|
ÖZET: Başvuran, Hacettepe Üniversitesi Matematik bölümünden mezun olduktan sonra Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nda (TCMB) Programcı olarak göreve başlamış ve 14 Temmuz 2020 tarihinde emekli olmuştur. Emeklilik sürecinde, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na ekli ek gösterge değişiklikleri sonucunda kendisine 2800 ek gösterge uygulandığını öğrenmiştir. Ancak, kamu sektöründe benzer pozisyondaki çalışanların ek göstergelerinin 3600 olarak artırılması nedeniyle, başvuranın da bu haktan yararlanmasını talep etmiştir. Başvuran, Bilişim Uzmanı kadrosunun Bilişim Uzmanı (Matematikçi) olarak değiştirilmesi ve buna uygun ek göstergenin uygulanmasını istemektedir.
TCMB, başvuranın iddialarını değerlendirirken, 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu’nun hükümlerine atıfta bulunarak, banka personelinin kendine özgü bir statüye tabi olduğunu belirtmiştir. Başvurana uygulanan ek gösterge ve hizmet sınıfı değişikliklerinin, ilgili mevzuat çerçevesinde hukuka uygun olduğu ifade edilmiştir. Ayrıca, başvuranın görev yaptığı unvanların Teknik Hizmetler Sınıfında yer almadığı ve bu nedenle talep ettiği ek göstergenin uygulanmasının mümkün olmadığı vurgulanmıştır. Sonuç olarak, başvuranın talebi, TCMB ve Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan değerlendirmeler doğrultusunda reddedilmiştir. İlgili mevzuat ve başvuranın durumu göz önünde bulundurularak, başvurunun hukuka uygun bir şekilde sonuçlandığı belirlenmiştir. Başvuran, bu karara karşı yasal yollara başvurma hakkına sahiptir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/13093-S.23.20690
BAŞVURU NO : 2023/5850
KARAR TARİHİ : 16/10/2023
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI BAŞKANLIĞI
Ek Gösterge Hk.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 24/04/2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran özetle, Hacettepe Üniversitesi Matematik bölümünden mezun olduktan sonra Türkiye
Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) nezdinde Programcı unvanı ile göreve başladığını, göreve başladığı tarihten itibaren Teknik Hizmetler Sınıfı kapsamında görevlendirildiğini, Türkiye Cumhuriyet Merkez
Bankası Bilişim Teknolojileri Genel Müdürlüğünde 1. Dereceli Bilişim Uzmanı iken Uzman (Bilişim
Uzmanı) olarak adlandırılan kadrodan 14 Temmuz 2020 tarihinde emekli olarak ayrıldığını, 657 sayılı
Kanuna ekli I ve II sayılı ek gösterge değişiklikleri sonucunda emekli aylık bilgilerinin yer aldığı belge ile tarafına 2800 ek gösterge uygulandığını öğrendiğini, kamuda eşdeğer kadrolarda görev yapanların ek göstergelerinin 3600 olarak iyileştirilmiş olması nedeniyle TCMB’ ye yaptığı başvuru sonrasında şahsına ve kendisiyle aynı durumda olanlara hizmet sınıfı değişikliği yapılması neticesinde yanlış ek gösterge uygulaması yapılmakta olduğunu bu bağlamda tarafına uygulanmış olan sınıf değişikliği işleminin usul ve esastan hukuka aykırı olması nedeniyle ve kariyer ve liyakat ilkeleri çerçevesinde Bilişim Uzmanı olan kadrosunun Bilişim Uzmanı (Matematikçi) kadrosuna dönüştürülerek buna uygun 3600 ek göstergenin uygulanmasını ya da Genel İdare Hizmetlerine dönüştürülen sınıf değişikliği hukuka uygun bulunduğu takdirde, 1. dereceli Uzman kadrosuna uygulanması gereken 4200 ek göstergenin tarafına uygulanmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuru konusu kapsamında 02/06/2023 tarih ve – – sayılı yazı kapsamında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanlığı ve Sosyal Güvenlik Kurumu
Başkanlığından bilgi ve belge talep edilmiş olup anılan bilgi ve belge talebimize yönelik olarak 22/06/2023 tarih ve – – sayılı yazıyla Türkiye Cumhuriyet Merkez
Bankası Başkanlığı tarafından, 17/08/2023 tarih ve – – sayılı yazıyla Sosyal
Güvenlik Kurumu Başkanlığından cevap yazıları kurumumuza iletilmiştir.
2.1. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanlığı tarafından bilgi ve belge talebimize yönelik olarak 22/06/2023 tarih ve – – sayılı yazıyla iletilen cevap yazısı ve
eklerinde özetle:
2.2. 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanununun; “Banka Meclisinin görev ve yetkileri” başlıklı 22 nci maddesinde; “Banka Meclisi (…)k) Bankanın idare, teşkilat ve hizmetleri ile personeline ilişkin olarak düzenlemelerin onaylanması, (…) ile görevli ve yetkilidir.”, “Personel statüsü” başlıklı 32 nci maddesinde ise (1 inci ve 4 üncü fıkralar); “Banka personeli, Bankanın memurları ile
Banknot Matbaası işçilerinden terekküp eder. (…) Banka personeli, bu kanun ile Banka Meclisince düzenlenecek statü hükümlerine tabidir. (…)” hükümleri yer verildiği, anılan mevzuat hükümlerinin çizdiği çerçeve kapsamında Banka çalışanlarının Banka Meclisince düzenlenen statü hükümlerine tabi olarak görev yapmakta olduğu, 2.3. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Yürürlükten Kaldırılan Hükümler” başlıklı 237.
maddesinin (d) bendinde; 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu hükümlerinin saklı olduğu belirtilerek, banka personelinin 1211 sayılı Kanun çerçevesinde belirlenen statü hükümlerine tabii olduğu kabule dilmiştir.(…)” değerlendirmesine yer verilerek Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın ve
Bankanın personelinin kendine özgü (sui generis) statüsüne vurgu yapıldığı, bu bağlamda Türkiye
Cumhuriyet Merkez Bankası çalışanları hukuki statüleri ile tüm özlük hakları bakımından 1211 sayılı
Kanun ile anılan Kanuna dayanılarak çıkartılan alt düzenlemelere tabi olduklarının düzenlendiği, 2.4. Kanun’un Banka Meclisine verdiği yetki kapsamında Banka Meclisince onaylanarak yürürlüğe giren Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Çalışanları Yönetmeliği’nin; “Kadrolar” başlıklı 12 nci maddesinde; “(1) Çalışanların kadroları, birim/şube bazında Banka Meclisince belirlenir. (2) Banka
Meclisince Yönetim Komitesine, sınırları belirlenmiş olarak, yıl içinde kadrolarda değişiklik yapma yetkisi verilebilir.”, “Hizmet Sınıfları” başlıklı 13 üncü maddesinde; “(1) Banka kadroları; Genel İdare Hizmetleri (GİHS), Teknik Hizmetler (THS), Sağlık Hizmetleri (SHS), Avukatlık Hizmetleri (AHS) ve Yardımcı
Hizmetler (YHS) sınıflarından oluşur.” Hükümleri kapsamında hizmet sınıfı değişikliği, kadro ihdası ve kadro iptali gibi işlemler Banka Meclisi kararıyla yapılabilmekte olduğu, 2.5. Yukarıda alıntılanan mevzuat hükümlerinin verdiği yetki kapsamında Banka Meclisi’nin 6.06.2013 tarih ve 9839/19438 sayılı Kararıyla; “Bilgisayar Uzman Yardımcısı, Bilgisayar Uzmanı, Sistem Uzman
Yardımcısı ve Sistem Uzmanı kadrolarından; bilgisayar mühendislerinin bulundukları kadroların Teknik
Hizmetler Sınıfında “Mühendis (Bilişim Uzmanı)”, diğer mühendislerin bulundukları kadroların Teknik
Hizmetler Sınıfında “Mühendis”, mühendis olmayanların bulundukları kadroların ise Genel İdare
Hizmetleri Sınıfında “Bilişim Uzmanı” kadrolarına dönüştürülmesi,” kararlaştırılmış ve söz konusu kariyer planlaması 01.07.2013 tarihi itibariyle yürürlüğe girdiği, 2.6. Başvurana ait HİTAP kaydından da görüleceği üzere Başvuranın 2200 olan ek göstergesi Banka
Meclisi’nin 6.06.2013 tarih ve 9839/19438 sayılı Kararıyla yapılan hizmet sınıfı değişikliğinden etkilenmemiş olup ek göstergesinin 2200 olarak devam ettiği, 2.7. 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu’nun; “Personelin emekliliği” başlıklı 34 üncü maddesi 4 üncü fıkrasında yer alan hüküm kapsamında; Banka personeline Bakanlıkların eş değer kadrolarına ait ek gösterge rakamı değil ifa ettikleri görevleri itibariyle Devlet Memurları Kanununa göre girebilecekleri sınıflardaki benzer görevler için belirlenmiş ek göstergenin uygulanmakta olduğu,
2.8. Bu kapsamda 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa ekli (I) ve (II) sayılı cetvellerde Genel İdare
Hizmetleri Sınıfı altında Bakanlıklarda, bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşlarda ve diğer tüm kuruluşlarda görev alan uzmanların ek gösterge karşılıkları söz konusu kurumlar ve uzmanlıklar tek tek sayılmak suretiyle tahdidi olarak belirtilmiştir. (I) sayılı cetvelin incelenmesinden de görüleceği üzere Türkiye Cumhuriyet
Merkez Bankası Uzmanlığına ilişkin söz konusu cetvelde herhangi bir düzenleme yer almamaktadır. Bu sebeple, Banka çalışanlarına uygulanacak ek gösterge SGK tarafından belirlenerek uygulanmaktadır.
Başvuran, ek göstergesinde ve mali ve özlük haklarında herhangi bir değişiklik olmaksızın Genel İdare
Hizmetleri Sınıfında Bilişim Uzmanı unvanı ile görev yapmaya devam etmiş ve 14.07.2020 tarihinde Genel
İdare Hizmetleri Sınıfı Uzman (Bilişim Uzmanı) kadrosundan 2200 ek gösterge ile emekli olmuştur.
Halihazırda Bankada Uzman olarak görev yapanların ek göstergesi 2800 olarak uygulanmakta olduğundan, bu bağlamda başvuranın emekli olduğu tarihte 2200 olan ek göstergesinin de halihazırda 2800 olarak uygulandığı, 2.9. Başvuranın, Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Matematik bölümü mezunu olarak Merkez
Bankasında Uygulama Programcısı, Programcı, Bilgisayar Uzman Yardımcısı, Bilgisayar Uzmanı, Sistem
Uzman Yardımcısı, Sitem Uzmanı, Bilişim Uzmanı ve son olarak Uzman (Bilişim Uzmanı) unvanı ile görev yaptığı, 2.10. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Tesis edilen sınıflar” başlıklı 36 ncı maddesinde Teknik
Hizmetler Sınıfı; “Bu Kanunun kapsamına giren kurumlarda meslekleriyle ilgili görevleri fiilen ifa eden ve meri hükümlere göre yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, jeolog, hidrojeolog, hidrolog, jeofizikçi, fizikçi, kimyager, matematikçi, istatistikçi, yöneylemci (Hareket araştırmacısı), matematiksel iktisatçı, ekonomici ve benzeri ile teknik öğretmen okullarından mezun olup da, öğretmenlik mesleği dışında teknik hizmetlerde çalışanlar, Mimarlık ve Mühendislik Fakültesi veya bölümlerinden mezun şehir plancısı, yüksek şehir plancısı, yüksek Bölge Plancısı,…,Teknik Hizmetler sınıfını teşkil eder. ” şeklinde düzenlendiği, 2.11. Söz konusu düzenlemeye paralel olarak 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na ekli (I) sayılı cetvelde II- Teknik Hizmetler Sınıfı başlığı altında belirlenen ek gösterge karşılıkları için; a) Kadroları bu sınıfa dahil olup, en az 4 yıl süreli yükseköğretim veren fakülte veya yüksekokullardan mezun olarak yürürlükteki hükümlere göre Yüksek Mühendis, Mühendis, Yüksek Mimar, Mimar, Peyzaj Mimarı ve İç
Mimar ile şehir plancısı ve Bölge Plancısı unvanını almış olanlar, b) Kadroları bu sınıfa dahil olup, en az 4 yıl süreli yükseköğretim veren fakülte ve yüksekokullardan mezun olarak yürürlükteki hükümlere göre
Jeolog, Hidrojeolog, Hidrolog, Jeomorfolog, Jeofizikçi, Fizikçi, Matematikçi, İstatistikçi, Yöneylemci (hareket araştırmacısı), Matematiksel İktisatçı, Ekonomici ve Kimyager unvanını almış olanlarla Teknik
Yüksek Öğretmen Okulu mezunları, şeklinde düzenleme yapılmış olup başvuranın talep etmiş olduğu ek gösterge karşılıklarından yararlanabilmek için a)alt bendinde veya b)alt bendinde yer alan şartların karşılanması gerekirken başvuranın anılan şartları taşımadığı, 2.12. 1211 sayılı Kanun’da Banka personelinin emeklilik aylığına esas uygulanacak ek gösterge ile makam tazminatı konusunda – Başkan ve Başkan Yardımcıları dışında- doğrudan bir belirleme yapılmadığı, bu konuda ayrıca bir alt düzenleyici işlem de mevcut olmadığından dolayı, konuya ilişkin işlemlerin büyük ölçüde T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının görüş ve uygulamaları üzerinden gerçekleştirilmekte olduğu, açıklamalarına yer verilmiştir.
3. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından bilgi ve belge talebimize yönelik olarak 17/08/2023 tarih ve – – sayılı yazıyla iletilen cevap yazısı ve eklerinde
özetle:
3.1. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçici 4 üncü maddesi hükmü uyarınca uygulanmaya devam edilen 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun mülga ek 48 inci maddesi; “a) Aylıklarını Personel Kanunlarına göre alan iştirakçilerin emeklilik keseneklerine; emekli keseneğine esas aylık derece ve kademelerinin gösterge rakamlarına almakta oldukları ek gösterge rakamları eklenmek suretiyle bulunacak rakamın her yıl Bütçe Kanununda tespit edilen katsayı ile çarpımı sonunda bulunacak tutar esas alınır. b) Aylıklarını Personel Kanunlarına göre almıyan iştirakçilere genel idare hizmetleri sınıfında görev yapan genel müdürler için belirlenen ek gösterge rakamını geçmemek üzere, ifa ettikleri görevleri itibariyle, Devlet Memurları Kanununa göre girebilecekleri sınıflardaki benzer görevlerin aynı kadro, ünvan ve derecesi için belirlenmiş ek göstergeler uygulanır. … Bu fıkralara girenlerden daha önce Personel Kanunlarına göre aylık almış iştirakçilere uygulanacak ek göstergeler, önceki görevleri için tespit edilmiş ek göstergelerden aşağı olamaz …” hükmünü amir olduğu, 3.2. Bu hüküm gereği, aylıklarını Personel Kanunlarına göre almayan iştirakçilere genel idare hizmetleri sınıfında görev yapan genel müdürler için belirlenen ek gösterge rakamını geçmemek üzere, ifa ettikleri görevleri itibarıyla, 657 sayılı Kanuna göre girebilecekleri sınıflardaki benzer görevlerin aynı kadro, unvan ve derecesi için belirlenmiş ek göstergeler uygulanmakta, 657 sayılı Kanunda emsali bulunmayan kadro unvanlarında görev yapanlar hakkında ise 657 sayılı Kanuna ekli I sayılı cetvelin “IGenel İdare Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (i) bendi esas alınarak ek gösterge tespiti yapılmaktadır. Diğer taraftan, 14.1.1970 tarihli ve 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanununun “Personel statüsü:” başlıklı 32 nci maddesi; “Banka personeli, Bankanın memurları ile Banknot Matbaası işçilerinden terekküp eder. (Banka memuru) deyiminin, Banka hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerde, devamlı vazife görmek üzere atanan kişileri ifade etmekte olduğu, 3.3. 14.1.1970 tarihli ve 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanununun “Emeklilik” başlıklı 34 üncü maddesi ise; “İşçiler hariç olmak üzere Banka mensupları ile Banka Meclisi üyeleri hakkında, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi hükümleri uygulanır. Bu kanunun yürürlüğe girdiği günde, bankada görevli olanların emeklilik kesenekleri, 5434 sayılı Kanunla tespit edilmiş bulunan keseneğe esas aylıkları üzerinden kesilir. Bu gibilerin aylık yükselmelerinde, haklarında aynı kanunun 15 inci maddesinin (B)
bendinin ikinci fıkrası hükmü uygulanır. Emekliliğe tabi görevlerden gelen sözleşmeli personel hakkında da aynı kanun hükümleri uygulanır. Bu kanunun yürürlüğe girdiği günden sonra atanacakların emeklilik keseneğine esas aylıkları, 5434 sayılı Kanunun 15 inci maddesinin (B) bendi hükmüne göre tespit edilir.
Emeklilik yönünden, Banka Başkanına (Guvernör) Bakanlık Müsteşarları, Başkan (Guvernör)
Yardımcılarına Bakanlık Müsteşar Yardımcıları için tespit edilen ek gösterge ve makam tazminatı, diğer personele ise ifa ettikleri görevleri itibariyle Devlet Memurları Kanununa göre girebilecekleri sınıflardaki benzer görevler için belirlenmiş makam tazminatları uygulanır. Bu görevlerde geçirdikleri süreler 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun Ek 68 inci maddesi uyarınca makam tazminatı ödenmesini gerektiren görevlerde geçmiş sayılır.” hükmünü amir olduğu,
3.4. Bu kapsamda, T.C. Merkez Bankasında 5510 sayılı Kanunun 4/1-(c) bendi kapsamında görev yapmakta olan veya aylık bağlanmış olan personelden 1211 sayılı Kanunda emsali belirlenen unvanlar haricinde kalanların ek göstergeleri, 5434 sayılı Kanunun mülga ek 48 inci maddesi uyarınca 14.7.1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre girebilecekleri hizmet sınıflarındaki benzer görev unvanları esas alınarak belirlendiği, nitekim, T.C. Merkez Bankası personelinin ek göstergelerine ilişkin son genel belirleme, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Kurumumuz tarafından yapılarak 05.03.1993 tarihli yazı ekinde Bankaya bildirildiği, 3.5. 657 sayılı Kanunun 43 üncü maddesi; “Bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylık ve ek göstergeleri aşağıda gösterildiği şekilde tespit edilir: A) Aylık Göstergesi: Bütün sınıflar itibariyle her derece ve kademenin aylıklarının hesaplanmasına esas teşkil edecek Aylık Gösterge Tablosu aşağıdaki I Numaralı Cetvelde gösterildiği, …
3.6. Öte yandan, ek göstergelerden yararlanma şartlarına yönelik olarak; 07.03.1996 tarih ve 22573 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan, Maliye Bakanlığının 142 Seri No’lu Devlet Memurları Kanunu Genel
Tebliğinin 7 nci maddesinde; ilgililerin bitirdikleri son öğrenime ilişkin diplomaları kuruma verdiklerinde
657 sayılı Kanunun 36 ncı maddesinin Ortak Hükümler başlıklı (A) bölümünün (12/d) bendine göre,
intibaklarının tebliğ tarihinden geriye dönük ödeme yapılmamak kaydıyla, görev yapmakta oldukları kadro unvanlarının ek göstergesinden yararlandırılmaları, kadro unvanında herhangi bir değişiklik olmadığı sürece bitirdikleri üst öğrenime ilişkin diplomada yer alan unvan dikkate alınarak ek gösterge uygulanmasının mümkün olmadığı düzenlenmiştir.
3.7. Yine konu ile ilgili olarak, 25/03/2008 tarih ve 26827 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Danıştay
İçtihatları Birleştirme Kurulunun, Mühendis unvanına sahip olmakla beraber 657 sayılı Devlet Memurları
Kanunu hükümleri uyarınca Teknik Hizmetler Sınıfında kimyager kadrosunda görev yapanların ek gösterge rakamlarının tespitinde, tahsil durumlarının değil, kadro unvanının esas alınması gerektiği hakkında 07/12/2007 tarihli ve E.No: 2005/2, K.No: 2007/1 sayılı kararı bulunmakta olduğu, 3.8. Ayrıca, 657 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi; “Bu Kanuna tabi kurumlarda çalıştırılan memurların sınıfları aşağıda gösterilmiştir. … II – Teknik Hizmetler Sınıfı: Bu Kanunun kapsamına giren kurumlarda meslekleriyle ilgili görevleri fiilen ifa eden ve meri hükümlere göre yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, jeolog, hidrojeolog, hidrolog, jeofizikçi, fizikçi, kimyager, matematikçi, istatistikçi, yöneylemci (Hareket araştırmacısı), matematiksel iktisatcı, ekonomici ve benzeri ile teknik öğretmen okullarından mezun olup da, öğretmenlik mesleği dışında teknik hizmetlerde çalışanlar, Mimarlık ve
Mühendislik Fakültesi veya bölümlerinden mezun şehir plancısı, yüksek şehir plancısı, yüksek Bölge
Plancısı,…, Teknik Hizmetler sınıfını teşkil eder. …” hükmünü amir olduğu, 3.9. Söz konusu hüküm ile kanun kapsamındaki kurumlarda meslekleri ile ilgili görevleri fiilen ifa eden ünvanlardan hangilerinin Teknik Hizmetler Sınıfında yer alabileceği sayma yolu ile belirlenmiştir. Bu kapsamda T.C. Merkez Bankasında, üniversitelerin mühendislik, matematik, istatistik vb. bölümlerinden mezun olarak Teknik Hizmetler Sınıfında bilgisayar uzmanı, sistem uzmanı vb. ünvanlarda görev yapanlar hakkında Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği uyarınca, Teknik Hizmetler Sınıfının (a) veya (b)
bentlerinin uygulanmasının mümkün olmadığı gibi (c) bendinin uygulanmasının da söz konusu ünvanların
Teknik Hizmetler Sınıfında sayılmaması nedeniyle mümkün olmadığının bildirildiği,
3.10. Başvuranın Hacettepe Üniversitesi Matematik bölümünden mezun olduktan sonra T.C. Merkez
Bankasında programcı, bilgisayar uzmanı, sistem uzmanı, bilişim uzmanı kadro unvanlarında görev yaptığı ve son olarak bilişim uzmanı olarak görev yapmakta iken 1 inci derece 4 üncü kademe intibakı +2200 ek gösterge rakamı üzerinden emekliye sevk edildiği, 7417 sayılı Kanun ile ilgilinin ek göstergesinin “2800” gösterge rakamına yükseltildiği, 3.11. Bu kapsamda, ilgilinin Bankaca belirlenen hizmet sınıfının ve hizmet sınıfı değişikliğinin ek göstergesine herhangi bir etkisi bulunmamakla birlikte, görev yaptığı kadro ünvanlarının Teknik Hizmetler
Sınıfında sayılan ünvanlar arasında bulunmaması nedeniyle Genel İdare Hizmetleri Sınıfının (i) bendi esas alınarak işlem yapılan ilgili hakkında, bitirdiği yüksek öğrenime ilişkin “Matematikçi” ünvanı dikkate alınarak ek gösterge tespiti yapılmasına kanunen olanak bulunmadığı, 3.12. Öte yandan, 657 sayılı Kanuna ekli I sayılı cetvelin (g) bendinde, en az üç yıl süreli yükseköğrenim veren fakülte ve yüksekokulları bitirerek mesleğe özel yarışma sınavı ile giren ve belirli süreli meslek içi eğitimden sonra özel bir yeterlik sınavı sonunda (veya yüksek öğrenimli olup, özel kanunların öngördüğü şartları taşıyanlardan en az sekiz yıl mesleki görev yaptıktan sonra yine bu kanunların öngördüğü usule göre seçilerek) atanan ve listede ismen tek tek sayılan uzman ünvanlarından 1 inci derecenin kademelerinden aylık alanların (4200) ek gösterge rakamından yararlandırılacağı düzenlenmiş olup ilgilinin görev yapmış olduğu uzman ünvanlarının kariyer uzmanlığına eş değer tutulacağına dair herhangi bir belirleme yapılmadığından kariyer uzmanlarının yararlandırıldığı ek göstergenin ilgili hakkında uygulanmasına imkan bulunmadığı, hususları bildirilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesi; “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan
Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler…”, 5. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 6. 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunun mülga ek 48 inci maddesi; “a)
Aylıklarını Personel Kanunlarına göre alan iştirakçilerin emeklilik keseneklerine; emekli keseneğine esas aylık derece ve kademelerinin gösterge rakamlarına almakta oldukları ek gösterge rakamları eklenmek suretiyle bulunacak rakamın her yıl Bütçe Kanununda tespit edilen katsayı ile çarpımı sonunda bulunacak tutar esas alınır.
b) Aylıklarını Personel Kanunlarına göre almayan iştirakçilere genel idare hizmetleri sınıfında görev yapan genel müdürler için belirlenen ek gösterge rakamını geçmemek üzere, ifa ettikleri görevleri itibariyle, Devlet Memurları Kanununa göre girebilecekleri sınıflardaki benzer görevlerin aynı kadro, ünvan ve derecesi için belirlenmiş ek göstergeler uygulanır.
Belediye Başkanı olarak iştirakçilikleri devam edenlere, genel idare hizmetleri sınıfında görev yapan genel müdürler için belirlenen ek gösterge rakamını ve öğrenim durumlarına göre yükselebilecekleri dereceyi geçmemek üzere emekli keseneklerine esas aylık dereceleri itibariyle mülki idare amirliği hizmetleri sınıfı için tespit edilen ek gösterge rakamları uygulanır.
Bu fıkralara girenlerden daha önce Personel Kanunlarına göre aylık almış iştirakçilere uygulanacak ek göstergeler, önceki görevleri için tespit edilmiş ek göstergelerden aşağı olamaz.
7. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 7.1. “Tesis edilen sınıflar” başlıklı 36 ncı maddesi; “Bu Kanuna tabi kurumlarda çalıştırılan memurların sınıfları aşağıda gösterilmiştir.
I – GENEL İDARE HİZMETLERİ SINIFI:
Bu Kanunun kapsamına dahil kurumlarda yönetim, icra, büro ve benzeri hizmetleri gören ve bu Kanunla tespit edilen diğer sınıflara girmeyen memurlar Genel idare Hizmetleri sınıfını teşkil eder.
II – TEKNİK HİZMETLER SINIFI:
Bu Kanunun kapsamına giren kurumlarda meslekleriyle ilgili görevleri fiilen ifa eden ve meri hükümlere göre yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, jeolog, hidrojeolog, hidrolog, jeofizikçi, fizikçi, kimyager, matematikçi, istatikçi, yöneylemci (Hareket araştırmacısı), matematiksel iktisatçı, ekonomici ve benzeri ile teknik öğretmen okullarından mezun olup da, öğretmenlik mesleği dışında teknik hizmetlerde çalışanlar, Mimarlık ve Mühendislik Fakültesi veya bölümlerinden mezun şehir plancısı, yüksek şehir plancısı, yüksek Bölge Plancısı, 3437 ve 09/05/1969 tarih 1177 sayılı Kanunlara göre tütün eksperi yetiştirilenler ile müskirat ve çay eksperleri, fen memuru, yüksek tekniker, tekniker teknisyen ve emsali teknik unvanlara sahip olup, en az orta derecede mesleki tahsil görmüş bulunanlar, Teknik Hizmetler sınıfını teşkil eder…”, 7.2. “Hizmet Sınıfları İtibariyle Unvan veya Aylık Alınan Derecelere Göre Ek Göstergeler” başlıklı (I) sayılı Cetvelin; “I. Genel İdare Hizmetleri Sınıfı” bölümünün “i)” bendinde, bu sınıfa dahil olup unvanı sayılmayanlardan yüksek öğrenim mezunlarının 1. Derece için “2200”, “II. Teknik Hizmetler Sınıfı” bölümünün b) bendinde, “en az 4 yıl süreli yükseköğretim veren fakülte ve yüksekokullardan mezun olarak yürürlükteki hükümlere göre Jeolog, Hidrojeolog, Hidrolog, Jeomorfolog, Jeofizikçi, Fizikçi, Matematikçi, İstatistikçi, Yöneylemci (hareket araştırmacısı), Matematiksel İktisatçı, Ekonomici ve Kimyager unvanını almış olanlarla Teknik Yüksek Öğretmen Okulu mezunlarının” 1. Derece için “3000”, “II. Teknik Hizmetler Sınıfı” bölümünün c) bendinde, bu sınıfa dahil olup unvanı sayılmayanlardan yüksek öğrenim mezunlarının 1. Derece için “2200” 8. 14.1.1970 tarihli ve 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanununun “Personel statüsü:” başlıklı 32 nci maddesi; “Banka personeli, Bankanın memurları ile Banknot Matbaası işçilerinden terekküp eder. (Banka memuru) deyimi, Banka hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerde, devamlı vazife görmek üzere atanan kişileri ifade eder. Banka memurlarının kurduğu ve kuracağı sendikalar hakkında 624 sayılı Devlet Personeli Sendikaları Kanunu hükümleri uygulanır.
15/7/1963 tarih ve 275 sayılı Kanunun 20 nci maddesindeki yasak, banka hizmetlerinde de uygulanır.
Banka personeli, bu kanun ile Banka Meclisince düzenlenecek statü hükümlerine tabidir. Banka Meclisi kararı ile sözleşmeli olarak yerli ve yabancı uzman çalıştırılabilir.” 8.1. “Ücret rejimi:” başlıklı 33 üncü maddesi; “Banka Başkan (Guvernör) ve Başkan (Guvernör)
Yardımcılarının aylık ücretleriyle temsil ödenekleri, Cumhurbaşkanınca tespit olunur. Yönetim Komitesi
Başkan ve üyelerine, şubeler ve Banknot Matbaası Yönetim Komiteleri başkan ve üyelerine, bu görevleri dolayısiyle aylıklarının üçte ikisini aşmamak kaydiyle verilecek ek ücret, Banka Meclisince tayin olunur.
Diğer memurların aylıkları, kendilerini atamaya yetkili Banka Meclisi ve Merkez Yönetim Komitesince, yukarıki ücretler gözönünde bulundurulmak suretiyle tespit olunur. Bu tespitte nazara alınacak esaslar ile memurlara ait görev seyahat yollukları ve sair bütün hususlar 32 nci maddede gösterilen statüde belirtilir.” 8.2. “Emeklilik” başlıklı 34 üncü maddesi ise; “İşçiler hariç olmak üzere Banka mensupları ile Banka
Meclisi üyeleri hakkında, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası
Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi hükümleri uygulanır. Bu kanunun yürürlüğe girdiği günde, bankada görevli olanların emeklilik kesenekleri, 5434 sayılı Kanunla tespit edilmiş bulunan keseneğe esas aylıkları üzerinden kesilir. Bu gibilerin aylık yükselmelerinde, haklarında aynı kanunun 15 inci maddesinin (B) bendinin ikinci fıkrası hükmü uygulanır. Emekliliğe tabi görevlerden gelen sözleşmeli personel hakkında da aynı kanun hükümleri uygulanır. Bu kanunun yürürlüğe girdiği günden sonra atanacakların emeklilik keseneğine esas aylıkları, 5434 sayılı Kanunun 15 inci maddesinin (B) bendi hükmüne göre tespit edilir. Emeklilik yönünden, Banka Başkanına (Guvernör) Bakanlık Müsteşarları, Başkan (Guvernör) Yardımcılarına Bakanlık Müsteşar Yardımcıları için tespit edilen ek gösterge ve makam tazminatı, diğer personele ise ifa ettikleri görevleri itibariyle Devlet Memurları Kanununa göre girebilecekleri sınıflardaki benzer görevler için belirlenmiş makam tazminatları uygulanır. Bu görevlerde geçirdikleri süreler 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun Ek 68 inci maddesi uyarınca makam tazminatı ödenmesini gerektiren görevlerde geçmiş sayılır.”
Hükümlerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SN. CELİLE ÖZLEM TUNÇAK’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Ret
Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. Başvuran özetle, şahsına ve kendisiyle aynı durumda olanlara hizmet sınıfı değişikliği yapılması neticesinde yanlış ek gösterge uygulaması yapılmakta olduğunu bu bağlamda tarafına uygulanmış olan sınıf değişikliği işleminin usul ve esastan hukuka aykırı olması nedeniyle ve kariyer ve liyakat ilkeleri çerçevesinde Bilişim Uzmanı olan kadrosunun Bilişim Uzmanı (Matematikçi) kadrosuna dönüştürülerk buna uygun 3600 ek göstergenin uygulanmasını ya da Genel İdare Hizmetlerine dönüştürülen sınıf değişikliği hukuka uygun bulunduğu takdirde, 1. dereceli Uzman kadrosuna uygulanması gereken 4200 ek göstergenin tarafına uygulanmasını talep etmektedir.
11. Sosyal Güvenlik Kurumunca gönderilen cevabi yazıda özetle; başvuranın Hacettepe Üniversitesi
Matematik bölümünden mezun olduktan sonra T.C. Merkez Bankasında programcı, bilgisayar uzmanı, sistem uzmanı, bilişim uzmanı kadro unvanlarında görev yaptığı ve son olarak bilişim uzmanı olarak görev yapmakta iken 1 inci derece 4 üncü kademe intibakı +2200 ek gösterge rakamı üzerinden emekliye sevk edildiği, 7417 sayılı Kanun ile ilgilinin ek göstergesinin “2800” gösterge rakamına yükseltildiği, ayrıca ilgilinin Bankaca belirlenen hizmet sınıfının ve hizmet sınıfı değişikliğinin ek göstergesine herhangi bir etkisi bulunmamakla birlikte, görev yaptığı kadro ünvanlarının Teknik Hizmetler Sınıfında sayılan ünvanlar arasında bulunmaması nedeniyle Genel İdare Hizmetleri Sınıfının (i) bendi esas alınarak işlem yapılan ilgili hakkında, bitirdiği yüksek öğrenime ilişkin “Matematikçi” ünvanı dikkate alınarak ek gösterge tespiti yapılmasına kanunen olanak bulunmamaktadır. Öte yandan, 657 sayılı Kanuna ekli I sayılı cetvelin (g) bendinde, en az üç yıl süreli yükseköğrenim veren fakülte ve yüksekokulları bitirerek mesleğe özel yarışma sınavı ile giren ve belirli süreli meslek içi eğitimden sonra özel bir yeterlik sınavı sonunda (veya yüksek öğrenimli olup, özel kanunların öngördüğü şartları taşıyanlardan en az sekiz yıl mesleki görev yaptıktan sonra yine bu kanunların öngördüğü usule göre seçilerek) atanan ve listede ismen tek tek sayılan uzman ünvanlarından 1 inci derecenin kademelerinden aylık alanların (4200) ek gösterge rakamından yararlandırılacağı düzenlenmiş olup ilgilinin görev yapmış olduğu uzman ünvanlarının kariyer uzmanlığına eş değer tutulacağına dair herhangi bir belirleme yapılmadığından kariyer uzmanlarının yararlandırıldığı ek göstergenin ilgili hakkında uygulanmasına imkan bulunmadığı ayrıca ifade edilmiştir.
12. Bu durumda uyuşmazlığın başvuran hakkında Teknik Hizmetler Sınıfında görev yapan personel için öngörülen ve 7417 sayılı Kanun sonrası 3600 olarak uygulanan ek göstergenin uygulanıp uygulanamayacağı noktasında düğümlendiği anlaşılmaktadır.
13. 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi gereği 2008 yılı Ekim ayı başından önce sosyal güvenlik bakımından 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununa tabi olanlar hakkında, 5510 sayılı Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, 5510 sayılı Kanun ile yürürlükten kaldırılmış hükümleri de dâhil olmak üzere
5434 sayılı Kanun hükümleri uygulanmaya devam edilmektedir. Buna göre, ilk defa 15/01/2000 tarihi
itibarıyla 5434 sayılı Kanuna tabi olduğu görülen başvuran hakkında da 5434 sayılı Kanun hükümleri uygulanması gerekmektedir.
14. 5434 sayılı Kanunun mülga ek 48 inci maddesinde aylıklarını Personel Kanunlarına göre almayan iştirakçilere genel idare hizmetleri sınıfında görev yapan genel müdürler için belirlenen ek gösterge rakamını geçmemek üzere, ifa ettikleri görevleri itibariyle, Devlet Memurları Kanununa göre girebilecekleri sınıflardaki benzer görevlerin aynı kadro, unvan ve derecesi için belirlenmiş ek göstergelerin uygulanacağı düzenlenmiştir.
15. Diğer yandan 1211 sayılı Kanunun 34 üncü maddesinde Banka personelinin 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olduğu, hizmet sürelerinin değerlendirilmesinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile
5434 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılacağı belirtildikten sonra 5434 sayılı Kanunun ek 48 inci
maddesine koşut şekilde Banka personelinin emeklilik işlemlerinde, Genel İdari Hizmetleri sınıfında görev yapan Genel Müdürler için belirlenen ek gösterge rakamını geçmemek üzere, ifa ettikleri görevleri itibariyle, Devlet Memurları Kanununa göre girebilecekleri sınıflardaki benzer görevlerin aynı kadro, unvan ve derecesi için belirlenmiş ek göstergeler ve makam tazminatları uygulanacağı düzenlenmiştir.
16. Somut olayda başvuranın Hacettepe Üniversitesi Matematik bölümünden mezun olduktan sonra
T.C. Merkez Bankasında programcı, bilgisayar uzmanı, sistem uzmanı, bilişim uzmanı kadro unvanlarında görev yaptığı ve son olarak bilişim uzmanı olarak görev yapmakta iken 1 inci derece 4 üncü kademe intibakı üzerinden emekli olmasına yönelik işlemde ek göstergesinin belirlenmesinde hangi kriterlerin esas alındığının tespiti gerekmektedir. Bu durumda uyuşmazlığın çözümü için başvuranın Banka bünyesinde ifa ettiği görevin niteliğinin ortaya konulması ve söz konusu göreve bağlı olarak başvuranın 657 sayılı Kanuna göre girebileceği sınıfın ve emsal kadro ve unvanın tespiti gerekmektedir.
17. 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanununun “Personel statüsü:” başlıklı 32 nci maddesinde yer alan: “Banka personeli, Bankanın memurları ile Banknot Matbaası işçilerinden terekküp eder. (Banka memuru) deyimi, Banka hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerde, devamlı vazife görmek üzere atanan kişileri ifade eder. Banka personeli, bu kanun ile Banka Meclisince düzenlenecek statü hükümlerine tabidir. Banka Meclisi kararı ile sözleşmeli olarak yerli ve yabancı uzman çalıştırılabilir.” hükmü kapsamında başvuranın T.C. Merkez Bankasında programcı, bilgisayar uzmanı, sistem uzmanı, bilişim uzmanı kadro unvanlarında görev yaptığı ve son olarak bilişim uzmanı görevindeyken emekli olduğu anlaşılmaktadır.
18. 657 sayılı Kanunun 36 ncı maddesinde Genel İdare Hizmetleri Sınıfının bu Kanunun kapsamına dahil kurumlarda yönetim, icra, büro ve benzeri hizmetleri gören ve diğer sınıflara girmeyen memurlardan oluştuğu, Teknik Hizmetler Sınıfının ise Kanunun kapsamına giren kurumlarda meslekleriyle ilgili görevleri fiilen ifa eden ve meri hükümlere göre yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, jeolog, hidrojeolog, hidrolog, jeofizikçi, fizikçi, kimyager, matematikçi, istatikçi, yöneylemci (Hareket araştırmacısı), matematiksel iktisatçı, ekonomici ve benzeri ile teknik öğretmen okullarından mezun olup da, öğretmenlik mesleği dışında teknik hizmetlerde çalışanlar, Mimarlık ve Mühendislik Fakültesi veya bölümlerinden mezun şehir plancısı, yüksek şehir plancısı, yüksek Bölge Plancısı, 3437 ve 09/05/1969 tarih 1177 sayılı Kanunlara göre tütün eksperi yetiştirilenler ile müskirat ve çay eksperleri, fen memuru, yüksek tekniker, tekniker teknisyen ve emsali teknik unvanlara sahip olup, en az orta derecede mesleki tahsil görmüş bulunanlardan oluştuğu düzenlenmiştir.
19. Bunun yanında, 657 sayılı Kanun uyarınca sahip oldukları unvanlara ve derecelerine bağlı olarak ilgililere uygulanacak ek göstergeleri belirleyen temel düzenlemeye “Hizmet Sınıfları İtibariyle Unvan veya Aylık Alınan Derecelere Göre Ek Göstergeler” başlıklı (I) sayılı Cetvelde yer verilmiştir. Anılan cetvelde tek başına “bilişim uzmanı” unvanı için öngörülmüş bir ek göstergeye yer verilmemiştir. Ancak cetvelde unvanları açıkça belirtilmek suretiyle yer verilmeyenlerin ek göstergelerine yönelik olarak cetvelin
“Genel İdare Hizmetleri” başlıklı I no’lu bölümünün i) bendinde Genel İdare Hizmetleri sınıfına dâhil olup da yukarıda sayılmayanlardan yükseköğrenim mezunu olanların ek göstergeleri 2800 olarak belirlenmiştir (Söz konusu ek gösterge başvuranın emekli olduğu tarih itibarıyla 2200 olarak uygulanmaktaydı). Buna göre, yükseköğrenim mezunu olup cetvelde açıkça sayılmayan unvanlarda görev yapanların ek göstergeleri bu hüküm doğrultusunda belirlenmektedir.
20. Aynı cetvelin II numaralı Teknik Hizmetler Sınıfı bölümünün b) bendinde ise kadroları bu sınıfa dâhil olup, en az 4 yıl süreli yükseköğretim veren fakülte ve yüksekokullardan mezun olarak yürürlükteki hükümlere göre Jeolog, Hidrojeolog, Hidrolog, Jeomorfolog, Jeofizikçi, Fizikçi, Matematikçi, İstatistikçi, Yöneylemci (hareket araştırmacısı), Matematiksel İktisatçı, Ekonomici ve Kimyager unvanını almış olanlarla Teknik Yüksek Öğretmen Okulu mezunlarının ek göstergeleri 3600 olarak belirlenmiştir (Söz
konusu ek gösterge başvuranın emekli olduğu tarih itibarıyla 3000 olarak uygulanmaktaydı). Buna göre ilgililerin b) bendinde öngörülen ek göstergeden yararlanabilmesi için Teknik hizmetler sınıfında bir kadroda bulunma ve bentte sayılı unvanlardan birine sahip olma şartlarının ikisini birden taşıması gerekmektedir.
21. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve açıklamalar çerçevesinde yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; T.C. Merkez Bankasında üniversitelerin mühendislik, matematik, istatistik vb.
bölümlerinden mezun olarak Teknik Hizmetler Sınıfında bilgisayar uzmanı, sistem uzmanı vb. ünvanlarda görev yapanlar hakkında 142 Seri No’lu Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği uyarınca, Teknik
Hizmetler Sınıfının (a) veya (b) bentlerinin uygulanmasının mümkün olmadığı gibi (c) bendinin uygulanmasının da söz konusu ünvanların Teknik Hizmetler Sınıfında sayılmaması nedeniyle mümkün olmadığının bildirildiği, bunlar hakkında Genel İdare Hizmetleri Sınıfının (i) bendi esas alınarak işlem yapılması gerektiği başvuranın bankada ifa ettiği görev itibarıyla 657 sayılı Kanunda girebileceği sınıfın teknik hizmetler sınıfı olarak nitelenemeyeceği, dolayısıyla ek göstergesinin de bu bölüm altındaki unvanlar esas alınarak tespit edilemeyeceği değerlendirilmektedir.
22. Öte yandan Başvuranın Genel İdare Hizmetleri Sınıfında yer alan kariyer uzman kadrosu için uygulanan ek göstergenin tarafına uygulanması talebi açısından ise 657 sayılı Kanuna ekli I sayılı cetvelin (g) bendinde, en az üç yıl süreli yükseköğrenim veren fakülte ve yüksekokulları bitirerek mesleğe özel yarışma sınavı ile giren ve belirli süreli meslek içi eğitimden sonra özel bir yeterlik sınavı sonunda (veya yüksek öğrenimli olup, özel kanunların öngördüğü şartları taşıyanlardan en az sekiz yıl mesleki görev yaptıktan sonra yine bu kanunların öngördüğü usule göre seçilerek) atanan ve listede ismen tek tek sayılan uzman ünvanlarından 1 inci derecenin kademelerinden aylık alanların (4200) ek gösterge rakamından yararlandırılacağı düzenlenmiş olup ilgilinin görev yapmış olduğu uzman ünvanlarının kariyer uzmanlığına eş değer tutulacağına dair herhangi bir belirleme yapılmadığından kariyer uzmanlarının yararlandırıldığı ek göstergenin ilgili hakkında uygulanmasına imkan bulunmadığı değerlendirildiğinden idarece gerçekleştirilen işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 23. 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu
Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı
6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarelerin Kurumumuz tarafından istenen bilgi ve belgeleri süresinde
gönderdiği ve “makul sürede karar verme” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı, yine idare tarafından şikâyetçiye makul sürede cevapların verildiği ancak şikâyetçiye verilen cevaplarda işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı görülmüş olup, idarenin bahse konu ilkelere de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
24. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemlerine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Başvurunun REDDİNE, Kararın Başvuran ile SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi