ÖZET: Bu karar, ……. Üniversitesi Açık ve Kapalı Spor Tesisleri İnşaatı işinde fiyat farkı hesaplamalarının hatalı yapıldığını ve bu durumun kamu zararına yol açtığını ortaya koymaktadır. 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre, fiyat farkı hesaplamalarında onaylı iş programına uygun olarak işlerin gerçekleştirildiği ayın indeksi esas alınmalıdır. Ancak, inceleme sonucunda, 22.12.2014 tarihli hakedişte, onaylı iş programındaki ödeneklerin harcanmadığı durumlarda, iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi yerine hakedişlerin düzenlendiği tarihlerin bulunduğu ayın indeksi kullanıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, yükleniciye fazla fiyat farkı ödenmesine neden olmuş ve kamu zararına yol açmıştır.

Sorumluların savunmaları ve ek belgelerin incelenmesi sonucunda, kamu zararı tutarının tahsil edildiği anlaşılmıştır. Bu nedenle, onaylı iş programındaki ödeneklerin harcanmadığı durumlarda, doğru indeksin kullanılmadığı için sebep olunan kamu zararının tahsil edilmesiyle, ilişilecek bir husus kalmadığına oybirliğiyle karar verilmiştir. Bu karar, kamu ihale mevzuatına uygun hareket edilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

Kamu İdaresi Türü Yüksek Öğretim Kurumları
Yılı 2014
Dairesi 2
Karar No 35372
İlam No 161
Tutanak Tarihi 4.2.2016
Kararın Konusu İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

……. Üniversitesi Açık ve Kapalı Spor Tesisleri İnşaatı işinde fiyat farkının hatalı ödenmesi.

……. Üniversitesi Açık ve Kapalı Spor Tesisleri İnşaatı işinde onaylı iş programındaki ödeneklerin harcanmadığı durumlarda iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi yerine hakedişlerin düzenlendiği tarihlerin içerisinde bulunduğu ayın indeksi esas alınarak fiyat farkı ödendiği görülmüştür.

31.12.2002 tarih ve 24980 sayılı Resmi Gazete’de (3. mükerrer) yayımlanan “4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Yapım İşlerine İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esaslar”ın 5 inci maddesinde;

“Uygulama ayı “İdarece onaylanmış iş programına uygun olarak işlerin gerçekleştirildiği ay” olarak, temel indeks “İhale (son teklif verme) tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait indeks” olarak, güncel indeks “Hakedişin düzenlendiği tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait indeks” olarak, fiyat farkı “Birim fiyat sözleşmelerde, uygulama ayı içinde iş programına uygun olarak gerçekleşen imalat iş kalemleri ve ihzarat için; anahtar teslimi götürü bedel sözleşmelerde ise, uygulama ayı içinde iş programına uygun olarak ilerleme yüzdelerine göre gerçekleşen imalat iş grupları için, bu Esaslara göre ödenecek veya kesilecek bedel” olarak tanımlanmakta,

8 inci maddesinde;

“Yüklenici, sözleşme yapıldıktan sonra iş kalemlerini, aylık imalatı, ihzaratı ve yıllık ödenekleri ve bunların aylara dağılımını gösteren ayrıntılı bir iş programı hazırlayarak idareye onaylatmak zorundadır.

Herhangi bir aya ait onaylı iş programındaki ödenek harcanamadığı takdirde, daha sonraki aylarda yapılacak hakedişlerde, hakediş toplamları ödeneğin harcanamayan kısmına eşit olana kadar, iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi uygulanır.

Yükleniciye, 4735 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinde belirtilen mücbir sebeplerle veya sözleşmenin ifasının gecikmesine idarenin kusurunun sebep olduğu durumlarda süre uzatımı verilmesi halinde, uzatılan süreye göre yüklenici tarafından hazırlanan ve idarece onaylanan revize iş programına uygun olarak yapılan işler için fiyat farkı hesaplanır.

…”,

10 uncu maddesinde;

“Birim fiyat sözleşmelerde, ödenek dilimleri ile ilgili olarak 8 inci maddede yer alan hükümler de dikkate alınmak şartı ile herhangi bir imalat için yapılan ara veya kesin metraj sonucu bir imalatın miktarında artma ya da azalma tespit edildiği takdirde, artan ya da azalan miktar (imalat hangi ayda yapılmış olursa olsun) geçici kabul itibar tarihini geçmemek üzere, artış ya da azalışın kesinleştiği ayın fiyat farkı katsayısı (Pn) ile değerlendirilir.”

denilmektedir.

Bu hükümlere göre, yükleniciye fiyat farkı verilmesini gerektiren sebepler ortaya çıktığında fiyat farkının birim fiyat sözleşmelerde, uygulama ayı içinde iş programına uygun olarak gerçekleşen imalat iş kalemleri ve ihzarat için; anahtar teslimi götürü bedel sözleşmelerde ise, uygulama ayı içinde iş programına uygun olarak ilerleme yüzdelerine göre gerçekleşen imalat iş grupları için, hakedişin düzenlendiği tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait indeks (güncel indeks) kullanılarak; eğer bir aya ait onaylı iş programındaki ödenek harcanmamışsa, daha sonraki aylarda yapılacak hakedişlerde, hakediş toplamları ödeneğin harcanamayan kısmına eşit olana kadar, iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi uygulanarak ödenmesi gerekmektedir.

Yapılan incelemede 22.12.2014 tarihli ve 2 no.lu hakedişte fiyat farkı hesaplanırken, onaylı iş programındaki ödeneklerin harcanmadığı durumlarda iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi yerine hakedişlerin düzenlendiği tarihlerin içerisinde bulunduğu ayın indeksinin kullanıldığı, bu haliyle yükleniciye fazla fiyat farkı ödenerek kamu zararına neden olunduğu görülmüştür.

Bununla birlikte sorumluların savunmaları ile ekindeki belgelerin incelenmesi sonucunda kamu zararı tutarının tahsil edildiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, ……. Üniversitesi Açık ve Kapalı Spor Tesisleri İnşaatı işinde onaylı iş programındaki ödeneklerin harcanmadığı durumlarda iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi yerine hakedişlerin düzenlendiği tarihlerin içerisinde bulunduğu ayın indeksi esas alınarak fiyat farkı ödenmesi sonucu sebep olunan ……. TL kamu zararının ……. tarih ve ……. numaralı muhasebe işlem fişiyle tahsil edildiği anlaşıldığından bu miktar için ilişilecek bir husus kalmadığına oybirliğiyle,