Emekli aylığının bağlanması için hizmet birleştirilmesi talebi (KDK)

  • Kamu Kurumları ve Şirketleri | Mevzuat ve Hukuk

ÖZET: Başvuru, emekli edilme talebine ilişkin olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi Kamu Denetçiliği Kurumu tarafından incelenmiştir. Başvuran, 32 yıllık hizmet süresinin birleştirilmesi gerektiğini, ancak yaşlılık aylığı bağlandığını belirterek, bu durumun hukuka aykırı olduğunu ifade etmiştir. Başvuru, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu çerçevesinde emekli aylığı talebini içermektedir.

Sosyal Güvenlik Kurumu, başvurana 5510 sayılı Kanun kapsamında yaşlılık aylığı ödendiğini ve 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre emekli aylığı bağlanması için gerekli olan 15 yıllık hizmet süresinin bulunmadığını belirtmiştir. Başvuranın, 15 Eylül 2011 tarihinde yeniden çalışmaya başlaması üzerine yaşlılık aylığının durdurulduğu ve 65 yaşını doldurması nedeniyle resen emekliye sevk edildiği tespit edilmiştir. Kurum, başvuranın hizmet sürelerinin birleştirilmesinin mümkün olmadığını ve yapılan işlemlerde herhangi bir hata bulunmadığını ifade etmiştir.

Sonuç olarak, başvuranın emekli aylığı talebi, mevcut mevzuat çerçevesinde reddedilmiştir. İlgili idarenin işlemlerinin hukuka uygun olduğu ve başvuranın yasal hak arama özgürlüğü çerçevesinde itiraz edebileceği belirtilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2019/10584-S.16292

BAŞVURU NO : 2019/8889

KARAR TARİHİ : 22/10/2019

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI

Hizmet birleştirilmesi yoluyla 5434 sayılı Kanun

BAŞVURUNUN KONUSU :

kapsamında emekli edilme talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 25/04/2019

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, emekliye sevki sırasında bir takım hatalar yapıldığını, 32 yıllık hizmetlerinin birleştirilmesi sonucunda emekli sandığından emekliye ayrılması gerekirken kendisine yaşlılık aylığı bağlandığını, bu durumun hukuka aykırı olduğunu belirterek resen emekliye sevk edildiği tarihten önceki hizmetlerinin birleştirilmesini ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti

Emekli Sandığı hükümlerine göre kendisine emekli aylığının bağlanmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuzun 09/05/2019 tarihli ve … sayılı bilgi-belge isteme yazısına cevaben

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı (SGK) Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 12/06/2019 tarihli ve … sayılı yazıda ilgili mevzuat hükümlerine yer verilmek suretiyle özetle; 2.1. Başvurana 5510 sayılı Kanunun 4/l-(b) kapsamında yaşlılık aylığı ödenmekte olduğu, 2.2. 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun mülga 39 uncu, 82 nci ve 83 üncü maddelerinde, yaş haddi nedeniyle haklarında emeklilik hükümleri uygulanan 4/1-(c)

sigortalılarına aylık bağlanmasına ilişkin şartlar belirlendiği ve bunlardan en az 15 yıllık hizmet süresi bulunmadığı için kendilerine aylık bağlanamayanlara toptan ödeme yapılması yönünde düzenleme bulunduğunu, 2.3. Mülga 2829 sayılı Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin

Birleştirilmesi Hakkında Kanunun 5 inci ve 8 inci maddeleri ile 09/12/1983 tarihli ve 18246 sayılı Mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanan 2829 sayılı Kanunun Uygulama Esaslarıyla İlgili

Yönetmeliğin 3 üncü maddesi hükümleri çerçevesinde, tahsis haklarından faydalandıktan veya bu haklarını kaybettikten sonra diğer bir sosyal güvenlik kurumuna tabi göreve girenlerin sonradan geçen hizmetlerinin, bağlanmış bulunan aylıklarına esas alınan veya aylık

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

bağlanmasına ait haklarını kaybetmiş oldukları hizmetleri ile birleştirilmesinin mümkün olmadığının belirlendiği, 2.4. Başvuranın, emeklilik sicil dosyasının tetkikinde, 5434 sayılı Kanun kapsamındaki 4 yıl 4 ay 29 gün hizmeti, 1479 sayılı Kanun kapsamındaki 20 yıl 3 ay 13 gün çalışması ve 4 ay askerlik borçlanması toplamı olan 25 yıl 12 gün çalışması dikkate alınarak başvurana 01/09/2004 tarihinden itibaren 1479 sayılı Kanun kapsamında (5510 sayılı Kanunun 4/1 -(b)

bendi kapsamında) yaşlılık aylığı bağlandığı, 2.5. Başvuranın, 15/09/2011 tarihinde Sağlık Bakanlığında yeniden çalışmaya başlaması üzerine, 5335 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi uyarınca yaşlılık aylığının durdurulduğu, söz konusu çalışmasının 15/09/2011-01/11/2013 tarihleri arasındaki bölümünü 4/1-(a)

kapsamında, 01/11/2013-15/08/2018 tarihleri arasındaki bölümünün ise 4/1-(c) kapsamında geçtiği ve başvuranın 65 yaşını doldurması üzerine yaş haddi nedeniyle kurumunca resen emekliye sevk edildiği, 2.6. Başvuranın tarafına aylık bağlandıktan sonra (01/09/2004 tarihinden sonra) geçen 7 tam hizmet yılına karşılık tarafına emekli aylığı bağlanması imkanı bulunmadığından, Kurumun 16/11/2018 tarihli işlemiyle başvurana 5434 sayılı Kanunun mülga 83 üncü maddesi uyarınca 41.311,88 TL toptan ödeme ile 4/l-(c) kapsamında geçen (4) tam hizmet yılına karşılık 16.524,75 TL emekli ikramiyesi tahakkuk ettirildiği ve 04/12/2018 tarihli yazı ile başvurana bilgi verildiği, ayrıca yaş haddinden emekliye sevk edilen başvurana 01/01/2019 tarihli katsayılar esas alınarak 1.773,27 TL emekli ikramiyesi farkı ödendiği, 2.7. Kurumlarınca 18/12/2018 tarihli yazı ile Sağlık Bakanlığından başvuranın 4/1-(a)

kapsamındaki hizmetinin kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona erip ermediğinin ve bu hizmetine kıdem tazminatı ödenip ödenmediğinin bilgisinin talep edildiği, cevaben alınan ve Kurum kayıtlarına 30/04/2019 tarihinde geçen 19/04/2019 tarihli yazıda başvuranın 657 sayılı Kanunun geçici 41 inci maddesi gereğince 4/1-(c) kapsamına alınarak 4/1-(a) kapsamındaki hizmetinin sonlandırıldığı ve bu hizmetine karşılık kıdem tazminatı ödenmediği yönünde bilgi verilmesi üzerine, bu defa Kurumun 27/05/2019 tarihli işlemiyle ilgiliye aylık bağlandıktan sonra geçen (7) tam hizmet yılının (4) tam hizmet yılına karşılık emekli ikramiyesi ödenmiş olduğundan toplam (3) tam hizmet yılına karşılık 01/01/2019 tarihindeki katsayılar esas alınarak hesaplanan 13.727,51 TL emekli ikramiyesinin ilgili adına tahakkuk ettirildiği, 2.8. Başvurana 01/09/2004 tarihinden itibaren 4/l-(b) kapsamında yaşlılık aylığı bağlanmış olduğundan, bu tarihten önceki hizmetleri ile sonradan geçen hizmetleri birleştirilerek 4/1-(c)

kapsamında aylık bağlanmasına imkan bulunmadığı, başvurana aylık bağlandığı 01/09/2004 tarihinden sonra geçen 4/1-(a) kapsamındaki 2 yıl 2 ay, 4/l-(c) kapsamında 4 yıl 10 ay hizmetleri toplamı, 5434 sayılı Kanunun mülga 39 uncu maddesi uyarınca 15 yılı doldurmadığından, bu hizmetleri dikkate alınarak başvurana ikinci bir aylık bağlanmasına da imkan bulunmadığı, başvuran hakkında Kurumlarınca yapılan işlemlerde herhangi bir yanlışlık bulunmadığı, belirtilmiştir.

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesi; “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler…”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 5510 sayılı sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “5434 sayılı

Kanuna ilişkin geçiş hükümleri” başlıklı Geçici 4 üncü maddesinde, “Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Kanuna göre; aylık, tazminat, harp malullüğü zammı, diğer ödemeler ve yardımlar ile 8/2/2006 tarihli ve 5454 sayılı Kanunun

1 inci maddesine göre ek ödeme verilmekte olanlara, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan

hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanunda kendileri için belirtilmiş olan şartları haiz oldukları müddetçe bunların ödenmesine devam olunur. Ancak, 5 ilâ 10 yıl arasında fiili hizmet süresi olan iştirakçilerden dolayı dul ve yetim aylığı almakta olanların, aylık ve diğer ödemeleri, bu

Kanunun 32 nci, 34 üncü ve 37 nci maddelerindeki şartları haiz oldukları müddetçe devam edilir.

Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce iştirakçiliği sona erenlerden tahsis talebinde bulunacaklar ile bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsis talebinde bulunanlardan işlemleri devam edenler hakkında, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır.

5434 sayılı Kanuna göre iştirakçi olup bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra bu Kanunun

4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi olarak çalışmaya başlayanlardan vazife

malullüğü kapsamına girenler hakkında, bu Kanunun 47 nci maddesinin birinci fıkrasına göre işlem yapılır. (Ek cümle: 4/7/2012-6353/85 md.) 5434 sayılı Kanunun mülga hükümlerine göre vazife malullüğü aylığı bağlananlardan malullüklerinin sürekli olduğuna Kurum Sağlık

Kurulunca karar verilen iştirakçiler yine aynı Kanunun 40 ıncı maddesinde belirtilen yaş hadleri ile özel kanunlarındaki yaş hadlerini doldurduğu tarihe kadar yeniden muayene edilmelerini Kurumdan isteyebilir.

Bu Kanunda aksine bir hüküm bulunmadığı takdirde; iştirakçi iken, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamına alınanlar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak çalışmış olup bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi olarak yeniden çalışmaya başlayanlar ile bunların dul ve yetimleri hakkında bu Kanunla yürürlükten

kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır. (Ek cümle:

11/10/2011-KHK-666/5 md.) Bu fıkra kapsamına girenlerden 375 sayılı Kanun Hükmünde

Kararnamenin ek 10 uncu maddesi kapsamında bulunanların emekli kesenekleri ile kurum

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

karşılıklarının hesabında, işgal ettikleri kadrolar için ilgili mevzuatında belirlenen unsurlar esas alınır.

Bu madde kapsamına girenlerin aylıklarının bağlanması, artırılması, azaltılması, kesilmesi, yeniden bağlanması, toptan ödemeleri, ilgi devamı, ihya ve borçlanmaları, diğer ödemeler ve yardımlar ile emeklilik ikramiyeleri hakkında bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır ve bu maddenin uygulanmasında mülga

2829 sayılı Kanun hükümleri ayrıca dikkate alınır…”

6. 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun

6.1. Mülga 39 uncu maddesinde, “”Emekli aylığı aşağıdaki hallerde bağlanır:

c) İştirakçilerden 40 inci madde gereğince haklarında yaş haddi hükümleri uygulanacak olanlar kurumlarınca re ‘sen veya (61) yaşını doldurduklarında istekleri üzerine, Emekli aylığı bağlanabilmesi için yukarıdaki (c ve d) fıkralarında yazılı hallerde ilgililerin fiili hizmet müddetlerinin 15 yılı, (c ve f) fıkralarında yazılı hallerde de 25 yılı doldurmuş olmaları şarttır, (b) fıkrasının ikinci paragraf ile (27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri

Personel Kanunu gereğince kadrosuzluk nedeniyle emekliye sevkedilenler hariç) (d, e ve f)

fıkraları kapsamına girenlere 61 yaşını doldurmadan emekli aylığı bağlanmaz. … ”

6.2. 82 nci maddesinde, “Toptan ödeme, aşağıda yazılı hallerde yapılır:

a) Yaş haddinden dolayı emekliye ayrılanlardan veya 61 yaşını doldurarak emekliye ayrılmalarını isteyenlerden, fiili hizmet müddetleri 15yıldan az olanlara; …” 6.3. 83 üncü maddesinde, “Toptan ödeme, ilgililerin, fiili ve itibari hizmet süreleri ile borçlandıkları hizmet süreleri için ödedikleri paralara tekabül eden süreler toplamının her tam yılı ile, görevlerinden ayrıldıkları tarihteki emekli keseneğine esas aylıklarının iki katının çarpımından oluşan miktarı ifade eder. Hizmet süresi toplamında bulunan yıl kesirleri tama iblağ edilir. Tahakkuk ettirilen toptan ödeme miktarı, bir yıllık hizmet için tahakkuk ettirilecek miktardan az olamaz.” 7. Mülga 2829 sayılı Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin

Birleştirilmesi Hakkında Kanunun 7.1. 5 inci maddesinde, “Bir kurumla ilişiği kesildikten sonra diğer kurumlardan birinde sigortalı olanların, önceki kuramlarda birikmiş prim ve kesenekleri geri verilmez ve toptan ödemeleri yapılmaz. Ancak, kuramlardan birinden aylık bağlanmış (malullük ile vazife malullüğü aylığı bağlananlardan kontrol muayeneleri sonunda aylığı kesilmiş bulunanlar hariç)

veya aylık alma haklarını kaybetmiş olanların, söz konusu devrelere ait hizmet süreleri yapılacak birleştirmede dikkate alınmaz.” 7.2. “Aylığı Bağlayacak Kurum” başlıklı 8 inci maddesinde, “Birleştirilmiş hizmet süreleri toplamı üzerinden, ilgililerin son yedi yıllık fiili hizmet süresi içinde fiili hizmet süresi fazla olan kurumca, hizmet sürelerinin eşit olması halinde ise eşit hizmet sürelerinden sonuncusunun tabi olduğu kurumca, kendi mevzuatına göre aylık bağlanır ve ödenir.

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

Ancak, malullük, ölüm, 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununa göre yaş haddinden re’sen emekli olma, süresi kanunla belirlenen vazifelere atanma veya seçilme ve bağlı oldukları kurumun kanunla değiştirilmesi hallerinde ilgililere hizmet sürelerinden sonuncusunun tabi olduğu kurumca, kendi mevzuatına göre aylık bağlanır.” 8. 09/12/1983 tarihli ve 18246 sayılı Mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanan 2829 sayılı Kanunun Uygulama Esaslarıyla İlgili Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde, “Sosyal güvenlik kurumlarından herhangi birinden gerek o kurumca müstakilen, gerekse değişik sosyal güvenlik kurumlarına tabi birleştirilmiş hizmetler üzerinden yaşlılık, malullük aylığı bağlandıktan, gerekse bu kurumlardaki hizmetlerinden dolayı aylık alma haklarını (Emeklilik haklarının düşmesi, aylık bağlama haklarını düşmesi gibi) kaybettikten sonra diğer bir sosyal güvenlik kurumuna tabi bir işe girilmesi halinde, bu yeni statü dolayısıyla geçen hizmetleri, bağlanmış bulunan aylıklarına esas alınan veya aylık bağlanmasına ait haklarını kaybetmiş oldukları hizmetleriyle birleştirmeye tabi tutulmaz….” hükümlerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ CELİLE ÖZLEM TUNÇAK’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

9. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. Başvuran tarafından özetle, resen emekliye sevk edildiği tarihten önceki hizmetlerinin daha önceki hizmetleriyle birleştirilmesini ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı hükümlerine göre kendisine emekli aylığının bağlanmasını talep etmektedir.

11. Başvuruya ilişkin yapılan incelemede; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık

Sigortası Kanununun 4/l-(b) bendi kapsamında yaşlılık aylığı almakta iken, 15/09/2011 tarihinde yeniden çalışmaya başlayarak, 15/09/2011-01/11/2013 tarihleri arasında 4/1 -(a)

kapsamında, 01/11/2013-15/08/2018 tarihleri arasında ise 4/l-(c) kapsamında görev yapan ve

65 yaş haddini doldurması nedeniyle resen emekliye sevk edilen sonradan geçen hizmetlerine

karşılık kendisine toptan ödeme yapılan ve 4/l-(b) kapsamında yaşlılık aylığının yeniden bağlandığı tespit edilen başvuranın, hizmet birleştirmesi yapılarak tarafına 5434 sayılı T.C.

Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre emekli aylığı bağlanmasını talep ettiği görülmüştür.

12. Başvuruya konu uyuşmazlığın, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası

Kanununun 4/l-(b) bendi kapsamında yaşlılık aylığı alınmakta iken tekrar çalışılmaya başlanılması halinde hizmet birleştirmesi yapılarak 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre emekli aylığı alınıp alınamayacağı yönünde toplandığı görülmektedir.

13. Bilindiği üzere, 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi hükmü ile iştirakçi olup

5510 sayılı Kanunun yürürlük tarihi itibariyle aynı Kanunun 4/l-(c) bendi kapsamına

alınanların aylıklarının bağlanması, artırılması, azaltılması, kesilmesi, yeniden bağlanması,

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

toptan ödemeleri, ilgi devamı, ihya ve borçlanmaları, diğer ödemeler ve yardımlar ile emeklilik ikramiyeleri hakkında 5510 sayılı Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre mülga 2829 sayılı

Sosyal Güvenlik Kuramlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanun hükümleri de dikkate alınarak işlem yapılacağı düzenlenmiştir.

14. 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun mülga 39 uncu maddesinde, iştirakçilerden yaş haddi hükümleri uygulanacak olanlara yaşlılık aylığı bağlanacağı, 82 nci maddesinde ise, yaş haddinden dolayı emekliye ayrılanlardan veya 61 yaşını doldurarak emekliye ayrılmalarını isteyenlerden, fiili hizmet müddetleri 15 yıldan az olanlara toptan ödeme yapılacağı hükmüne yer verilmiştir.

15. Yukarıya alınan hükümlerden de anlaşılacağı üzere, yaş haddi nedeniyle haklarında emeklilik hükümleri uygulanan 4/1-(c) sigortalılarına aylık bağlanmasına ilişkin şartlar belirlenmiş ve bunlardan en az 15 yıllık hizmet süresi bulunmadığı için kendilerine aylık bağlanamayanlara toptan ödeme yapılması yönünde bir düzenleme getirilmiştir.

16. Öte yandan, 7 numaralı paragrafta yer verilen 2829 sayılı Sosyal Güvenlik

Kuruluşlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanunun “Aylığı

Bağlayacak Kurum” başlıklı 8 inci maddesinin hükmü gereğince belirlenen istisnalar dışında birleştirilmiş hizmet süreleri üzerinden ilgililere, son yedi yıl içindeki fiili hizmet süresinin fazla geçtiği kurumca veyahut hizmet sürelerinin eşit olması halinde eşit hizmet sürelerinin sonuncusunun tabi olduğu kurumca kendi mevzuatına göre aylık bağlanması gerektiği belirlenmiştir.

17. Yine, aynı Kanunun 5 inci maddesi ile 09/12/1983 tarihli ve 18246 sayılı Mükerrer

Resmi Gazete’de yayımlanan 2829 sayılı Kanunun Uygulama Esaslarıyla İlgili Yönetmeliğin

3 üncü maddesi hükümleri gereğince, tahsis haklarından faydalandıktan veya bu haklarını

kaybettikten sonra diğer bir sosyal güvenlik kurumuna tabi göreve girenlerin sonradan geçen hizmetlerinin, bağlanmış bulunan aylıklarına esas alınan veya aylık bağlanmasına ait haklarını kaybetmiş oldukları hizmetleri ile birleştirilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.

18. Somut olayla ilgili olarak ilgili idareden edinilen belgelerden, başvurana 5434 sayılı

Kanun kapsamındaki 4 yıl 4 ay 29 gün hizmeti, 1479 sayılı Kanun kapsamındaki 20 yıl 3 ay

13 gün çalışması ve 4 ay askerlik borçlanması toplamı olan 25 yıl 12 gün çalışması dikkate

alınarak 01/09/2004 tarihinden itibaren 1479 sayılı Kanun kapsamında (5510 sayılı Kanunun 4/1 -(b) bendi kapsamında) yaşlılık aylığı bağlandığı, başvuranın 15/09/2011 tarihinde Sağlık

Bakanlığında yeniden çalışmaya başlaması üzerine, 5335 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi uyarınca yaşlılık aylığının durdurulduğu, söz konusu çalışmasının 15/09/2011-01/11/2013 tarihleri arasındaki bölümünü 4/1 -(a) kapsamında, 01/11/2013-15/08/2018 tarihleri arasındaki bölümünün ise 4/1-(c) kapsamında geçtiği ve 65 yaşını doldurması üzerine yaş haddi nedeniyle kurumunca resen emekliye sevk edildiği, başvuranın tarafına aylık bağlandıktan sonra (01/09/2004 tarihinden sonra) geçen 7 tam hizmet yılına karşılık tarafına emekli aylığı bağlanması imkanı bulunmadığından, Kurumun 16/11/2018 tarihli işlemiyle başvurana 5434 sayılı Kanunun mülga 83 üncü maddesi uyarınca 41.311,88 TL toptan ödeme ile 4/l-(c)

kapsamında geçen (4) tam hizmet yılına karşılık 16.524,75 TL emekli ikramiyesi tahakkuk

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

ettirildiği, ayrıca yaş haddinden emekliye sevk edilen başvurana 01/01/2019 tarihli katsayılar esas alınarak 1.773,27 TL emekli ikramiyesi farkı ödendiği, ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından 18/12/2018 tarihli yazıları ile Sağlık Bakanlığından başvuranın 4/1-(a)

kapsamındaki hizmetinin kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona erip ermediğinin ve bu hizmetine kıdem tazminatı ödenip ödenmediğinin bilgisinin talep edildiği, cevaben alınan ve Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına 30/04/2019 tarihinde geçen 19/04/2019 tarihli yazıda başvuranın 657 sayılı Kanunun Geçici 41 inci maddesi gereğince 4/1-(c)

kapsamına alınarak 4/1-(a) kapsamındaki hizmetinin sonlandırıldığı ve bu hizmetine karşılık kıdem tazminatı ödenmediği yönünde bilgi verilmesi üzerine, Sosyal Güvenlik Kurumunun 27/05/2019 tarihli işlemiyle başvurana aylık bağlandıktan sonra geçen (7) tam hizmet yılının (4) tam hizmet yılına karşılık emekli ikramiyesi ödenmiş olduğundan toplam (3) tam hizmet yılına karşılık 01/01/2019 tarihindeki katsayılar esas alınarak hesaplanan 13.727,51 TL emekli ikramiyesinin başvuranın adına tahakkuk ettirildiği anlaşılmıştır.

19. Bu kapsamda Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvurana 01/09/2004 tarihinden itibaren 4/l-(b) kapsamında yaşlılık aylığı bağlanmış olduğundan, bu tarihten önceki hizmetleri ile sonradan geçen hizmetleri birleştirilerek 4/1-(c) kapsamında aylık bağlanmasına imkân bulunmadığı, başvuranın 01/09/2004 tarihinden sonra geçen 4/1 -(a) kapsamındaki 2 yıl

2 ay, 4/l-(c) kapsamında 4 yıl 10 ay hizmetleri toplamının, 5434 sayılı Kanunun mülga 39 uncu

maddesi uyarınca 15 yılı doldurmadığından, bu hizmetleri dikkate alınarak başvurana ikinci bir aylık bağlanmasına da imkan bulunmadığı kanaatine varıldığından başvuranın emekliliğinden önceki hizmetlerinin birleştirilerek 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı hükümlerine göre kendisine emekli aylığının bağlanmasını talebinin idarece reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 20. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde kanunlara uygunluk, hesap verilebilirlik, şeffaflık, kararların gerekçeli olması ve ilkelerine uygun davrandığı, ancak idari işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceği bildirilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı anlaşılmış olup idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT

21. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Bu kararın BAŞVURANA ve SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞINA tebliğine; Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.