|
ÖZET: Bu karar, engellilik durumu nedeniyle yer değişikliği talep eden bir sağlık personelinin başvurusunu incelemektedir. Başvuran, Adana Ceyhan Devlet Hastanesinde görev yapmakta olup, engellilik sebebiyle üçüncü defa tayin talep etmiştir. İdare, başvuranın talebini uygun görmemiştir. Ancak, Danıştay’ın daha önceki bir kararı doğrultusunda, engellilik durumuna bağlı yer değişikliği taleplerinin belirli kısıtlamalara tabi olmaksızın karşılanması gerektiği belirtilmiştir.
Başvuranın %43 oranında engelli olduğu ve yer değişikliği talep ettiği Tekirdağ ilinin standartlarının uygun olduğu tespit edilmiştir. Bu bağlamda, Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik ve Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği çerçevesinde başvuranın kriterleri sağladığı sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, başvuranın engellilik durumu nedeniyle Tekirdağ iline yer değişikliğinin yapılması yönünde Sağlık Bakanlığına tavsiyede bulunulmuştur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/3567-S.22.5370
BAŞVURU NO : 2021/16961
KARAR TARİHİ : 15/03/2022
TAVSİYE KARARI
SAĞLIK BAKANLIĞI
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Engellilik durumu nedeniyle kurum içi yer değişikliği taleplidir.
BAŞVURU TARİHİ : 05/10/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran özetle; Adana Ceyhan Devlet Hastanesinde engelli personel olarak
kadrosunda görev yaptığını, engellilik sebebiyle üçüncü defa tayin talep ettiği gerekçesiyle il dışı yer değişikliği talebinin uygun görülmediğini, Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına
İlişkin Yönetmeliğin Ek 3 üncü maddesinde yer alan ‘bir defadan fazla’ ibaresinin Danıştay 2. Dairesinin 21/03/2018 tarihli ve E.2016/9697, K.2018/1891 sayılı Kararı ile iptal edildiğini ve anılan Karara istinaden
Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 16 ncı maddesinde değişiklik yapıldığını belirterek, Tekirdağ Çerkezköy İlçe Devlet Hastanesine engellilik durumuna bağlı yer değişikliğinin yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 15/10/2021 tarihli ve sayılı bilgi ve belge talebine istinaden
Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 03/11/2021 tarihli ve sayılı yazıda özetle;
2.1) Başvuranın ÖSYM Başkanlığınca 24/08/2016 tarihinde açıklanan EKPSS 2016 yerleştirme sonucuna
göre Engelli Kamu Personel Seçme Sınavı ve Engellilerin Devlet Memurluğuna Alınmaları Hakkında
Yönetmelik ile Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları
Hakkındaki Yönetmelik hükümleri çerçevesinde Hatay ili emrine atamasının yapıldığı ve 03/02/2017 tarihinde görevine başladığı,
2.2) Hatay ilinde görev yapmaktayken engellilik durumuna istinaden talebi üzerine Tekirdağ ili emrine
atamasının yapıldığı ve 12/04/2018 görevine başladığı, Tekirdağ Çerkezköy Devlet Hastanesinden engellilik durumuna istinaden talebi üzerine Adana iline tayininin yapıldığı ve 15/09/2020 tarihinde görevine başladığı, bu defa da Adana Ceyhan Devlet Hastanesinde sağlık teknikeri ( olarak görev yapan başvuranın engellilik durumundan Tekirdağ iline naklen tayin talebinde bulunduğu,
2.3) Engellilik durumu nedeniyle Tekirdağ ilinden Adana iline tayini yapılan ve 15/09/2020 tarihinde
görevine başlayan adı geçenin tekrar Tekirdağ iline tayin talebinin Bakanlık tarafından uygun görülmediği,
2.4) Bakanlık bünyesinde iller arası naklen atamaların il emrine yapılmakta olduğu ve il içi tayin yerlerinin
İl Sağlık Müdürlükleri tarafından belirlendiği, başvuranın halen görev yaptığı Adana ilinin Sağlık
Teknikeri ( unvan branşında standardı 105, çalışanı 27, Tekirdağ ilinin Sağlık Teknikeri ( unvan branşında standardı 75, çalışanı 14 olduğu belirtilmiş, yazı ekinde başvurana ait hizmet belgesi, 17/02/2016 tarihli ve %43 oranlı sürekli Özürlü Sağlık Kurulu Raporu gönderilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın;
3.1) “Devletin temel amaç ve görevleri” başlıklı 5 inci maddesinde “Devletin temel amaç ve görevleri,
Türk milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktır.”,
3.2) “Kanun önünde eşitlik” başlıklı 10uncu maddesinde “Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi
düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir.
Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet, bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür.
Bu maksatla alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı olarak yorumlanamaz. Çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malul ve gaziler için alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı sayılmaz…”,
3.3) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde
“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin
birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5) Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin “Engellilik
Durumuna Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı Ek 3 üncü maddesinde; “İlgili mevzuatına göre alınan sağlık kurulu raporunda en az yüzde kırk oranında engelli olduğu belirtilen memurlar ile ağır engelli raporlu eşi veya bakmakla yükümlü olduğu birinci derece kan hısımları bulunan memurlar engellilik durumundan kaynaklanan gerekçelere dayalı olarak yer değiştirme talebinde bulunabilir. Bu kapsamdaki talepler bu
/
Yönetmelikte yer alan kısıtlayıcı hükümlere tabi olmaksızın kurumların kadro imkânları ve teşkilat yapıları dikkate alınarak karşılanır. Memurun kendisinin veya birlikte yaşadığı eşi ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının engellilik durumunun tedavisi sebebiyle yer değişikliğini talep etmesi halinde, yer değiştirme suretiyle atama yapılacak yerin, memurun ve bu fıkra kapsamındaki yakınlarının engellilik durumuna uygun olması esastır.”,
6) Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin “İsteğe bağlı yer değiştirme” başlıklı
16 ncı maddesinin ikinci fıkrasında “(2) Standardın uygun olması kaydıyla bu Yönetmeliğin puan, süre
ve dönem ile ilgili hükümlerine bağlı kalmaksızın; a) Eşinin, çocuklarının, annesinin, babasının veya kardeşlerinden birinin ağır engelli olduğunu belgelendirmesi halinde engelli yakınının ikamet ettiği yere, kendisinin engelli olduğunu belgelendirmesi halinde ise talep ettiği yere, …bir defaya mahsus olmak üzere atanabilir. (Ek cümle:RG-9/2/2019-30681) Bu fıkranın (a) bendinde bulunanlar bir defaya mahsus atama kısıtlamasına tabi değildir.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde hazırlanan Tavsiye Karar Önerisi
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8) Adana Ceyhan Devlet Hastanesinde Sağlık Teknikeri ( kadrosunda görev yapmakta olan
başvuran, engellilik durumu nedeniyle Tekirdağ Çerkezköy İlçe Devlet Hastanesine kurum içi yer değişikliği talep etmektedir (§1).
9) Dosya kapsamında yer alan Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğünün Adana
Valiliğine hitaplı, ‘ Engellilik durumundan atama’ konulu ve sayılı yazısında “…Kayıtlarımızın tetkikinde adı geçenin 12/04/2018 tarihinde Hatay ilinden Tekirdağ iline engellilik durumu nedeniyle atandığı, 15/09/2020 tarihinde Tekirdağ ilinden tekrar ilinize engellilik durumu nedeniyle atandığı tespit edilmiş olup, adı geçenin üçüncü defa engellilik durumu nedeniyle
Tekirdağ iline tayin talebi uygun görülmemiştir…” denilmektedir.
10) Başvuru konusuna ilişkin idare tarafından verilen cevapta (§2); başvuranın halen görev yaptığı Adana
ilinin Sağlık Teknikeri ( unvan branşında standardın 105, çalışanın 27, Tekirdağ ilinin Sağlık
Teknikeri ( unvan branşında standardın 75, çalışanın 14 olduğu ifade edilmiştir.
11) Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelikte (§5); Devlet
memurlarının isteğe bağlı yer değiştirmeleri kapsamında sağlık, aile birliği, can güvenliği ve engellilik durumuna bağlı yer değişikliği ile ilgili birtakım kriterler belirlenmiştir. Memurun engellilik durumuna bağlı yer değişikliği talebinde bulunabilmesi için anılan Yönetmelikte; memurun kendisinin sağlık kurulu raporunda en az yüzde kırk oranında engelli olduğunun belgelendirilmesi gerektiği, memurun kendisinin engellilik durumunun tedavisi sebebiyle yer değişikliği talep etmesi halinde, yer değiştirme suretiyle atama yapılacak yerin, memurun engellilik durumuna uygun olmasının esas olduğu, ayrıca engellilik durumuna
bağlı yer değişikliği taleplerinin anılan Yönetmelikte yer alan kısıtlayıcı hükümlere tabi olmaksızın kurumların kadro imkânları ve teşkilat yapıları dikkate alınarak karşılanacağı düzenlenmiştir.
12) Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde(§6); standardın uygun olması kaydıyla
bahsi geçen Yönetmeliğin puan, süre ve dönem ile ilgili hükümlerine bağlı kalmaksızın, personelin kendisinin engelli olduğunu belgelendirmesi halinde talep ettiği yere bir defaya mahsus atama kısıtlamasına tabi olmaksızın atanabileceği düzenlenmiştir.
13) Devlet memurlarının engellilik durumuna bağlı yer değişikliğine ilişkin taleplerin, Devlet
Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelikte yer alan kısıtlayıcı hükümlere tabi olmaksızın kurumların kadro imkânları ve teşkilat yapıları dikkate alınarak karşılanacağı düzenlemesi ile ilgililerin bu yöndeki talebinin kabul edilip edilmemesi konusunda idarelere takdir yetkisi tanınmadığı, Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde de standardın uygun olması kaydıyla puan, süre ve dönemle ilgili hükümlere bağlı kalınmaksızın, personelin kendisinin engelli olduğunu belgelendirmesi halinde talep ettiği yere atanabileceğinin düzenlendiği, somut olayda; başvuranın özür durumuna göre %43 oranında tüm vücut fonksiyon kaybı olduğu, yer değişikliği talep edilen Tekirdağ ilinin
Sağlık Teknikeri (Odyometri) unvan branşında standardının 75, çalışan sayısının ise 14 olduğu ve dolayısıyla Tekirdağ ilinde standardın da uygun olduğu görülmektedir
14) Bu kapsamda başvuranın; Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin
Yönetmelik ile Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde, Devlet memurlarının isteğe bağlı yer değiştirmeleri kapsamında engellilik durumuna bağlı yer değişikliği ile ilgili belirlenmiş olan kriterleri sağladığı ve Anayasanın 5 ve 10 uncu maddeleri çerçevesinde başvuranın talebinin idare tarafından dikkate alınması gerektiği değerlendirilmiştir.
15) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; ilgili mevzuatında belirtilen kriterleri taşıdığı
değerlendirilen başvuranın, engellilik durumu nedeniyle kurum içi yer değişikliğinin yapılması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi
Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde, başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verilmiştir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ
tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Adana İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
/
Başvuranın engellilik durumu nedeniyle Tekirdağ İline yer değişikliğinin yapılması yönünde SAĞLIK
BAKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, idare
tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi