|
ÖZET: Başvuran, Çorum İl Sağlık Müdürlüğü bünyesinde Toplum Sağlığı Merkezinde tabip olarak görev yapmakta ve 2023 ile 2024 yıllarında aile sağlığı merkezlerinde geçici olarak görevlendirildiğini belirtmektedir. Başvurusunda, bu görevlendirmelere ilişkin ödenmesi gereken ek ödemelerin eksik yapıldığını iddia ederek, eksik ödemelerin yasal faiziyle birlikte kendisine ödenmesini talep etmiştir. Sağlık Bakanlığı, başvuranın geçici görev sürelerinin detaylarını açıklayarak, ödemelerin mevzuata uygun olarak gerçekleştirildiğini ifade etmiştir.
İlgili mevzuat çerçevesinde, geçici aile hekimlerine yapılacak ödemelerin, görev süreleriyle orantılı olarak düzenlendiği belirtilmiştir. Başvuranın iddialarının incelenmesi sonucunda, Çorum İl Sağlık Müdürlüğü tarafından yapılan ödemelerin tam ve eksiksiz olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, başvuranın 2024 yılı Mayıs ayında yaptığı görevlendirmenin, ay sonu beklenmeden sonlandırıldığı ve bu nedenle ödemelerin fiilen görev yaptığı süreye göre hesaplandığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiş ve başvuranın iddialarının hukuka uygun olmadığı belirlenmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuru sahibine karşı yapılan işlemlerin mevzuata uygun olduğunu ve idarenin iyi yönetim ilkelerine de kısmen uymadığını, bu nedenle başvuru yollarının açıkça belirtilmesi gerektiğini önermiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2025/1218-S.25.1876
BAŞVURU NO : 2024/10779
KARAR TARİHİ : 05.02.2025
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : ÇORUM İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Ek ödemelerin eksik ödendiği iddiaları hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 28.08.2024
I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran özetle, Çorum İl Sağlık Müdürlüğü bünyesinde Toplum Sağlığı Merkezinde tabip olarak görev yaptığını, İl Müdürlüğü tarafından 2023 ve 2024 yıllarında muhtelif dönemlerde aile sağlığı merkezlerinde geçici görevlendirildiğini ancak bu görevlendirmelerine ilişkin ödenmesi gereken ek ödemelerin eksik yapıldığını belirterek bu ödemelerin yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Sağlık Bakanlığı tarafından gönderilen 21.11.2024 tarih ve E- / sayılı cevabi yazıda özetle; 2.1. Başvuranın 2023 yılı Ocak ayında 30 gün, Şubat ayında 28 gün, Mart ayında 11 gün, Nisan ayında 30 gün, Mayıs ayında 31 gün, Haziran ayında 30 gün, Temmuz ayında 2 gün, Kasım ayında 4 gün, Aralık ayında 2 gün süresince Aile sağlığı merkezinde geçici olarak görev yaptığı, 2024 yılı Ocak ayında 12 gün, Mart ayında 1 gün, Nisan ayında 3 gün, Mayıs ayında 28 gün, Haziran ayında 1 gün, Temmuz ayında 6 gün ve Ağustos ayında 4 gün süresince Aile Sağlığı Merkezinde geçici olarak görevlendirildiği, 2.2. Ek ödeme iş ve işlemlerinin 06.08.2024 tarih ve 32624 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Sağlık
Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği, Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliğinin 14 üncü maddesi uyarınca hazırlanan 14.08.2024 tarih ve sayılı Bakanlık Makamı Onayı ile yürürlüğe giren İl Sağlık
Müdürlükleri ve Birimleri Kurum Hizmet ve Teşvik Ek Ödeme Yönergesi ve 30.06.2021 tarih ve sayılı Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliğine göre ilgili ödeme yapılmakta olduğu, 2.3. Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği’nin “Geçici aile hekimine yapılacak ödemeler” başlıklı 17 nci maddesi birinci fıkrasında çerçevesinde aile hekimliği birimine görevlendirilen hekime ödeme yapılmasının gerektiği, dolayısıyla başvurana ödemelerinin mevzuata uygun olarak ödendiği, /
2.4. Başvuru konusu talebe ilişkin başvuran tarafından yargı organlarında açılmış bir davanın da bulunmadığı, hususları ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, VII. Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı başlıklı 74 üncü maddesinde “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 30/06/2021 tarihli ve 31527 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Aile Hekimliği
Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliğinin; 5.1. “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde; ğ) Geçici aile hekimi: Aile hekiminin yıllık izin, hastalık izni ve diğer nedenlerle görevi başında bulunamadığı sürede yerine bakan veya boş aile hekimliği pozisyonuna yerleştirme yapılıncaya kadar görevlendirilen aile hekimini,” 5.2.“Görevlendirme” başlıklı 16 ıncı maddesinde, “(…) (2) Aile hekimi ve aile sağlığı çalışanlarının,
görev başında bulunamayacağı durumlar aşağıda sayıldığı şekildedir:
a) İzinli olması.
b) Raporlu olması.
c) Sözleşmeli aile hekimliği uzmanlık eğitimi klinik rotasyonlarında bulunması.
ç) Gözaltına alınma, tutuklanma, hükümlülük durumları ile 6284 sayılı Kanun kapsamında uzaklaştırma kararı verilmesi.
d) 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası gereğince görevden uzaklaştırılması durumunda.
e) Sağlık raporuyla belgelendirilmiş ve müdürlükçe onaylanmış olması koşuluyla Bakanlıkça ilan edilmiş bulaşıcı ve salgın hastalığa yakalanmış olması veya yakalanma riski taşıması.
(3) Sözleşmeli olarak çalıştırılan aile hekimi veya aile sağlığı çalışanı, birinci fıkranın (c) bendi ile ikinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen hallerde, 5 inci maddede belirtilen şartları taşıyan hekim ya da sağlık personeli ile anlaşarak vekâleten hizmetin görülmesini geçici olarak sağlar. Bu anlaşma, müdürlükçe uygun görülmesi halinde uygulanır.
(4) Birinci fıkranın (a) ve (b), ikinci fıkranın (ç), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen haller ile üçüncü fıkra gereğince vekâleten hizmetin gördürülemediği veya bunun uygun görülmediği hallerde aynı aile sağlığı merkezinden veya Bakanlığa bağlı, aile sağlığı merkezi dışındaki diğer birimlerden, müdürlükçe geçici aile hekimi veya geçici aile sağlığı çalışanı görevlendirilir.
/
(5) Sözleşmeli aile hekimi ve/veya aile sağlığı çalışanı pozisyonunun boş olması durumunda dördüncü fıkradaki görevlendirme usulü uygulanır.
(6) Sözleşmeli aile hekimi ve aile sağlığı çalışanı aynı anda en fazla, kendi birimi dahil iki aile hekimliği biriminin sorumluluğunu üstlenebilir.” 5.3. “Aile hekimi ödemelerine ilişkin diğer esaslar” başlıklı 19 uncu maddesinde, Sözleşme ile çalıştırılan aile hekimine, 16 ncı maddenin; a) Birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde belirtilen hallerde, b) İkinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen halde, c) Üçüncü fıkra kapsamında vekâleten hizmetin görülmesini sağlaması halinde, ç) Tek birimli aile sağlığı merkezinde görev yapan ve yıllık izin sebebiyle görevi başında bulunamayan aile hekimine, toplam yıllık izin süresinin ilk on dört günlük kısmı için, ödemeler tam olarak yapılır. Bu fıkra kapsamında tam ödeme yapılan aile hekimlerine, ikinci fıkraya göre ayrıca ödeme yapılmaz. (2) Sözleşmeli aile hekimi yerine geçici aile hekimi görevlendirilmesi durumunda; a) 18 inci maddenin ikinci fıkrasının (a) bendine göre kayıtlı kişiler için yapılacak brüt ödeme miktarının
% 50’si yasal kesintiler yapıldıktan sonra asıl aile hekimine, % 50’si ise geçici aile hekimine veya geçici aile hekimi olarak Bakanlık personeli görevlendirilmiş ise bu personele ödenmek üzere kadrosunun bulunduğu kurum döner sermaye emanet hesabına, b) 18 inci maddenin ikinci fıkrasının (b) bendine göre ödenecek sosyoekonomik gelişmişlik düzeyi ücretinin % 50’si asıl aile hekimine, c) 18 inci maddenin ikinci fıkrasının (c) bendine göre ödenecek aile sağlığı merkezi giderlerinin tamamı asıl aile hekimine, ç) 18 inci maddenin ikinci fıkrasının (ç) bendine göre ödenecek gezici sağlık hizmeti gideri ödeneğinin tamamı, çalışılan gün sayısıyla orantılı olarak geçici aile hekimine, ödenir. (3) Sözleşmeli aile hekimi bulunmayan boş pozisyona geçici aile hekimi görevlendirilmesi durumunda; a) 18 inci maddenin ikinci fıkrasının (a) bendine göre kayıtlı kişiler için yapılacak brüt ödeme miktarının
% 50’si görevlendirilen geçici aile hekimine veya geçici aile hekimi olarak Bakanlık personeli görevlendirilmiş ise bu personele ödenmek üzere kadrosunun bulunduğu kurum döner sermaye emanet hesabına, b) 18 inci maddenin ikinci fıkrasının (ç) bendine göre ödenecek gezici sağlık hizmeti gideri ödeneğinin tamamı, çalışılan gün sayısıyla orantılı olarak geçici aile hekimine, ödenir.
(4) Bu madde gereği, görevlendirilen personele yapılacak ödemeler çalışılan gün sayısıyla orantılı olarak yapılır. (5) Aile hekimliği sözleşmesi bulunmayan geçici aile hekimine, 209 sayılı Kanun gereğince ek ödeme yapılmaz. Bunların aylık veya ücretlerinin kadro veya pozisyonlarının bulunduğu birimden ödenmesine devam edilir. Aylıklarına ve ücretlerine ilave olarak ikinci ve üçüncü fıkralara göre yapılacak ödemelerin toplamı, tavan ücretin üç katını geçemez. Sözleşmeli aile hekimleri haricinde geçici aile hekimi olarak görevlendirilenlere bu maddeye göre yapılacak ödemenin (gezici sağlık hizmeti hariç) brüt tutarı, kadrosunun bulunduğu görev yeri ve unvanı göz önünde bulundurulmak suretiyle 209 sayılı Kanun gereğince döner sermayeden yapılacak ödemeler toplamının (taban ödeme ve teşvik ek ödeme dahil) brüt tutarından az olamaz (20 nci maddeye göre yapılacak performans kesintisi hariç). Ancak geçici aile hekimlerine ödenmek üzere döner sermaye emanet hesabına aktarılan tutarlardan varsa döner sermayeden yapılan teşvik ek ödemesi mahsup edilip, yasal kesintiler yapıldıktan sonra kalan kısmı geçici aile hekimine ödenir. (Ek cümle:RG-25/8/202231934-C.K-5988/2 md.) Geçici aile hekimine ödenecek toplam brüt tutar (maaş, ilave ödeme, sabit ödeme, taban ödeme ve teşvik ek ödemesi dahil) geçici aile hekiminin, çalıştığı aile hekimliği biriminde sözleşmeli olarak hizmet sunması halinde hesaplanacak olan sözleşmeye esas brüt ücretten fazla olamaz.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
6. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
7. Başvuran, İl Sağlık Müdürlüğünce geçici olarak görevlendirildiği aile sağlığı merkezlerinde ödenen ek ödemelerin eksik yatırıldığını iddia ederek söz konusu dönemlere ilişkin inceleme yapılarak eksik ödenen tutarların tarafına ödenmesini talep etmektedir.
8. Başvuruya muhatap, Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada; başvurucunun geçici olarak Aile
Sağlığı Merkezlerinde 2023 ve 2024 yılları içerisinde gerekli olurlar alınarak görevlendirildiği ve söz konusu görevlendirmelere ilişkin ödemelerin mevzuat hükümleri doğrultusunda tam ve eksiksiz olarak ödendiği ifade edilmiştir.
9 Konuya ilişkin Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliğinin incelenmesinde; sözleşmeli olarak
çalıştırılan aile hekimi veya aile sağlığı elemanının, izinli veya raporlu olduğu süre içinde, 5 inci maddede belirtilen şartları taşıyan hekim ya da sağlık personeli ile anlaşarak vekâleten hizmetin görülmesini geçici olarak sağlayabileceği, bu anlaşmanın, müdürlükçe uygun görülmesi hâlinde uygulanacağı, bunun mümkün olmaması durumunda müdürlükçe geçici aile hekimi veya geçici aile sağlığı elemanı görevlendirileceği, bu durumda ise görevlendirilen sözleşmeli aile hekimi veya aile sağlığı elemanına bahse konu yönetmeliğin
19 uncu maddesi hükümleri doğrultusunda ödeme yapılacağı anlaşılmaktadır.
10.Başvuru konusu somut olay incelendiğinde, bahse konu yönetmelik hükümlerinde açıkça görüleceği üzere izinli veya raporlu aile hekimi veya aile sağlığı elemanına, izinli veya raporlu olunan sürelerde, müdürlükçe geçici aile hekimi veya geçici aile sağlığı elemanı görevlendirilmek suretiyle hizmetin devamının sağlamasının amaçlandığı, başvuran aile hekiminin görevlendirilmesinin de bu kapsamda
Çorum İl Sağlık Müdürlüğünce; 2023 yılı Ocak ayında 30 gün, Şubat ayında 28 gün, Mart ayında 11 gün, Nisan ayında 30 gün, Mayıs ayında 31 gün, Haziran ayında 30 gün, Temmuz ayında 2 gün, Kasım ayında
4 gün, Aralık ayında 2 gün süresince Aile sağlığı merkezinde geçici olarak görev yaptığı, 2024 yılı Ocak
ayında 12 gün, Mart ayında 1 gün, Nisan ayında 3 gün, Mayıs ayında 28 gün, Haziran ayında 1 gün, Temmuz ayında 6 gün ve Ağustos ayında 4 gün süresince Aile Sağlığı Merkezinde geçici olarak görevlendirildiği tespit edilmiştir. Başvuranın söz konusu görevlendirilmelere ilişkin yapılması gereken ek ödemelerin eksik yapıldığı iddialarına yönelik yapılan incelemede; İdare tarafından gönderilen başvurana ait ek ödeme bordolarında, gerek 2023 yılı geçici aile hekimliği görevlendirmeleri gerekse 2024 yılı içinde yapılan görevlendirmelere yönelik yapılan ödemelerin tam ve eksiksiz olarak yapıldığı, Başvuranın özellikle eksik ek ödeme yapıldığını iddia ettiği 2024 yılı Mayıs ayında Çorum Merkez Nolu Aile
Hekimliği Birimine yapılan 1 aylık görevlendirmeyle ilgili olarak başvuranın görevlendirmesinin ay sonu beklenmeyerek 28/05/2024 tarihinde sonlandırıldığı, başvuranın eski görev yeri olan Çorum Merkez
Toplum Sağlığı biriminde aynı tarihte göreve başladığı ve söz konusu döneme yönelik ek ödemenin de fiilen görev yaptığı süre boyunca 27 günlük olarak hesaplandığı, anlaşılmıştır.
/
11. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; dosyadaki bilgi ve belgeler, anılan mevzuat hükümleri ve tüm dosya içeriği göz önünde bulundurularak başvuruya konu olaylar bir bütün olarak incelendiğinde, Çorum Merkez Toplum Sağlığında tabip unvanı ile görev yapan başvurana karşı Çorum İl
Sağlık Müdürlüğü tarafından geçici aile hekimliği görevlendirmelerine yönelik yapılan ek ödeme iş ve işlemlerinde hukuka ve hakkaniyete aykırı işlem tesis edilmediği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
12. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde bu anlamda “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
13. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)
dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Çorum İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle; BAŞVURUNUN REDDİNE,
Kararın BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
Mehmet AKARCA
Kamu Başdenetçisi
/