|
ÖZET: Bu karar, başvuranın engelli maaşının kesilmesi ve yeniden bağlanması sürecine ilişkin hukuki uyuşmazlığı ele almaktadır. Başvuran, 2015 yılında %57 engelli raporu ile maaş bağlandığını, ancak 2021 yılında maaşının kesildiğini ve bu süreçte çeşitli sağlık raporları alarak itirazlarda bulunduğunu belirtmiştir. İdare, başvuranın engellilik durumunu yeniden değerlendirmek amacıyla hakem hastane olarak Aydın Devlet Hastanesine sevk edilmesini talep etmiştir.
Hukuki değerlendirmede, engellilik indiriminden yararlanma koşulları ve sağlık raporlarının geçerliliği üzerinde durulmuştur. İlgili mevzuat gereği, sağlık raporlarının yeniden değerlendirilmesi ve kontrol muayenesi talep edilmesinin olağan bir süreç olduğu vurgulanmıştır. Başvuranın itiraz hakkını kullandığı ve alınan raporların değerlendirilmesinin hak sağlayıcı kurumların yetkisi dahilinde olduğu belirtilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın engelli maaşının kesilmesi ve yeniden bağlanması talebi, mevzuat çerçevesinde değerlendirildiğinde hukuka uygun bulunmuş ve başvurunun reddine karar verilmiştir. Bu durum, idarenin uygulamalarının belirlilik ilkesine uygun olarak yürütüldüğünü göstermektedir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/7405-S.23.12044
BAŞVURU NO : 2022/19114
KARAR TARİHİ : 14/06/2023
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 31 inci maddesine istinaden
BAŞVURUNUN KONUSU :
bağlanan emekli maaşına ilişkin iş ve işlemler hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 22/12/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza gönderilmiş olan şikâyet başvurusunda; adı geçen, Muğla Fethiye Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen 22.01.2015 tarihli Özürlü Sağlık Kurulu Raporuna (% 57) istinaden 2015 yılı sonlarına doğru kendisine engelli maaşı bağlandığını, ancak Ocak 2021 yılında tarafına herhangi bir bilgilendirme yapılmadan engelli maaşının kesildiğini, sonrasında SGK tarafından yapılan bir soruşturma kapsamında 2019 yılı öncesinde Muğla Fethiye Devlet Hastanesinden özürlü sağlık kurulu raporu alan herkesin engelli maaşınının kesildiğini, söz konusu kişilerin Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edildiğini, kendisinin de sevk edilen kişiler arasında olduğunu öğrendiğini, idare tarafından sevk edildiği
Hastaneden adına 01.06.2021 tarihli ve % 53 oranında engelli olduğunu belirtir Erişkinler İçin Engellilik
Sağlık Kurulu Raporunun (EESKR) düzenlendiğini, akabinde Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
Hastanesine sevk edildiğini ve bu kez hakkında 29.12.2021 tarihli ve % 27 oranında engelli olduğunu belirtir EESK Raporu düzenlendiğini, ilgili idarelere bahse konu rapor hakkında itirazda bulunduğunu, ancak söz konusu idarelerden herhangi bir cevap alamayınca Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurduğunu, başvurusu üzerine Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edildiğini, anılan Hastane tarafından
18.07.2022 tarihli ve % 54 oranında engelli olduğunu belirtir EESK Raporunun düzenlendiğini, ardından
Denizli Pamukkale Üniversitesi Hastanesine sevk edildiğini, en son kendisi hakkında 05.12.2022 tarihli ve % 50 oranında engelli olduğunu belirtir EESK Raporunun düzenlendiğini, son raporuna istinaden engelli maaşının tekrar bağlanması için ilgili idarelere yeniden müracaatta bulunduğunu, fakat bu defa
Gelir İdaresi Başkanlığı Merkez Sağlık Kurulunca Aydın Devlet Hastanesinden heyet raporu alması gerektiğinin belirtildiğini iddia etmiş olup, engelli maaşının yeniden bağlanması için gereğinin yapılmasını talep etmiştir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvurucu tarafından ilk olarak 06.06.2022 tarihinde Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurulduğu, adı geçen bahse konu başvurusunda; % 53 oranında engelli olmasına istinaden kendisine bağlanan engelli maaşının usulsüz bir şekilde kesildiğini, ardından ilgili idare tarafından Aydın Devlet Hastanesine sevk edildiğini, sevki kabul etmediği için Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesine sevk edildiğini ve anılan Hastane tarafından hakkında 29.12.2021 tarihli ve % 27 oranında engelli olduğunu belirtir rapor düzenlendiğini, durumunun yeniden değerlendirilmesi adına hakem hastaneye sevki için gereğinin yapılmasını talep ettiği, engelli vatandaşlara yönelik her türlü tedbirin alınması devletimizin temel görevleri arasında yer aldığından bahse konu talep ile ilgili olarak gerekli değerlendirmenin yapılabilmesi için başvuru hakkında Muğla İl Sağlık Müdürlüğüne 17.06.2022 tarihli “Gönderme Kararı” verildiği, akabinde adı geçenin kesilen engelli maaşının yeniden bağlanması talebi ile yeniden Kurumumuza başvurduğu anlaşılmıştır.
3. Adı geçenin, yeni başvurusu üzerine Sağlık Bakanlığı ve Gelir İdaresi Başkanlığı ile iletişime geçilmiş olup, konuya ilişkin gerekli tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesi talep edilmiştir. Kurumumuzun talebine istinaden Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün sayılı cevabi yazısında özetle; Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğinin
“Raporların geçerlilik süreleri” başlıklı 11. maddesinin beşinci fıkrasında; “Kurumların ilgili mevzuatları gereğince, gerekçesi belirtilerek yazılı kontrol muayenesi talebinde bulunulması durumunda sağlık kuruluşunca yeniden rapor düzenlenir raporlara itiraz süreci açıklanmıştır.” hükmüne yer verildiğinden hak sağlayan kurumların mevzuatları ile aylık bağlama usulleri kapsamında işlem tesis etmelerinin olağan olduğu, vatandaşların bu kapsamda istenilen kontrol muayenesi amaçlı raporlardan sonra herhangi bir hak kaybına uğramaması için aynı Yönetmeliğin 12. maddesi gereğince itiraz haklarını kullanmalarının da mümkün olduğu, yapılan incelemede ’ın kişisel itiraz hakkını kullandığının anlaşıldığı, Bakanlıklarının engelli sağlık kurulu raporlarının düzenlenmesine esas mevzuatları ve usulleri belirlediği, aynı amaç ile engelli sağlık kurulu vermeye yetkili sağlık hizmet sunucularının da kişilerin ve kurumların talebi üzerine raporun tanzimi ile yetkili olduğu, bu kapsamda başvuranın en son almış olduğu Pamukkale
Üniversitesi Hastanesi erişkinleri çin engellilik sağlık kurulu raporunun da (%50 engel oranı) halen geçerli olduğu, ancak bu raporun kabul edilip edilmeyeceğine dair değerlendirmenin hak sağlayıcı kurumların uhdesinde olduğu hususları belirtilmiştir.
4. Gelir İdaresi Başkanlığının sayılı cevabi yazısı ve eklerinde ise özetle; 4.1. hakkında yapılan dosya incelenmesinde, Muğla Vergi Dairesi Başkanlığının
06.02.2015 tarihli ve sayılı yazısı ekinde Başkanlıklarına gönderilen ve adı geçen hakkında Fethiye
Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen 22.01.2015 tarihli ve sayılı Özürlü Sağlık Kurulu Raporunun
Merkez Sağlık Kurulunca incelendiği ve adı geçenin çalışma gücünü yüzde elli yedi (%57) oranında kaybettiğine karar verilerek durumun 04.03.2015 tarihli ve sayılı yazı ile Muğla Vergi Dairesi
Başkanlığına bildirildiği, 4.2. Engellilikleri nedeniyle 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 31 inci maddesinde öngörülen engellilik indiriminden faydalanmaya hak kazananların, Sosyal Güvenlik Kurumuna da başvurarak vergi indiriminden yararlandıkları gerekçesiyle yaşlılık aylığı talebinde bulunabildikleri, adı geçenin de daha önce vergi indiriminden faydalanmaya hak kazanması nedeniyle kendisine anılan Kurumca emekli maaşı bağlandığı,
4.3. Uygulamaya esas olarak, söz konusu yazı ve raporlar üzerine belirtilen şartları sağlayanların emeklilik işlemlerinin gerçekleştirildiği, emekli olduktan sonra raporlarında kontrol kaydı bulunan veya
Sosyal Güvenlik Kurumu uygulamalarına göre yeniden sağlık kurullarına sevk edilme gereği görülen engelli vatandaşların ise yetkili hastanelere yeni bir rapor almak üzere sevk edildiği ve sayılı eTahsis talimatı uygulaması çerçevesinde alınan raporlardan engellilik derecesi %40’ın altında olanların
Merkez Sağlık Kurulunca değerlendirilmek üzere Başkanlığa iletildiği, Başkanlığın görüşleri ile rapor örneğinin de Kurumun ilgili il ve ilçe teşkilatına gönderildiği, 4.4. Bu kapsamda, Sağlık Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığının 13.07.2020 tarihli ve sayılı yazısı ekinde Başkanlığa (GİB) gönderilen 22.06.2020 tarihli ve sayılı Suç Duyurusu Raporunun incelenmesinden, aralarında ’ın da bulunduğu bazı kişiler hakkında düzenlenen engelli sağlık kurulu raporlarının şüpheli olduğu yönünde tespitlerde bulunulması üzerine Suç Duyurusu
Raporunda bilgileri yer alan kişilerden evvelce Başkanlıkları işlemiyle engellilik indiriminden yararlandırılmasına karar verilmiş olan kişiler hakkında Merkez Sağlık Kurulunca yapılan değerlendirme sonucu en yakın hakem hastaneye sevk edilmelerinin uygun olacağının 22.01.2021 tarihli ve sayılı yazı ile Muğla Vergi Dairesi Başkanlığına bildirildiği, 4.5. Daha sonra, Muğla Vergi Dairesi Başkanlığının 07.10.2021 tarihli ve sayılı yazısı ekinde gönderilen adı geçen kişinin Sosyal Güvenlik Kurumunca sevki üzerine hakkında Muğla Eğitim ve
Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen 01.06.2021 tarihli ve sayılı Erişkinler
İçin Engelli Sağlık Kurulu Raporunun Başkanlığa gönderilmesi üzerine bahse konu raporun Merkez
Sağlık Kurulunca incelenmesi sonucunda 28.09.2021 tarihli Merkez Sağlık Kurulu Kararıyla bu kez
Hakem Hastane statüsündeki Aydın Devlet Hastanesine sevkinin uygun görüldüğünün 26.12.2021 tarihli ve sayılı yazı ile Muğla Vergi Dairesi Başkanlığına bildirildiği, 4.6. Muğla Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 18.02.2022 tarihli ve sayılı yazısında, Fethiye
Devlet Hastanesince usulsüz veya gerçeğe aykırı engelli sağlık kurulu raporu düzenlenmesi ile ilgili olarak Başmüfettiş . tarafından düzenlenen 02.07.2021 tarihli ve sayılı Soruşturma Raporunda, “… Sağlık Bakanlığı Müfettişi tarafından talep edilen muayeneye icabet etmemesi nedeniyle mevcut evrak üzerinden Fethiye Devlet Hastanesinden almış olduğu rapor kapsamındaki hastalıkların yeniden değerlendirilmesi neticesinde … bölümlerinin hastayı muayene etmeden görüş belirtemeyeceği kanaatine vardığı, … Sağlık Bakanlığı Müfettişinin ifade davetine icabet etmediği, … Kontrol muayenesi sonucu 01.06.2021 tarihli rapor temin eden şahıs hakkında Genel Yazı hükümleri doğrultusunda hakem hastane sürecinin başlatılması gerektiği, ….” ifadelerine yer verildiğinden adı geçen kişinin Sosyal Güvenlik Kurumunca hakem hastane statüsündeki Adnan Menderes Üniversitesi
Hastanesine sevki sonucu temin edilen 31.12.2021 tarihli ve sayılı Erişkinler
İçin Engelli Sağlık Kurulu Raporunun (%27) Başkanlığa (GİB) gönderilmesi üzerine, Merkez Sağlık
Kurulu tarafından yapılan istişari mahiyette değerlendirme sonucu adı geçenin çalışma gücünü yüzde yirmi yedi (%27) oranında kaybettiğinin 01.03.2022 tarihli ve sayılı yazı ile Muğla Sosyal
Güvenlik İl Müdürlüğüne bildirildiği, 4.7. Muğla Vergi Dairesi Başkanlığının 15.08.2022 tarihli ve sayılı yazısı ekinde Başkanlığa (GİB) gönderilen adı geçen kişinin dilekçesinde, Kamu Denetçiliği Kurumuna (Ombudsmanlık)
şikayeti sonucu Muğla İl Sağlık Müdürlüğünün sevki üzerine hakkında Muğla Eğitim ve Araştırma
Hastanesi tarafından düzenlenen 19.07.2022 tarihli ve sayılı Erişkinler İçin
Engelli Sağlık Kurulu Raporunun (%54) Merkez Sağlık Kurulunca incelenmesi sonucunda, adı geçenin
Aydın Devlet Hastanesinden alacağı raporun Muğla Vergi Dairesi Başkanlığınca Başkanlıklarına (GİB)
gönderilmesi halinde Merkez Sağlık Kurulunca değerlendirilmesine karar verileceğinin 02.09.2022 tarihli ve sayılı yazı ile Muğla Vergi Dairesi Başkanlığına bildirildiği, 4.8. Ardından, Muğla Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının 17.01.2023 tarihli ve sayılı yazısı ekinde gönderilen, Pamukkale Üniversitesi Hastanesi tarafından düzenlenen 07.12.2022 tarihli ve sayılı Erişkinler İçin Engelli Sağlık Kurulu Raporunun (%50) değerlendirilmesi talebinde bulunulduğu, ancak adı geçenin hakem hastane statüsündeki Adnan Menderes Üniversitesi
Hastanesi tarafından düzenlenen 31.12.2021 tarihli raporunda yer almayan rahatsızlıkların (şeker hastalığı, kolesterol yüksekliği ve astım) daha sonra aldığı Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile
Pamukkale Üniversitesi Hastanesi tarafından düzenlenen raporlarda yer alması nedeniyle tereddüt oluştuğundan adı geçen hakkında Merkez Sağlık Kurulunun 28.09.2021 tarihli kararı ile uygun görülmüş olan hakem hastane statüsündeki Aydın Devlet Hastanesince düzenlenecek raporunun Sosyal Güvenlik
Kurumunca Başkanlığa intikali halinde Merkez Sağlık Kurulunca inceleneceğinin 19.01.2023 tarihli ve sayılı yazı ile Muğla Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne bildirildiği, 4.9. Yukarıda açıklanan tüm hususların, adı geçen hakkında Merkez Sağlık Kurulu değerlendirmelerine dayalı olarak Başkanlıkça (GİB) tesis olunan işlemlerin, adı geçenin engellilik indiriminden faydalandırılmasına ve engellilik indirimi sonrasında tarafına emekli aylığı bağlayan Sosyal Güvenlik
Kurumunca sevk olunduğu hastaneden alınan raporun “istişari mahiyette” Merkez Sağlık Kurulunca değerlendirilmesine ilişkin olduğu, Merkez Sağlık Kurulunca istenen hakem hastane statüsündeki Aydın
Devlet Hastanesince alınacak raporun Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü aracılığıyla Başkanlığa gönderilmesi halinde Merkez Sağlık Kurulu tarafından gerekli değerlendirmenin yapılacağı, Açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
5. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının; 5.1. “Devletin temel amaç ve görevleri” başlıklı 5 inci maddesinde; “Devletin temel amaç ve görevleri, Türk milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktır.”, 5.2. “Kanun önünde eşitlik” başlıklı 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasında; “Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket zorundadırlar.”, 5.3. “Sosyal güvenlik bakımından özel olarak korunması gerekenler” başlıklı 61 inci maddesinde; “… Devlet, sakatların korunmalarını ve toplum hayatına intibaklarını sağlayıcı tedbirleri alır…”, 5.4. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 6. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun;
6.1. “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Kanunun amacı; kamu hizmetlerinin işleyişinde bağımsız ve etkin bir şikâyet mekanizması oluşturmak suretiyle, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve önerilerde bulunmak üzere Kamu Denetçiliği Kurumunu oluşturmaktır.”, 6.2. “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 7. 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanununun “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinin j bendinde; “Makul düzenleme: Engellilerin insan haklarını ve temel özgürlüklerini tam ve diğer bireylerle eşit şekilde kullanmasını veya bunlardan yararlanmasını sağlamak üzere belirli bir durumda ihtiyaç duyulan, ölçüsüz veya aşırı bir yük getirmeyen, gerekli ve uygun değişiklik ve tedbirleri,”, 8. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun “Engellilik indirimi” başlıklı 31 inci maddesinde; “Çalışma gücünün asgarî % 80’ini kaybetmiş bulunan hizmet erbabı birinci derece engelli, asgarî % 60’ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ikinci derece engelli, asgarî % 40’ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ise üçüncü derece engelli sayılır ve aşağıda engelli dereceleri itibariyle belirlenen aylık tutarlar, hizmet erbabının ücretinden indirilir.
Engellilik indirimi; – Birinci derece engelliler için 440.000.000 lira (4.400 TL), – İkinci derece engelliler için 220.000.000 lira (2.600 TL), – Üçüncü derece engelliler için 110.000.000 lira (1.100 TL) dır.
Engellilik derecelerinin tespit şekli ile uygulamaya ilişkin esas ve usuller Maliye, Sağlık ve Çalışma ve
Sosyal Güvenlik bakanlıklarınca bu konuda müştereken hazırlanacak bir yönetmelik ile belirlenir.”, 9. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun; 9.1. “5434 sayılı Kanuna ilişkin geçiş hükümleri” başlıklı 4 üncü geçici maddesinde; “Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak çalışmaya başlamış olup, çalışmaya başlamadan önce ilgili mevzuatına göre alınmış ve en az % 40 oranında engelli olduklarını gösterir sağlık kurulu raporu bulunanlar ile en az % 40 oranında doğuştan engelli olduklarını belgeleyenlerden aylık talep tarihinde bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olanlara; en az 5400 gün uzun vadeli sigorta kolları primi bildirilmiş ya da emekli keseneği ödenmiş olması kaydıyla, istekleri halinde bu madde hükümleri esas alınarak yaşlılık aylığı bağlanır.” 9.2. “Yaşlılık sigortasından sağlanan haklar ve yararlanma şartları” başlıklı 28 inci maddesinin beşinci fıkrasında; “Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmet sunucularının sağlık kurullarınca usûlüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbî belgelerin incelenmesi sonucu, Kurum Sağlık Kurulunca çalışma gücündeki kayıp oranının; a) % 50 ilâ % 59 arasında olduğu anlaşılan sigortalılar, en az 16 yıldan beri sigortalı olmaları ve 4320 gün, b) % 40 ilâ % 49 arasında olduğu anlaşılan sigortalılar, en az
18 yıldan beri sigortalı olmaları ve 4680 gün, malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş
olmak şartıyla ikinci fıkranın (a) bendindeki yaş şartları aranmaksızın yaşlılık aylığına hak kazanırlar.
Bunlar 94 üncü madde hükümlerine göre kontrol muayenesine tâbi tutulabilirler.”, 9.3. “Kontrol muayenesi” başlıklı 94 üncü maddesinde; “Kurum yürütülen soruşturma kapsamıyla sınırlı olmak üzere; .. raporlarında belirtilen rahatsızlıklarının mevcut olup olmadığını, tespit amacıyla kontrol muayenesi ve tetkik yaptırılmasını talep edebilir.”, 10. 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu’nun“Emekli Aylığı Bağlanacak Haller” başlıklı mülga
39 uncu maddesinin birinci fıkrasının j) bendinde; “Göreve girişlerinde, Özürlülere Verilecek Sağlık
Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe uygun olarak alınmış ve raporda sakatlık oranı en az % 40 olanlardan fiili hizmeti 15 yıl olanların istekleri üzerine,”, 9.2. Ek Geçici 22 nci maddesi; “Sakat olup sakatlarla ilgili mevzuattan yararlanmaksızın ve 25/8/1971 tarihli ve 1475 sayılı İş Kanununun 25 inci maddesine göre tescili yapılmaksızın T.C. Emekli Sandığına tabi görevlere giren ve bedensel ve zihinsel yeteneklerindeki eksiklik nedeniyle çalışma güçlerini en az % 40 oranında yitirdiği sağlık kurulu raporu ile belgelenen ve 15 yıl ve daha fazla fiili hizmeti olanlar da 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun
39 uncu maddesine, 13/11/1981 tarih ve 2559 sayılı Kanunla eklenen (j) fıkrası hükmünden
yararlanırlar.”, 11. Sakatlık İndiriminden Yararlanacak Hizmet Erbabının Sakatlık Derecelerinin Tesbit Şekli İle
Uygulanması Hakkında Yönetmeliğin; 11.1. “Sakatlık dereceleri” başlıklı 3 üncü maddesinde; “…Üçüncü Derece Sakatlık: Çalışma gücünün
% 40’ından fazlasını (% 40 dahil % 60’a kadar) kaybetmiş bulunan hizmet erbabı üçüncü derecede sakat sayılır.”, 11.2. “Merkez sağlık kurulunun teşekkülü ve yapacağı işlemler” başlıklı 10 uncu maddesinde; “Merkez Sağlık Kurulu, .. Laboratuvar bulguları, sakatlık bulguları, klinik muayene bulguları ve teşhis ile söz konusu cetvellerde belirtilen ve rapora ilgili sağlık kurulunca yazılan oranlar arasın da çelişki görülmesi halinde Kurul, Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe ekli cetvellerde yer alan sakatlık arızalarına göre çalışma gücü kayıp oranları doğrultusunda re’sen ve nihai olarak karar verir. Kurul, gerek görmesi halinde bu raporu bir daha incelenmek üzere raporu veren hastaneye iade edebilir veya hizmet erbabının çalışma gücü kayıp oranlarının tespiti için yetkili başka bir sağlık kuruluna gönderilmesini isteyebilir. … Kurul, gerekliğinde istişari mahiyette bilgi almak için yetkili sağlık kuruluşundan uzman çağırabilir, yazılı görüş isteyebilir ve istişarı mahiyette görüş verebilir.
Merkez Sağlık Kurulu; ilgili Gelir Müdürlükleri, Vergi Dairesi Müdürlükleri ve Malmüdürlükleri tarafından tereddüte düşüldüğü için gönderilen raporlar ile ihbar ve şikayet mahiyetinde gelen başvurular üzerine yaptırılan inceleme sonucu dosyada oluşan raporlarla … çalışma gücünü hangi oranda kaybettiği hususunda karar verir. Merkez Sağlık Kuruluna gönderilen raporların incelenmesi sırasında Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğin eki cetvellerde yer almayan sakatlıklara ilişkin sakatlık oranlarının tespitinde, Kurulca benzeri sakatlık oranları, fonksiyon kayıpları dikkate alınarak tıbbi ve bilimsel kurallara göre re’sen karar verilir.”, 11.3. “Merkez Sağlık Kurulunca kesin karara bağlanan raporlar üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 11 inci maddesinde; “Maliye Bakanlığı, Merkez Sağlık Kurulu tarafından incelenmiş ve kesin karara bağlanmış olan raporları ilgili Gelir Müdürlüğüne, Vergi Dairesi Müdürlüğüne, veya
Malmüdürlüğüne gönderir. Anılan müdürlükler raporlarda belirlenen derecelere göre hizmet erbabının
Gelir Vergisi Kanununun 31 inci maddesinin (2) numaralı bendinde belirtilen özel indirim miktarlarında sakatlık indiriminden yararlandırılmaları gerektiğini çalıştıkları kurumlara yazıyla bildirir.”, 12. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğünün “Vergi
İndiriminden Yararlanarak Aylık Bağlananlardan Kontrol Muayenesine Sevk Edilenler” konulu yazısında; “…Vergi indirimi hakkını elde etmesi nedeniyle Kurumumuzca bu kapsamda yaşlılık aylığı bağlananların sağlık kurumlarına sevk edilerek, düzenlenen sağlık kurulu raporlarının Gelir İdaresi
Başkanlığı Merkez Sağlık Kuruluna gönderileceği ve sonucuna göre işlem yapılacağı, Bu kapsamda yaşlılık aylığı bağlananlardan; Merkez Sağlık Kurulu tarafından engellilik derecesi tespiti yapılırken kontrol muayene tarihi konulanların, Hastanelerden aldıkları sağlık kurulu raporlarında yer alan klinik muayene bulguları, engellilik bulguları ve teşhislerinin gerçeği yansıtmadığı yönünde Kurumumuza yapılan ihbar veya şikâyetler sonucunda engellilik oranlarıyla ilgili tereddüte düşülenlerin, Kurumumuz denetim elemanlarınca yapılan inceleme ve soruşturmalar sonucunda düzenlenen raporlarda kontrol muayenesine tabi tutulması istenenlerin kontrol muayenesine gönderileceği, …
temin edilen raporların değerlendirilmek üzere Merkez Sağlık Kuruluna gönderileceği, …Usulüne uygun yapılmış ihbar, şikayet veya denetim sonucu kontrol muayenesine tabi tutulması öngörülenlere, kontrol muayenesi nedeniyle sevk edildikleri hastanelerden temin edilen sağlık kurulu raporlarında engellilik oranı; % 40’ın altında belirlenenler ile % 40’ın üstünde belirlenmiş olmakla birlikte, engellilik derecesi tahsis talep tarihi itibariyle aylığahak kazanma koşuluna esas engellilik derecesinin altına düşenlerin raporlarının Merkez Sağlık Kuruluna gönderileceği, anılan Kurulca belirlenecek dereceye göre aylık bağlama işlemlerinin sonuçlandırılacağı, … talimatlandırılmıştır…
Buna göre; …2- Vergi indirim hakkını elde etmeleri nedeniyle taraflarına yaşlılık aylığı bağlananların hastanelerden aldıkları sağlık kurulu raporlarında yer alan klinik muayene bulguları, sakatlık bulguları ve teşhislerinin gerçeği yansıtmadığı yönünde Kurumumuza usulüne uygun yapılan ihbar veya şikâyetler sonucunda engellilik oranlarıyla ilgili tereddüte düşülenlerin, 3- Kurumumuz denetim elemanlarınca yapılan inceleme ve soruşturmalar sonucunda oluşturulan teftiş raporlarında kontrol muayenesine tabi tutulması istenenlerin kontrol nedeniyle gönderildikleri hastanelerden temin edilen sağlık kurulu raporlarında, sağlık kuruluşları tarafından belirlenen engellilik oranları ile daha önce aylık bağlanmasına esas Gelir İdaresi Başkanlığı Merkez Sağlık Kurulu tarafından belirlenen engellilik oranları arasında farklılık olması ve sağlık kuruluşundan en son temin edilen sağlık kurulu raporunda engellilik derecesinin; % 40’ın altına düşmesi halinde, hastanelerden gelen rapor Merkez Sağlık
Kuruluna gönderilmeden, sigortalının anılan Yönetmelik gereğince Sağlık Bakanlığınca belirlenen bir hakem hastaneye Kurumumuzca sevk edilmesi, hakem hastaneden temin edilecek sağlık kurulu raporunda, engellilik derecesinin % 40’ın altında belirlenmiş olması halinde, sigortalının raporları engellilik derecesi belirlenmek üzere Merkez Sağlık Kuruluna gönderilmesi ve Kurul tarafından belirlenecek dereceye göre, % 40’ın üstünde belirlenmiş olması halinde, sigortalının yine Kurumumuzca yetkili hakem hastaneye sevk işleminin yapılması ve hakem hastaneden temin edilen sağlık kurulu raporu
Merkez Sağlık Kuruluna gönderilmeden, raporda belirtilen engellilik derecesi esas alınarak, aylık bağlama işlemlerinin sonuçlandırılması gerekmektedir. Kontrol muayenesi sonucu belirlenen engellilik derecelerine itirazlarda da sigortalılar hakem hastaneye sevk edilerek hakem hastaneden alınan sağlık kurulu raporunda belirlenen engellilik derecesi esas alınarak işlemlerin sonuçlandırılması gerekmektedir…”, Düzenlemelerine yer verilmiştir.
Be
IV. KAMU DENETÇİSİ SN. CELİLE ÖZLEM TUNÇAK’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
13. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Ret
Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 14. Bahse konu şikâyet başvurusunda özetle; adı geçen, Muğla Fethiye Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen 22.01.2015 tarihli Özürlü Sağlık Kurulu Raporuna (% 57) istinaden 2015 yılı sonlarına doğru kendisine engelli maaşı bağlandığını, ancak Ocak 2021 yılında tarafına herhangi bir bilgilendirme yapılmadan engelli maaşının kesildiğini, sonrasında SGK tarafından yapılan bir soruşturma kapsamında
2019 yılı öncesinde Muğla Fethiye Devlet Hastanesinden özürlü sağlık kurulu raporu alan herkesin
engelli maaşınının kesildiğini, söz konusu kişilerin Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edildiğini, kendisinin de sevk edilen kişiler arasında olduğunu öğrendiğini, idare tarafından sevk edildiği
Hastaneden adına 01.06.2021 tarihli ve % 53 oranında engelli olduğunu belirtir Erişkinler İçin Engellilik
Sağlık Kurul Raporunun (EESKR) düzenlendiğini, akabinde Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
Hastanesine sevk edildiğini ve bu kez hakkında 29.12.2021 tarihli ve % 27 oranında engelli olduğunu belirtir EESK Raporu düzenlendiğini, ilgili idarelere bahse konu rapor hakkında itirazda bulunduğunu, ancak söz konusu idarelerden herhangi bir cevap alamayınca Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurduğunu, başvurusu üzerine Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edildiğini, anılan Hastane tarafından
18.07.2022 tarihli ve % 54 oranında engelli olduğunu belirtir EESK Raporunun düzenlendiğini, ardından
Denizli Pamukkale Üniversitesi Hastanesine sevk edildiğini, en son kendisi hakkında 05.12.2022 tarihli ve % 50 oranında engelli olduğunu belirtir EESK Raporunun düzenlendiğini, son raporuna istinaden engelli maaşının tekrar bağlanması için ilgili idarelere yeniden müracaatta bulunduğunu, fakat bu defa
Gelir İdaresi Başkanlığı Merkez Sağlık Kurulunca Aydın Devlet Hastanesinden heyet raporu alması gerektiğinin belirtildiğini iddia etmiş olup, engelli maaşının yeniden bağlanması için gereğinin yapılmasını talep etmiştir.
15. Bilindiği üzere, Anayasa’nın 2. maddesinde yer alan hukuk devletinin temel ilkelerinden biri de
“belirlilik”tir. Anayasa Mahkemesinin 17/04/2008 tarih ve 2005/5 Esas, 2008/93 Karar sayılı ilamında da açıkça vurgulanan belirlilik ilkesine göre, yasal düzenlemelerin hem kişiler hem de idare yönünden herhangi bir duraksamaya ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olması, ayrıca kamu otoritelerinin keyfi uygulamalarına karşı koruyucu önlem içermesi gereklidir. Belirlilik ilkesi, hukuksal güvenlikle bağlantılı olup, bireyler belirli bir kesinlik içinde, hangi somut eylem ve olguya hangi hukuksal yaptırımın veya sonucun bağlandığını, bunların idareye hangi şekilde müdahale yetkisi verdiğini bilmelidir. Ancak bu durumda kişiler kendisine düşen yükümlülükleri öngörebilir ve davranışlarını ayarlayabilir. Hukuk güvenliği, normların öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmesini, devletin de yasal düzenlemelerde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılmaktadır.
16. Somut başvuruya konu engellilik indirimi, çalışma gücü kayıp oranı asgari % 40 ve üzerinde olanların ücret ve/veya kazançlarında, girecekleri derecelere göre belirlenen miktarda indirimin uygulanmasıdır.
Engellilik bulgularına göre girecekleri derecelere esas oranlar; çalışma gücünün asgari % 80’ini kaybetmiş
bulunanlar birinci derece engelli, asgari % 60’ını kaybetmiş bulunanlar ikinci derece engelli, asgari % 40’ını kaybetmiş bulunanlar ise üçüncü derece engelli olarak belirlenmektedir. Çalışma gücü kayıp oranı ve derecesi Maliye Bakanlığınca tespit edilmekte, söz konusu raporların incelenmesi ve derecelerinin belirlenmesi ise Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı Merkez Sağlık Kurulunca yapılmaktadır.
17. Bununla birlikte, düzenlenen sağlık kurulu raporları üzerine engelli vatandaşlardan Sosyal Güvenlik
Kurumu mevzuatında belirtilen şartları sağlayanlar Sosyal Güvenlik Kurumunun il ve ilçe teşkilatına emeklilik için başvurmakta ve durumlarına göre emeklilik işlemleri gerçekleştirilmektedir. Emekli olduktan sonra raporlarında kontrol kaydı bulunan veya Sosyal Güvenlik Kurumu uygulamalarına göre yeniden sağlık kurullarına sevk edilme gereği görülen engelli vatandaşlar ise yetkili hastanelere yeni bir rapor almak üzere sevk edilmekte ve Sosyal Güvenlik Kurumunun 2014-11 sayılı e-Tahsis talimatı uygulaması çerçevesinde alınan raporlardan engellilik derecesi %40’ın altında olanlar Merkez Sağlık
Kurulunca değerlendirilmek üzere Gelir İdaresi Başkanlığına gönderilmekte, ardından Merkez Sağlık
Kurulunca değerlendirilen raporlara istinaden “istişari” mahiyetteki Başkanlık görüşleri ile sağlık kurulu rapor örnekleri de Kurumun ilgili il ve ilçe teşkilatına gönderilmektedir. Ayrıca, ilgili mevzuat hükümlerinde engellilik indiriminden yararlanacak hizmet erbabının engellilik derecelerinin tespit şekli, indirimin ne şekilde uygulanacağı ve indirimden yararlanarak aylık bağlananlardan kimlerin kontrol muayenesine sevk edilmesi gerektiği ile sonrasında yapılması gereken işlemlere ayrıntılı bir şekilde yer verilmektedir.
18. Bu kapsamda, somut başvuru ile ilgili olarak yapılan ön inceleme neticesinde; adı geçenin ilk olarak
06.06.2022 tarihinde Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurduğu, adı geçenin başvurusunda, engelli
maaşının kendisine bilgi verilmeden kesildiğini, akabinde ilgili idare tarafından sevk edildiği Aydın
Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi tarafından hakkında 29.12.2021 tarihli ve % 27 oranında engelli olduğunun belirtildiği Engelli Sağlık Raporunun düzenlendiğini, bu sebeple durumunun yeniden değerlendirilmesi adına hakem hastaneye sevki için gereğinin yapılmasını talep ettiği, engelli vatandaşlara yönelik her türlü tedbirin alınması devletimizin temel görevleri arasında yer aldığından bahse konu talep ile ilgili olarak gerekli değerlendirmenin yapılabilmesi için başvuru hakkında
“Gönderme Kararı” verildiği, akabinde adı geçenin kesilen engelli maaşının yeniden bağlanması talebi ile yeniden Kurumumuza başvurduğu anlaşılmıştır.
19. Adı geçenin, yeni başvurusu üzerine Sağlık Bakanlığı ve Gelir İdaresi Başkanlığı ile iletişime geçilmiş olup, başvuruya ilişkin gerekli tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesi talep edilmiştir.
Kurumumuzun talebine istinaden Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün cevabi yazısında özetle; Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğinin 11. maddesinde yer alan hüküm gereğince hak sağlayan kurumların mevzuatları ile aylık bağlama usulleri kapsamında işlem tesis etmelerinin olağan olduğu, yine vatandaşların bu kapsamda istenilen kontrol muayenesi amaçlı raporlardan sonra herhangi bir hak kaybına uğramaması için anılan Yönetmeliğin 12. maddesi gereğince itiraz haklarını kullanmalarının da mümkün olduğu, yapılan incelemede de ’ın kişisel itiraz hakkını kullandığının anlaşıldığı, başvuranın en son Pamukkale Üniversitesi Hastanesinden almış olduğu EESK Raporunun (%50) halen geçerli olduğu, ancak bu raporun kabul edilip edilmeyeceğine dair değerlendirmenin hak sağlayıcı kurumların uhdesinde olduğu belirtilmiştir.
20. Gelir İdaresi Başkanlığının cevabi yazısı ve eklerinde ise özetle; 20.1. Başvurucu hakkında yapılan dosya incelenmesinde, Muğla Vergi Dairesinin
06.02.2015 tarihli yazısı ekinde Gelir İdaresi Başkanlığına (GİB) gönderilen ve adı geçen hakkında
Fethiye Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen 22.01.2015 tarihli Özürlü Sağlık Kurulu Raporunun
Merkez Sağlık Kurulunca incelendiği ve adı geçenin çalışma gücünü yüzde elli yedi (%57) oranında kaybettiğine karar verilerek durumun 04.03.2015 tarihli yazı ile Muğla Vergi Dairesine bildirildiği, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 31 inci maddesi gereğince adı geçenin daha önce vergi indiriminden faydalanmaya hak kazanması nedeniyle kendisine anılan Kurumca emekli maaşının bağlandığı, 20.2. Ancak, Sağlık Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığının 13.07.2020 tarihli yazısı ekinde Başkanlığa (GİB) gönderilen 22.06.2020 tarihli Suç Duyurusu Raporunun incelenmesinden, aralarında
’ın da bulunduğu bazı kişiler hakkında düzenlenen engelli sağlık kurulu raporlarının şüpheli olduğu yönünde tespitlerde bulunulması üzerine Suç Duyurusu Raporunda bilgileri yer alan kişilerden evvelce Başkanlıklarınca (GİB) engellilik indiriminden yararlandırılmasına karar verilmiş olan kişiler hakkında Merkez Sağlık Kurulunca yapılan değerlendirme sonucu en yakın hakem hastaneye sevk edilmelerinin uygun olacağının 22.01.2021 tarihli yazı ile Muğla Vergi Dairesi Başkanlığına bildirildiği, 20.3. Daha sonra, Muğla Vergi Dairesinin 07.10.2021 tarihli yazısı ile adı geçenin Sosyal Güvenlik
Kurumunca sevki üzerine hakkında Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen
01.06.2021 tarihli Erişkinler İçin Engelli Sağlık Kurulu Raporunun (EESKR) Başkanlığa (GİB)
gönderildiği, bahse konu raporun Merkez Sağlık Kurulunca incelendiği ve 28.09.2021 tarihli Kurul
Kararıyla bu kez adı geçenin Hakem Hastane statüsündeki Aydın Devlet Hastanesine sevkinin uygun görüldüğünün 26.12.2021 tarihli yazı ile Muğla Vergi Dairesine bildirildiği, 20.4. Akabinde, Muğla Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 18.02.2022 tarihli yazısında ise, Fethiye Devlet
Hastanesince usulsüz veya gerçeğe aykırı engelli sağlık kurulu raporu düzenlenmesi ile ilgili olarak
Başmüfettiş tarafından düzenlenen 02.07.2021 tarihli Soruşturma Raporunda, “… Sağlık
Bakanlığı Müfettişi tarafından talep edilen muayeneye icabet etmemesi nedeniyle mevcut evrak üzerinden Fethiye Devlet Hastanesinden almış olduğu rapor kapsamındaki hastalıkların yeniden değerlendirilmesi neticesinde … bölümlerinin hastayı muayene etmeden görüş belirtemeyeceği kanaatine vardığı, … Sağlık Bakanlığı Müfettişinin ifade davetine icabet etmediği, … Kontrol muayenesi sonucu 01.06.2021 tarihli rapor temin eden şahıs hakkında Genel Yazı hükümleri doğrultusunda hakem hastane sürecinin başlatılması gerektiği, ….” ifadelerine yer verildiğinden adı geçen kişinin Sosyal Güvenlik Kurumunca hakem hastane statüsündeki Adnan Menderes Üniversitesi
Hastanesine sevk edildiği ve temin edilen 31.12.2021 tarihli EESK Raporun (%27) Başkanlığa gönderilmesi üzerine Merkez Sağlık Kurulu tarafından yapılan istişari mahiyette değerlendirme sonucunda adı geçenin çalışma gücünü yüzde yirmi yedi (%27) oranında kaybettiğinin 01.03.2022 tarihli yazı ile Muğla Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne bildirildiği, 20.5. Ardından, adı geçenin Kamu Denetçiliği Kurumuna (Ombudsmanlık) şikayeti sonucu Muğla İl
Sağlık Müdürlüğünün sevki üzerine kişi hakkında Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen 19.07.2022 tarihli EESK Raporunun (%54), Muğla Vergi Dairesi Başkanlığının 15.08.2022 tarihli yazısı ekinde Başkanlığa (GİB) gönderildiği, bahse konu raporun Merkez Sağlık Kurulunca incelenmesi sonucunda, adı geçenin Aydın Devlet Hastanesinden alacağı EESK Raporunun Muğla Vergi
Dairesince, Başkanlığa (GİB) gönderilmesi halinde Merkez Sağlık Kurulunca değerlendirilmesine karar verileceğinin 02.09.2022 tarihli yazı ile Muğla Vergi Dairesine bildirildiği, 20.6. Ancak, bu defa Muğla Sosyal Güvenlik Kurumunun 17.01.2023 tarihli yazı ekinde gönderilen, Pamukkale Üniversitesi Hastanesi tarafından düzenlenen 07.12.2022 tarihli EESK Raporunun (%50)
değerlendirilmesi talebinde bulunulduğu, ancak adı geçenin hakem hastane statüsündeki Adnan
Menderes Üniversitesi Hastanesi tarafından düzenlenen 31.12.2021 tarihli raporunda yer almayan rahatsızlıkların (şeker hastalığı, kolesterol yüksekliği ve astım) daha sonra aldığı Muğla Eğitim ve
Araştırma Hastanesi ile Pamukkale Üniversitesi Hastanesi tarafından düzenlenen raporlarda yer alması nedeniyle tereddüt oluştuğu, bu sebeple adı geçen hakkında Merkez Sağlık Kurulunun
28.09.2021 tarihli kararı ile uygun görülmüş olan hakem hastane statüsündeki Aydın Devlet Hastanesince
düzenlenecek raporun Sosyal Güvenlik Kurumunca, Başkanlığa (GİB) intikali halinde Merkez Sağlık
Kurulunca inceleneceğinin 19.01.2023 tarihli yazı ile Muğla Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne bildirildiği, 20.7. Açıklanan tüm hususların, adı geçen hakkında Merkez Sağlık Kurulu değerlendirmelerine dayalı olarak Gelir İdaresi Başkanlığınca tesis olunan işlemlerin, şahsın engellilik indiriminden faydalandırılmasına ve engellilik indirimi sonrasında tarafına emekli aylığı bağlayan Sosyal Güvenlik
Kurumunca sevk olunduğu hastaneden alınan raporun “istişari mahiyette” Merkez Sağlık Kurulunca değerlendirilmesine ilişkin olduğu, Merkez Sağlık Kurulunca istenen hakem hastane statüsündeki Aydın
Devlet Hastanesince düzenlenecek raporun Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü aracılığıyla Başkanlığa gönderilmesi halinde Merkez Sağlık Kurulu tarafından gerekli değerlendirmenin yapılacağı, Açıklamalarına yer verilmiştir.
21. Bu itibarla, her ne kadar adı geçen, engelli maaşının usulsüz bir şekilde ve kendisine bilgilendirme yapılmadan kesildiğini iddia etmiş ise de, ilgili mevzuat hükümleri ile yukarıda yer alan tüm açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde; Kurumların gerekçesini belirterek yazılı kontrol muayenesi talebinde bulunması durumunda sağlık kuruluşunca yeniden rapor düzenlenmesinin olağan bir süreç olduğu, söz konusu raporun kabul edilip edilmeyeceğine dair değerlendirmenin de hak sağlayıcı kurumların uhdesinde bulunduğu, somut başvuru ile ilgili olarak yapılan inceleme neticesinde, 2020 yılında aralarında başvurucu ’ın da bulunduğu bazı kişiler hakkında düzenlenen engelli sağlık kurulu raporlarının şüpheli olduğu yönünde tespitlerde bulunulması üzerine yapılan suç duyurusu ile 2021 yılında Fethiye Devlet Hastanesince usulsüz veya gerçeğe aykırı şekilde engelli sağlık kurulu raporları düzenlendiği iddiaları üzerine yürütülen idari soruşturmalar sonrasında başvurucu hakkında düzenlenen engelli sağlık kurulu raporlarında yer alan engellilik oranları ile teşhis konulan hastalıkların da birbirini teyit etmediğinin anlaşıldığı, bu haliyle idare tarafında oluşan tereddütlerin giderilmesini teminen hak sağlayıcı kurum olan Gelir İdaresi Başkanlığı Merkez Sağlık Kurulu tarafından hakem hastane olarak bildirilen Aydın Devlet Hastanesince adı geçen hakkında yeniden rapor düzenlenmesinin talep edilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 22. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak
Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde kanunlara uygunluk, makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı görülmüştür.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
23. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, yetkili ve görevli İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın, BAŞVURUCU ile GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi