|
ÖZET: Başvuru sahibi, Balıkesir’in Gönen ilçesinde bulunan dükkânının önüne yerleştirilen elektrik dağıtım panosunun, yaya kaldırımını kapattığını ve engellilerin geçişini zorlaştırdığını belirterek, panonun yerinin değiştirilmesini talep etmiştir. Bu talep üzerine Uludağ Elektrik Dağıtım A.Ş. ve Gönen Belediyesi tarafından yapılan incelemelerde, panonun mevcut yerinin en uygun konum olduğu, can ve mal güvenliğine tehdit oluşturmadığı, ayrıca yaya ve engelli geçişlerini engellemediği tespit edilmiştir.
İlgili idareler, elektrik panosunun yerinin değiştirilmesinin mümkün olmadığını, zira mevcut yerinin sokak açısından en uygun konumda olduğunu ve alternatif yerlerin daha dar yolları tehlikeli hale getirebileceğini ifade etmiştir. Ayrıca, panonun yerleştirilmesi için gerekli izinlerin alındığı ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun hareket edildiği belirtilmiştir. Sonuç olarak, başvuru sahibi tarafından yapılan talep, yapılan incelemeler ve ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirildiğinde, elektrik panosunun mevcut konumunun korunmasına ve talebin reddine karar verilmiştir. Bu süreçte, kamu denetçiliği ilkelerine uygun olarak gerekli incelemelerin yapıldığı ve başvuru sahibinin hak arama özgürlüğüne saygı gösterildiği vurgulanmıştır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/11185-S.22.17190
BAŞVURU NO : 2022/3417
KARAR TARİHİ : 05/09/2022
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
GÖNEN BELEDİYE BAŞKANLIĞI
BAŞVURUYA KONU İDARE :
Uludağ Elektrik Dağıtım A.Ş. Genel Müdürlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Elektrik saha dağıtım panosunun yerinin değiştirilmesi hakkında.
BAŞVURU TARİHİ : 03/03/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza tarafından yapılan başvuruda başvuru sahibi, Balıkesir ili Gönen ilçesi
Mahallesi Sokak No: adresinde bulunan dükkânının önünü ve yaya kaldırımını kapatacak şekilde elektrik panosu yerleştirildiğini, kaldırım üzerine gelişigüzel konduğunu, TSE standartlarına uygun olarak yerleştirilmediğini, yaya sirkülasyonunu, engellilerin geçişine engel teşkil ettiğini, can ve mal güvenliğini tehlikeye attığını belirterek söz konusu elektrik panosunun vatandaşa ve dükkana engel olmayacak şekilde daha sağlıklı kenar bir yere kaldırılmasını, yerinin değiştirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 10/03/2022 tarih ve S. sayılı şikâyet konusuna ilişkin bilgi/belge isteme
yazılarına istinaden Uludağ Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin 01/04/2022 tarih ve sayılı yazılarında, şikayete konu panonun Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği Kamu Alanlarında Yapılacak Yapılarda Ruhsat Madde 56 (5) ve (6) usulünce tesis edilmiş olup, TEDAŞ 19. Bölge 16.12.2021 tarih ve E-.. sayılı yazısı ile
Balıkesir ili Gönen ilçesi Mahallesi TR-64 Güç Artışı ve Yeraltı AG-YG EDŞ Projesi” 15.12.2021 tarih ve sayı ile onaylanmış, Gönen Belediyesi’nden 07.06.2021 tarih ve ruhsat numaralı Altyapı Tesisi Revizyon Açım Ruhsatı alındığı,
2.1) Ek’te yer alan CD içerisinde videoda görüleceği üzere şikayete konu panonun mevcut yeri haricinde
bir yere alınmasının mümkün olmadığı, bulunduğu yerin sokak açısından en uygun yer olduğunun tespit edildiği, ayrıca panonun mevcut yerinde can ve mal güvenliği için herhangi bir tehlike arz etmediği, yaya, engelli ve araç giriş çıkışını engellemediği görüntülerden açıkça görüldüğü gibi, panonun yan sokağa ya da farklı bir yere alınması durumunda araç giriş ve çıkışını, yaya ve engelli giriş çıkışına engel olmasının muhtemel olduğu,
2.2) Bahse konu adreste yapılan incelemede saha dağıtım kutusunun Belediyeye ait kamusal alanda kaldığı,
güvenlik önlemlerinin alınarak tesis edildiği, ayrıca binanın yan tarafında bulunan ara sokağın çok dar olması sebebiyle panonun araç geçişlerine engel teşkil etmesinin söz konu olduğu, durumun teknik ve mevzuat açışından sakınca oluşturmadığı göz önünde bulundurularak panonun mevcut konumunun korunmasına ve talebin karşılanamayacağına karar verildiği, açıklamasına yer verilmiştir.
3) Konu ile ilgili Balıkesir Gönen Belediye Başkanlığı’ndan alınan 08/04/2022 tarih ve E.
sayılı görüş yazısında, Mahallesi Sokakta bulunan yapıların bitişik nizamda yapıldığı, Sokak mevcut taşıt yolu genişliği 7.80 mt. ve mevcut tretuvar genişliği 90 cm., bitişiğinde bulunan
Sokak yol genişliği de 4.00 mt., elektrik panosunun Sokağa alınması halinde daha dar olan yolda tehlike arz edebileceği, bu sebepler ile elektrik panosunun başka bir yere kaldırılmasının mümkün olmadığı, elektrik panosunun mevcut yerinde dükkan için can ve mal güvenliğine yönelik tehlike arz edecek durumun tespit edilemediği,
3.1) Başvuru sahibine ait dükkanın içerisinde bulunduğu ada parselde bulunan binanın dış cephesinde
yağmur iniş borularının gizlenmesi için zemin katta parsel dışına yapılan kompozit kaplamalar ve doğalgaz tesisatları ile yolun diğer köşesinde bulunan parselde de binaya giriş merdiveni ile tretuvarları daraltılmış durumda olduğu, tretuvar üzerine konulan elektrik panosu da yaya ve engelli geçişini kısmen engellediği, tretuvar üzerine konulmuş olan elektrik panosunun yoldan geçen araçların geçişine engel olmadığı, söz konusu elektrik panosunun konulduğu yer itibarıyla Belediye nezdinde verilmiş izin veya bildirim bulunmadığı,
3.2) Belediyece verilmiş olunan ruhsatların elektrik şebeke kazısından kaynaklı zemin tahrip bedellerinin
tahsilatı için verilmiş olup elektrik panosunun konulduğu yer itibarıyla verilen izin veya bildirim niteliğinde olmadığı, Sokak tretuvar üzerine yapılan elektrik panosu başvuru sahibine ait işyerinin cephesini kısmen kapattığını, şirket yetkilileri tarafından yerinde yapılan incelemede dükkanın bir kenarına konulan elektrik panosunun yan yolun dar olması sebebi ile bu sokağa alındığı ve projede belirtilen yerin çok fazla değiştirilemeyeceği, bırakılan kablo boylarının da elektrik panosunun yerinin değiştirilmesine uygun olmadığının belirtildiği, elektrik panosunun konulduğu yerin bitişiğinde bulunan Sokak yol genişliği de 4.00 mt. Olup elektrik panosunun Sokağa alınması halinde daha dar olan yolda tehlike arz edebileceği düşünülmekte, yolun diğer kısmında bulunan parselin köşesinde ise binaya giriş merdiveni bulunduğu, bu sebepler ile elektrik panosunun başka bir yere kaldırılmasının mümkün olmadığı değerlendirilmesi yapılmıştır.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının ‘Dilekçe, bilgi edinme ve kamu
denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “…
Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler. … ”; ‘İdarenin bütünlüğü ve kamu tüzelkişiliği’ başlıklı 123 üncü maddesinde; “İdare, kuruluş ve görevleriyle bir bütündür ve kanunla düzenlenir…”; hükmünü amirdir.
5) İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nin 17’üncü maddesinde; “hiç kimsenin keyfi olarak mal ve
mülkünden yoksun bırakılamayacağı” düzenlenmiştir.
6) Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 1 No’lu Ek Protokol’ün “mülkiyetin korunması” başlıklı 1’inci
maddesinde; “Her gerçek ve tüzel kişinin mal ve mülk dokunulmazlığına saygı gösterilmesini isteme hakkı vardır. Bir kimse, ancak kamu yararı sebebiyle ve yasada öngörülen koşullara ve uluslararası hukukun genel ilkelerine uygun olarak mal ve mülkünden yoksun bırakılabilir.” şeklinde bir düzenlemeye gidilmiştir.
7) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun; ‘Kurumun Görevi’ başlıklı 5 inci maddesinin
birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”;
8) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun ‘Mülkiyet hakkının içeriği’ başlıklı 683’üncü maddesinde,
“Bir şeye malik olan kimse, hukuk düzeninin sınırları içinde, o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir.”
9) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 3’ üncü maddesinde; “Yaya yolu (Yaya kaldırımı):
Karayolunun, taşıt yolu kenarı ile gerçek veya tüzelkişilere ait mülkler arasında kalan ve yalnız yayaların kullanımına ayrılmış olan kısmıdır.” Tanımı yer almaktadır.
10) 30/11/2000 tarihli ve 24246 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri
Yönetmeliğinin “Kuvvetli Akım Tesislerinin Güvenliği” başlıklı 5’inci maddesinde; “Kuvvetli akım tesisleri her türlü işletme durumunda, cana ve mala herhangi bir zarar vermeyecek ve tehlike oluşturmayacak bir biçimde yapılmalıdır…”
11) 03/7/2017 tarihli ve 30113 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin
‘Yapılaşmada idarenin yükümlülükleri’ başlıklı 26’ncı maddesinde, 1) İdareler; tasarrufu altındaki yol, meydan, otopark, park, yaya bölgesi, kaldırım gibi yerler ile bunlar üzerindeki kamu hizmetlerinin yürütülebilmesi için, TSE standartlarına ve ilgili mevzuatına göre, (2) Birinci fıkrada belirtilenlerin ve her türlü altyapının yapımı ve kullanımı ile bakım ve onarımı sırasında yaya sirkülasyonunun engellenmemesi, engellilerin erişiminin, can ve mal güvenliğinin sağlanması zorunludur.”
11.1) ‘Kamu alanlarında yapılacak yapılarda ruhsat’ başlıklı 56’ncı maddesinde, “(5) Kamuya ait
alanlarda kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılan veya yaptırılacak olan… enerji, sulama, tabii kaynaklar, ulaştırma, iletişim ve diğer altyapı hizmetleri ile ilgili tesisler ve bunların müştemilatı niteliğinde olan kontrol ve güvenlik üniteleri, trafo, eşanjör, elavatör, konveyör gibi yapılar, bu işleri yapmak üzere geçici olarak kurulan beton ve asfalt santralleri, yapı ruhsatına tabi değildir. (6) Beşinci fıkradaki yapı ve tesislerin
projelerinin ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca incelenerek onaylanmış olması, denetime yönelik fenni mesuliyetin üstlenilmiş olması ve inşasına başlanacağının, ilgili yatırımcı kamu kurum ve kuruluşu tarafından mülkiyete ilişkin bilgiyle birlikte yazılı olarak ilgili idareye bildirilmesi gerekir. Bu yapılarda sorumluluk ilgili kamu kurum ve kuruluşunundur.”
12) 14/09/2012 tarih ve 28411 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Şehir İçi Yollar – Kaldırım Ve Yaya
Geçitlerinde Ulaşılabilirlik İçin Yapısal Önlemler Ve İşaretlemelerin Tasarım Kuralları İle İlgili
Tebliğin ‘Standardın zorunlu olması’ başlıklı 2’nci maddesinde, (1) Türk Standardları Enstitüsü (TSE)
tarafından hazırlanan TS 12576 “Şehir İçi Yollar – Kaldırım ve Yaya Geçitlerinde Ulaşılabilirlik İçin
Yapısal Önlemler ve İşaretlemelerin Tasarım Kuralları Standardı” mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinde ve bunların ihale, geçici kabul, kabul, denetim ve muayene safhalarında zorunlu olarak uygulanır.
‘ Standardın kapsamı’ başlıklı 3’üncü maddesinde (1) Bu standard, hareket kısıtlılığı bulunanlar dahil tüm yayaların, şehir içi yollarda kaldırımları, yaya yollarını, yaya geçitlerini ve kavşakları güvenli ve rahatça kullanabilmeleri için oluşturulacak yapısal önlemlerin ve işaretlemelerin tasarım kurallarını kapsar.
‘Standarda uyulması zorunluluğu’ 4’üncü maddesinde, (1) Söz konusu standard kapsamına giren konulardaki mal veya hizmet alımları ile yapım işlerini yapan veya yaptıranların bu Tebliğ hükümlerine uymaları zorunludur.”
Hükümleri yer almaktadır.
13) Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin 16/08/2018 tarih ve 18-354 no’lu kararıyla kabul edilen
Dağıtım Tesislerinin Deplase/İptaline İlişkin Uygulanacak Usul Ve Esaslar’da, ‘Deplase/İptal Süreç
Ve Maliyetlerine Dair Esaslar’ başlıklı 6’ncı maddesinde, “e) Kamunun kullanımına ait yerlerde (kaldırım, yol kenarı v.b.) bulunan alçak gerilim dağıtım tesisleri (iki adet direk veya bir adet saha dağıtım kutusu veya bir adet abone bağlantı hattı ve bunların müştemilatı) için deplase talepleri bu usul ve esaslar kapsamında olmayıp başvurular Dağıtım Şirketlerine yapılacak olup, değerlendirme Dağıtım Şirketi tarafından yapılacaktır.”
Düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
14) Başvuru sahibinin iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı
birlikte değerlendirildiğinde başvuru konusuna ilişkin “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden
15) Başvuru sahibi özetle, işyeri önünü ve yaya kaldırımını kapatacak şekilde elektrik panosunun
yerleştirildiğini, kaldırım üzerine gelişigüzel konduğunu, yaya sirkülasyonunu, engellilerin geçişine engel teşkil ettiği, can ve mal güvenliğini tehlikeye attığını belirterek söz konusu elektrik panosunun vatandaşa ve dükkana engel olmayacak şekilde daha sağlıklı kenar bir yere kaldırılmasını, yerinin değiştirilmesini talep etmektedir.
16) Başvuruya konu işletme önünde yer alan elektrik panosunun yerinin değiştirilmesine yönelik talebiyle
ilgili TEDAŞ tarafından onaylanan proje kapsamında ve Gönen Belediyesinden Altyapı Tesisi Revizyon
Açım Ruhsatı alınarak yerleştirildiği, saha dağıtım kutusunun Belediyeye ait kamusal alanda kaldığı, binanın yan tarafında bulunan ara sokağın çok dar olması sebebiyle panonun araç geçişlerine engel teşkil etmesinin söz konu olduğu, bulunduğu yerin sokak açısından en uygun yer olduğunun tespit edildiği, ayrıca panonun mevcut yerinde can ve mal güvenliği için herhangi bir tehlike arz etmediği, yaya, engelli ve araç giriş çıkışını engellemediği, panonun yan sokağa ya da farklı bir yere alınması durumunda araç giriş ve çıkışını, yaya ve engelli giriş çıkışına engel olmasının muhtemel olduğu, teknik ve mevzuat açışından sakınca oluşturmadığı göz önünde bulundurularak panonun mevcut konumunun korunmasına ve talebin karşılanamayacağı belirtilmiştir.
17) Bilindiği üzere, Anayasanın 35’inci maddesinde, herkesin mülkiyet hakkına sahip olduğu ve bu hakkın
ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabileceği hüküm altına alınmış olup, kamu makamlarınca mülkiyet hakkına müdahalede bulunulurken temel hak ve özgürlüklerin sınırlandırılmasına ilişkin genel ilkeleri düzenleyen Anayasanın 13’üncü maddesinin de göz önünde bulundurulması gerekmekte olup, anılan madde uyarınca temel hak ve özgürlükler, demokratik toplum düzeninin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olmaksızın Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Dolayısıyla mülkiyet hakkına yönelik müdahalenin Anayasaya uygun olabilmesi için müdahalenin kanuna dayanması, kamu yararı amacı taşıması ve ayrıca ölçülülük ilkesi gözetilerek yapılması gerekmektedir (AYM, B.No:2017/24715, K.T.: 20/9/2018).
18) Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 1 No’lu Ek Protokolün 1 inci maddesi ve AİHM’in söz konusu
maddeye ilişkin verdiği kararlara bakıldığında; üç temel ilkenin işaret edildiği görülmektedir. Söz konusu ilkeler; mülkiyete saygı, mülkiyetten yoksun bırakılmama, mülkiyetin kullanımının belli şartlarda devletlerce kısıtlanabileceğidir. Anayasamızın 35. maddesi de bu ilkelerle paralel şekilde hüküm ifade etmektedir. Nitekim Anayasa Mahkemesi’ de kararlarında “AİHM’nin yargı kararlarının uygulanmasının geciktirilmesini yahut hiç uygulanmamasını mülkiyete saygı ve mülkten barışçıl yararlanma hakkına müdahale” olarak kabul etmektedir.
19) Medeni Kanunumuzda malikin sahip olduğu şey üzerinde hukuk düzeninin sınırları içinde dilediği gibi
kullanım hakkı olduğu, tasarrufta bulunabileceği, tasarrufunu engelleyecek her türlü haksız el atmanın engellenmesini isteme hakkına sahip olduğu açıkça belirtilmiştir. Esasen Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği ile Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliğinde belirtildiği üzere kamu hizmeti olarak sayılabilecek elektrik iletim ve dağıtım faaliyetinin Kamuya ait alanlarda kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılmasının ön görüldüğü, bunu icra ederken de cana ve mala herhangi bir vermeyecek ve tehlike oluşturmayacak bir biçimde yapılmasının gerekliliği vurgulanmıştır.
20) Elektrik üretimi ve dağıtımının tehlikeli faaliyet kapsamında olması nedeniyle bu amaca hizmet eden
tüm organizasyon ile teknik cihazların kişilerin yaşamı ve vücut bütünlüklerinin korunmasına ilişkin gerekliliklere uygun ve güvenli şekilde yerleştirilmesi yükümlülüğü bulunmaktadır.
21) Somut olayın incelenmesinde, başvuru sahibince işletilen dükkân önünde yer alan elektrik saha dağıtım
panosunun kamusal alanda, kaldırım üzerinde kaldığı, esasen Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği hükümleri uyarınca kaldırımlar üzerinde kamu hizmetlerinin yürütülmesi için TSE standartlarına ve ilgili mevzuatına göre enerji tesislerinin yapılmasına imkan verilmiştir. Bunun için de söz konusu tesislerin engellilerin
erişimini engellememesi, can ve mal güvenliğinin sağlanması zorunlu olduğu hususlarının göz önünde bulundurulması gerekmektedir. Söz konusu panonun evveliyatı itibariyle Mahallesi genelinde elektrik enerjisinin düşük olması sebebiyle enerji hatlarının yer altına alınması ve sokak aydınlatma çalışmalarında TR-64 Güç Artışı ve Yeraltı AG-YG EDŞ Projesi kapsamında yerleştirildiği, bahse konu panonun bulunduğu sokağın yanında yer alan Sokağın dar olması sebebiyle Sokak’ta yer almasının uygun görüldüğü anlaşılmaktadır. Bununla ilgili olarak da Gönen Belediyesince yapılan incelemede, Sokakta bulunan yapıların bitişik nizamda yapıldığı, Sokak mevcut taşıt yolu genişliğinin 7.80 mt. ve mevcut tretuvar genişliğinin 90 cm., bitişiğinde bulunan Sokak yol genişliğinin de 4.00 mt., elektrik panosunun Sokağa alınması halinde daha dar olan yolda tehlike arz edebileceği, bu sebepler ile elektrik panosunun başka bir yere kaldırılmasının mümkün olmadığı, elektrik panosunun mevcut yerinde dükkan için can ve mal güvenliğine yönelik tehlike arz edecek durumun olmadığı tespitlerine yer verilmiştir. Her ne kadar söz konusu dükkanın bulunduğu ada parselde bulunan binanın dış cephesinde yağmur iniş borularının gizlenmesi için zemin katta parsel dışına yapılan kompozit kaplamalar ve doğalgaz tesisatları ile yolun diğer köşesinde bulunan parselde de binaya giriş merdiveni ile tretuvarları daraltılmış durumda olduğu, tretuvar üzerine konulan elektrik panosu da yaya ve engelli geçişini kısmen engellediği, tretuvar üzerine konulmuş olan elektrik panosunun yoldan geçen araçların geçişine engel olmadığı değerlendirmesi yapılmıştır. sokağın dar olması ve dağıtım saha panosunun yerleştirildiği kaldırımın sona ermesi gibi hususlar dikkate alındığında yerinde kalmasının uygun olduğu değerlendirilmiştir.
22) Sonuç olarak tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuruya konu elektrik saha dağıtım
panosunun kamusal alanda kaldığı, ilgili belediye tarafından yapılan tespitler doğrultusunda panonun can ve mal güvenliğine zarar verici bir duruma rastlanılmadığı, bulunduğu sokağa bitişik komşu sokağın dar olması sebebiyle başka bir yere kaldırılmasına imkan bulunmadığı dolayısıyla elektrik panosunun başka bir yere yerleştirilmemesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
23) İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6. maddesinde yer verilmiş olup, söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; şikâyet başvurusunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgeler bakımından idare tarafından süresi içerisinde işlem tesis edildiği; böylece “makul sürede karar verme” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davranıldığı görülmüştür.
24) Öte yandan 2918 Sayılı Yasayla sadece yayaların kullanımına tahsisli kaldırımların şehirlerde yaşayan
yayaların güvenliği açısından oldukça düzgün bir şekilde planlaması gerekmektedir. Erişilebilir ve ulaşılabilir bir kent ortamında yaya ve engellilerin kamu alanlarının nimetlerinden özgürce yararlanma ve sağlıklı bir çevrede yaşama hakkına azami özen gösterilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda, Aile Ve Sosyal
Politikalar Bakanlığı Yerel Yönetimler İçin Ulaşılabilirlik Temel Bilgiler Teknik El Kitabında belirtildiği üzere, Kentsel mekanlarımızda engellilerin de rahat dolaşımını sağlayacak biçimde, yaşanabilirlik düzeyinin yükseltilmesi, bu mekanların erişilebilir ve kullanışlı olarak düzenlenmesi ile doğrudan ilgilidir.
Bu nedenle toplumsal ve fiziksel çevrenin düzenlenmesi, planlama ve tasarım aşamasından itibaren, tüm
engelliler dahil, bütün insanların kullanım ve erişebilirlik gereksinimlerini karşılayacak biçimde, erişilebilir ve kullanışlı olarak düzenlenmelidir.
24.1) Yaya yolları ve kaldırımların temel görevi farklı yapıları, aktiviteleri ve mekanları dış mekanda
birbirine bağlamaktır. Bu nedenle kaldırımların tasarımı ve uygulaması toplumdaki tüm bireylerin bu aktivitelerden faydalanmalarının ve günlük yaşamlarını hiçbir engelle karşılaşmadan sürdürebilmelerinin sağlanabilmesi açısından oldukça önemlidir. Yaya yolları ve kaldırımların tasarımından uygulama aşamasına kadar temel hedefin, tüm kullanıcılar, özellikle görme engelliler dahil hareket kısıtlılığı olanların ulaşabilirliğinin sağlanması için, güvenli, temiz, engelsiz, düzgün ve yeterli genişlikte yaya yolları sunmak olduğu unutulmamalıdır. Kaldırımlar tasarlanırken uyulacak kurallar TS 12576 Şehir İçi Yollar-Özürlü ve Yaşlılar İçin Sokak, Cadde, Meydan ve Yollarda
Yapısal Önlemler ve İşaretlemelerin Tasarım Kuralları’nda belirtilmiştir.
(http://tourismforall.org.tr/Documents/Yerel-Y%C3%B6netimler-%C4%B0%C3%A7im-Ula%C5%9F%C4%B1labilirlik-Temel-Bilgiler-TeknikEl-Kitab%C4%B1.pdf) Bu kapsamda kamuya tahsis edilen alanlarda idarelerden Şehir İçi Yollar – Kaldırım
Ve Yaya Geçitlerinde Ulaşılabilirlik İçin Yapısal Önlemler Ve İşaretlemelerin Tasarım Kuralları İle
İlgili Tebliğde belirtilen standartlara riayet ederek erişilebilirlik ve ulaşılabilirlik ilkelerine azami özen gösterilmesi ve idarelerin tüm işlemlerinde iyi yönetim ilkelerinin tamamına uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
25) 6328 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ
tarihinden itibaren ilgili idare işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Balıkesir Adliye Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA, ULUDAĞ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE ve
GÖNEN BELEDİYE BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi