerlendirilmesi, 3- Öğretmenlerin, haftada aylık ve ek ders ücreti karşılığında okuttukları her 10 saat derse karşılık, haftada 3 saati geçmemek üzere hazırlık ve planlama görevi karşılığında ek ders ücretinden yararlandırılmaları, 4- İlgili mevzuatına göre sınıf veya şube sorumluluğu verilen sınıf/şube rehber öğretmenlerinin, anılan Kararın 6’ncı maddesinin beşinci fıkrasına göre haftada 2 saat ek ders ücretinden yararlandırılmaları, 5- Eğitim kurumlarında yürütülmekte olan idari iş ve işlemlerin aksatılmaması bakımından eğitim kurumlarının açık tutulması; bu süreçte eğitim kurumları yöneticilerinin, okulda en az bir yönetici bulunacak şekilde eğitim kurumu müdürünce belirlenecek çalışma takvimine göre dönüşümlü olarak görev yapmaları, diğer çalışma günlerinde ise çalışmalarını evden yürütmeleri, 6Rehberlik öğretmenlerinin, haftada en az bir gün okulda bulunmaları kaydıyla eğitim kurumu müdürünce belirlenecek çalışma takvimine göre dönüşümlü olarak görev yapmaları, diğer çalışma günlerinde ise çalışmalarını evden yürütmeleri, 7- Eğitim kurumu yöneticileri ve rehberlik öğretmenlerinin, izinli ve raporlu oldukları günler hariç olmak üzere, bu süreçte anılan Kararın 10’uncu maddesinde kendileri için öngörülen yönetim görevi karşılığı ek ders ücretinden tam olarak yararlandırılmaları, bu süreçte yöneticilere tam gün tam yıl eğitim ve ikili öğretim kapsamında ilave ek ders ücreti ödenmemesi, 8- Eğitim öğretim yılı bütünlüğü göz önünde bulundurularak yüz yüze ve uzaktan eğitimin yapıldığı sürelerde fiilen görev yapan öğretmenler ile ek ders ücreti karşılığında ders okutmak üzere görevlendirilenlerin bu süreçte de görevlerini sürdürmeleri; ancak ek ders ücreti karşılığında ders okutmak üzere görevlendirilenlerden isteği üzerine görevden ayrılanların yerine idari izin ve aylıksız izinden dönen aynı alan öğretmenlerine görev verilmesi, 9- Covid-19 salgınına bağlı olarak temaslı veya şüpheli olmaları nedeniyle karantinaya alınan öğretmenlerin, bu süreçte ders görevlerini yapmaya devam etmeleri, 10- Uzaktan eğitim kapsamında haftalık ders programları ile birim ders saati süreleri bakımından, Bakanlığımızın ilgili birimlerinin belirlemelerinin esas alınması, 11- Yönetici ve öğretmenlerin, anılan Kararın 16’ncı maddesinde sayılan hâller dışında, yalnızca fiilen yaptıkları görevler karşılığında ek ders ücretinden yararlandırılmaları, 12Kararın 20’nci maddesine göre yapılan işlemden sonra da öğretmen ihtiyacının karşılanamaması hâlinde, uzaktan eğitim kapsamında ders okutmak üzere ek ders ücreti karşılığında ders okutmak üzere görevlendirme yapılması ve bu konumda olanlara fiilen yerine getirdikleri ders görevleri karşılığında anılan

Kararın 9’uncu maddesine göre ek ders ücreti ödenmesi, 13- Görevlerini önceden olduğu şekilde yürütmeleri öngörülen eğitim kurumlarında görevli yönetici ve öğretmenler ile yüz yüze eğitime devam edilen eğitim kurumlarında görevli yönetici ve öğretmenlerin görevlerinin başında bulunmaları ve fiilen yerine getirdikleri görevleri karşılığında ödenmesi gereken ek ders ücretlerinin, yukarıda yapılan açıklamalardan bağımsız olarak önceden olduğu şekilde ödenmeye devam edilmesi, gerekmektedir.”

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran; Konyaaltı Çakırlar İlkokulunda anaokulu öğretmenliği yaptığını, okulun tadilat işlerinden dolayı eğitim hizmetlerinin Hasan Fatma Çavlı İlkokuluna taşındığını Covid – 19 pandemisi sebebiyle eğitimde aksaklıklar oluştuğunu ve ek ders ücretini alamadığını belirterek mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.

10. Devlet Memurları Kanunun 89 uncu maddesi gereğince öğretmenlere ücret karşılığı ek ders verilebileceğinin düzenlendiği, söz konusu ek ders ve ücretinin ne şekilde olacağının ise Millî Eğitim

Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararı ile belirlendiği, ilgili

kararda “Ek ders ücreti ödenebilmesi için, ek ders görevinin fiilen yapılmış olması, ek ders görevinden sayılan veya ek ders görevinin yapılmış sayılacağı hâller bakımından ise bu Kararda belirlenen koşulların oluşması şarttır.” hükmüne yer verildiği, ilgili karar gereği ek ders ücretinin ödenebilmesi için görevin fiilen yapılması şartının getirildiği anlaşılmıştır. Diğer taraftan, Milli Eğitim Bakanlığı’nın 23.11.2020 tarih ve

E.17110121 sayılı Ek Ders Ücreti konulu yazısı incelenmiş olup ilgili yazıda “Covid Pandemisi” sırasında ek ders ücret ödenmesi ile ilgili esasların belirtildiği, ilgili yazının 16 ncı maddesinde “fiilen görev yapma” şartına bağlı olarak ek ders ücreti ödenmesi gerektiği ifade edildiği anlaşılmıştır.

11. Diğer taraftan; Milli Eğitim Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü’nün 23.09.2020 tarihli yazısının 9 uncu Maddesinde: “Gerek uzaktan eğitim gerekse yüz yüze eğitim kapsamında verilen birim ders saati süresi bakımından Bakanlığımızın ilgili birimlerinin belirlemelerinin esas alınması ve bu kapsamda aynı ders saatinde birden fazla sınıf/şube öğrencilerine verilen derslerin bir ders saati olarak dikkate alınması” ibaresi yer aldığı anlaşılmıştır.

12. Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak konunun değerlendirilmesi neticesinde; başvuranın öğrencilerin okula devam etmemesi neticesinde yapılamayan dersler için ek ders ücreti talebinin ret edilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Antalya İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve ANTALYA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğ edilmesine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi