|
ÖZET: Başvuru, Kocaeli ilinde fahri trafik müfettişi olarak görev yapan bir kişinin, savunması alınmadan görevine son verilmesi üzerine yapılmıştır. Başvuran, bu işlemin iptal edilerek görevine iade edilmesini talep etmektedir. İdare, başvuran hakkında yapılan şikayetler doğrultusunda, müfettişin görevini adil ve tarafsız bir şekilde yürütmediğini belirterek, görevine son verilmesini uygun bulmuştur.
İdarenin açıklamalarına göre, başvuranın görev süresince çeşitli şikayetler alındığı ve bu şikayetlerin bazıları, başvuranın kendi aracına düzenlediği ceza tutanaklarıyla ilgilidir. Ayrıca, müfettişlik görevine ilişkin yönetmelik gereği, fahri trafik müfettişlerinin sürücülerle muhatap olamayacağı ve trafik kolluğu gibi hareket etmemeleri gerektiği vurgulanmıştır. Bu durum, başvuranın görevini kötüye kullandığına dair bir izlenim oluşturmuştur. Sonuç olarak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını ve idarenin açıklamalarını değerlendirerek, başvurunun reddine karar vermiştir. İdarenin işlemlerinin hukuka uygun olduğu belirtilmiş, ancak başvuru sahibine kararın hangi mercilere itiraz edilebileceği konusunda bilgi verilmediği için bu konuda iyileştirme yapılması gerektiği ifade edilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/5624-S.24.8882
BAŞVURU NO : 2024/3007
KARAR TARİHİ : 24.05.2024
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Fahri trafik müfettişliğinin İdarece sonlandırılması işlemi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 26.02.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran şikayet başvurusunda özetle; Kocaeli iline bağlı No’lu Fahri Trafik Müfettişi iken savunması alınmadan görevine son verildiğini, görevinden alınmasına neden olan hususların incelenmesi ve savunmasının alınması gerektiğini belirterek, görevine iade edilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kocaeli Valiliği İl Emniyet Müdürlüğünün başvuru konusuna ilişkin 23/02/2024 tarihli ve sayılı yazısı ve eklerinde özetle; “2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Ek6’ncı maddesine istinaden, ilimize kayıtlı sicil sayılı Fahri Trafik Müfettişi . . FTM Görev ve çalışma yönetmeliğinin 7. Maddesinin beşinci fıkrası dahilinde 14/03/2022 tarihinde göreve başlamıştır.
Görev yaptığı süre boyunca müfettiş ile alakalı şubemize gelerek yapılan, yazılı olarak şubemize gönderilen ve telefonla şubemizi arayarak yapılan şikayetler bulunmaktadır. Özellikle bir aracına 2,3 ve 4 adet ceza tutanağı düzenlenen vatandaşlar yoğunluk göstermektedir. Şubemize gelerek yapılan şikayetlere şubede çalışan personelde şahit olmaktadır. Ancak şikayetler ceza itirazlarına yönelik olduğundan ve itiraz mercii şubemiz olmadığından şikayetçi şahıslar ilgili itiraz mercilerine ve suç duyurusunda bulunmak isteyenler de ilgili Cumhuriyet Savcılıklarına yönlendirilmiştir.
Dr. . . yazılı dilekçe ile müracaatta bulunmuş ve dilekçesi gelir gelmez hemen akabinde telefon ile iletişime geçerek gerekli bilgilendirme ve yönlendirme yapılmıştır. Ceza itirazı geldiğinde görüntü kayıtları alınarak mahkemeye yollanmıştır. Görüntü kayıtları mahkemece incelendiğinde cezaları iptal etmemiştir.
Diğer şahsi olabilecek durumların değerlendirmeleri Cumhuriyet Savcılığınca olacağından konuyla ilgili yönlendirme yapılmıştır.
. . isimli şahıs tarafından yapılan CİMER müracaatı aracın tescil plakasının 34 olması ve cezai işlemlerin İstanbul İl Emniyet Müdürlüğünce yapılması nedeniyle İstanbul İl Emniyet Müdürlüğüne gönderilmiştir. İncelemeler yapılarak işlem dosyası müfettişin kayıtlı olduğu il Kocaeli olduğundan İl
Emniyet Müdürlüğümüze iade edilmiştir.
İtiraz eden . ., CİMER Başvurusunda 22.09.2023 tarihinde D- 100 karayolu İzmit mevkii Sakarya istikametinde 34 plaka sayılı aracı ile seyir halindeyken 41 plaka sayılı aracın kendisini korna ile taciz ettiğini, sol şeride römorklu aracı ile giremeyeceği konusunda uyararak Kartepe Ataevler mevkiine kadar takip edildiğini ve bahse konu araç sahibinin kendisine hakaret etmek suretiyle “cezan arkadan gelecek” diyerek tehdit ettiğini belirtmiştir. Bahse konu 34 plaka sayılı araca sicil sayılı Fahri Trafik Müfettişi . . tarafından 22/09/2023 tarihli ve saat 16:12’de, 23/09/2023 tarihli saat 16:13 ‘te olmak üzere iki adet elektronik olarak düzenlenen fahri trafik müfettişleri trafik kural ihlali tespit tutanakları İstanbul FTM Büro Amirliği tarafından trafik idari para cezası karar tutanaklarına dönüştürülmüştür. Şikayet konusu 41 plaka sayılı aracın sicil sayılı fahri trafik müfettişi .
.’ye ait olduğu Pol-Net4 kayıtlarından tespit edilmiştir.
. . İsimli şahısla telefonla görüşüldüğünde, “ben ayrı günler aynı saatlerde aynı yerden geçmedim” demesi üzerine PTS kayıtları incelenmiştir. Yapılan incelemede; 22.09.2023 tarihi saat 16: 12 ‘de 41 ve 34 plaka sayılı iki araçta aynı anda PTS kameralarında görüntülenmektedir. Ancak
23.09.2023 tarihi saat 16:13’te aynı mevkiden geçilmediği, günün diğer saatlerinde farklı mevkilerde
römorksuz geçişlerin bulunduğu görülmektedir.
29/07/2021 tarihli ve sayılı talimatta; “…kendilerini trafik kolluğunun yerine koyarak hareket etmemeleri, yine trafik kural ihlallerinin tespitinde trafik görevlisi, devriye ve denetim görevlisi gibi hareket edilmemesi, bunun yerine günlük hayatın akışı içinde karşılaşılan ihlallerin tespit edilmesi suretiyle algılanan yakalanma riski duygusunun canlı tutulmasının asıl amaç olması gerektiği; aksi yönde yapılan uygulamaların devlete, trafik kolluğuna ve fahri trafik müfettişliği uygulamasına olan güvenin zedelenmesine neden olduğu, aynı zamanda yazılı ve görsel basında yer alan olumsuz haberler nedeniyle de toplum nezdinde fahri trafik müfettişliğinin değersizleştirildiği ” bildirilmiştir.
Müfettişin yaptığı işlemler Fahri Trafik Müfettişliği Görev ve Çalışma Yönetmeliği ‘nin Müfettişlerin Görev ve Yetkileri -Madde 9′ un (d) bendinde “Görevlerini yürütürken, adil ve tarafsız olmak zorundadırlar.”
Hükmüne aykırı düşmektedir.
Ayrıca sicil sayılı Fahri Trafik Müfettişi tarafından ilimiz İzmit İlçesi sınırları içerisinde bulunan
“D605 Yeni Kandıra Yolu İzmit İstikametine Market Önü İzmit/KOCAELİ” mevkinde “sol şerit” üzerinde “emniyet şeridi” olduğunu beyan ederek tutanak düzenlemiştir. Bunun üzerine Karayolları l .
Bölge Müdürlüğü’ne “sol şerit” üzerinde “emniyet şeridi” olup olmadığı sorulmuştur. “sol şerit” üzerinde sığınma cebinin bulunduğu “emniyet şeridi” bulunmadığı bildirilmiştir.
Fahri Trafik Müfettişliği Görev ve Çalışma Yönetmeliği ‘nin Müfettişlerin Görev ve Yetkileri Madde 9’ un (e) bendinde Müfettişler: “Araç durduramaz, sürücülerle muhatap olamaz, belge veya evrak kontrolü yapamazlar.” hükmü bulunmaktadır ve aynı yönetmeliğin 11. Maddesinin (Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesindeki şartlardan herhangi birini kaybedenler) (e) bendi (Yetkilerini, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerin haricinde kullandığı tespit edilenler) gereği Valilik Makamının 08.112023 tarihli ve sayılı
Olur’u ile müfettişlik görevi sona erdirilmiştir.”
Açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın;
3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinde:
“…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
3.2. “Yargı yolu” başlıklı 125 inci maddesinde: “İdarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolu açıktır. Kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerinde bunlardan doğan uyuşmazlıkların milli veya milletlerarası tahkim yoluyla çözülmesi öngörülebilir. Milletlerarası tahkime ancak yabancılık unsuru taşıyan uyuşmazlıklar için gidilebilir.
…
Yargı yetkisi, idarî eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlı olup, hiçbir surette yerindelik denetimi şeklinde kullanılamaz. Yürütme görevinin kanunlarda gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerine getirilmesini kısıtlayacak, idari eylem ve işlem niteliğinde veya takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı verilemez…”
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında: “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usul Kanununun “İdari Yargı Yetkisinin Sınırı” başlıklı 2. maddesinin ikinci fıkrasında: “İdari yargı yetkisi, idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır. İdari mahkemeler; yerindelik denetimi yapamazlar, yürütme görevinin kanunlarda ve
Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerine getirilmesini kısıtlayacak, idari eylem ve işlem niteliğinde veya idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı veremezler.”
6. 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu’nun “Bilgi verme yükümlülüğü” başlıklı 5’inci maddesinde: “Kurum ve kuruluşlar, bu Kanunda yer alan istisnalar dışındaki her türlü bilgi veya belgeyi başvuranların yararlanmasına sunmak ve bilgi edinme başvurularını etkin, süratli ve doğru sonuçlandırmak üzere, gerekli idarî ve teknik tedbirleri almakla yükümlüdürler…”
7. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun; “Fahri trafik müfettişliği” başlıklı Ek 6’ncı maddesinde: “Sürücülerin trafik kurallarına uyup uymadığını denetlemekle sorumlu olan yetkililere yardımcı olmak üzere Karayolu Trafik Güvenliği Kurulunca önerilen ve Karayolu Trafik Güvenliği Üst
Kurulunca uygun görülen kişilere, valilerce “fahri trafik müfettişliği” görevi verilir… Fahri trafik müfettişlerinin yetki ve sorumlulukları ile diğer usul ve esaslar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikte belirlenir.”
8. 01/05/1997 tarih ve 22976 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Fahri Trafik Müfettişliği Görev ve
Çalışma Yönetmeliği’nin;
8.1. “Müracaatların Kabulü ve Değerlendirilmesi” başlıklı 7 nci maddesinde: “Müracaatların kabulü, gerekli görülmesi halinde ibraz edilen bilgi ve belgelerin incelenmesi, ilgilinin müracaatını yapmış olduğu il valiliğince yapılır.
Yapılan inceleme neticesinde durumları bu Yönetmelik esaslarına uygun olanlar, talep edildiğinde
Bakanlığa gönderilir.
Trafik (…) Başkanlığınca yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, müfettiş olmasında sakınca görülmeyenler Emniyet Genel Müdürünün teklifi ile İçişleri Bakanının onayına sunulur.
Onay işlemini müteakip, ilgili valiliklerine sonuçları iletilir ve valilerce fahri trafik müfettişliği görevi verilir.
Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında görev yapanlar, Emniyet Hizmetleri Sınıfında rütbeli, Jandarma
Hizmetleri Sınıfında subay olarak görev yapanlar ve bu görevleri yaptıktan sonra ayrılanlar veya emekli olanlarda, trafik sorununun çözümüne yönelik bilimsel araştırma ve çalışma yapanlar ile trafiğe hizmet etmiş olanlarda ve bulundukları görev, mesleki deneyim ve nitelikleri itibarıyla müfettiş olarak görevlendirilmelerinde yarar görülenlerde 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerindeki şartlar aranmaz. Bu şekilde müfettiş seçilenler yüz yüze eğitime tabi tutulmaz ve bu kişiler için yüz yüze yapılan eğitim ve değerlendirme toplantılarına katılma zorunluluğu aranmaz.
Bu işlemlere ilişkin görevler, illerde trafik denetleme birimlerince, merkezde Trafik Başkanlığınca yürütülür.”
8.2. “Müfettişlerin görev ve yetkileri” başlıklı 9 uncu maddesinde: “Müfettişler; a) Tespit ettikleri kural ihlallerine ilişkin olarak; fiziki ortamda düzenledikleri tutanakları (EK-3) herhangi bir trafik ekip veya kuruluşuna elden, elektronik ortamda düzenledikleri tutanakları Emniyet Genel Müdürlüğüne elektronik sistem üzerinden bir hafta içerisinde teslim ederler.
b) Trafik güvenliği ile ilgili görüş ve önerileri bildirebilirler.
c) Yer ve zamanla sınırlı olmayıp, ülkenin her yerinde görevli sayılırlar.
d) Görevlerini yürütürken, adil ve tarafsız olmak zorundadırlar.
e) Araç durduramaz, sürücülerle muhatap olamaz, belge veya evrak kontrolü yapamazlar.
Müfettişlerin hangi trafik kural ihlalleri hakkında tutanak düzenleyebilecekleri Emniyet Genel
Müdürlüğünce belirlenir.”
8.3. “Sorumluluk” başlıklı 10 uncu maddesinde: “Görevini kötüye kullandığı tespit edilen ve
Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere aykırı olarak işlem yapan müfettişler, 2918 sayılı Karayolları
Trafik Kanununun Ek 6’ncı maddesi hükmü uyarınca iki aydan altı aya kadar hafif hapis cezası ile cezalandırılırlar. Ayrıca, bunların yargılanmaları tabi oldukları esaslara göre yapılır.”
8.4. “Müfettişlik görevinin sona erdirilmesi” başlıklı 11 inci maddesi: “Müfettişlik görevi aşağıda sayılan hallerin herhangi birisinin mevcudiyetinde sona erdirilir.
a) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesindeki şartlardan herhangi birini kaybedenler.
b) Ayrılma isteğinde bulunanlar.
c) Bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesi gereğince mahkemeye sevki yapılanlar.
d) Müfettişlik kimliğini, kendilerine muafiyet kazandırmak amacıyla kullananlar.
e) Yetkilerini, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerin haricinde kullandığı tespit edilenler.
f) Trafiğin denetimi ve yönetimiyle yetkili kişilere görevleri esnasında müdahalede bulunanlar.
g) Herhangi bir nedenle sürücü belgesi geçici olarak geri alınan veya iptal edilenler.
ı) 70 yaşından gün alanlar.
Birinci fıkra kapsamında görevin sona erdirilmesi işlemleri, müfettişin kayıtlı olduğu il valiliğince yapılır ve Bakanlığa bildirilir.
Bir yıl süreyle trafik kural ihlali tespit tutanağı düzenlemeyen veya trafik güvenliğine katkı sağlamayacak şekilde günlük hayatın olağan akışı dışında tutanak düzenlediği tespit edilen ya da eğitim ve değerlendirme toplantılarına üst üste iki kez katılmayan müfettişlerin görevleri Emniyet Genel Müdürünün teklifi üzerine
İçişleri Bakanının onayı ile sonlandırılabilir.”
Düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya birlikte değerlendirilerek başvurunun reddi yönünde hazırlanan Ret Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10. Başvuran; fahri trafik müfettişliği görevine son verilmesi kararının kaldırılmasını talep etmektedir.
11. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nda fahri trafik müfettişliği; sürücülerin, trafik kurallarına uyup uymadığını denetlemekle sorumlu olan yetkililere yardımcı olmak üzere Karayolu Trafik Güvenliği
Kurulunca önerilen ve Karayolu Trafik Güvenliği Üst Kurulunca uygun görülen kişilere valilerce verilen görev olarak tanımlanmış olup fahri trafik müfettişi olarak görevlendirileceklerde aranacak şartlar, bunların görev, yetki ve sorumlulukları ile ilgili esas ve usuller Fahri Trafik Müfettişliği Görev ve Çalışma
Yönetmeliği’nde düzenlenmiştir.
12. Mezkûr Yönetmelik’in 11’inci maddesinde, fahri trafik müfettişliği görevinin sona erdirileceği haller sayılmış, maddede ayrıca yetkilerini bu Yönetmelikte belirtilen görevlerin haricinde kullandığı tespit edilenlerin görevlerinin sona erdirilmesi işlemlerinin, belgeyi tanzim eden valiliklerce yapılacağı ve
Bakanlığa bildirileceği belirtilmiştir.
13. Fahri trafik müfettişliği görevinin sona erdirildiğine dair İdare tarafından başvurana gönderilmiş olan yazıda; 2021 tarihli talimata yer verilerek, fahri trafik müfettişliği ile elde edilmek istenen amacın, trafikte hata yapanların yakalanacağı hissine sahip olmalarını ve hatadan sakınılmasını sağlamaktan ibaret olduğu, asıl amacın bu olması gerektiği, trafik polisi gibi hareket edilmesinin istenmediği ve bu şekilde hareketlerin fahri trafik müfettişliği algısına zarar verdiği hususlarına değinildiği, incelemelerde başvuranca bu hususların gözden kaçırıldığına dair şikayetler üzerine yapılan incelemeler neticesinde İdarece görevin sonlandırılmasına karar verildiğinin bildirildiği görülmektedir.
14. Bilindiği üzere; Yetkide paralellik ilkesi, bir idari işlemi yapmaya yetkili olan makam veya organın söz konusu işlemi geri alma, kaldırma, değiştirme ve düzeltme konusunda da yetkili olmasını ifade ederken, usulde paralellik ise söz konusu makam ya da organın bu yetkisini aynı usullerle kullanması kavramını ifade eder şekilde kullanılmaktadır. Yetki ve şekilde paralellik ilkesi ise, bir idari işlemin yapılmasında yetkili olanların bu işlem yapılırken uygulanan şekil ve usul kurallarının işlemin değiştirilmesi, kaldırılması ve geri alınmasında da geçerli olmasını ifade etmektedir (ATAY, Ender Ethem, İdare Hukuku, 4. Baskı, Ankara 2014, s. 496). İdarelerin idari işlem tesis ederken, eylemde bulunurken yararlandığı serbestiye ise takdir yetkisi denilmektedir. Takdir yetkisi, idarenin belli şart ve durumların meydana gelmesi halinde belli
bir kararı alıp almamak veya kanunda öngörülen değişik çözümler arasında bir seçim yapmak konusunda tanınan bir serbestiye ya da belirli bir konuda karar alabilmek için hangi şart ve durumların ortaya çıkması gerektiğini tespit etmek imkânına sahip olması olarak tanımlanmaktadır. (Halil Kalabalık, İdare Hukukunda
Takdir Yetkisi Kavramı Ve Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi
Dergisi Cilt 1, Sayı 2,Aralık 1997). İdareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması idarenin görevlerinin niteliği gereği zorunlu olmakla birlikte bu durum, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına da gelmez. İdarenin takdir yetkisini kullanırken yasaların koyduğu sınırlar içinde kalması, eşitlik ilkesine uygun hareket etmesi, bu yetkiyi kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun kullanması, yasanın öngördüğü amacın dışında başka bir amaç için kullanamaması ve bu yetkiyi gerekçeli olarak kullanması hukuk devleti açısından zorunluluktur(Şeref Gözübüyük, Yönetim Hukuku, Eylül/1991 s.204).
15. Bu çerçevede, fahri trafik müfettişinin görevlendirilmesinde yetkiye sahip olan İdarenin ilgili
Yönetmeliğin 11’inci maddesi çerçevesinde; görevin sonlandırılmasında da takdir yetkisine sahip olduğu gözden kaçırılmamalıdır. Dolayısıyla bir hak ve yükümlülük doğurmayan, kazanılmış bir hakkı ortaya çıkarmayan, gönüllü kamu hizmetinden ibaret bir vazife ile ilgili olarak, İdarenin hizmetin daha iyi yürütülmesi gayesi ile tesis edilmiş/edilecek vazifelendirme ve vazifenin sonlandırılması yönelik işlemlerinde kamu yararı ve hizmet gerekleri gerekçesiyle işlem tesis edilebileceği, bu hususların İdarenin takdir yetkisi içerisinde değerlendirilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
16. Dosya kapsamında idareden edinilen bilgiler ışığında; başvuranın 14/03/2022 tarihinde fahri trafik müfettişliği görevine başladığı, başvuran hakkında yapılan şikayetler üzerine inceleme başlatıldığı, yapılan incelmelerde vatandaşların şikayetine konu olan 41 plaka sayılı aracın başvurana ait olduğunun tespit edildiği, ilgili yönetmelikte fahri trafik müfettişlerinin sürücüler ile muhatap olamayacağının düzenlendiği, diğer yandan EGM’nin 29/07/2021 tarihli talimatı ile fahri trafik müfettişlerinin kendilerini trafik kolluğu yerine koyarak hareket etmemeleri, aksi yönde yapılan uygulamaların devlete, trafik kolluğuna ve fahri trafik müfettişliği uygulamasına olan güveni zedeleyeceği, toplum nezdinde fahri trafik müfettişliğinin değersizleşmesine neden olacağının ifade edildiği, bu kapsamda başvurana ait araç bilgileri verilerek hakkında şikayet oluşturulduğu, başvuranın hakkında tutanak düzenlediği vatandaş ile arasında sözlü tartışma yaşandığı, dolayısıyla görevini yürütürken adil ve tarafsız davrandığına olan inancın zedelendiği, yetkilerini Yönetmelikte belirtilen görevlerin haricinde kullandığının tespit edildiği gerekçesi ile Yönetmeliğin 11. maddesinin (e) bendi gereğince Valilik Makamının 08/11/2023 tarihli oluru ile görevinin iptal edildiği anlaşılmıştır
17. Şikayet başvuru belgesi ve ekleri ile İdareden gelen cevabi yazı ve ekleri, ayrıca ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmesi neticesinde, Kocaeli Valiliği oluru ile başvuranın fahri trafik müfettişliği görevinin sonlandırılması işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
18. İyi yönetim ilkelerine, Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmelik’in 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup, İdareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, bu yönüyle “kanunlara uygunluk”, “makul sürede karar verme”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davranıldığı, ancak; idari işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceği başvurana bildirilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranılmadığı anlaşılmış olup idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
19. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca gerekçeli ret kararının başvurana tebliğinden itibaren varsa dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Kocaeli İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın BAŞVURANA VE EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine;
TÜRKİYE CUMHURİYETİ KAMU BAŞDENETÇİSİNCE KARAR VERİLDİ.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi