|
ÖZET: Başvuru, kiralık bir evde elektrik faturalarının düzensiz gelmesi üzerine yapılmıştır. Başvuran, 19.11.2020 tarihinde gelen 695 TL tutarındaki fatura ile önceki dönemlerdeki 70-200 TL arasındaki fatura tutarları arasında büyük bir fark olduğunu belirtmiş, durumu Vangölü Elektrik Perakende Satış A.Ş.’ye (VEPSAŞ) iletmiştir. Yapılan incelemelerde sayacın sağlam olduğu bildirilmiş, ardından başvuranın talebi üzerine Van Gölü Elektrik Dağıtım A.Ş. (VEDAŞ) tarafından sayaç değiştirilmiştir. Yeni sayaç ile birlikte faturaların düzenli gelmeye başladığı, ancak önceki fatura için herhangi bir iade yapılmayacağı belirtilmiştir. Başvuran, 695 TL’lik fatura tutarının, sayaç değişiminden sonraki faturaların ortalaması alınarak yeniden hesaplanmasını talep etmiştir.
İdare, başvuranın itirazına ilişkin yaptığı incelemede, sayacın test edilerek sağlam olduğunun tespit edildiğini ve faturalandırmada herhangi bir hata bulunmadığını ifade etmiştir. Başvuranın talebi, fatura itirazı sürecinin mevzuata uygun olarak değerlendirildiği sonucuna varılmıştır. İdarenin, başvuranın itirazına ilişkin süreci zamanında yürütmediği ve karara karşı başvuru yollarını göstermediği tespit edilmiştir. Bu durum, iyi yönetim ilkelerine aykırı olarak değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiştir. Başvuran, bu karara karşı yargı yoluna başvurabilecektir. Karar, Kamu Başdenetçisi tarafından onaylanmış ve ilgili taraflara tebliğ edilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2021/15110-S.21.24185
BAŞVURU NO : 2021/12218
KARAR TARİHİ : 20/10/2021
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : VANGÖLÜ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş.
Elektrik faturasına itiraz hakkındadır.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 11/07/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran kiralık olarak tuttuǧu evde elektrik faturalarının düzensiz geldiğini,
19.11.2020 tarihinde 695 tl fatura geldiğini, öcesinde ise 70 lira ile 200 lira arasında düzensiz olarak
faturalar geldiğini, durumu Türkerler Vangölü Elektrik Perakende Satış A.Ş.’ye (VEPSAŞ) bildirmesine rağmen sayacında herhangi bir bozukluk olmadığı ve tutarın doğru olduğu konusunda geri dönüş yapıldığını, bu arada eve elektrikçi çağırarak tüm tesisatını incelettiğini, herhangi bir yanlış baǧlantı veya kaçağın tespit edilemediğini, VEPSAŞ’tan herhangi bir sonuç alamayınca, Van Gölü Elektrik Daǧıtım
A.Ş.’ye (VEDAŞ) elektrik sayacında bir sıkıntı olduǧunu ve yenisiyle değiştirilmesini talep eden bir dilekçe verdiğini, talebinin olumlu sonuçlandığını ve elektrik sayacının değiştirildiğini, sayaç değiştirildikten sonra elektrik faturalarının belli bir düzende gelmeye başladığını, fakat VEDAŞ’ın sayacın kontrolünde sıkıntı olmadıǧını söyleyerek 19.11.2020 tarihinde gönderilen 695 liralık faturaya ilişkin bir iade yapılamayacağını kendisine bildirdiğini belirterek sayaç değişiminden önce gelen 695 liralık tutarın sayaç değişiminden sonra gelen faturaların ortalaması alınarak yeniden hesaplanmasını ve aradaki farkın kendisine ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuru konusunun çözümüne dayanak teşkil etmek üzere 16.07.2021 ve 03.09.2021 tarihlerinde Van
Gölü Elektrik Dağıtım A.Ş.’den (VEDAŞ) bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. VEDAŞ tarafından
Kurumumuza gönderilmiş olan 10.09.2021 tarihli ve sayılı cevabi yazıda özetle; ‘
– Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından çıkarılan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri
Yönetmeliğinin “Faturalarda ve faturalandırmaya esas unsurlarda hata tespiti” başlıklı 36’ncı maddesine istinaden başvuran tarafından Görevli Tedarik Şirketi (GTŞ) olan VEPSAŞ’a başvuruda bulunulduğu, GTŞ
/
tarafından Kurumlarına yazılı talepte bulunularak tesisatta inceleme istenildiği, Kurumları personellerince tesisat mahallinde yapılan incelemeler neticesinde herhangi bir bağlantı veya ölçü devresi problemine rastlanılmadığı, ve konu hakkında GTŞ’ye bilgilendirme yapıldığı, – Aynı Yönetmeliğin “Sayaç Kontrolü” başlıklı 51’inci maddesine istinaden tüketicinin başvurusuna üzerine sayacının sökülerek değiştirildiği ve eski sayacın test edilmek üzere Sanayi ve Teknoloji
Bakanlığı’na bağlı sayaç test ve ayar istasyonuna gönderildiği, ilgili istasyonda yapılan test sonuçlarına göre sayacın sağlam olduğu ve tolerans değerleri içerisinde çalıştığının tespit edildiği, buna istinaden tahakkuklarda hata olmadığının tüketiciye bildirildiği, – Tüketici itirazına istinaden ilgili mevzuat hükümlerine göre gerekli incelemelerin yapıldığı, tahakkuklarda herhangi bir hata bulunmadığı, tesisata ait endeks dökümüne göre Kurumlarınca kullanımların kış aylarında artış gösterdiği ve ısıtıcı eşyaların kullanılması sebebiyle tüketimlerde yükseliş olduğunun düşünüldüğü açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının; “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler. ”
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun
4.1. “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü bulunmaktadır.
4.2. “Başvuru ve usulü” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrasında; inceleme ve araştırma konusu ile ilgili olarak Başdenetçi veya Denetçilerin bilirkişi görevlendirebileceği belirtilmiş, benzer düzenlemeye 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu
Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 24 üncü maddesinin birinci fıkrasında da yer verilmiştir.
5. 30436 sayılı ve 30.05.2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Elektrik Piyasası Tüketici
Hizmetleri Yönetmeliğinin;
5.1. “Faturalarda ve faturalandırmaya esas unsurlarda hata tespiti” başlıklı 36’ncı maddesinde; “(1)
Bu madde kapsamındaki hatalar; çarpan hatası, sayacın hatalı okunması ve tüketim miktarının hatalı hesaplanmasına bağlı dağıtım şirketi kaynaklı ya da yanlış tarife ile diğer bedellerin hatalı hesaplanmasına bağlı tedarikçi kaynaklı hatalardır. Mükerrer ödeme bildirimi de bu fıkra kapsamında değerlendirilir.
(2) Bu madde kapsamındaki hatalara karşı, tüketici tarafından ödeme bildiriminin yapıldığı tarihten itibaren bir yıl içerisinde tedarikçiye itiraz edilebilir. İtirazın yapılmış olması ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. İtiraza konu tüketim bedeli ile tüketicinin bir önceki tüketim döneminde ödemiş olduğu tüketim bedeli arasındaki farkın yüzde otuzdan fazla olması durumunda tüketici, bir önceki dönem tüketim bedeli kadarını son ödeme tarihine kadar ödeyebilir. Bu durumda tüketiciye 35 inci madde hükümleri uygulanmaz.
(3) İtiraz, tedarikçi tarafından başvuru tarihini izleyen en geç 10 iş günü içerisinde incelenerek sonuçlandırılır.
(4) İtirazın dağıtım şirketini ilgilendiren hususlarla ilgili olduğunun tespit edilmesi halinde, itiraz tedarikçi tarafından geliş tarihinden itibaren 2 iş günü içerisinde dağıtım şirketine iletilir. Dağıtım şirketi itirazın kendisine ulaştığı tarihten itibaren 5 iş günü içerisinde inceleme sonuçlarını tedarikçiye bildirir. İnceleme sonuçları tedarikçi tarafından 3 iş günü içerisinde tüketiciye yazılı olarak bildirilir…”
5.2. “Sayaç kontrolü” başlıklı 51’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Sayacın arızalanması veya ölçme hassasiyetinden şüphe edilmesi halinde, ilgili tüzel kişi veya tüketici tarafından sayacın kontrolü talep edilebilir. Bu talep, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından 11/1/1989 tarihli ve 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanunu hükümleri çerçevesinde karşılanır. Sayacın doğru tüketim kaydettiğinin tespiti halinde sayaç kontrol bedeli talep sahibi tarafından karşılanır. Tüketicinin sayaç kontrol talebinden itibaren 10 iş günü içerisinde ilgili dağıtım şirketi tarafından sayaç sökülerek değiştirilir. Sayaç değiştirme tutanağının bir örneği kullanım yerine bırakılır ve iletişim bilgilerinin bulunması halinde tüketiciler kısa mesajla bilgilendirilir.” düzenlemeleri mevcuttur.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
6. Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre başvurunun reddi önerilmiştir.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
7. Başvuran, 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere; elektrik sayacının bozuk olduğunu iddia ederek son ödeme tarihi 30.11.2020 olan 695,30 lira tutarındaki faturanın geçmiş son 3 ay fatura tutarlarının ortalaması olacak şekilde hesaplanmasını talep etmektedir.
8. Konu hakkında ilgili İdareden gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde, başvuranın fatura itirazına istinaden 04.12.2020 tarihinde sayaç değişikliği talebinde bulunduğu, başvuranın talebine istinaden VEDAŞ tarafından 07.12.2020 tarihinde sayaç değişikliği yapıldığı, eski sayacın Sanayi ve
Teknoloji Bakanlığı Bitlis İl Müdürlüğüne gönderildiği, söz konusu Müdürlük tarafından düzenlenen
28.01.2021 tarihli ölçüm raporunda 4018740 tesisat numaralı sayacın yapılan test ve inceleme neticesinde
tolerans sınır değerler içerisinde çalıştığı ve sağlam olduğu belirtilmiştir. Başvuranın itiraz ettiği faturalandırma döneminde ilk endeksin 583,53 kwH olduğu son endeksin ise 1509,35 kwH olduğu, dolayısıyla 925,82 kwH lik bir tüketiminin bulunduğu, faturalandırmanın da bu miktar üzerinden yapıldığı anlaşılmıştır. Söz konusu tüketim miktarı her ne kadar diğer aylardaki tüketim miktarının çok üstünde de olsa değiştirilen sayaca ilişkin düzenlenen raporda sayacın sağlam olduğunun ifade edildiği, dolayısıyla söz konusu tüketim miktarının başvuran tarafından gerçekleştirildiğinin varsayılması gerektiği değerlendirilmiştir.
9. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, başvuranın yaklaşık 695 lira civarında gelen faturasının son 3 ay tüketiminin ortalaması alınarak yeniden hesaplanması ve farkın tarafına ödenmesi talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
1.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
10. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi
Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında, idarenin başvuran ile ilgili işlemlerinde ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı; ancak idarenin Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap vermediği ve başvurana verdiği cevaplarda karara karşı başvuru yolunu göstermediği, bu nedenle iyi yönetişim ilkelerinde vurgulanan “makul sürede karar verme” ve “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkelere de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
11. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve VAN GÖLÜ ELEKTRİK DAĞITIM ANONİM ŞİRKETİNE tebliğ edilmesine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi