|
ÖZET: Evlendirme memurlarına fazla çalışma ücreti ödenip ödenmeyeceği konusundaki inceleme sonucunda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun ilgili maddeleri ve diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda, bu personele fazla çalışma ücreti verilmesinin mümkün olmadığı belirlenmiştir. Kanunun 178. maddesi, belirli olağanüstü haller dışında, kurumların personelini fazla çalışma ücreti vermeksizin çalıştırabileceğini ifade etmektedir. Bu durumda, fazla çalışma için izin verilmesi gerektiği ve bunun da belirli bir süreyle sınırlı olduğu vurgulanmaktadır.
Ayrıca, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 13. maddesi, belirli şartlar altında fazla çalışma ücretinin ödenebileceğini belirtse de, bu durumun evlendirme memurları için geçerli olmadığı sonucuna varılmıştır. Sayıştay Temyiz Kurulu’nun 2018 tarihli kararı da, evlendirme memurlarına herhangi bir ücret ödenemeyeceğini teyit etmektedir. Bu karar, kamu hizmeti ifa eden memurların aldıkları hizmet karşılığında ödeme yapılabilmesi için hukuki bir dayanağın bulunması gerektiğini ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, evlendirme memurları için fazla çalışma ücreti ödenmesi hukuki açıdan mümkün görülmemektedir. |
T.C.
ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü
Sayı : E-53773008-622.02-2586986 06.01.2022
Konu : Evlendirme memurlarına fazla çalışma
ücreti
BELEDİYE BAŞKANLIĞINA
İlgi : tarihli ve sayılı yazınız.
Başkanlığınızda 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi evlendirme memuru kadrosunda görev yapan personele fazla çalışma ücreti ödenip ödenmeyeceğine ilişkin ilgi yazı incelenmiştir.
Bilindiği üzere, 657 sayılı Kanunun 178 inci maddesinde, “A) 99 ve 100 üncü maddeler hükümleri uyarınca tespit olunan günlük çalışma saatleri dışında;
a) Salgın hastalık ve tabii afetler gibi olağanüstü hallerin olması (Bu hallerin devamı süresince),
b) Fabrika, atelye, şantiye, işletme gibi yerlerde İş Kanununa tabi olarak işçi çalıştıran kurumlarca hizmetin gereği olarak işçi ile birlikte çalışma saatleri ve günü dışında çalışmanın zorunlu bulunması, hallerine münhasır olmak üzere, yapılan fazla çalışmalar ücretle karşılanır.
Yukarıda sayılan hallerde yaptırılacak fazla çalışmanın süresi ve saat başına ödenecek ücret Cumhurbaşkanı kararı ile belirlenir.
B) Kurumlar gerektiği takdirde personelini günlük çalışma saatleri dışında fazla çalışma ücreti vermeksizin çalıştırabilirler. Bu durumda personele yaptırılacak fazla çalışmanın her sekiz saati için bir gün hesabı ile izin verilir. Ancak, bu suretle verilecek iznin en çok on günlük kısmı yıllık izinle birleştirilerek yılı içinde kullandırılabilir.
Fazla çalışmanın uygulama esas ve usulleri Devlet Personel Başkanlığı ile Maliye Bakanlığınca müştereken belirlenir.
Milli İstihbarat Teşkilatı mensuplarına ödenecek fazla çalışma ücretleri ve diğer hususlar Cumhurbaşkanı tarafından onaylanacak bir talimatla tesbit edilir.” hükmü yer almaktadır.
Diğer tafatnan, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 13 üncü maddesinde, “Belirli bir sürede bitirilmesi gereken zorunlu ve istisnai işlerden, her defasında ayrıca Cumhurbaşkanı kararı alınması kaydıyla, Cumhurbaşkanınca uygun görülenlerde çalışan 657 sayılı Kanuna tabi personele, ayda elli saati ve bir yılda altı ayı geçmemek üzere yılı merkezi yönetim bütçe kanununda belirlenen fazla çalışma saat ücretinin beş katını aşmamak kaydıyla Cumhurbaşkanınca belirlenen çalışma süresi, miktar, usul ve esaslar dahilinde fazla çalışma ücreti ödenebilir. Bu ödeme damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz. Diğer mevzuat hükümleri çerçevesinde yaptıkları fazla çalışma karşılığında herhangi bir ad altında ödeme yapılan personele bu madde uyarınca ayrıca fazla çalışma ücreti ödenmez.” hükmü yer almaktadır.
Ayrıca, Sayıştay Temyiz Kurulunun 17.1.2018 tarihli ve 43982 tutanak nolu kararında evlendirme memurlarına ücret ödenemeyeceğine karar vermiştir. Mezkur Kararda, “Buna göre, Anayasanın ve 657 sayılı Kanunun söz konusu hükümleri gereği, herhangi bir kamu hizmeti ifa eden memurlara, ifa ettikleri hizmet karşılığı bir ödeme yapılmasının kanuna dayanması zorunludur. Hukuki dayanağı olmadan, Devlet memurlarına idarelerce herhangi bir ödeme yapılması veya menfaat sağlanması mümkün değildir. Dolayısıyla, evlendirme memurlarına ‘evlendirme memuru ücreti’ adı altında ücret ödenmesi Anayasaya ve 657 sayılı Kanuna aykırıdır.” denilmiştir.
Bu itibarla, Başkanlığınızda evlendirme memuru kadrosunda görev yapan personele fazla çalışma ücreti ödenemeyeceği değerlendirilmektedir.
Bilgilerini rica ederim.