|
ÖZET: Başvuran, Samsun Doğa Koruma ve Milli Parklar 11. Bölge Müdürlüğü’nde teknisyen kadrosunda çalıştığını ve ek özel hizmet tazminatının teknisyen katsayısı olan 1,2 ile hesaplandığını, oysa tekniker katsayısı olan 2,0 ile hesaplanması gerektiğini iddia etmiştir. Uyuşmazlık, ek özel hizmet tazminatının kadro unvanına göre ödenip ödenmeyeceği üzerinde yoğunlaşmaktadır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 146. maddesi, memurlara sadece kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ve yönetmeliklerle belirlenen haklar dışında ücret ödenemeyeceğini belirtmektedir. Ayrıca, özel hizmet tazminatının ödenmesinde personelin işgal ettiği kadro ve kariyerinin esas alınacağı vurgulanmıştır. Başvuranın teknisyen kadrosunda çalıştığı ve ek özel hizmet tazminatının bu kadroya göre ödendiği anlaşılmaktadır. Sonuç olarak, başvuranın talebi reddedilmiş, idarenin yaptığı ödemenin hukuka uygun olduğu tespit edilmiştir. Bu durum, kadro unvanının ek özel hizmet tazminatı üzerindeki etkisini açıkça ortaya koymaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/3151-S.23.5290
BAŞVURU NO : 2022/16000
KARAR TARİHİ : 14/03/2023
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUYA KONU İDARE :
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Ek Özel Hizmet Tazminatı hakkında
BAŞVURU TARİHİ : 01/11/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran (T.C. Kimlik No Samsun Doğa Koruma Ve Milli Parklar 11. Bölge
Müdürlüğü Planlama ve Koordinasyon Şubesine bağlı olarak Teknisyen Kadrosunda çalıştığını, 2006 yılı
Adapazarı Meslek Yüksek Okulu Tekniker Unvanı Diploması sahibi olduğunu, teknik kadrodan dolayı arazi çalışmalarına katıldığını, yapılan bu çalışmalar neticesinde tarafına “Ek Özel Hizmet Tazminatı” ödendiğini ancak; bu arazi çalışması ödemesi tarafına teknisyen katsayısı oranı olan 1,2 ile hesaplanarak ödendiğini, ek özel hizmet tazminatı hesaplanırken Tekniker katsayısı oranı 2,0 ile çapılarak hesaplanması gerektiğini, bu amaçla, Samsun DKMP 11. Bölge Müdürlüğüne 20.09.2022 tarih ve
Sayılı yazı ile bu durumun düzeltilmesi talebinde bulunduğunu ancak, Doğa
Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün 27.10.2022 tarih ve Sayılı cevabi yazısı ile olumsuz cevaplandırıldığını ifade ederek, mağduriyetinin giderilmesi için Ek Özel Hizmet
Tazminat katsayı oranın 2.0 ile güncellenerek uygulanmasını, hem de önceki eksik hesaplanmış ek özel hizmet tazminatlarının hesaplanarak farkın tarafına ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kamu Denetçiliği Kurumunun bilgi ve belge isteme yazısına istinaden Tarım ve Orman
Bakanlığı’nın yazı ve eklerinde özetle;
2.1) Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından Tarım ve Orman Bakanlığı Bölge
Müdürlüğüne yazılan yazıda “Bölge Müdürlüğünüz emrinde Teknisyen olarak görev yapmakta olan
‘ a ödenmekte olan ek özel hizmet tazminatı oranının Teknikerlere yapılan ödeme oranından yapılıp yapılmayacağı ile ilgili Strateji Geliştirme Başkanlığından alınan 25.10.2022 tarihli ve sayılı görüş yazısı ilişikte gönderilmiştir.
2.2) Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar
Bazı özel durumlara ilişkin esaslar
MADDE 4
e) Kurumların teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarına ait kadrolarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimi bitirenlere, cetvellerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere, kariyerleri (mesleki üst öğrenimleri) esas alınarak zam ve tazminat ödenir. Kadroları teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarından bir kadroya atanılamayacak herhangi bir üst öğrenimi bitirenlere ise bitirdikleri üst öğrenimden dolayı zam ve tazminat ödenmez.
VI sayılı cetvelin Teknik Hizmetler Başlıklı E cetvelinin 6 ncı fıkrasında
Teknik Hizmetler Sınıfına ait kadrolarda bulunan personelden; büro, atölye, ısı santralı, laboratuar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları dışında olmak şartıyla arazi, şantiye, inşaat, baraj, park, bahçe, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri ve yol gibi açık çalışma mahallerinde fiilen çalışanlara (belirtilen mahallerde yapılan kontrollük hizmetleri dahil), çalışılan her gün için aşağıda gösterilen oranlarda ayrıca özel hizmet tazminatı ödenir. Faal durumdaki hizmet binalarının tadilat, bakım ve onarımı işleri açık çalışma mahalli kapsamında değerlendirilmez.
a) 1/a, b ve c sıralarında sayılanlara: 3,0 b) 1/d sırası ile 2 nci sırada sayılanlara: 2,0 c) 3 ve 4 üncü sıralarda sayılanlara : 1,2
Bu ek özel hizmet tazminatının ödenmesinde ilgililerin kadroları esas alınır. Tazminatın kimlere ödeneceği; iş programları ve çalışma mahallerinin özellikleri dikkate alınarak, üçer aylık dönemler itibarıyla ilgili birim amirlerince belirlenir. Ödemeler görevin filen yerine getirilmesinden sonra üçer aylık dönem sonlarında yapılır.
2.3) Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği ( Seri No: 160 ) II sayılı Cetvelin (E) Teknik
Hizmetler Bölümünün 6 ncı sırasında, Teknik Hizmetler Sınıfına ait kadrolarda bulunan personelden; büro, atölye, ısı santralı, laboratuar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları dışında olmak şartıyla arazi, şantiye inşaat, baraj, park, bahçe, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri ve yol gibi açık çalışma mahallerinde fiilen çalışanlara (belirtilen mahallerde yapılan kontrollük hizmetleri dahil), çalışılan her gün için %3, %2 ve %1,2 oranlarında ek özel hizmet tazminatı ödeneceği; bu şekilde ödenecek ek özel hizmet tazminatı toplamının üçer aylık dönemler itibarıyla %60, %40 ve %24 oranlarım aşamayacağı, bu ilave tazminatın kimlere ödeneceğinin ise iş programları ve çalışma mahallerinin özellikleri dikkate alınarak, üçer aylık dönemler halinde, ilgili birim amirlerince belirleneceği ve ödemelerin görevin fiilen yerine getirilmesinden sonra üçer aylık dönem sonlarında yapılacağı hükme bağlanmıştır.
Buna göye, kadroları Teknik Hizmetler Bölümünün 1 ila 4 üncü sırasında sayılanlara, söz konusu ek özel hizmet tazminatının ödenebilmesi için;
a) Bu personelin büro, atölye, ısı santralı, laboratuar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları gibi “kapalı mahaller” dışında arazi, park, bahçe, şantiye, inşaat, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri, yol, tünel, demiryolu, büyük içme suyu, köprü, kıyı yapıları, baraj v.b. açık çalışma mahallerinde görevlendirilmiş ve bu mahallerde fiilen çalışmış olmaları,
b) Söz konusu görevlendirmelere ilişkin olarak ilgili birim amirlerince belirlenen görev ve isimleri ihtiva eden listelerin ibrazı,
yeterli olacaktır.
Faal durumdaki hizmet binalarının tadilat, bakım ve onarımı işleri açık çalışma mahalli kapsamında değerlendirilmeyecektir.
Söz konusu ek özel hizmet tazminatı oranları, kontrol edilen cetvellerde gösterilmeyecektir.
Bu ödeme ilgililerin kadroları esas alınarak görevin fiilen yerine getirilmesinden sonra üçer aylık dönem sonlarında yapılacaktır. Söz konusu listeler programlanmış ve önceden bilinebilen işler dikkate alınarak hazırlanacak, muhtemel işler söz konusu listelerde yer almayacaktır. Örnek: “Mühendis” kariyerine sahip olmakla birlikte Teknik Hizmetler Sınıfında “Tekniker” kadrosunda görev yapmakta olan personele, açık çalışma mahallerinde fiilen çalışması halinde, ek özel hizmet tazminatı kadro unvanı esas alınarak her gün için %2 oranında ödenecektir
2.4) Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinde belirtildiği üzere; üst öğrenim bitiren teknisyen ve
tekniker kadrolarında görev yapanlara maaşları bitirdikleri üst öğrenimin zam ve tazminat oranlarından ödenirken, ek özel hizmet tazminatının (arazi tazminatı) fiilen işgal etmiş oldukları teknisyen ve tekniker kadro unvanım esas alınarak ödenmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
3) Tarım ve Orman Bakanlığı 11. Bölge Müdürlüğü tarafından Strateji Geliştirme Başkanlığına yazılan
26/12/2022 tarihli yazıda;
3.1) Başvuranın tekniker unvanını ihraz ettiği yönündeki iddiasına ilişkin hukuki görüşümüz: Kamu
Denetçiliği Kurumuna başvuran , Bölge Müdürlüğümüzde Teknisyen kadro unvanı ile görev yapmaktadır. Ön Lisans diploması gereği Tekniker kadrosuna atanabilmesi “Tarım ve Orman Bakanlığı
Personeli Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği” hükümlerine göre açılacak sınav sonucunda başarılı olup, atamasının yapılması ile mümkündür. Her ne kadar Ön Lisans mezunu olsa da
Teknisyen kadro unvanında görev yapmakta olduğu için fiilen arazi üzerinde çalıştığı günler için kendisine yürürlükte olan Yan Ödeme Kararnamesi, II sayılı Cetvel, Teknik Hizmetler başlıklı (E) cetvelin (c) sırası ile 160 nolu Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği ( Seri No: 160 ) gereği Teknisyenler için belirtilen 1,2 oran üzerinden Ek Özel Hizmet Tazminatı ödenmektedir.
3.2) Başvurana ödenen ek özel hizmet tazminatının hangi oran üzerinden ödendiğinin ve buna dayanak
teşkil eden mevzuat hükümleri 05 Mayıs 2006 tarih ve 26159 sayılı Resmi gazetede yayımlanan 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren “Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve
Tazminatlara İlişkin Karara ekli II Sayılı Teknik Hizmetler Başlıklı E cetvelinin 6 ncı fıkrasında
“Teknik Hizmetler Sınıfına ait kadrolarda bulunan personelden; büro, atölye, ısı santralı, laboratuar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları dışında olmak şartıyla arazi, şantiye, inşaat, baraj, park, bahçe, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri ve yol gibi açık çalışma mahallerinde fiilen çalışanlara (belirtilen mahallerde yapılan kontrollük hizmetleri dahil), çalışılan her gün için aşağıda gösterilen oranlarda ayrıca özel hizmet tazminatı ödenir. Faal durumdaki hizmet binalarının tadilat, bakım ve onarımı işleri açık çalışma mahalli kapsamında değerlendirilmez.
a) 1/a, b ve c sıralarında sayılanlara: 3,0 b) 1/d sırası ile 2 nci sırada sayılanlara: 2,0
c) 3 ve 4 üncü sıralarda sayılanlara : 1,2
Bu ek özel hizmet tazminatının ödenmesinde ilgililerin kadroları esas alınır…” hükmü gereği başvuruda bulunana Teknisyenler için (c) maddesinde belirtilen 1,2 oranı üzerinden Ek Özel Hizmet tazminatı ödenmektedir.
açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın;
4.1) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin
üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4.2) Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler “Genel İlkeler” başlıklı 128’inci maddesinde
“Devletin, kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevler, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görülür. Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Üst kademe yöneticilerinin yetiştirilme usul ve esasları, kanunla özel olarak düzenlenir.” hükmünü haizdir.
5) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5’inci maddesinin
birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü yer almaktadır.
6) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun;
6.1) “Tesis edilen sınıflar” başlıklı 36’ncı maddesi; “II. Teknik Hizmetler Sınıfı, Bu Kanunun kapsamına
giren kurumlarda meslekleriyle ilgili görevleri fiilen ifa eden ve meri hükümlere göre yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, jeolog, hidrojeolog, hidrolog, jeofizikçi, fizikçi, kimyager, matematikçi, istatistikçi, yöneylemci (Hareket araştırmacısı), matematiksel iktisatcı, ekonomici ve benzeri ile teknik öğretmen okullarından mezun olup da, öğretmenlik mesleği dışında teknik hizmetlerde çalışanlar, Mimarlık ve Mühendislik Fakültesi veya bölümlerinden mezun şehir plancısı, yüksek şehir plancısı, yüksek
Bölge Plancısı, 3437 ve 9/5/1969 tarih 1177 sayılı Kanunlara göre tütün eksperi yetiştirilenler ile müskirat ve çay eksperleri, fen memuru, yüksek tekniker, tekniker teknisyen ve emsali teknik unvanlara sahip olup, en az orta derecede mesleki tahsil görmüş bulunanlar, Teknik Hizmetler sınıfını teşkil eder”,
6.2) “Göstergeler” başlıklı 43’üncü maddesinin B fıkrası; “(Değişik: 9/4/1990 – KHK-418/2 md.; İptal:
Anayuasa Mahkemesinin 5/2/1992 tarihli ve E. 1990/22, K. 1992/6 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme:
18/5/1994 – KHK-527/2 md.) Ek Gösterge: Bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıkları; hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate alınarak bu kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanır. II sayılı cetvelde yer alan unvanlarda değişiklik yapmaya ve yeni unvanlar ilave etmeye Cumhurbaşkanı yetkilidir. Bu ek göstergeler, ilgililerin belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınıp, terfi
bakımından kazanılmış hak sayılmaz. Kurumların 1, 2, 3 ve 4 üncü dereceli kadrolarına atananlara uygulanacak ek göstergeler, ilgililerin daha önce bulunmuş oldukları kariyerleri ile ilgili sınıf veya ekli I sayılı Cetvelin Genel İdare Hizmetleri Sınıfı (g) bölümünde belirtilen görevlerde kazanılmış hak aylık derecelerine göre alabilecekleri ek göstergelerden düşük olamaz. (Değişik: 23/2/1995 – KHK-547/7 md.)
Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu Başkan ve Üyelikleri, Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye
Kurulu Başkan ve üyelikleri, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu Başkan ve Üyelikleri, Müşavir ve 1’inci dereceden uzman ünvanlı kadrolara atananlara bu kadrolarda bulundukları sürece daha önce almış oldukları en yüksek ek gösterge üzerinden ödeme yapılır. Kadroları Milli İstihbarat Hizmetleri
Sınıfına dahil olanlara, bu maddede gösterilen emsallerini geçmemek üzere Cumhurbaşkanı tarafından tespit edilecek ek gösterge rakamları uygulanır.” ,
6.3) “Kapsam” başlıklı 146’ncı maddesi; “Bu Kanunun birinci maddesinin birinci fıkrası kapsamına
giren memurlar aylık, ücret, ödenek, hizmetle ilgili her çeşit ödeme ve bunların şekil ve şartları bakımından bu Kanundaki hükümlere, aynı maddenin ikinci fıkrası kapsamına giren memurlar özel kanunlardaki hükümlere tabidir. Memurlara kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemez, hiçbir yarar sağlanamaz. (Gençlik ve Spor hizmetleri uygulamasında fiilen görevlendirilecekler hariç.) Bu Kanun gereğince ödenecek aylık, taban aylığı, kıdem aylığı zam ve tazminatlar ile diğer ödemeler toplamının brüt tutarı, bulunulan yerde İş Kanunu gereğince işçiler için tespit olunan asgari ücretin aylık tutarından az olamaz: az olması halinde, aradaki fark memurun diğer özlük hakları ile ilgilendirilmeksizin tazminat
olarak ödenir.”,
6.4) “Zam ve Tazminatlar” başlıklı 152’nci maddesinin “III-Ortak Hükümler” bölümünün birinci
fıkrası; “Bu zam ve tazminatların hangi işi yapanlara ve hangi görevlerde bulunanlara ödeneceği, miktarları, ödeme usul ve esasları (…) bütün kurumları kapsayacak şekilde ve 154 üncü madde uyarınca katsayının Cumhurbaşkanınca değiştirilmesi durumu hariç yılda bir defa olmak üzere hazırlanır ve
Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulur. Ancak Milli İstihbarat Teşkilatı fiili kadrosuna dahil bulunanlara ödenecek iş güçlüğü, iş riski, temininde güçlük ve mali sorumluluk zammının miktarları ile özel hizmet tazminatı oranları, ödeme usul ve esasları (…) Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir.”,
6.5) Ekli (I) sayılı Ek Gösterge Cetvelinin “II-Teknik Hizmetler Sınıfı” bölümü; “a) Kadroları bu
sınıfa dahil olup, en az 4 yıl süreli yükseköğretim veren fakülte veya yüksekokullardan mezun olarak yürürlükteki hükümlere göre Yüksek Mühendis, Mühendis, Yüksek Mimar ve Mimar ile şehir plancısı ve
Bölge Plancısı unvanını almış olanlar, b) Kadroları bu sınıfa dahil olup, en az 4 yıl süreli yükseköğretim veren fakülte ve yüksekokullardan mezun olarak yürürlükteki hükümlere göre Jeolog, Hidrojeolog, Hidrolog, Jeomorfolog, Jeofizikçi, Fizikçi, Matematikçi, İstatistikçi, Yöneylemci (hareket araştırmacısı), Matematiksel İktisatçı, Ekonomici ve Kimyager unvanını almış olanlarla Teknik Yüksek Öğretmen Okulu mezunları, c) Kadroları bu sınıfa dahil olup da yukarıda sayılanlar dışındaki yüksek öğrenim mezunları ile Yüksek Tekniker ve Tekniker unvanını almış olanlar.” hükmündedir.
7) 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan Verilmesi Hakkında Kanunun
“Unvanlar” başlıklı 3 üncü maddesi; “Gördükleri mesleki teknik öğretim alanlarına göre; a) Mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ile denkliği Millî Eğitim Bakanlığınca kabul edilen diğer mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ve bu okullara denk mülga okullardan mezun olanlara “teknisyen”, b) Lise üstü iki yıl süreli yüksek teknik öğretim görenlere, “tekniker”, …. Unvanı verilir. Bu unvanlar, eğitim görülen dalın ismi ile birlikte kullanılır.” şeklindedir.
8) 05/05/2006 tarihli ve 26159 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 17/04//2006 tarihli ve 2006/10344
saylı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar başlıklı Bakanlar Kurulu
Kararının;
8.1) “Parasal tutarlar ve kesintiler” başlıklı 2’nci maddesi; “Bu Karara ekli I, II ve III sayılı
cetvellerdeki zam puanları ile tazminat oranlarının ödemeye esas olacak parasal tutarlara çevrilmesinde aşağıdaki usuller uygulanır: a) I sayılı Cetvelde yer alan zamların miktarı, Cetvelde gösterilen puanların yan ödeme katsayısı ile çarpılması suretiyle belirlenir. Bu şekilde bulunacak miktarlardan damga vergisi ve gelir vergisi kesilir. b) II ve III sayılı cetvellerde yer alan tazminatların miktarı, en yüksek Devlet memuru aylığına (ek gösterge dahil), cetvellerde gösterilen oranların uygulanması suretiyle belirlenir. Bu suretle belirlenecek miktarlar, damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz. c) II ve III sayılı cetvellere göre ödemeye esas olacak tazminatların oranları, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun
“Zam ve tazminatlar” başlıklı 152 nci maddesinde sınıf, derece, unvan ve öğrenim durumu itibarıyla yer alan üst sınırları hiçbir şekilde geçemez.”,
8.2) “Esas alınacak sınıf, kariyer, kadro ve görev unvanları” başlıklı 3’üncü maddesi; “a) I sayılı
Cetvelin (A), (D), (E), (F), (G) ve (H) bölümlerinde yer alan zamlar ile II sayılı Cetvelin (A), (B) ve (D)
bölümlerinde yer alan özel hizmet tazminatının ödenmesinde; 1) Kurumların 190 sayılı Kanun Hükmünde
Kararnameye ekli cetvellerinde yer alan kadro unvanları, 2) Kamu iktisadi teşebbüslerinin 233 ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamelere göre tespit olunan kadro unvanları, 3) (1) ve (2) numaralı alt bentler dışında kalan çeşitli mevzuat hükümlerine göre verilmiş unvanlı ve unvansız kadrolarda, kadro veya görev unvanları, b) I sayılı Cetvelin (B) ve (C) bölümlerinde yer alan zamlar ile II sayılı Cetvelin (C), (E) ve (F) bölümlerinde yer alan özel hizmet tazminatının ödenmesinde, anılan bölümlerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere, personelin işgal ettiği kadronun sınıfı ve kariyeri, c) III sayılı Cetvelde yer alan diğer tazminatların ödenmesinde Cetveldeki düzenlemeler, esas alınır.”,
8.3) Kararın 4 üncü maddesinin (e) bendi; “Kurumların teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarına ait
kadrolarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimi bitirenlere, cetvellerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere, kariyerleri (mesleki üst öğrenimleri) esas alınarak zam ve tazminat ödenir. Kadroları teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarından bir kadroya atanılamayacak herhangi bir üst öğrenimi bitirenlere ise bitirdikleri üst öğrenimden dolayı zam ve tazminat ödenmez.”,
8.4) Karar’a ekli (II) sayılı Özel Hizmet Tazminatı cetvelinin Teknik Hizmetler bölümünün 6’ncı
sırası; “Teknik Hizmetler Sınıfına ait kadrolarda bulunan personelden; büro, atölye, ısı santralı, laboratuar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları dışında olmak şartıyla arazi, şantiye, inşaat, baraj, park, bahçe, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri ve yol gibi açık çalışma mahallerinde fiilen çalışanlara (belirtilen mahallerde yapılan kontrollük hizmetleri dahil), çalışılan her gün için aşağıda gösterilen oranlarda ayrıca özel hizmet tazminatı ödenir.
Faal durumdaki hizmet binalarının tadilat, bakım ve onarımı işleri açık çalışma mahalli kapsamında değerlendirilmez.
a) 1/a, b ve c sıralarında sayılanlara ………….. : 3,0 b) 1/d sırası ile 2 nci sırada sayılanlara ……….: 2,0 c) 3 ve 4 üncü sıralarda sayılanlara …………….: 1,2
Bu ek özel hizmet tazminatının ödenmesinde ilgililerin kadroları esas alınır. Tazminatın kimlere ödeneceği; iş programları ve çalışma mahallerinin özellikleri dikkate alınarak, üçer aylık dönemler itibarıyla ilgili birim amirlerince belirlenir. Ödemeler görevin filen yerine getirilmesinden sonra üçer aylık dönem sonlarında yapılır.
Ancak, bu şekilde ödenecek ek özel hizmet tazminat toplamı üçer aylık dönemler itibarıyla, a) 1/a, b ve c sıralarında sayılanlara …………… : 60 b) 1/d sırası ile 2 nci sırada sayılanlara ………..: 40 c) 3 ve 4 üncü sıralarda sayılanlara ……………..: 24 oranlarını aşamaz.” şeklindedir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9) Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve
tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10) Başvuran özetle; Samsun Doğa Koruma Ve Milli Parklar 11. Bölge Müdürlüğü Planlama ve
Koordinasyon Şubesine bağlı olarak Teknisyen Kadrosunda çalıştığını, 2006 yılı Adapazarı Meslek Yüksek
Okulu Endüstriyel Elektronik Programına ilişkin Önlisans Diploması sahibi olduğunu, Teknik kadrodan dolayı arazi çalışmalarına katıldığını, yapılan bu çalışmalar neticesinde tarafına “Ek Özel Hizmet
Tazminatı” ödendiğini ancak; bu arazi çalışması ödemesini tarafına teknisyen katsayısı oranı olan 1,2 ile hesaplanarak ödendiğini, ek özel hizmet tazminatı hesaplanırken Tekniker katsayısı oranı 2,0 ile çapılarak hesaplanması gerektiğini,
11) Başvuranın iddiaları ve idarenin cevabi yazısı incelendiğinde; başvuru konusu uyuşmazlığın, ek
özel hizmet tazminatı ödemesinin kadro unvanına göre ödenip ödenmeyeceği noktasında düğümlendiği görülmektedir.
12) Mevzuat yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; Anayasanın 128 inci maddesinde
memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenleneceği öngörülmüş; 657 sayılı
Devlet Memurları Kanunu’nun 146 ncı maddesinde, memurlara, Kanun, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemeyeceği, hiçbir yarar sağlanamayacağı kurala bağlanmıştır. Anılan Kanunun “Zam ve Tazminatlar” başlıklı 152. Maddesinde ise, hangi işi yapanlara ve hangi görevlerde bulunanlara ne miktarda, hangi usul ve esaslara göre iş güçlüğü, iş riski ve temininde güçlük zammı ile mali sorumluluk ve özel hizmet tazminatı ödeneceğinin Cumhurbaşkanı Kararı ile belirleneceği kuralına yer verilmiştir.
13) Mezkur Kararın 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, özel hizmet tazminatının
ödenmesinde, anılan bölümlerde ayrıca belirtilen durumlar hariç olmak üzere personelin işgal ettiği kadrosu ile sınıfı ve kariyerinin esas alınacağı, 4 üncü maddesinin (e) bendinde ise; teknik ve sağlık hizmetleri
sınıflarına ait kadrolarında bulunup da, hizmet sınıflarına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimi bitirenlere, cetvellerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere, kariyerleri (mesleki üst öğrenimleri) esas alınarak zam ve tazminat ödeneceği, ancak kadroları teknik ve sağlık hizmetleri sınıfında bulunup da, bulundukları hizmet sınıflarından bir kadroya atanamayacak herhangi bir üst öğrenimi bitirenlere ise bitirdikleri üst öğrenimden dolayı zam ve tazminat ödenemeyeceği belirtilerek zam ve tazminatların ödenmesinde personelin bulunduğu kadronun ve kariyerinin esas alınacağı ancak; istisnai durumlarda bulundukları hizmet sınıflarına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimi bitirenlere de mesleki üst öğrenimleri esas alınarak zam ve tazminatların ödenebileceği yine anılan Karar eki (II) sayılı Özel
Hizmet Tazminatı Cetvelinin Teknik Hizmetler Bölümünün 6 ncı sırasında da hangi katsayı oranından özel hizmet tazminatının ödeneceği düzenlenmiştir.
14) Başvuranın eğitim durumu itibariyle 2006 yılında Adapazarı Meslek Yüksek Okulu Endüstriyel
Elektronik Programından mezun olduğu ve halihazırda idarede teknisyen unvanı ile görev yaptığı anlaşılmıştır. Başvuranın tekniker unvanını ihraz ettiği yönündeki iddiasına ilişkin idare tarafından yapılan açıklamada da belirtildiği üzere; Ön Lisans diploması gereği Tekniker kadrosuna atanabilmesi “Tarım ve
Orman Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği” hükümlerine göre açılacak sınav sonucunda başarılı olup, atamasının yapılması ile mümkündür. Mevzuat açısından yapılan değerlendirmede; 05/05/2006 tarihli ve 26159 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 17/04//2006 tarihli ve 2006/10344 saylı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar başlıklı Bakanlar
Kurulu Kararının 4 üncü maddesinin (e) bendinin; “Kurumların teknik ve sağlık hizmetleri sınıflarına ait kadrolarında bulunanlardan, bulundukları hizmet sınıflarına atanılabilecek mesleki bir üst öğrenimi bitirenlere, cetvellerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere, kariyerleri (mesleki üst öğrenimleri) esas alınarak zam ve tazminat ödenir…” hükmü olduğu ve yukarda da yer verildiği üzere cetvelde de özel olarak “Bu ek özel hizmet tazminatının ödenmesinde ilgililerin kadroları esas alınır..” denildiğinden başvurana yapılan ödemenin idare tarafından kadrosuna göre yapıldığı değerlendirilmiştir.
15) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde ilgili mevzuat, başvuranın iddiaları, idarenin
konu ile ilgili açıklamaları ve elde edilen diğer bilgiler birlikte değerlendirildiğinde, başvuranın teknisyen kadrosunda çalıştığı görüldüğünde yukarıda yer verildiği üzere Bakanlar Kurulu Kararının dördüncü maddesinde cetvellerde ayrıca belirtilen istisnai durumlar hariç olmak üzere denildiğinden ve (II)
sayılı Özel Hizmet Tazminatı Cetvelinin Teknik Hizmetler Bölümünün 6 ncı sırasında “Bu ek özel hizmet tazminatının ödenmesinde ilgililerin kadroları esas alınır.”denildiğinden, her ne kadar başvuran önlisans mezunu olsa da başvuru konusu ilgili ek özel hizmet tazminatının ödenmesinde cetvelde istisnai duruma yer verildiğinden ve kadroların esas alınması gerektiğinden başvuranın 2,0 ek özel hizmet katsayısından faydalandırılmamasına yönelik İdarece tesis edilen işlemde hukuka aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi
Yönetim İlkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği ancak idarenin başvurana karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ
tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Samsun İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE,
Kararın BAŞVURANA TARIM VE ORMAN BAKANLIĞINA ve DOĞA KORUMA VE MİLLİ
PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE TEBLİĞİNE
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi