| ÖZET: Gazi Üniversitesi’nde doktora programına yatay geçiş talebinde bulunan başvuranın talebi, üniversitenin yönetmeliğinde yalnızca araştırma görevlilerine yatay geçiş hakkı tanınması nedeniyle reddedilmiştir. Ancak, Yükseköğretim Kanunu ve ilgili yönetmelikler, lisansüstü programlarda yatay geçişin koşullarını belirleme yetkisini üniversite senatolarına vermektedir. Gazi Üniversitesi’nin yönetmeliğinde, araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans ve doktora öğrencileri için yatay geçiş koşullarının belirlenmemesi, bu öğrencilerin yasal olarak sahip oldukları yatay geçiş hakkını kullanmalarını engellemektedir. Bu durum, hukuka aykırı bir düzenleme olarak değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, Gazi Üniversitesi’ne, araştırma görevlisi olmayan öğrencilerin yatay geçiş haklarının düzenlenmesi ve başvuranın talebinin yeniden değerlendirilmesi için mevzuat çalışması yapılması tavsiye edilmiştir. Bu karar, üniversitelerin yönetmelik yapma yetkisi çerçevesinde, öğrencilerin haklarının korunması açısından önem taşımaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/9361-S.14335
BAŞVURU NO : 2019/8584
KARAR TARİHİ : 01/10/2019
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : GAZİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Doktora programına yatay geçiş için araştırma görevlisi olma koşuluna itiraz hakkında.
BAŞVURU TARİHİ : 23/04/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1.Kurumumuza tarihinde yapılan başvuruda … özetle; halen Süleyman
Demirel Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Hastalıkları ve Cerrahisi
Anabilim dalında yabancı uyruklu öğrenci olarak doktora öğrenimi görmekte olduğunu, eşinin
Isparta ilinden Ankara iline tayin edilmesi sebebiyle aile birliğinin sağlanması için Gazi
Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü’ne yatay geçiş talebinde bulunduğunu, ancak bu talebinin Gazi Üniversitesince ‘araştırma görevlisi olunmaması” dolayısıyla reddedildiğini, bu kararın hukuka aykırı olduğunu, çünkü her ne kadar 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7/e ve 44/c maddeleri uyarınca lisansüstü programlarda yatay geçişle ilgili usul ve esasları düzenleme yetkisi Yükseköğretim Kurulu’na (YÖK) verilmişse de bu yetkinin YÖK tarafından çıkarılan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin 32/1 maddesi uyarınca üniversitelerin senatolarına devredildiğini, Gazi Üniversitesi tarafından çıkarılan Gazi Üniversitesi Lisansüstü
Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin 5/1 maddesinde yer alan yatay geçişle ilgili düzenleme içeriğinde sadece araştırma görevlisi ifadesi kullanıldığını, dolayısıyla sadece araştırma görevlilerinin yatay geçiş yapabileceğinin belirtildiğini, doktora ya da yüksek lisans öğrencilerinin yatay geçişiyle ilgili yönetmelikte herhangi bir düzenleme yer almadığını, ancak bu durumda olanların yatay geçişini yasaklayan herhangi bir kanun ya da yönetmelik düzenlemesi de bulunmadığını, Üniversite yönetmeliğinde doktora ya da yüksek lisans yapan öğrencilerin yatay geçişlerinin ne şekilde olacağına ilişkin düzenlemelerde eksiklik bulunduğunu, doktora öğrencilerinin yatay geçişinin kanunla verilmiş bir hak olduğunu ve bu hakkın kullanılmasına yönelik usul ve esasların ise senato tarafından belirlenmesi gerektiğini, ancak Gazi Üniversitesi tarafından çıkarılan yönetmelikte doktora öğrencileri için yatay geçişin usul ve esasları belirlenmeyerek eksik düzenleme yapılmış olduğunu ve böylelikle öğrencilerin kendilerine kanunla verilen yatay geçiş hakkını kullanmalarının engellendiğini, kendisine Gazi
Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsünce verilmiş olan ‘araştırma görevlisi olunmaması
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
dolayısıyla ret kararının hukuka aykırı olduğunu belirterek hukuki düzenleme eksikliğinin tespitine ve giderilmesine yönelik inceleme yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun 21/05/2019 tarihli ve … sayılı bilgi-belge talep yazısına istinaden Gazi
Üniversitesi Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı’nın 18/06/2019 tarih ve … sayılı cevabi yazısında; 2.1. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Ağız,Diş Çene Hastalıkları ve
Cerrahisi Ana Bilim Dalında yabancı uyruklu öğrenci olarak devam etmekte olan …’un, Sağlık
Bilimleri Enstitünün Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalına yatay geçiş yapma talebinin
Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin yatay geçişi düzenleyen
5 inci maddesinin birinci fıkrasında araştırma görevlilerinin yatay geçişine izin vermesi, adı
geçenin ise araştırma görevlisi olmaması nedeniyle yatay geçiş talebinin uygun görülmediği, 2.2. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7/e ve 44/c maddeleri uyarınca lisansüstü programlarda yatay geçişle ilgili usul ve esasları düzenleme yetkisi Yükseköğretim Kurulu’na (YÖK) verilmişse de bu yetkinin YÖK tarafından çıkarılan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim
Yönetmeliğinin 32/1 maddesi uyarınca üniversitelerin senatolarına devredildiği, 2.3. Üniversite Senatosunca kabul edilen ve 27 Ocak 2017 tarih ve 29961 sayılı Resmi
Gazetede yayımlanan Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin beşinci maddesinin birinci fıkrasında “Enstitünün ya da başka bir yükseköğretim kurumunun bir lisansüstü programında en az bir yarıyılını tamamlamış ve dönem başına en az iki ders almak koşuluyla aldığı derslerin tamamından başarılı olmuş bir araştırma görevlisi, talep etmesi halinde ilgili ana bilim/ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulu kararıyla enstitüde yürütülen aynı aııabilim/ana sanat dalı programına yatay geçiş yapabilir. Geçiş için başvuran bir adayın bu Yönetmeliğin ilgili maddesindeki asgari başvuru koşullarını sağlaması gerekir.” ifadesinin yer aldığı, 2.4. Başvuranın, Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalına yatay geçiş yapma talebinin, Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin yatay geçişi düzenleyen
5 inci maddesinin birinci fıkrasında araştırma görevlilerinin yatay geçişine izin vermesi ve
başvuranın araştırma görevlisi olmaması nedeniyle yatay geçiş talebinin uygun görülmediği, 2.5. Yükseköğretim Kurulu’nun 20/04/2016 tarih ve 29690 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan
Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinde 32 inci maddenin birinci fıkrasında
“Yükseköğretim kurumu içindeki başka bir enstitü anabilim/anasanat dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında en az bir yarıyılı tamamlamış olan başarılı öğrenci, lisansüstü programlara yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir. Yatay geçiş yoluyla kabul edilme koşulları ilgili senato tarafından kabul edilen yönetmelikle belirlenir.” İfadesinin yer aldığı, 2.6. Yükseköğretim Kurulu’nun 20/04/2016 tarih ve 29690 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan
Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin 32 inci maddesinin birinci fıkrasına ve 27 Ocak
2017 tarih ve 29961 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin birinci fıkrasına göre Gazi Üniversitesi dışında yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi olarak görev yapan yüksek lisans/doktora öğrencilerine; ilgili ana bilim dalında yüksek lisans, doktora öğrenci kontenjanlarının olması durumunda, başvuru koşullarını sağlamaları, lisansüstü programında en az bir yarıyılını tamamlamış olmaları, dönem başına en az iki ders almış ve aldığı derslerin tamamından başarılı olmaları koşuluyla adayın talebi doğrultusunda ilgili anabilim/ana sanat dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulu kararıyla Üniversitemize yatay geçiş imkanı verildiği, 2.7. Ocak 2017 tarih ve 29961 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Gazi Üniversitesi Lisansüstü
Eğitim Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin beşinci maddenin birinci fıkrasına göre araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans/doktora öğrencilerinin yatay geçiş başvurularının kabul edilmediğini, emsal örneklerin yazı ekinde sunulduğu, 2.8. Başvuranın araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans ve doktora öğrencilerine de yatay geçiş imkanı verilmesine yönelik düzenleme yapılması hakkındaki 22/04/2019 tarihli dilekçesinin Üniversite Rektörlüğüne gönderildiği, Üniversite Rektörlüğünün 17/05/2019 tarih ve … sayılı cevabi yazısı ile talebin Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Öğretim ve Sınav
Yönetmeliğindeki amir hükümlere uygun olmadığı yönünde görüş bildirildiği, 2.10. Yatay geçiş ile ilgili usul ve esasları düzenleme yetkisinin üniversite senatolarına devredilmesiyle üniversite senatosu tarafından onaylanan Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim
Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin ilgili maddesinde sadece araştırma görevlilerine yatay geçiş imkanı verildiği, yönünde açıklamalara yer verildiği görülmüştür.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesine göre; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…” 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasına göre; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun 5.1. 7 inci maddesinin (e) bendinde; “Yükseköğretim kurumlarında eğitim – öğretim programlarının asgari ders saatlerini ve sürelerini, öğrencilerin yatay ve dikey geçişleriyle ve yüksekokul mezunlarının bir üst düzeyde öğrenim yapmalarına ilişkin esasları
Üniversitelerarası Kurulun da görüşlerini alarak tespit etmek,” 5.2. 44 üncü maddesinin (c) bendinde; (“Değişik: 19/11/2014-6569/28 md.) Öğrenciler, bir yıl süreli yabancı dil hazırlık sınıfı hariç, kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın öğrenim süresi iki yıl olan önlisans programlarını azami dört yıl, öğrenim süresi dört yıl olan
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
lisans programlarını azami yedi yıl, öğrenim süresi beş yıl olan lisans programlarını azami sekiz yıl, öğrenim süresi altı yıl olan lisans programlarını azami dokuz yıl içinde tamamlamak zorundadırlar. Hazırlık eğitim süresi azami iki yıldır. Azami süreler içinde katkı payı veya öğrenim ücretinin ödenmemesi ile kayıt yenilenmemesi nedeniyle öğrencilerin ilişikleri kesilmez. Ancak üniversite yetkili kurullarının kararı ve Yükseköğretim Kurulunun onayı ile dört yıl üst üste katkı payı veya öğrenim ücretinin ödenmemesi ile kayıt yenilenmemesi nedeniyle öğrencilerin ilişikleri kesilebilir. Yatay geçiş ve çift ana dal eğitiminin usul ve esasları ile azami öğrenim süreleri, lisansüstü eğitim usul ve esasları ile öğrenim süreleri
Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.” 6. 20 Nisan 2016 tarihli Resmî Gazete’de 29690 sayı ile yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve
Öğretim Yönetmeliği’nin; “Yatay geçiş yoluyla öğrenci kabulü” kenar başlıklı 32 inci maddesinde; “ (1) Yükseköğretim kurumu içindeki başka bir enstitü anabilim/anasanat dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında en az bir yarıyılı tamamlamış olan başarılı öğrenci, lisansüstü programlara yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir.
Yatay geçiş yoluyla kabul edilme koşulları ilgili senato tarafından kabul edilen yönetmelikle belirlenir.” 7. 27 Ocak 2017 tarihli 29961 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Gazi Üniversitesi
Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin; “Yatay geçiş, değişim programları ve programlar arası geçişle öğrenci kabulü” kenar başlıklı 5 inci maddesinde; “(1)
Enstitünün ya da başka bir yükseköğretim kurumunun bir lisansüstü programında en az bir yarıyılını tamamlamış ve dönem başına en az iki ders almak koşuluyla aldığı derslerin tamamından başarılı olmuş bir araştırma görevlisi, talep etmesi halinde ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulu kararıyla enstitüde yürütülen aynı anabilim/anasanat dalı programına yatay geçiş yapabilir. Geçiş için başvuran bir adayın bu Yönetmeliğin ilgili maddesindeki asgari başvuru koşullarını sağlaması gerekir.” hükümlerine yer verildiği görülmüştür.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvurunun kabulü gerektiği yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Halen Süleyman Demirel Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene
Hastalıkları ve Cerrahisi Anabilim dalında yabancı uyruklu öğrenci olarak doktora öğrenimine devam eden başvuranın, eşinin Isparta ilinden Ankara iline tayin edilmesi sebebiyle aile birliğinin sağlanması için Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü’ne yatay geçiş talebinde bulunduğu, ancak bu talebinin Gazi Üniversitesince ‘araştırma görevlisi olunmaması” dolayısıyla reddedildiği, bu düzenlemenin hukuka aykırı olduğu, Gazi Üniversitesi tarafından çıkarılan Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin 5/1 maddesinde yer alan yatay geçişle ilgili düzenleme içeriğinde sadece araştırma görevlisi ifadesi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
kullanıldığı, dolayısıyla sadece araştırma görevlilerinin yatay geçiş yapabileceğinin belirtildiğini, doktora ya da yüksek lisans öğrencilerinin yatay geçişiyle ilgili yönetmelikte herhangi bir düzenleme yer almadığı, ancak bu durumda olanların yatay geçişini yasaklayan herhangi bir kanun ya da yönetmelik düzenlemesi de bulunmadığını, Üniversite yönetmeliğinde doktora ya da yüksek lisans yapan öğrencilerin yatay geçişlerinin ne şekilde olacağına ilişkin düzenlemelerde eksiklik bulunduğunu, doktora öğrencilerinin yatay geçişinin kanunla verilmiş bir hak olduğunu ve bu hakkın kullanılmasına yönelik usul ve esasların ise senato tarafından belirlenmesi gerektiğini, ancak Gazi Üniversitesi tarafından çıkarılan yönetmelikte doktora öğrencileri için yatay geçişin usul ve esasları belirlenmeyerek eksik düzenleme yapılmış olduğunu ve böylelikle öğrencilerin kendilerine kanunla verilen yatay geçiş hakkını kullanmalarının engellendiğini, kendisine Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsünce verilmiş olan ‘araştırma görevlisi olunmaması dolayısıyla’ ret kararının hukuka aykırı olduğunu belirterek hukuki düzenleme eksikliğinin tespitine ve giderilmesine yönelik inceleme yapılmasını talep etmektedir.
10. Somut olaya başvuranın iddiaları ve dosya kapsamındaki belgeler çerçevesinde bakıldığında; Başvuranın halen Süleyman Demirel Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız
Diş ve Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Anabilim Dalında 3 üncü yarıyıla devam eden Doktora programı öğrencisi olduğu, not ortalamasının 3.90 olduğu, eşinin Ankara iline tayin olması sebebiyle Gazi Üniversitesine yatay geçiş talebinde bulunduğu, fakat Gazi Üniversitesi
Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin yatay geçiş hükümlerinde ancak araştırma görevlisi olanlara yatay geçiş hakkı tanındığı için talebinin reddedildiği anlaşılmıştır.
11. Konu ile ilgili mevzuat hükümleri incelendiğinde; başvuruya esas yasal dayanağı oluşturan mevzuatın 20 Nisan 2016 tarihli ve 29690 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Lisansüstü Eğitim Öğretim Yönetmeliği olduğu, Yönetmeliğin “Yatay geçiş yoluyla öğrenci kabulü” kenar başlıklı 32 inci maddesinde; “ (1) Yükseköğretim kurumu içindeki başka bir enstitü anabilim/anasanat dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında en az bir yarıyılı tamamlamış olan başarılı öğrenci, lisansüstü programlara yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir. Yatay geçiş yoluyla kabul edilme koşulları ilgili senato tarafından kabul edilen yönetmelikle belirlenir.” düzenlemesine yer verildiği; yine Gazi
Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin; “Yatay geçiş, değişim programları ve programlar arası geçişle öğrenci kabulü” kenar başlıklı 5 inci maddesinde; “(1) Enstitünün ya da başka bir yükseköğretim kurumunun bir lisansüstü programında en az bir yarıyılını tamamlamış ve dönem başına en az iki ders almak koşuluyla aldığı derslerin tamamından başarılı olmuş bir araştırma görevlisi, talep etmesi halinde ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulu kararıyla enstitüde yürütülen aynı anabilim/anasanat dalı programına yatay geçiş yapabilir. Geçiş için başvuran bir adayın bu Yönetmeliğin ilgili maddesindeki asgari başvuru koşullarını sağlaması gerekir.”düzenlemelerine yer verildiği görülmüştür.
11.1. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 44 üncü maddesinin (c) fıkrasında yatay geçiş ile ilgili usul ve esasların Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikle belirleneceği düzenlenirken, Lisansüstü Eğitim Öğretim Yönetmeliğinin 32 inci maddesinin birinci fıkrasında ise lisansüstü bir programda en az bir yılını tamamlamış olan başarılı
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
öğrencilerin lisansüstü programlara yatay geçiş yoluyla kabul edilebileceği fakat yatay geçişle kabul edilme koşullarının ilgili senato tarafından kabul edilen yönetmelikle belirleneceği düzenlenmiştir. Bu düzenlemelere karşın Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve
Sınav Yönetmeliği’nin yatay geçiş hükümlerinde bir lisansüstü programda en az bir yarıyılını tamamlamış ve dönem başına en az iki ders almak koşuluyla aldığı derslerin tamamından başarılı olmuş bir araştırma görevlisinin ancak yatay geçiş yapabileceği belirtilmiştir.
12. Hal böyle iken Gazi Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin
“Yatay geçiş, değişim programları ve programlar arası geçişle öğrenci kabulü” kenar başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası ile bir enstitünün lisansüstü programlarına kayıtlı ve araştırma görevlisi olmayan öğrencilerin lisansüstü eğitim öğretim yönetmeliğinin 32 inci maddesinin birinci fıkrasındaki diğer koşulların hepsini sağlamasına karşın ( başarılı olma ve en az bir yılını tamamlama vs) yatay geçiş başvurusunda bulunabilme haklarının ellerinden alındığı, her ne kadar Anayasa ile Devlet tarafından kanunla kurulan üniversitelere kamu tüzelkişiliği ve bilimsel özerklik tanındığı ve her üniversitenin ayrı birer kamu tüzel kişisi olduğu, 2547 sayılı
Yükseköğretim Kanunu’nun 14 üncü maddesi kapsamında Üniversitelerin yönetmelik yapma yetkilerinin olduğu ve kendilerine ilişkin yönetmelikleri hazırlama yetkisi verildiği, adı geçen
Üniversitenin de bu yetkisini eğitim ve öğretime ilişkin yönetmelikler düzenlemek suretiyle kullanmış olduğu, yatay geçişle kabul edilme koşullarının ilgili senato tarafından kabul edilen yönetmelikle belirleneceğinin açık olduğu anlaşılmışsa da; somut olayda Gazi Üniversitesi
Lisansüstü Eğitim Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin birinci fıkrası ile araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans/doktora öğrencilerinin yatay geçiş başvurularının kabul edilmesine olanak verilmemesinin, konuyla ilgili çerçeve yönetmelik olan Lisansüstü
Eğitim Öğretim Yönetmeliğinin 32 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen yatay geçişle kabul edilme koşullarının belirlenmesine yönelik değil, doğrudan yatay geçiş hakkının kullanılmasının kısıtlanmasına yönelik olduğu, kaldı ki her koşulda üniversitenin yatay geçiş koşullarını ve yatay geçiş yoluyla geçişini uygun göreceği öğrencileri belirlemekte takdir yetkisinin olduğu dolayısıyla Gazi Üniversitesinin “araştırma görevlisi” olmayan yüksek lisans/doktora öğrencilerinin yatay geçiş koşullarına ilişkin de bir düzenleme yaparak ortaya çıkan bu araştırma görevlisi olmayan öğrencilerin yatay geçiş yapabilmesi bakımından oluşan fiili imkansızlık halinin önüne geçilebileceği değerlendirilmiştir.
13. Açıklanan nedenlerle mevcut mevzuat hükümlerinde araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans/doktora öğrencilerinin yatay geçiş koşullarına ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, bu hakkın kullanılmasına yönelik usul ve esasların ise senato tarafından belirlenmesi gerektiği ancak Gazi Üniversitesi tarafından çıkarılan yönetmelikte araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans/doktora öğrencileri için yatay geçişin usul ve esasları belirlenmeyerek eksik düzenleme yapılmış olduğu ve böylelikle araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans/doktora öğrencilerinin yatay geçiş hakkını kullanmalarının engellendiği tespit edilerek bu konuda bir mevzuat çalışması yapılması ve Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Müdürlüğü tarafından başvuranın talebinin bu doğrultuda yeniden değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 14. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece “Kararların gerekçeli olması ve “Makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği, bu nedenle “Karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 17’nci maddesinin sekizinci fıkrasına göre, Kamu Denetçiliği Kurumuna dava açma süresi içinde yapılan başvuru işlemeye başlamış olan dava açma süresini durdurmakta olup, 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye
Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup, Ankara İdare Mahkemelerine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans/doktora öğrencileri için yatay geçişin usul ve esasları belirlenmeyerek eksik düzenleme yapılmış olduğu ve böylelikle araştırma görevlisi olmayan yüksek lisans/doktora öğrencilerinin yatay geçiş hakkını kullanmalarının engellendiği tespit edilerek bu konuda bir mevzuat çalışması yapılması ve Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri
Enstitüsü Müdürlüğü tarafından başvuranın talebinin bu doğrultuda yeniden değerlendirilmesi için GAZİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20’nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
GAZİ ÜNİVERSİTESİ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın, BAŞVURANA ve GAZİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.