Ek göstergelerin kazanılmış hak sayılmaması, atama sonrası ek gösterge değişikliğini etkiler mi (KDK)

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2023/11857-S.23.18866

BAŞVURU NO : 2023/4473

KARAR TARİHİ : 19/09/2023

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI

Ek gösterge değişikliği talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 31/03/2023

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, başvurusunda özetle; Tokat İl Müftülüğünde 3. kadro 3.derece 3. kademede müezzin kayyım olarak görev yapmaktayken Diyanet İşleri Başkanlığı taşra teşkilatında münhal bulunan din hizmetleri uzmanı kadrosuna atanabilmek amacıyla 2019 yılında görevde yükselme sınavına girip başarılı olduğunu ve aynı il müftülüğü emrine din hizmetleri uzmanı olarak atandığını ancak atanmadan önceki ek göstergesi 1600 iken, din hizmetleri uzmanı olarak atama onayında sonra ek göstergesinin 1100 rakamına düşürüldüğünü, ancak aynı sene içerisinde atanan kişilerden . ., . . gibi personellerin kazanılmış hak aylık dereceleri gözetilerek atandıklarını belirterek, kazanılmış hakkının verilmeden yapılan atama neticesinde 2022 yılı itibariyle +2200 ek gösterge üzerinden maaş aldığını ancak emsal arkadaşlarının 3000 ek göstergeye yükseldiğini, bu durumun özel hizmet tazminatının hesaplanmasında da mağduriyete yol açtığını, İdarenin bu durumun düzeltilmesi talebini olumsuz cevaplandırdığını belirterek, din hizmetleri uzmanlığı kadrosuna atanan emsalleri esas alınarak kazanılmış hak aylık derecesinin esas alınarak gerekli düzeltmelerin yapılmasını ve yapılan hata nedeniyle uğradığı maddi kayıplarının telafi edilmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddia hakkında istenen bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından gönderilen cevabi yazı ve eklerinde özetle;

2.1. Başvuranın Tokat İl Müftülüğünde Din Hizmetleri Sınıfında müezzin kayyım olarak 3 üncü derece kadrodan 3 üncü derecenin 3 üncü kademesinde +1600 ek göstergeden faydalanırken yapılan görevde yükselme sınavı sonucu Genel İdare Hizmetleri Sınıfının ek göstergesi olan 7 nci derece kadrodan 3 üncü derecenin 3 üncü kademesi +1100 ek gösterge ile Din Hizmetleri Uzmanı olarak onay ile atandığı,

2.2. Devlet Memurları Kanunu 148 Seri No’lu Genel Tebliği’nde; “Anılan hükmün uygulanmasında ilgililerin kariyerleri ile ilgili ek göstergeden yararlanabilmeleri kariyerleri dışındaki görevlere ilk atamalarının kurumların 1-4 dereceli kadrolarına olması halinde mümkün olabilecektir. Bu şekilde atanmamış olanların anılan madde gereğince kariyerleri ile ilgili ek göstergeden yararlandırılması mümkün bulunmamaktadır.” denildiği, başvuranın Din Hizmetleri sınıfında müezzin kayyım olarak 3 üncü derece kadrodan 3 üncü derecenin 3 üncü kademesinden maaş almakta iken Tokat İl Müftülüğü Genel İdare

Hizmetleri sınıfına 7 nci derece kadrodan 3 üncü derecenin 3 üncü kademesine Din Hizmetleri Uzmanı olarak nakil olduğu, anılan Tebliğ’de ise kariyerleri dışındaki görevlere ilk atamalarının ilk dört dereceli kadrolara (1,2,3,4) atanması halinde kariyerleri ile ilgili ek göstergesinden faydalanacağının belirtildiği ilgili personelin ise belirtilen dereceli kadroya atanmadığından kariyer sınıfının ek göstergesinden yararlanma imkânının bulunmadığı,

2.3. 2019 yılı görevde yükselme sınavı sonrası Başkanlıkta bulunan boş kadrolara ekseriyetle sınava girenlerin mükteseplerine ve mevcut kadroların durumuna göre atamalar yapıldığı, mevcut 1-4 dereceli kadrolara müktesepler dikkate alınarak atamaların yapıldığı, 1-4 dereceli kadrolar tamamlandıktan sonra diğer kadrolara atamaların yapıldığı, 1-4 dereceli kadronun sınırlı sayıda olduğundan adı geçenin de içerisinde bulunduğu bir kısım görevliye de 1-4 dereceli kadro verilmesinin mümkün olamadığı,

2.4. Din Hizmetleri Uzmanının özel hizmet tazminatının 1. derecede 100 puan olduğu başvuranın durumunun özel hizmet tazminatının hesaplanmasında etki etmediği ancak 7417 sayılı Devlet Memurları

Kanunu ile bazı kanunlarda ve 375 sayılı kanun hükmünde kararnamede değişiklik yapılmasına dair kanun uyarınca kazanılmış hak aylığının 1 inci derecenin +2800 ek gösterge ile 1 inci derece +3600 ek gösterge arasında aylık 407,836 brüt maaş farkı bulunduğu,

2.5. Başvuranın Din Hizmetleri Sınıfına geçmesi durumunda +3600 ek göstergeden yararlanabileceği

açıklamalarına yer verilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının, 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler.”,

3.2. “Genel İlkeler” başlıklı 128 inci maddesi ikinci fıkrasında “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir…”,

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Göstergeler” başlıklı 43 üncü maddesinin B bendinin

̈ ̈ ̈ ikinci fıkrasında; “Bu ek gostergeler, ilgililerin belirtilen sınıf ve gorevlerde bulundukları surece ö demelere esas alınıp, terfi bakımından kazanılmış hak sayılmaz. Kurumların 1, 2, 3 ve 4 üncü dereceli

̈ kadrolarına atananlara uygulanacak ek göstergeler, ilgililerin daha once bulunmuş oldukları kariyerleri ile ilgili sınıf veya ekli I sayılı Cetvelin Genel İ dare Hizmetleri Sınıfı (g) bölümünde belirtilen gö revlerde

̈ ̈ ̈ ̈ kazanılmış hak aylık derecelerine gore alabilecekleri ek gostergelerden duş uk olamaz. “

6. 23.09.1997 tarih ve 23124 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 148 Seri No’lu Devlet Memurları

̆

Kanunun Genel Tebliginde, “Anılan hükmün uygulanmasında ilgililerin kariyerleri ile ilgili ek

̈ göstergeden yararlanabilecekleri kariyerleri dış ındaki gorevlere ilk atamalarının kurumların 1-4 dereceli kadrolarına olması halinde mü mkün olabilecektir. Bu şekilde atanmamış olanların anılan madde gereğ ince

̈ ̈ ̈ kariyerleri ile ilgili ek gostergeden yararlandırılması mumkun bulunmamaktadır.”

düzenlemeleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SN. SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan Ret

Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran özetle, müezzin kayyım olarak görev yapmaktayken 2019 yılında din hizmetleri uzmanı kadrosuna atandığını ancak atanmadan önceki ek göstergesi 1600 iken, din hizmetleri uzmanı olarak atandıktan sonra ek göstergesinin 1100 rakamına düşürüldüğünü kazanılmış hakkının verilmeden yapılan atama neticesinde 2022 yılı itibariyle +2200 ek gösterge üzerinden maaş aldığını ancak emsal arkadaşlarının 3000 ek göstergeye yükseldiğini, bu durumun özel hizmet tazminatının hesaplanmasında da mağduriyete yol açtığını belirterek, kazanılmış hak aylık derecesinin esas alınarak gerekli düzeltmelerin yapılmasını ve yapılan hata nedeniyle uğradığı maddi kayıplarının telafi edilmesini talep etmektedir.

9. 657 sayılı Kanun’un 43 üncü maddesinin (B) bendinin birinci fıkrasında bu kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıklarının, hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate alınarak bu kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde yer alan ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanacağı belirlenmektedir. Aynı bendin ikinci fıkrasında ise bu ek göstergelerin ilgilerin belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınıp terfi bakımından kazanılmış hak sayılmayacağı hükme bağlanmıştır. Ancak ikinci fıkranın devamında başka görevlere atanma halinde ek göstergelerin kazanılmış hak teşkil etmeyeceği kuralına bir istisna getirilmiş ve kariyerleri ile ilgili hizmet sınıfından veya I sayılı Ek Gösterge Cetveli’nin genel idare hizmetleri sınıfı (g) bölümünde belirtilen görevlerden 1,2,3, ve 4 üncü dereceli kadrolarına atananlara, atandıkları görev için öngörülen ek göstergenin önceden yürüttükleri kariyer görevlerde kazanılmış hak aylık dereceleri için öngörülen ek göstergeden düşük olması halinde kariyer görevleri için öngörülen ek göstergeden yararlanma olanağı tanınarak ilgililerin ek gösterge yönünden bir kayba uğramamaları sağlanmıştır.

10. 148 Seri No’lu Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği’nde yer alan bu düzenleme ile atama yoluyla kariyer sınıfının dışında bir sınıfta çalışmak durumunda kalanların, kariyer sınıfta kazanılmış̧ hak aylıklarına göre alacakları ek göstergeden düşük olmamak üzere ek göstergeden yararlandırılarak mağdur edilmemeleri amaçlanmıştır. Ancak ilgililerin bu haktan yararlanması için kariyerleri dışındaki görevlere ilk atamalarının kurumların 1-4 dereceli kadrolarına olması gerekmektedir.

11. Başvuru konusu olayda, başvuranın Din Hizmetleri Sınıfında kadrosu 3, derecesi 3, kademesi 3 olarak müezzin kayyım unvanıyla görev yapmakta iken Genel İdare Hizmetler Sınıfında 7 nci derece Din

Hizmetleri Uzmanı kadrosuna atandığı görülmektedir. Başvuranın başka bir sınıfa olan ilk atamasının 1, 2, 3, ve 4 üncü dereceli kadrolara olmadığından ilgili mevzuatı gereği başvuranın ek göstergesinin değiştirilmesi imkanının bulunmadığı değerlendirilmiştir.

12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Bu ilkelere göre yapılan değerlendirmede, başvurana idarece verilen cevabi yazıda hangi sürede hangi mercilere başvurabileceği bilgisinin verilmediği görülmüş olup, ilgili İdarenin “Karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edilmiştir. İdarenin bundan sonra bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)

dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Tokat İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE,

Bu kararın BAŞVURANA ve DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞINA tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi