|
ÖZET: Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın engelli statüsüne dayanarak yer değiştirme talebinin reddedilmesine ilişkin iddialarını değerlendirmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 72. maddesi, engelli memurların yer değiştirme taleplerinin karşılanması için düzenlemeler öngörmekte, Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin Ek 3. maddesi ise en az yüzde kırk engelli raporu olan memurların bu taleplerinin, kısıtlayıcı hükümlere tabi olmaksızın karşılanabileceğini belirtmektedir.
Ancak, başvuranın kendi isteğiyle atandığı birimde zorunlu hizmet süresini henüz tamamlamadığı ve bu nedenle yer değiştirme talebinin karşılanamayacağı sonucuna varılmıştır. Başvuranın, görevde yükselme sınavına girerken mevcut durumu ve ailevi koşullarını dikkate alması gerektiği, zorunlu hizmet süresinin tamamlanmasının ardından talebinin yeniden değerlendirilebileceği belirtilmiştir. Bu bağlamda, başvurunun reddi yönünde karar verilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/65110-S.20.70654
BAŞVURU NO : 2020/2948
KARAR TARİHİ : 17/07/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Aile birliği mazeretine ve engelli personel olmasına binaen
Nizip Tapu Müdürlüğüne Tapu Müdürü olarak atanma taleplidir.
BAŞVURU TARİHİ : 12/02/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran özetle; 11.11.2017 tarihinde yapılan görevde yükselme sınavını kazanarak
27.08.2018 tarihinden bu yana … Tapu Müdürlüğünde Tapu Müdürü olarak görev yaptığını, %
… engel oranıyla engelli personel olarak çalıştığını, eşi ve dört çocuğunun memleketi olan
Gaziantep ili … ilçesinde ikamet ettiklerini, çocuklarının eğitim durumu nedeniyle evini …’ye taşıyamadığını, …’de engelinden dolayı gerek barınma sorunu gerek ailesinden uzak olması bir yana bazı özel ruhsal zorluklar yaşadığını, tayin talebinin; Görevde Yükselme ve Unvan
Değişikliği Sınavı sonucu … Tapu Müdürlüğüne atandığından, bulunduğu birimde zorunlu çalışma süresini doldurmadığı gerekçesiyle uygun görülmediğini, ancak hâlihazırda atandığı birimde en az 2 yıl fiilen görev yapmadan isteğe ve mazerete bağlı atamasının yapılamayacağı yönünde bir düzenleme bulunmadığını, engellilere yönelik düzenlemeler dikkate alındığında yer değişikliği talebinin belirtilen gerekçeyle karşılanmamasının hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek aile birliği mazeretine ve % … engelli personel olmasına binaen halen açık bulunan … Tapu Müdürlüğüne Tapu Müdürü olarak atamasının yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 28.02.2020 tarihli ve … sayılı bilgi ve belge talebine istinaden Çevre ve
Şehircilik Bakanlığı Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Personel Dairesi Başkanlığı tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 16.03.2020 tarihli ve … sayılı yazıda özetle;
2.1) Adı geçen personelin … Tapu Müdürlüğünde Tapu Sicil Müdür Yardımcısı unvanıyla
görev yapmaktayken görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavı sonucunda 11.07.2018 tarihli Makam Oluru ile kendi tercihi ve talebi doğrultusunda … Tapu Müdürlüğüne Tapu
Müdürü unvanında atanarak 27.08.2018 tarihinde … Tapu Müdürlüğünde görevine başladığı, Kurum emrine ilk açıktan atamasının ortopedik %… – %… (3. derece) engeli nedeniyle yapıldığı,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
2.2) Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin Ek 3
üncü maddesinde, söz konusu madde kapsamındaki taleplerin anılan Yönetmelikte yer alan kısıtlayıcı hükümlere tabi olmaksızın kurumların kadro imkânları ve teşkilat yapıları dikkate alınarak karşılanacağının düzenlendiği, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Personeli Atama ve Yer Değiştirme Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin 15 inci maddesinde hizmet bölgelerinde zorunlu çalışma yükümlülüğü ve fiili hizmet sürelerinin düzenlendiği, buna göre Şırnak ili …
ilçesinin 6 ncı hizmet bölgesinde zorunlu hizmet süresinin 2 (iki) yıl olarak belirlendiği,
2.3) Adı geçenin … Tapu Müdürlüğüne kendi tercihi ve talebi doğrultusunda atanmış olması ve
anılan Müdürlükte hizmetine ihtiyaç duyulması nedeniyle başka bir birime atanma imkânının bulunmadığı, zorunlu hizmet süresini tamamlamasına müteakip talepte bulunulması halinde, kadro imkânları ile hizmet ihtiyacı göz önünde bulundurularak Genel Müdürlük tarafından belirlenen ve olması gereken kadro sayıları da dikkate alınmak suretiyle talebin yeniden değerlendirilebileceği belirtilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma
hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu
Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci
maddesinin birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Yer değiştirme suretiyle atanma” başlıklı 72
nci maddesinde “…İlgili mevzuatı uyarınca verilecek rapora göre kendisi, eşi veya birinci derece kan hısımlığı bulunan bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri engelli olan memurların engellilik durumundan kaynaklanan yer değiştirme taleplerinin karşılanması için düzenlemeler yapılır…”,
6) Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin;
6.1) “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde “Bu Yönetmelik; 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun 2 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 2 nci maddesi ve aynı Kanunun
2670 sayılı Kanunla değişik 72 nci maddesine dayanılarak, Devlet Memurlarının aynı kurum
içinde yer değiştirme suretiyle atanmalarını sağlamak amacıyla düzenlenmiştir.”,
6.2) “Aile Birliği Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 14 üncü maddesinde (Değişik:
30/6/2014-2014/6578 K.) “Aile birliği mazeretine dayanarak yer değişikliği memurun; a) Kamu personeli olan eşinin, kurum içi yer değiştirme suretiyle atanma imkânının olmaması veya mevzuatı uyarınca eşin zorunlu yer değiştirmeye tabi tutulan bir görevde bulunması durumunda bu kapsamdaki eşin bulunduğu yere,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
b) Eşlerin her ikisinin de aynı kurumda çalışıyor olması halinde, kurumun daha fazla hizmet ihtiyacı duyduğu yere, c) Eşlerin farklı kurumda çalışıyor olması halinde kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanmak suretiyle her iki kurumun da öncelikli hizmet ihtiyacının bulunduğu yere, d) Kamu personeli olmayan eşinin, talep edilen yerde başvuru tarihi itibarıyla son iki yıl içinde
360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle kendi adına veya bir hizmet akdi ile işverene
bağlı olarak çalışmış ve halen çalışıyor olması halinde bu durumda olan eşin bulunduğu yere, e) Milletvekili, belediye başkanı, muhtar veya noter olan eşlerinin bulunduğu yere, atanması suretiyle yapılabilir…”,
6.3) Ek 3 üncü maddesinde “İlgili mevzuatına göre alınan sağlık kurulu raporunda en az
yüzde kırk oranında engelli olduğu belirtilen memurlar ile ağır engelli raporlu eşi veya bakmakla yükümlü olduğu birinci derece kan hısımları bulunan memurlar engellilik durumundan kaynaklanan gerekçelere dayalı olarak yer değiştirme talebinde bulunabilir. Bu kapsamdaki talepler bu Yönetmelikte yer alan kısıtlayıcı hükümlere tabi olmaksızın kurumların kadro imkanları ve teşkilat yapıları dikkate alınarak karşılanır ve bu haktan bir defadan fazla yararlanılmaz.(Danıştay İkinci Dairesinin 21/3/2018 tarihli ve E.: 2016/9697, K.: 2018/1891 sayılı Kararı ile, bu maddede yer alan “bir defadan fazla” ibaresi iptal edilmiştir.),
7) Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Personeli Atama ve Yer Değiştirme Esaslarına
İlişkin Yönetmeliğin;
7.1) “Mazerete bağlı atama” başlıklı 12 nci maddesi birinci fıkrasında (Başlığı ile Birlikte
Değişik:RG-1/3/2019-30701) “Sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerine bağlı yer değişikliği talepleri Genel Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirilir…”,
7.2) “Hizmet birimlerinin bölgelere ayrılması” başlıklı 14 üncü maddesinde “(1)
Türkiye’nin sosyal, kültürel, ulaşım, coğrafi ve ekonomik şartları ile hizmet gerekleri dikkate alınmak suretiyle iller, merkez ilçeler ile diğer ilçeler altı hizmet bölgesine ayrılmıştır.
(2) İl merkezlerinin hizmet bölgeleri ek-1’de belirtilmiştir. İlçelerin hangi hizmet bölgesinin kapsamına girdiği Genel Müdürlüğün teklifi üzerine, Bakan onayı ile belirlenir. İlçelerin hizmet bölgeleri, gelişen ve değişen ekonomik, sosyal ve demografik durumlara göre en az iki yılda bir
Genel Müdürlüğün teklifi üzerine Bakan onayı ile değiştirilebilir.
(3) Taşra hizmet birimlerinde; Bölge Müdürü, Bölge Müdür Yardımcısı, Şube Müdürü, Tapu
Müdürü, Kadastro Müdürü, Tapu Sicil Müdür Yardımcısı unvanlarında görev yapan personelin yer değiştirme suretiyle atanmasında belirlenen bu hizmet bölgeleri esas alınır.”,
7.3) “Hizmet bölgelerinde zorunlu çalışma yükümlülüğü ve fiili hizmet süresi” başlıklı 15
inci maddesi birinci ve sekizinci fıkralarında “(1) Bu Yönetmelikteki özel hallere ilişkin istisnai hükümler hariç olmak üzere; 14 üncü maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen personelin fiili hizmet süresi; a) 6 ncı bölgede iki yıl, b) 5 inci bölgede iki yıl, c) 4 üncü bölgede üç yıl, ç) 3 üncü bölgede dört yıl, d) 2 nci bölgede beş yıl, e) 1 inci bölgede beş yıldır.
Ancak, bir üst hizmet bölgesinde kadro bulunmaması veya hizmet bölgelerine eleman temininde güçlük çekilmesi hallerinde Genel Müdürlük onayı ile bu süreler uzatılabilir…
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
(8) Bu Yönetmelikte belirtilen istisnalar dışında, hizmet bölgesindeki zorunlu çalışma süresini tamamlayan personelin atanması, zorunlu çalışma süresini tamamladığı tarihi takip eden ilk atama dönemi içinde gerçekleştirilir.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
8) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, başvurunun reddi
yönünde hazırlanan Ret Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9) Başvuran, aile birliği mazeretine ve engelli personel olmasına binaen halen açık bulunan …
Tapu Müdürlüğüne atamasının yapılmasını talep etmektedir (§1).
10) 657 sayılı Kanunun 72 nci maddesinde (§5); ilgili mevzuat uyarınca verilecek rapora göre
kendisi engelli olan memurların engellilik durumundan kaynaklanan yer değiştirme taleplerinin karşılanması için düzenlemeler yapılacağı öngörülmüş, bu doğrultuda, Devlet Memurlarının
Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin Ek 3 üncü maddesinde (§6.3); ilgili mevzuatına göre alınan sağlık kurulu raporunda en az yüzde kırk oranında engelli olduğu belirtilen memurların, engellilik durumundan kaynaklanan gerekçelere dayalı olarak yer değiştirme talebinde bulunabileceği ve bu kapsamdaki taleplerin söz konusu Yönetmelikte yer alan kısıtlayıcı hükümlere tabi olmaksızın kurumların kadro imkânları ve teşkilat yapıları dikkate alınarak karşılanacağı düzenlenmiştir. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle
Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanan Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü
Personeli Atama ve Yer Değiştirme Esaslarına İlişkin Yönetmelikte (§7); Türkiye’nin altı hizmet bölgesine ayrıldığı, Tapu Müdürünün yer değiştirme suretiyle atanmasında belirlenen bu hizmet bölgelerinin esas alınacağı, hizmet bölgesindeki zorunlu çalışma süresini tamamlayan personelin atanmasının, zorunlu çalışma süresini tamamladığı tarihi takip eden ilk atama dönemi içinde gerçekleştirileceği düzenlemelerine yer verilmiştir.
11) Dosya kapsamından; başvuranın görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavı sonucunda
kendi tercihi ve talebi doğrultusunda … Tapu Müdürlüğüne Tapu Müdürü unvanında atanarak
27.08.2018 tarihinde görevine başladığı, 22.09.2016 tarihli %… engel oranında sürekli Engelli
Sağlık Kurulu Raporu bulunduğu ve Şırnak ili … ilçesinin 6 ncı hizmet bölgesinde olduğu, zorunlu hizmet süresinin ise 2 (iki) yıl olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
12) Ayrıca; başvuran tarafından eş ve çocuklarının …’te ikamet ettiği ve çocuklarının eğitim
durumu nedeniyle evini …’ye taşıyamadığı belirtilmiş olup Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü
Personeli Atama ve Yer Değiştirme Esaslarına İlişkin Yönetmelik eki “İL MERKEZLERİNİN
HİZMET BÖLGELERİ” başlıklı EK-1 tablodan Şırnak İlinin altıncı bölgede yer aldığı ve zorunlu çalışma yükümlülüğünün iki yıl olduğu, … Tapu Müdürlüğünün norm kadro durumunu gösterir tablodan ise Tapu Müdürü unvanına ilişkin boş kadro bulunduğu görülmüştür.
13) Somut olayda; başvuranın … Tapu Müdürlüğünde Tapu Sicil Müdür Yardımcısı olarak
görev yapmaktayken görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavı sonucunda 11.07.2018
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
tarihinde … Tapu Müdürlüğüne Tapu Müdürü unvanında atandığı, Devlet Memurlarının Yer
Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 14 üncü maddesi (§7.2) kapsamında değerlendirilmek üzere başvuranın eşinin çalışma durumuna dair dosyaya herhangi bir veri sunulmadığı, başvuranın görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavına kendi isteğiyle ve ailesinin şartlarını bilerek girdiği, kendi tercihi ve talebi doğrultusunda atamasının yapıldığı dikkate alındığında başvuranın görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavına girerken hâlihazırda oluşan durumu ve iki yıl içinde çocuklarının eğitim durumu şartlarını öngörmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
14) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın kendi isteğiyle görevde
yükselme ve unvan değişikliği sınavına girerek tercihi sonrası … İlçesine Tapu Müdürü olarak atandığı, söz konusu sınava girerken hizmet bölgelerindeki zorunlu çalışma yükümlülüğü ile kendisine ve ailesine dair ilgili sürede oluşacak şartları dikkate alması gerektiği, hizmet bölgesindeki zorunlu çalışma süresini henüz tamamlamamış olduğu, zorunlu hizmet süresini tamamlaması sonrası talep edilmesi durumunda Genel Müdürlük tarafından kadro sayıları da dikkate alınarak talebin yeniden değerlendirilebileceğinin idare tarafından belirtilmiş olduğu hususları göz önünde bulundurarak başvurunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15) İyi yönetim ilkelerine 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında
Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, ancak idarenin başvurana verdiği cevapta hangi sürede ve hangi mercie başvurulabileceği gösterilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uyulmadığı tespitiyle İdarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının
başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Gaziantep İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE,
Kararın BAŞVURAN ile TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.