ÖZET: Başvuran, 12 yaşında geçirdiği kaza sonucu %43 oranında ortopedik engelli olduğunu ve Hukuk Fakültesine girişteki 125.000 başarı sırası şartının kendisini zorladığını belirterek, engelli bireyler için ek kontenjan ayrılmasını talep etmiştir. Yükseköğretim Kurulu, engelli adaylara yönelik ek puan uygulaması ile fırsat eşitliği sağladığını ifade etmiş, başvuranın sınav sonuçlarının bu kontenjan için yeterli olmadığını belirtmiştir.

Danıştay, başvuranın talebinin reddedilmesinin hukuka uygun olduğunu vurgulamış, engelli adayların eğitimde fırsat eşitliğini sağlamak amacıyla gerekli önlemlerin alındığını, ancak başvuranın başarı sırasının yeterli olmadığını ve bu nedenle ek kontenjan talebinin karşılanamayacağını ifade etmiştir.

Sonuç olarak, başvuranın hukuk fakültesine girişteki başarı sırası şartının, engelli bireyler için sağlanan ek puan uygulamasıyla birlikte değerlendirildiğinde, eşitlik ilkesine aykırılık oluşturmadığına karar verilmiştir. Bu durum, eğitimde fırsat eşitliği ilkesinin uygulanması açısından önemli bir değerlendirme olarak kaydedilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/7961-S.21.12761

BAŞVURU NO : 2020/101512

KARAR TARİHİ : 24/05/2021

RET KARARI

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI

Hukuk Fakültesine giriş için engelli bireylere ek kontenjan ayrılması

BAŞVURUNUN KONUSU :

talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 25/11/2020

I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1) Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; 12 yaşında geçirdiği kaza sonucunda sol ayağımı

kaybettiğini, %43 oranında ortopedik engelli olduğunu, ilkokul 5 nci sınıftan beri eğitim öğretim hayatı da dahil dezavantajlı olarak yaşadığını, Hukuk Fakültesinde okumak istediğini ancak hukuk fakültesi için

125.000 başarı sırası şartının Hukuk Fakültesinde okumasını güçleştirdiğini belirterek Yükseköğretim

Kurulunun almış olduğu karar sonucu özel yetenek sınavı ile öğrenci alan programlar için geçerli olan engelli öğrenci kontenjanı uygulamasının, Hukuk fakültelerine ve diğer yüksek öğretim programlarına giriş için de engellilere özel olmak kaydıyla, imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak şekilde uygulanmasını talep etmiştir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2) Kurumumuzun 31.12.2020 tarihli ve sayılı bilgi-belge isteme yazısına cevaben

Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının 13.01.2021 tarihli ve sayılı yazısında konu

hakkında özetle aşağıdaki bilgilere yer verilmiştir:

2.1) Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı’ndan (ÖSYM) verilen bilgilere göre ,

2015 yılında Yükseköğretime Geçiş Sınavına (YGS) bedensel engelli aday olarak başvurmuş ve Gazi

Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Fotoğraf ve Video Programına kayıt hakkı kazanmıştır.

2.2) 2020 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) Sınavına da başvuruda bulunmuş ancak bir programa

kayıt hakkı kazanmamıştır. İlgili her iki sınavda da bedensel engelli aday olarak ek puandan faydalanmış olup bu durum sonuç belgesine “Sınav değerlendirme işleminiz, engel türünüz ve engel dereceniz

dikkate alınarak yapılmıştır ve ek puanınız YKS puanlarınıza yansıtılmıştır.” şeklinde belirtilmiştir.

2.3) Yapılan incelemede sadece Kurumunuzca paylaşılmak üzere adayın, 2020 yılı YKS sınavında

Yerleştirme-TYT puanı 269,14458, sayısal puanı hesaplanamamış, Hukuk Programlarına giriş için gerekli olan Eşit ağırlıklı puanı ise 246,35022’dir. Bu puanlara dâhil olup eşit ağırlıklı puan başarı sıralaması ise 612.876’dır. ÖSYM’ye YKS ek puan kılavuzlarında yer alan bilgiler doğrultusunda sağlık raporlarını veren tüm engelli adayların raporları incelenerek engel gruplarına göre ayrılmakta ve derecelendirilmektedir. Aynı engel grubunda ve derecesindeki tüm adaylara aynı ek puan eklenmektedir.

2.4) İlgili 2012 yılında Özürlü Memur Seçme Sınavına (ÖMSS) “ortaöğretim” düzeyinde katılmış, sınav

sonucuna göre 2013 yılı tercihleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü- Memur (İstanbul / Bakırköy

– Taşra) kadrosuna yerleştirmesi yapılmıştır. 2020 Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavına (EKPSS) ise

“önlisans” düzeyinden girmiş (sınav tarihi 15 Kasım 2020) 81,11015 puan almıştır.

2.5) Kurulumuzun Yükseköğretim Bilgi Sistemi’nde (YÖKSİS) yapılan incelemede de adı geçenin

“Sınavsız İkinci Üniversite” kapsamında Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Adalet programına kayıt yaptırdığı anlaşmıştır. İlgilinin yükseköğretim kurumlarına giriş ek puan ve sınav uygulamalarıyla desteklendiği görülmektedir.

2.6) Hukuk programında 2019 yılında toplam 16.340 kontenjanın 15.721’i dolmuş, 619’u boş kalmıştır.

Boş kontenjanlar vakıf ve K.K.T.C. üniversitelerinde idi. 2020 yılında ise 16.580 olan kontenjanın 15.071’i dolmuştur. Dolmayan 1509 kontenjanın 1051’i vakıf, 380’i KKTC, 78’i devlet üniversitelerindedir. Bu sonuç, 2020 yılında Hukuk programlarında başarı sıralaması şartının 190 binden 125 bine çekilmesinden kaynaklanmaktadır. Engelli adaylara engel türü ve derecesine göre ek puan verilerek diğer adaylarla aynı şartlarda yarışma imkanı sağlanmaktadır.

2.7) Söz konusu programda engelli adaylara kontenjan ayrılsa bile ilgili kişinin 2020 yılı YKS eşit ağırlık

puan türünde hukuk fakülteleri için uygulanan en düşük 125.000 başarı sıralamasını sağlamadığından hukuk programlarına yerleştirilemeyeceği aşikârdır. İlgili kişi anılan başarı sıralamasına sahip olduğu ve tercih işlemlerini rasyonel şekilde yaptığı takdirde hukuk programlarına yerleşmesinde bir engel bulunmamaktadır. Sistemin, kendi içine yedirilen başarı sıralaması şartı ile kontenjanları artık kendisinin ayarlamaya başladığının göstergesidir.

2.8) Bilindiği üzere Yargı Reformu çerçevesinde başta Adalet Bakanlığı olmak üzere Barolar Birliği,

Hukuk Fakülteleri ve ilgili bütün taraflarınca başarı sıralaması şartının daha yukarı çekilmesi yönünde görüş ifade edilmiş ve Sayın Cumhurbaşkanımız tarafından da Başkanlığımızın bu yönde bir düzenleme yapması talep edilmişti. Kamuoyunun da desteklediği başarı sıralaması şartındaki iyileştirme, kalite açısından girdi esaslı olumlu sonuçlar üretecektir.

2.9) Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere engelli adaylara yükseköğrenime erişimlerini

kolaylaştırmak, artırmak, eğitime tam ve etkin katılımlarını sağlamak için gerekli önlemler alınmaktadır.

hususları belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3) 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının,

3.1) VII. Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı başlıklı 74 üncü maddesinde

“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”

3.2) “Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi” başlıklı 42 nci maddesinde “Kimse, eğitim ve öğrenim

hakkından yoksun bırakılamaz. Öğrenim hakkının kapsamı kanunla tespit edilir ve düzenlenir…”

4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin

birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”

5) 04/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun;

5.1) “Ana ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinde “…e) Yükseköğretimde imkan ve fırsat eşitliğini sağlayacak

önlemler alınır…”

5.2) “Yükseköğretim Kurulunun görevleri” başlıklı 7 nci maddesinde “Yükseköğretim Kurulunun

görevleri; (…) h) Üniversitelerin her eğitim – öğretim programına kabul edeceği öğrenci sayısı önerilerini inceleyerek kapasitelerini tespit etmek; insangücü planlaması, kurumların kapasiteleri ve öğrencilerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda ortaöğretimdeki yönlendirme esaslarını da dikkate alarak öğrencilerin seçilmesi ve kabul edilmesi ile ilgili esasları tespit etmek, ı) Yükseköğretim kurumlarında ve bu kurumlara girişte imkan ve fırsat eşitliği sağlayacak önlemleri almak…”

5.3) “Yükseköğretime giriş ve yerleşme” başlıklı 45 inci maddesinde “Yükseköğretime giriş ve

yerleştirme aşağıdaki şekilde yapılır: a. Yükseköğretim kurumlarına giriş ve yerleştirme işlemleri imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak tedbirleri almak kaydıyla, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre yapılır. (…)”

6) 01/07/2005 tarihli ve 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanunun;

6.1) “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde “Bu Kanunun amacı; engellilerin temel hak ve özgürlüklerden

faydalanmasını teşvik ve temin ederek ve doğuştan sahip oldukları onura saygıyı güçlendirerek toplumsal hayata diğer bireylerle eşit koşullarda tam ve etkin katılımlarının sağlanması ve engelliliği önleyici tedbirlerin alınması için gerekli düzenlemelerin yapılmasını sağlamaktır.”

6.2) “Genel esaslar” başlıklı 4 üncü maddesinde “…c) Engellilerin tüm hak ve hizmetlerden

yararlanması için fırsat eşitliğinin sağlanması esastır…”

6.3) “Ayrımcılık” başlıklı 4/A maddesinde “Doğrudan ve dolaylı ayrımcılık dâhil olmak üzere engelliliğe

dayalı her türlü ayrımcılık yasaktır. Eşitliği sağlamak ve ayrımcılığı ortadan kaldırmak üzere engellilere yönelik makul düzenlemelerin yapılması için gerekli tedbirler alınır. Engellilerin hak ve özgürlüklerden tam ve eşit olarak yararlanmasını sağlamaya yönelik alınacak özel tedbirler ayrımcılık olarak değerlendirilemez.”

6.4) “Eğitim ve öğretim” başlıklı 15 inci maddesinde “(…)Üniversite öğrencilerinden engelli olanların

öğrenime etkin katılımlarını sağlamak amacıyla Yükseköğretim Kurulu koordinasyonunda, yükseköğretim kurumları bünyesinde, engellilere uygun araç-gereç ve ders materyallerinin, uygun eğitim, araştırma ve

barınma ortamlarının temini ile eğitim süreçlerinde yaşadıkları sorunların çözümü gibi konularda çalışma yapmak üzere Engelliler Danışma ve Koordinasyon Merkezleri kurulur…”

7) 14/08/2010 tarih ve 27672 sayılı Yükseköğretim Kurumları Engelliler Danışma ve Koordinasyon

Yönetmeliği’nin “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde “Bu Yönetmeliğin amacı; yükseköğrenim gören engelli öğrencilerin öğrenim hayatlarını kolaylaştırabilmek için gerekli akademik ortamın hazırlanmasını ve eğitim-öğretim süreçlerine tam katılımlarını sağlamak amacıyla gerekli tedbirleri almak ve düzenlemeler yapmak üzere, Yükseköğretim Kurulu Engelli Öğrenciler Komisyonu, Engelli Öğrenciler

Danışma ve Koordinasyon Birimi, ÖSYM Engelli Öğrenciler Danışma ve Koordinasyon Birimi ile yükseköğretim kurumları bünyesinde oluşturulacak engelli öğrenci birimlerinin çalışma usul ve esaslarını düzenlemektir.” hükümlerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ CELİLE ÖZLEM TUNÇAK’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8) Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte

değerlendirilerek hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme

9) Kurumumuza yapılan yapılan numaralı başvuruda başvuran özetle; 12 yaşında

geçirdiği kaza sonucunda sol ayağımı kaybettiğini, %43 oranında ortopedik engelli olduğunu, ilkokul 5.

sınıftan beri eğitim öğretim hayatı da dahil dezavantajlı olarak yaşadığını, Hukuk Fakültesinde okumak istediğini ancak hukuk fakültesi için 125.000 başarı sırası şartının Hukuk Fakültesinde okumasını güçleştirdiğini belirterek Yükseköğretim Kurulunun almış olduğu karar sonucu özel yetenek sınavı ile öğrenci alan programlar için geçerli olan engelli öğrenci kontenjanı uygulamasının, Hukuk fakültelerine ve diğer yüksek öğretim programlarına giriş için de engellilere özel olmak kaydıyla, imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak şekilde uygulanmasını talep etmiştir.

10) Başvuranın 14/09/2020 tarihli ilk başvurusuna ilişkin 1/10/2020 tarihli Gönderme Kararı verilmiştir.

Başkanlığınızın 07.10.2020 tarihli sayılı “Engelli Adaylara Kontenjan Ayrılması” başlıklı cevabi yazısında ise özetle; yükseköğretime girişte adayların ortaöğretim kazanımları bilinmediğinden engelli adaylar ek puan ile desteklendiği, sınav sürecinde ÖSYM tarafından yapılan sınavlarda engelli adaylara yönelik ek süre verilmesi, tekli salonda sınava alınma, okuyucu/işaretleyici yardımı, yanında araç gerecini getirebilme gibi imkanlar sağlandığı, engelli sınav uygulamaları ilgili sınav kılavuzunda ayrıntılı bir şekilde yer aldığı, Yükseköğretim Kurumları Sınavında (YKS) ek puan uygulamasından görme, işitme ve bedensel engel grupları engel derecesine ve yardımcılı/yardımcısız olma durumuna göre yararlanabildiği, merkezi yerleştirme sistemi ile yükseköğretime girişte engelli adayların ÖSYM’nin sınav uygulamaları ile desteklendiği bildirilmiştir.

10.1) Söz konusu yazıda ayrıca bedensel özelliklerinde ağır derecede ve sürekli olarak işlev kaybı veya

bozukluğu (örneğin, bütün düzeltmelere rağmen bedensel, görme veya işitme gücünde tam ya da önemli ölçüde eksiklik) olması nedeniyle eğitim-öğretim hizmetlerinden yeterince yararlanamayan adayların

seçme ve yerleştirme işlemleri engel türü, engel derecesi, puanları ve tercihleri göz önünde bulundurularak yapıldığı, sağlık kurulu raporlarında belirtilen engel dereceleri, ÖSYM tarafından incelenecek, adayların engelleri nedeniyle ayrı bir seçme ve yerleştirme işlemine tabi tutulup tutulmayacaklarının bu incelemelerin sonuçlarına göre belirleneceği, engellilik konusunda uluslararası çalışmalara bakıldığında erişilebilirlik kavramının ön planda olduğu ve ek puan uygulamasından vazgeçildiğinin görüldüğü, bu uygulamanın kamu vicdanını zedeleyici ve eşitlik ilkesine aykırı olduğunun düşünüldüğü kaydedilmiştir.

11) Konuyla ilgili bilgi belge isteme yazısına cevaben Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca özetle;

11.1) ’ın 2015 yılında Yükseköğretime Geçiş Sınavına (YGS) bedensel engelli aday olarak

başvurduğu, Gazi Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Fotoğraf ve Video Programına kayıt hakkı kazandığı, 2020 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) Sınavına başvuruda bulunduğu ancak bir programa kayıt hakkı kazanmadığı, her iki sınavda da bedensel engelli aday olarak ek puandan faydalandığı,

11.2) 2020 yılı YKS sınavında Hukuk Programlarına giriş için gerekli olan eşit ağırlıklı puanının

246,35022, eşit ağırlıklı puan başarı sıralamasının ise 612.876 olduğu, ÖSYM’ye YKS ek puan kılavuzlarında yer alan bilgiler doğrultusunda sağlık raporlarını veren tüm engelli adayların raporları incelenerek engel gruplarına göre ayrıldığı ve derecelendirildiği, aynı engel grubunda ve derecesindeki tüm adaylara aynı ek puan eklendiği,

11.3) Hukuk programı kontenjanlarının bazılarının dolmamasının, 2020 yılında Hukuk programlarında

başarı sıralaması şartının 190 binden 125 bine çekilmesinden kaynaklandığı, engelli adaylara engel türü ve derecesine göre ek puan verilerek diğer adaylarla aynı şartlarda yarışma imkanı sağlandığı, Yargı

Reformu çerçevesinde başta Adalet Bakanlığı olmak üzere Barolar Birliği, Hukuk Fakülteleri ve ilgili bütün taraflarınca başarı sıralaması şartının daha yukarı çekilmesi yönünde görüş ifade edildiği, engelli adaylara yükseköğrenime erişimlerini kolaylaştırmak, artırmak, eğitime tam ve etkin katılımlarını sağlamak için gerekli önlemlerin alındığı”

bildirilmiştir.

11.4) Nitekim Anayasa Mahkemesinin eşitlik ilkesine ilişkin çeşitli kararlarında da bu ilkenin mutlak eşitlik

anlamına gelmediği, haklı gerekçelerin varlığı halinde eşitlik ilkesinin farklı uygulamalara olanak sağladığı ancak aynı durumda bulunanlar için farklı uygulama yapılmasının anayasaya aykırılık oluşturacağı vurgulanmaktadır. Bu noktada idarenin engelli adaylara yönelik ek puan uygulamasında eşitlik ilkesine uygun hareket ettiği anlaşılmaktadır.

12) Engelli haklarına ilişkin ulusal mevzuat ve taraf olunan uluslararası sözleşmeler kapsamında

engellilerin toplumsal hayata diğer bireylerle eşit koşullarda tam ve etkin katılımlarının sağlanmasına vurgu yapılmakta bu amaçla gerekli tedbirlerin alınması ve makul düzenlemeler yapılması devletin pozitif yükümlülükleri arasında sayılmaktadır. Engelli bireylerin eğitime erişim hakkı ve bu hakkın eğitimde fırsat eşitliği temelinde sunulması önem arz etmekte olup yükseköğrenim hizmetleri bakımından da eşitliğin sağlanması ve ayrımcılığın ortadan kaldırılması amacına matuf tedbirlerin alınarak gerekli düzenlemelerin yapılması esastır. Bu doğrultuda yükseköğrenim programlarını seçme ve bu programlara yerleştirme işlemlerinde engelli öğrencilere fırsat eşitliğinin sağlanması hedeflenmektedir.

/

13) Kurumumuzca farklı engel türlerine mensup öğrencilerin sınavlarda ek puan taleplerine ilişkin

başvurularla ilgili olarak verilen kararlarda da eğitim-öğretim imkanlarına erişim kriterine dikkat çekilmiştir.

13.1) Yükseköğretim Kurum Sınavında (YKS) diyalize giren hastalar bakımından ek puan uygulamasına

gidilmesi talebi hakkındaki 2019/18322 numaralı başvuruda, 11/04/2020 tarihli Ret kararı verilmiştir. Söz konusu kararda “YÖK’ün ek puan uygulamasından faydalandırılacak adayları belirlerken engellilik durumunu, eğitim öğretim hizmetine erişilebilirlik kavramı ile ölçtüğü (…) Yükseköğretime girişte sınavlar engelli adaylar için erişilebilir bir şekilde ve ortamda yapılmasının sağlandığı ve ek puan uygulamasının yapılma nedeninin ortaöğretimde eğitim-öğretim imkanlarından yeterince faydalanamadığı yani erişemediği düşünülen engel gruplarını kapsadığının değerlendirildiği anlaşılmıştır.” hususları belirtilmiştir.

13.2) Dikey Geçiş Sınavında (DGS), Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavında(ALES)

engelli adaylara ek puan verilmesi talebi hakkındaki 2019/19869 numaralı başvuruda 13/05/2020 tarihli

Ret kararı verilmiştir. Kararda “03/12/2018 tarihli Yükseköğretim Kurulu Engelli Öğrenci Komisyonu toplantısında, yükseköğretime girişte adayların ortaöğretim kazanımları bilinmediğinden engelli adaylara ek puan verilmesi (…) görüşüne varıldığı görülmüştür.(…) Söz konusu Komisyonun, ‘yükseköğrenim gören öğrencilerin ise programın gerektirdiği kazanımlara ve mesleki yeterliliklere sahip olmaları gerektiği’ gerekçesinin makul olduğu, tüm mezunların aynı donanımla mezun olduğunun kabul edilmesinin gerektiği düşünülmektedir.” hususları belirtilmiştir.

13.3) Bu çerçevede engelli öğrencilerle ilgili sınavlar dahil yükseköğretim hizmetlerindeki uygulamaların

engelli öğrenciler çalışma grubu toplantılarında görüşülmesi, dolayısıyla uygulamalara Yükseköğretim

Kurulu Engelli Öğrenciler Komisyonu başta olmak üzere ilgisine göre Engelli Öğrenciler Danışma ve

Koordinasyon Birimi, ÖSYM Engelli Öğrenciler Danışma ve Koordinasyon Birimi ile yükseköğretim kurumları bünyesinde oluşturulan engelli öğrenci birimlerinin görüşlerinin dahil edilmesi ve bunların

Yükseköğretim Genel Kurul kararlarına yansıtılması ilgili mevzuat kapsamında düzenlenmiş olup Komisyonun başvuru konusuyla ilişkili kararlarında da, engelli adaylara ek puan verilmesinde yükseköğretime girişte adayların ortaöğretim kazanımları bilinmemesini esas aldığı anlaşılmaktadır.

14) Başvuranın özel yetenek sınavı ile öğrenci alan programlar için geçerli olan engelli öğrenci kontenjanı

uygulamasını emsal gösterdiği, buna göre 19.12.2013 tarihli Yükseköğretim Genel Kurul kararında “Özel yetenek sınavı ile öğrenci alan programlarda engelli öğrenciler için (bedensel engelli, görme engelli, işitme engelli, ‘yaygın gelişimsel bozukluklar’ (otizm spektrum bozuklukları (OSB), Asperger sendromu, RETT sendromu, dezintegratif bozukluklar, sınıflanamayan grupta yer alan yaygın gelişimsel bozukluklar) engelli olduklarını belgelemeleri kaydıyla ilgili yıldaki TYT (Temel Yetenek Puanı) puanlarından biri 100 ve üzerinde olanların, özel yetenek sınavlarına kabul edilmesi (…)” hususlarının belirtildiği, ancak özel yetenek sınavlarının ve bunların engelli öğrencilere uygulanma şartlarının YKS şartlarından ve başvuranın durumundan tamamen farklı olduğu ve ek kontenjan talebine emsal oluşturmayacağı değerlendirilmektedir.

15) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın hukuk fakültesine girişte başarı

sırası şartının okumasını güçleştirdiği gerekçesiyle engelli öğrenci kontenjanı uygulanması talep ettiği, ancak idarenin başvuranın girdiği sınavlarda bedensel engelli aday olarak ek puandan faydalandığı, sağlık raporlarını veren tüm engelli adayların raporları incelenerek engel gruplarına göre ayrıldığı ve derecelendirildiği, aynı engel grubunda ve derecesindeki tüm adaylara aynı ek puan eklendiği, engelli adaylara yükseköğrenime erişimlerini kolaylaştırmak, artırmak, eğitime tam ve etkin katılımlarını sağlamak için gerekli önlemlerin alındığı, Yargı Reformu çerçevesinde ilgili bütün taraflarınca başarı

/

sıralaması şartının daha yukarı çekilmesi yönünde görüş bildirildiği yönündeki açıklamaları ile uygulamada ortaöğretimde eğitim-öğretim imkanlarına erişilebilirlik kriterinin esas alınarak eşitlik ilkesine aykırılık oluşturulmaması ve uygulamanın genişletilmemesine hassasiyet gösterilmesi dikkate alınarak başvuranın talebinin idarece reddinin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

16) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; idarenin başvuruya ilişkin istenilen bilgi ve belgeleri Kurumumuza süresinde ilettiği, idarenin kanunlara uygunluk, hesap verilebilirlik, makul sürede ve gerekçeli karar verme ve kararın gerekçeli olarak bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı değerlendirilmiştir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

17) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret

Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden artakalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup ilgili idare mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın BAŞVURANA ve YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞINA tebliğine;

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi