Sayıştay, KİK, Yargıtay ve Danıştay Kararları, Bakanlık Görüşleri

ÖZET: Başvuran, 10 Mayıs Engelliler Haftası nedeniyle idari izinli olduğunu belirterek, Adana Şehir Hastanesi tarafından bu günlerde yapılan kesintilerin geri ödenmesini talep etmiştir. Başvurusunda, 2002/58 sayılı genelgeye dayanarak, engelli personelin bu tarihlerde idari izinli sayıldığını ve diğer resmi tatil günlerinde kesinti yapılmadığını vurgulamıştır. Adana Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü ise, yapılan kesintilerin mevzuat gereği olduğunu, engelliler haftasında idari izinlerin ek ödeme kapsamına girmediğini ifade etmiştir.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını ve idarenin açıklamalarını değerlendirerek, 2002/58 sayılı genelge uyarınca engelli personelin idari izinli sayılmasının ve bu günlerin çalışılmış gün olarak kabul edilmesi gerektiğine karar vermiştir. İdarenin, başvuranın izinli olduğu günleri çalışılmamış gün olarak değerlendirmesi, mevzuata aykırı bulunmuştur. Bu nedenle, yapılan kesintilerin geri ödenmesi yönünde Adana İl Sağlık Müdürlüğü’ne tavsiyede bulunulmuştur.

Sonuç olarak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın haklarının korunması ve eşitlik ilkesinin sağlanması adına, idari izinli günlerdeki kesintilerin geri ödenmesi gerektiğini belirtmiştir. İdarenin bu tavsiyeye uyması için 30 gün içinde gerekli işlemleri yapması gerekmektedir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2024/270-S.24.438

BAŞVURU NO : 2023/10761

KARAR TARİHİ : 10.01.2024

TAVSİYE KARARI ,TCKN:

BAŞVURUYA KONU İDARE : ADANA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ

Engelliler haftası sebebiyle idari izinli bulunduğu günlerde tarafından

BAŞVURUNUN KONUSU :

yapılan kesintinin geri ödenmesi talebine ilişkindir.

BAŞVURU TARİHİ : 20.07.2023

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran; 10 Mayıs Engelliler Haftasında engelli olduğundan dolayı 2002/58 sayılı genelgeye istinaden idari izinli olduğunu, bahse konu genelgede idarenin inisiyatifinde olan bir durumun söz konusu olmadığını, Adana Şehir Hastanesi idaresinin bu izni kullanan personelin ödemelerinden kesinti yaptığını, 23 Nisan, 19 Mayıs veya bayram tatili gibi durumlarda da idari izinli sayılmalarına rağmen bu durumlarda herhangi bir kesinti olmadığını, Adana Şehir Hastanesi

Başhekimliğinin 3 Aralık ve 10 Mayıs Engelliler Haftasında izin kullanmaları için baskı yaptığını,

12.08.2022 tarihli ve 31921 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme

Yönetmeliğinin 5’inci maddesinde “Resmi tatil günleri, idari ve nöbet izinleri, … çalışılmış gün olarak kabul edilir.” hükmünün yer aldığını belirterek idari izinli olduğu günlerin sisteme çalışılmayan gün olarak girilmesi sebebiyle yapılan kesintilerin ek ödeme ile ilgili mevzuat kapsamında tarafına geri ödenmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuzun 23.08.2023 tarihli bilgi belge isteme yazısına istinaden Adana Valiliği İl Sağlık

Müdürlüğü tarafından gönderilen 19.09.2023 tarihli ve E- – – sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle; 2.1. Şikâyet konusu talep ile ilgili idare tarafından yerine getirilecek bir işlem bulunmadığı, 2.2. Bahse konu ile ilgili 12.08.2022 tarihli ve 31921 sayılı Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği ile

Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğü Ek Ödeme Dairesi Başkanlığının 13.01.2023 tarihli ve sayılı yazının yazı ekinde gönderildiği, /

2.3. Her ne kadar Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde “Resmi tatil günleri, idari ve nöbet izinleri … çalışılmış gün olarak kabul edilir.” hükmü bulunmasına rağmen Kamu Hastaneleri

Genel Müdürlüğü Ek Ödeme Dairesi Başkanlığının 13.01.2023 tarihli ve sayılı yazısının 19 uncu maddesinde “… Yılda 7 günü geçmeyen kısa süreli hastalık rapor süreleri, hakem hastane tarafından onaylanan heyet rapor süreleri, yılda en fazla iki defa görevlendirme suretiyle kendi alanı ile ilgili yurt içi kongre, konferans, seminer ve sempozyum gibi etkinliklere katılan personelin bir yılda toplam 10 günü geçmeyen süreleri ile görevi sırasında veya görevinden dolayı bir kazaya, yaralanmaya veya saldırıya uğrayanların bu durumlarını sağlık raporuyla belgelendirmesi ve başhekimin onaylaması halinde kullandıkları hastalık izinlerinde ilgili personel çalışmış sayılacağı…” şeklinde belirtildiğinden ve engelliler haftasında kullanılan idari izinlerde ek ödeme yapılıp yapılmayacağı konusunda bir hüküm bulunmadığından, yine adı geçenin 10.05.2023 tarihinde engelliler haftası olması ve idarece izin verilmesi sebebiyle Sağlık Bakanlığı EKOPS sistemine de 1 gün idari izin (diğer izin) olarak işlendiği, ek ödeme hesaplarının da sistem tarafından yapıldığı için çalışılmamış gün olarak kabul edildiği, 2.4. Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği tarafından 07.09.2023 tarihli ve sayılı yazı ile Sağlık Bakım Hizmetleri Müdürlüğünden başvuru konusu ile ilgili açıklama istendiği ve

Sağlık Bakım Hizmetleri Müdürlüğüne ait 08.09.2023 tarihli ve sayılı yazının yazı ekinde gönderildiği, 2.5. Adı geçenin şikâyet konusu ile ilgili olarak defalarca başvuruda bulunduğu, birimde görevli personellerce adı geçene gerekli açıklamalar yapıldıktan sonra EKOBS sisteminin anlatıldığı, kişinin yanında Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Dairesi Başkanlığı ile yapılan görüşmede “Resmi tatiller ile birlikte verilen idari izinlerin Cumhurbaşkanı tarafından verildiği ve verilen kararlarında Cumhurbaşkanı

Kararnameleri ile duyurulduğu ama 3 Aralık ve 10 Mayıs Engelliler Haftası için böyle bir kararnamenin olmadığı, idari iznin idarenin inisiyatifinde verildiği, bu nedenle de çalışılmamış gün olarak sayıldığı bilgisinin edinildiği, yapılan görüşmeyi adı geçenin de dinlediği, yine ek ödeme biriminde çalışan personellerce ek ödeme hesaplarının kendileri tarafından yapılmadığı, kendisine ait bilgilerin EKOBS sistemine girilerek sistem tarafından hesaplamaların yapıldığının anlatılmaya çalışıldığı, buna rağmen birimde çalışan personele yüksek sesle bağırıp çağırdığı ve adı geçen tarafından Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve söylemlerde bulunulduğu, yine defalarca dilekçe vermesine rağmen dilekçelerine de zamanında cevaplar verildiği, 2.6. Bahse konu şikâyet ile ilgili Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği Disiplin

Biriminden ve Hukuk Biriminden gelen resmi cevabi yazıların yazı ekinde sunulduğu, 2.7. Adı geçene ait Ek Ödeme Birimine gelen dilekçeler ve dilekçelere verilen cevabi yazıların yazı ekinde gönderildiği, 2.8. Şikâyet konusunu çözüme kavuşturabilmek amacıyla bu aşamada şikâyete konu ile ilgili olarak Sağlık

Bakanlığı Ek Ödeme Dairesi Başkanlığından görüş yazısı istenebileceği; ancak sürenin kısıtlı olmasından dolayı görüş sorulamadığı, Hususları bildirilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18.10.1982 tarihli ve 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; 3.1. “Devletin temel araç ve görevleri” başlıklı 5 inci maddesi; “Devletin temel amaç ve görevleri, Türk milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin

temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktır.” 3.2. “Kanun önünde eşitlik” başlıklı 10 uncu maddesi; “Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir.

(Ek fıkra: 7/5/2004-5170/1 md.) Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet, bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür. (Ek cümle: 7/5/2010-5982/1 md.) Bu maksatla alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı olarak yorumlanamaz.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/1 md.) Çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malul ve gaziler için alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı sayılmaz.

Hiçbir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamaz.

Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar.” 3.3. “Çalışma şartları ” başlıklı 50 nci maddesinin ikinci fıkrası; “Küçükler ve kadınlar ile bedeni ve ruhi yetersizliği olanlar çalışma şartları bakımından özel olarak korunurlar.”

3.4. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesi; “Vatandaşlar ve karşılıklılık esası gözetilmek kaydıyla Türkiye’de ikamet eden yabancılar kendileriyle veya kamu ile ilgili dilek ve şikâyetleri hakkında, yetkili makamlara ve Türkiye Büyük Millet Meclisine yazı ile başvurma hakkına sahiptir… Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 14.06.2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesi; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 01.07.2005 tarihli ve 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun’un; 5.1. “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesi; “Bu Kanunun uygulanmasında; …

j) Makul düzenleme: Engellilerin insan haklarını ve temel özgürlüklerini tam ve diğer bireylerle eşit şekilde kullanmasını veya bunlardan yararlanmasını sağlamak üzere belirli bir durumda ihtiyaç duyulan, ölçüsüz veya aşırı bir yük getirmeyen, gerekli ve uygun değişiklik ve tedbirleri, …

ifade eder.” 5.2. “İstihdam” başlıklı 14 üncü maddesi; “Engellilerin iş gücü piyasası ve çalışma ortamında sürdürülebilir istihdamı için kendi işini kurmaya rehberlik ve mesleki danışmanlık hizmetlerinin geliştirilmesi de dâhil olmak üzere gerekli tedbirler alınır.

İşe başvuru, alım, önerilen çalışma süreleri ve şartları ile istihdamın sürekliliği, kariyer gelişimi, sağlıklı ve güvenli çalışma koşulları dâhil olmak üzere istihdama ilişkin hiçbir hususta engelliliğe dayalı ayrımcı uygulamalarda bulunulamaz.

Çalışan engellilerin aleyhinde sonuç doğuracak şekilde, engelinden dolayı diğer kişilerden farklı muamelede bulunulamaz.

Çalışan veya iş başvurusunda bulunan engellilerin karşılaşabileceği engel ve güçlükleri ortadan kaldırmaya yönelik istihdam süreçlerindeki önlemlerin alınması ve engellilerin çalıştığı iş yerlerinde makul düzenlemelerin, bu konuda görev, yetki ve sorumluluğu bulunan kurum ve kuruluşlar ile işverenler tarafından yapılması zorunludur.” 6. 12.08.2022 tarihli ve 31921 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme

Yönetmeliğinin “Temel Esaslar” başlıklı 5 inci maddesi;

“Sağlık tesislerinde görevli personele yapılacak ek ödemeye ilişkin temel esaslar aşağıda belirtilmiştir:

a) Ek ödeme, personele sağlık tesisine fiilen katkı sağladığı sürece verilebilir. Resmi tatil günleri, idari ve nöbet izinleri, yılda 7 günü geçmeyen kısa süreli hastalık rapor süreleri, hakem hastane tarafından onaylanan heyet rapor süreleri, yılda en fazla iki defa görevlendirme suretiyle kendi alanı ile ilgili yurt içi kongre, konferans, seminer ve sempozyum gibi etkinliklere katılan personelin bir yılda toplam 10 günü geçmeyen süreleri, görevi sırasında veya görevinden dolayı Bakanlıkça ilan edilmiş bulaşıcı ve salgın hastalığa yakalanan, kazaya, yaralanmaya veya saldırıya uğrayanların bu durumlarını sağlık raporuyla belgelendirmesi halinde kullandıkları hastalık izin süreleri, çalışılmış gün olarak kabul edilir.”

Hükmünü amirdir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Tavsiye Karar

Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme

8. Kurumumuza başvuruda bulunan başvuran özetle; 10 Mayıs Engelliler Haftasında engelli olduğundan dolayı 2002/58 sayılı genelgeye istinaden idari izinli olduğunu, Adana Şehir Hastanesi idaresinin bu izni kullanan personelin ödemelerinden kesinti yaptığını, 23 Nisan, 19 Mayıs veya bayram tatili gibi durumlarda da idari izinli sayılmalarına rağmen bu durumlarda herhangi bir kesinti olmadığını,

12.08.2022 tarihli ve 31921 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme

9. Adana Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü tarafından gönderilen cevabi yazıda ise özetle; her ne kadar

Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde “Resmi tatil günleri, idari ve nöbet izinleri

… çalışılmış gün olarak kabul edilir.” hükmü bulunmasına rağmen Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğü

Ek Ödeme Dairesi Başkanlığının 13.01.2023 tarihli ve sayılı yazısında engelliler haftasında kullanılan idari izinlerde ek ödeme yapılıp yapılmayacağı konusunda bir hüküm bulunmadığı, yine adı geçenin 10.05.2023 tarihinde engelliler haftası olması ve idarece izin verilmesi sebebiyle Sağlık Bakanlığı

EKOPS sistemine de 1 gün idari izin (diğer izin) olarak işlendiği, ek ödeme hesaplarının da sistem tarafından yapıldığı için çalışılmamış gün olarak kabul edildiği, idari izinlerin Cumhurbaşkanı tarafından verildiği ve verilen kararlarında Cumhurbaşkanı Kararnameleri ile duyurulduğu ama 3 Aralık ve 10 Mayıs

Engelliler Haftası için böyle bir kararnamenin olmadığı, idari iznin idarenin inisiyatifinde verildiği, bu nedenle de çalışılmamış gün olarak sayıldığı hususları ifade edilmiştir.

10. Başvuranın iddiaları ve idarenin cevabi yazısı incelendiğinde uyuşmazlığın; 3 Mayıs ve 10 Aralık

Engelliler Haftasında başvuran tarafından kullanılan idari izinlerin, Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme

Yönetmeliğinde belirtilen çalışılmış gün süreleri arasında sayılıp sayılmadığı ve bu kapsamda başvurana ek ödeme yapılmadığı noktasında düğümlendiği görülmektedir.

11. Bireylerin temel hak ve hürriyetlerinin düzenlendiği Anayasada sosyal hukuk devleti, adalet ve eşitlik başta olmak üzere farklı ilkeler doğrultusunda engellilerin de içinde yer aldığı toplumun dezavantajlı gruplarına yönelik tedbirler içeren özel koruyucu hükümlere yer verilmiştir. Bu bakımdan özellikle sosyal devlet ilkesinin temel niteliği; devletin toplumdaki dezavantajlı gruplar lehine müdahalede bulunması ve bu gruplara dâhil bireylere yönelik fırsat eşitliğini sağlayacak şekilde eşitsizlikleri giderici önlemler alması olarak kabul edilmektedir. Ayrıca Anayasada devlet, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmakla; kanun önünde eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla; sakatların korunmalarını ve toplum hayatına intibaklarını sağlayıcı tedbirleri almakla; bedeni yetersizliği olanların çalışma şartları bakımından özel olarak korunmasıyla yükümlü kılınmaktadır. Bu doğrultuda Anayasada, dezavantajlı gruplar içinde engellilere de yer verilerek engelliler için alınacak tedbirlerin eşitlik ilkesine aykırı sayılmayacağı belirtilmek suretiyle engelliler lehindeki düzenlemeler anayasal güvence altına alınmıştır. Çalışma hayatı açısından devletin çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları koruma ve bedeni yetersizliği olanların çalışma şartları bakımından özel olarak korunmalarına ilişkin hükümler bulunmaktadır. Bu doğrultuda Engelliler Hakkında Kanunda engellilerin haklarını diğer bireylerle eşit kullanabilmesi için ölçüsüz veya aşırı bir yük getirmeyen, gerekli ve uygun değişiklik ve tedbirleri ifade eden makul düzenleme yapılması; çalışan engellilerin karşılaşabileceği engel ve güçlükleri ortadan kaldırmaya yönelik istihdam süreçlerindeki önlemlerin alınması hususları düzenlenmiştir.

12. Özürlü vatandaşların, başkalarının yardımına muhtaç olmadan kendi kendilerine yetebilmelerinin sağlanması, fırsat eşitliğinin gerçekleştirilmesi ve topluma üretici bireyler olarak kazandırılmalar amacıyla, özürlülerin sosyal, ekonomik ve kültürel sorunlarının çözüme kavuşturulmasına yönelik çeşitli

düzenlemeler yapılmış bulunmaktadır. Bu düzenlemelerin yaşama geçirilmesi ve özürlü vatandaşlarımızın uygulamada karşılaştıkları giderilmesini teminen, 2002/58 sayılı Özürlülerle İlgili Başbakanlık genelgesi yayımlanmıştır.

13. 2002/58 sayılı Özürlülerle ilgili Başbakanlık genelgesinde; Ulusal düzeyde kabul edilen 10-16 Mayıs

Sakatlar Haftasının ilk günü ile 3 Aralık Dünya Özürlüler Gününde, özürlülere yönelik faaliyet gösteren

Konfederasyon, bağlı federasyonlar ve derneklerin kamu görevlisi olan yönetim kurulu üyeleri ile kamuda görev yapan tüm özürlülerin idari izinli sayılacağı, olumsuz hava koşulları nedeniyle valiliklerce okulların tatil edilmesi halinde aynı bölgedeki kamu görevlisi özürlülerin, ayrıca bir talimat ve talebe gerek kalmadan, belirlenen tatil süresince izinli sayılacağı düzenlemelerine yer verilmiştir.

14. Kamu kurumlarındaki uygulama örnekleri incelendiğinde; Anadolu Üniversitesinin 08.05.2023 tarihli duyurusunda “2002/58 sayılı Genelge uyarınca 10-16 Mayıs Engelliler Haftasının ilk günü olan 10 Mayıs tarihinde kamuda görev yapan tüm engelliler idari izinli sayılacaktır.” ifadelerine, Sivas Cumhuriyet

Üniversitesinin 09.05.2023 tarihli duyurusunda “2002/58 sayılı Genelge’nin 3’üncü maddesi uyarınca 10-

16 Mayıs Dünya Engelliler Haftası kapsamında 10 Mayıs 2023 Çarşamba günü Üniversitemizde görev

yapan tüm engelli personel idari izinli sayılacaktır.” ifadelerine, Çorum Valiliğinin 08.05.2023 tarihli duyurusunda “3 ARALIK 2002 tarih ve 12-320-20515 sayılı 2002/58 Başbakanlık Genelgesi gereği, 10-16

Mayıs Engelliler Haftası nedeniyle; Kurum/kuruluş/başkanlığınızda görev yapmakta olan, konfederasyon, bağlı federasyonlar ve derneklerin kamu görevlisi olan yönetim kurulu üyeleri ile kamuda görev yapan tüm engellilerin 10 Mayıs 2023 tarihinde bir (1) gün izinli sayılacaklardır.” ifadelerine yer verilmek suretiyle kamuda çalışan engelli personele Engelliler Haftasında idari izin verildiği görülmektedir. Nitekim somut olayda da; idare tarafından Kurumumuza gönderilen cevabi yazıda başvurana 10.05.2023 tarihinde idarece izin verildiği ve anılan tarihte başvuranın idari izinli sayıldığı ifade edilmiştir. Bu kapsamda kamuda çalışan engelli personelin 10 Mayıs ve 3 Aralık tarihlerinde idari izinli olduğu konusunda tereddüt bulunmamaktadır.

15. Somut olayda her ne kadar başvurana idari izin verildiği konusunda ihtilaf bulunmasa da, uyuşmazlık konusunu başvuranın idari izinli olduğu tarihlerin sisteme ‘çalışılmamış gün’ olarak tanımlanması ve bu sebeple başvuranın mali haklarında kayba uğraması hususu oluşturmaktadır. Konuya ilişkin mevzuat incelendiğinde 12.08.2022 tarihli ve 31921 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme

Yönetmeliğinin “Temel Esaslar” başlıklı 5 inci maddesinde ek ödemenin, personele sağlık tesisine fiilen katkı sağladığı sürece verilebileceği, resmi tatil günleri, idari ve nöbet izinlerinin ise çalışılmış gün olarak kabul edileceği düzenleme altına alınmıştır. Yapılan düzenleme ile idari izinli sayılan personelin idari izinli bulunduğu gün çalışılmış gün olarak kabul edileceği ve bu hususta idareye takdir yetkisi tanınmadığı aşikârdır.

16. İdare tarafından Kurumumuza gönderilen Sağlık Bakanlığı Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğünün

‘İkinci ve Üçüncü Basamak Sağlık Tesislerinde Ek Ödeme Yönetmeliği Uygulamaları’ konulu yazısında ise mezkur Yönetmelikte yer alan ‘yılda 7 günü geçmeyen kısa süreli hastalık rapor süreleri, hakem hastane tarafından onaylanan heyet rapor süreleri, yılda en fazla iki defa görevlendirme suretiyle kendi alanı ile ilgili yurt içi kongre, konferans, seminer ve sempozyum gibi etkinliklere katılan personelin bir yılda toplam

10 günü geçmeyen süreleri, görevi sırasında veya görevinden dolayı Bakanlıkça ilan edilmiş bulaşıcı ve

salgın hastalığa yakalanan, kazaya, yaralanmaya veya saldırıya uğrayanların bu durumlarını sağlık raporuyla belgelendirmesi halinde kullandıkları hastalık izin sürelerine’ ilişkin uygulamanın ne şekilde yapılacağının düzenlendiği, Yönetmelikte yer alan ‘resmi tatil süreleri, idari ve nöbet izinlerine’ ilişkin ise bahse konu yazıda herhangi bir açıklamaya yer verilmediği görülmektedir.

17. Başvuranın 06.03.2023 tarihli yazısıyla ’10.05.2022 tarihinde engelli haftasının ilk günü olması sebebiyle idari izin kullandığı ve bu sebepten dolayı teşvik ödemesinde yapılan kesintinin tarafına iade edilmesi’ talebiyle yaptığı başvuruya idare tarafından verilen 14.03.2023 tarihli cevabi yazıda “Sağlık

Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 5.

maddesinin (a) bendinde “Ek ödeme, personele sağlık tesisine fiilen katkı sağladığı sürece verilebilir.” denildiği ve bu nedenle 2022 Mayıs ayı Teşvik ödemesinin bu Yönetmelik kapsamında hesaplandığı” ifadelerine yer verilse de 12.08.2022 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme

Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde ‘ek ödemenin, personele sağlık tesisine fiilen katkı sağladığı sürece verilebileceği, resmi tatil günleri, idari ve nöbet izinlerinin ise çalışılmış gün olarak kabul edileceği’ düzenlemesine yer verilmiştir. Bu kapsamda idarenin başvuranın idari izinli olduğu günlerin çalışılmamış gün kabul edilerek ek ödeme tutarında kesinti yapılması işleminin anılan Yönetmelik hükümleri ile bağdaşmadığı değerlendirilmektedir.

18. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat, yargı kararları ve tüm dosya kapsamı birlikte göz önünde bulundurularak Kurumumuzca yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde ek ödemenin personele sağlık tesisine fiilen katkı sağladığı sürece verileceği, çalışılmış gün olarak kabul edilen sürelerin mevzuatta tahdidi olarak sayıldığı, buna göre yıllık izinlerde geçen süreler, yurtdışı kongre, sempozyum, seminerle geçen süreler çalışılmış gün kapsamında değerlendirilmezken, resmi tatil günleri, idari izin günleri ve nöbet izni günlerinin çalışılmış gün olarak kabul edileceğinin açıkça düzenlendiği, 2002/58 sayılı Başbakanlık Genelgesi ile kamuda görev yapan tüm özürlülerin idari izinli sayılması hususunun düzenlendiği ve uygulama örneklerinde de bu durumun sabit olduğunun açıkça görüldüğü, nitekim başvuranın da anılan tarihte idari izinli bulunduğunun Kurumumuza gönderilen bilgi ve belgelerden anlaşıldığı, engelli bireylerin hem iş hayatına katılmalarının teşviki hem de çalışma hayatı süresince haklarının korunması gerektiği ve bu kapsamda yürürlükte olan mevzuat ve uygulamaların bulunduğu, kamu hizmetinin yürütülmesinde toplumsal anlamda dezavantajlı kişilere yönelik pozitif ayrımcılık uygulamalarında kamu yararı ve haklı neden olduğu ve bu hususun anayasal olarak da güvence altına alındığı değerlendirildiğinden 2002/58 sayılı Başbakanlık Genelgesi uyarınca başvuranın idari izinli olduğu günlerin sisteme çalışılmayan gün olarak girilmesi sebebiyle yapılan kesintilerin ek ödeme ile ilgili mevzuat kapsamında başvurana geri ödenmesi yönünde idareye tavsiyede bulunulması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 19. İyi yönetim ilkelerine 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde ‘kanunlara uygunluk’, ‘hesap verilebilirlik’, ‘şeffaflık’, ilkelerine uygun davrandığı; ancak şikâyetçiye hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi’ ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkelere de uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT

20. 14.06.2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Adana İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosyanın kapsamına göre BAŞVURUNUN KABULÜNE; İdari izinli bulunduğu günlerde yapılan kesintinin başvurana geri ödenmesi yönünde ADANA İL

SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,

6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca

ADANA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın başvurana ve gereği için ADANA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi