Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’nde teknisyenin usulsüz görevlendirilmesi iddiası ve 657 Sayılı Kanun çerçevesinde hukuki değerlendirme (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/12198-S.21.19590 –

BAŞVURU NO : 2021/6227

KARAR TARİHİ : 20/08/2021

RET KARARI

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI

Görevlendirmenin iptal edilerek iyi yönetim ilkelerine uymayan

BAŞVURUNUN KONUSU :

davranışlarda bulunan kamu görevlilerine tavsiye kararı alınması talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 17/03/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, 03/09/2020 tarihinde tarafına usul, esas ve teamüllere aykırı olarak görevlendirme yazısı tebliğ edildiğini, 23/02/2021 tarihinde Zabıta Daire Başkanlığına görevlendirme yazısının iptali için başvuruda bulunduğunu, aynı konuda CİMER’e 24/02/2021 tarih ve sayılı başvurusunun olduğunu, görevlendirme ile ilgili uygulamaları yapan kamu görevlilerinin yasalara uygun işlem yapmadığını, keyfi uygulamalar dolayısıyla memurların mağdur olduğunu ifade ederek konunun incelenmesini ve iyi yönetim ilkelerine uymayan davranışlarda bulunan kamu görevlilerine tavsiye kararı alınmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kamu Denetçiliği Kurumunun 30/03/2021 tarihli ve sayılı bilgi ve belge isteme yazısına istinaden Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığının 14/04/2021 tarih ve sayılı yazı ve eklerinde; Başvuranın tekniker unvanına sahip olduğu, Başkanlık bünyesinde zabıta maktu mesaisi almak suretiyle görev yaptığı, başvuranın 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun Ek 8’inci maddesi ve Belediye Zabıta Yönetmeliğinin 41.maddesi doğrultusunda 03/09/2020 tarihli ve sayılı yazı ile daire içerisinde başka bir noktaya görevlendirilmiş olduğu, bu durumun tüm personel için sürekli yapılabilen bir uygulama olduğu, Daire içerisinde ihtiyaç duyulan noktalara görevlendirme işlemlerinin rutin olarak yapılmakta olduğu, başvuran 23/02/2021 tarihli ve sayılı dilekçe ile görevlendirmesinin iptaline ilişkin başvuruda bulunduğu ve 24.02.2021 tarihli ve sayılı yazı ile idarece cevap verildiği, başvuran 03/09/2020 tarihli ve sayılı yazı ile görevlendirilmiş olduğu, şikâyet konusu talebe ilişkin şikâyet sahibi tarafından yargı organlarında açılmış/sonuçlanmış herhangi bir davanın bulunmadığı, 24/02/2021 tarihli ve sayılı yazı ile daire tarafından, başvuranın görevlendirme ve görev yerlerine ilişkin 2020 Kasım ayına ait aylık çalışma çizelgesiyle 03.09.2020 tarihindeki görevlendirilen görev yerinden alınıp Başkanlığa bağlı diğer Şube Müdürlüğünde

görevlendirildiği, Belediye Zabıta Yönetmeliğinin 41’inci maddesinde yer alan “Zorunlu hallerde, belediye memurlarından ihtiyacı karşılayacak sayıda personel zabıta biriminin sadece büro hizmetlerinde geçici olarak görevlendirilebilir.” hükmü gereğince zorunlu hal olan Covid19 salgın sürecinden kaynaklı bulaşma riskine karşı görevlendirmenin yapılmış olduğu, başvuranın Hal Müdürlüğü bünyesindeki görevlendirilmesi Zabıta Daire Başkanlığınca onaylanan 2020 Kasım Ay’ına ait aylık nöbet çizelgesi ile 01/11/2020 tarihi itibari ile sona erdiği, ihtiyaç olduğunda ihtiyacı olan şube müdürlükleri içerisinde görevlendirmeye devam edileceği görev yeri değişikliği ihtiyaca binaen yapılmaya devam edileceği, bu değişimlerde fiilen zabıtalık yapmayan personele de mevzuat gereği maktu mesai ödenmediği ifade edilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu

Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” hükmü yer almaktadır.

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü yer almaktadır.

hükmünü haizdir.

5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Kurumlar arası geçici süreli görevlendirme” başlıklı Ek 8’inci maddesi; “Memurlar, geçici görevlendirme yapmak isteyen kurumun talebi ve çalıştıkları kurumun izni ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında aşağıda belirtilen şartlarla geçici süreli olarak görevlendirilebilir: a) Yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri hariç olmak üzere, memurun görevlendirileceği kurumda göreve ilişkin 4 üncü ve daha yukarı bir dereceden boş bir kadronun bulunması şarttır. b) Geçici süreli görevlendirilen memurlar, geçici süreli olarak görevlendirildikleri kurumların mevzuatına uymakla yükümlüdür. c) Geçici süreli olarak görevlendirilen memurlar, yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri hariç olmak üzere, aylıkları ile diğer malî ve sosyal haklarını kurumlarından alır. Bu memurların kadroları ile ilişkileri, kendi sınıf ve derecelerindeki terfi ve emeklilik hakları devam eder. d) Geçici süreli görevlendirme süresi bir yılda altı ayı geçemez. Yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri için geçici görevlendirme süresi en çok iki yıldır; gerekli görülmesi hâlinde bu süre bir katına kadar uzatılabilir. e) Geçici süreli görevlendirmenin, memurların göreviyle ilgili olması şarttır. f) Geçici süreli görevlendirmede memurun muvafakati aranır. Birinci fıkrada belirtilen hâller dışında memurlar, kamu yararı ve hizmet gerekleri sebebiyle ihtiyaç duyulması hâlinde kurumlarınca, Devlet Personel Başkanlığının uygun görüşü alınarak diğer kamu kurum ve kuruluşlarında altı aya kadar geçici süreli olarak görevlendirilebilir.” 6. 5393 sayılı Belediye Kanununun; 6.1. “Norm kadro ve personel istihdamı” başlıklı 49’uncu maddesi; “Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir. Sözleşmeli personel eliyle yürütülen hizmetlere ilişkin boş kadrolara ayrıca atama yapılamaz. Bu personelin, yürütecekleri hizmetler için ihdas edilmiş kadro unvanının gerektirdiği nitelikleri taşımaları şarttır.” 6.2. “Zabıtanın görev ve yetkileri” başlıklı 51’inci maddesi; “Belediye zabıtası, beldede esenlik, huzur, sağlık ve düzenin sağlanmasıyla görevli olup bu amaçla, belediye meclisi tarafından alınan ve belediye zabıtası tarafından yerine getirilmesi gereken emir ve yasaklarla bunlara uymayanlar hakkında mevzuatta

öngörülen ceza ve diğer yaptırımları uygular. Görevini yaparken zabıtaya karşı gelenler, kolluk kuvvetlerine karşı gelenler gibi cezalandırılır. Belediye zabıta teşkilâtının çalışma usûl ve esasları, çalışanların görev ve yetkileri, memurluğa alınması için taşımaları gereken nitelikler, alacakları meslek içi eğitim, görevde yükselme, giyecekleri kıyafet ve savunma amaçlı olarak kullanacakları aletler ile zabıta teşkilâtında hizmet gereklerine göre oluşturulacak birimler, İçişleri Bakanlığının görüşü alınarak Çevre ve

Şehircilik Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. Belediye, bu yönetmeliğe aykırı olmamak üzere ek düzenlemeler yapabilir. Zabıta hizmetleri kesintisiz olarak yürütülür. Zabıta personelinin çalışma süresi ve saatleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın, hizmetin aksatılmadan yürütülmesini sağlayacak şekilde düzenlenir. Belediye zabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir.” 7. 11/04/2007 tarih ve 26490 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Belediye Zabıta Yönetmeliğinin; 7.1. “Başka memurluklardan naklen geçiş” başlıklı 16’ncı maddesi; “Diğer kamu kurum ve kuruluşları veya belediye hizmet birimlerinde asıl memur kadrosunda çalışanlardan, belediye zabıta memurluğuna geçmek isteyenler; 35 yaşını aşmamaları, bu Yönetmeliğin 13/A maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c)

bentlerinde yer alan şartları taşımaları, 13/E maddesinde öngörülen sınavda başarılı olmaları kaydıyla

657 sayılı Kanuna ve diğer mevzuat hükümlerine uyularak zabıta memurluğuna atanabilir.”

7.2. “Geçici görevlendirme” başlıklı 41’inci maddesi; “Zorunlu hallerde, belediye memurlarından ihtiyacı karşılayacak sayıda personel zabıta biriminin sadece büro hizmetlerinde geçici olarak görevlendirilebilir. (2) Geçici görev süresi bir yıl içinde altı ayı geçemez.”

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi

Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran, (1) numaralı paragrafta belirtildiği üzere 03/09/2020 tarihinde tarafına usul, esas ve teamüllere aykırı olarak görevlendirme yapıldığı iddiası ile konunun incelenmesini ve iyi yönetim ilkelerine uymayan davranışlarda bulunan kamu görevlilerine tavsiye kararı alınması talebiyle Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.

10. İdarenin (2) numaralı paragrafta ayrıntılı olarak belirtildiği üzere, başvuranın 657 Sayılı Devlet

Memurları Kanununun Ek 8’inci maddesi ve Belediye Zabıta Yönetmeliğinin 41.maddesi doğrultusunda 03/09/2020 tarihli ve sayılı yazı ile daire içerisinde başka bir noktaya görevlendirilmiş olduğunu, bu durumun tüm personel için sürekli yapılabilen bir uygulama olduğunu, Daire içerisinde ihtiyaç duyulan noktalara görevlendirme işlemlerinin rutin olarak yapılmakta olduğunu, zorunlu hal olan Covid19 salgın sürecinden kaynaklı bulaşma riskine karşı görevlendirmenin yapılmış olduğu, başvuranın Hal Müdürlüğü bünyesindeki görevlendirilmesi Zabıta Daire Başkanlığınca onaylanan 2020 Kasım Ay’ına ait aylık nöbet çizelgesi ile 01/11/2020 tarihi itibari ile sona erdiği, ihtiyaç olduğunda ihtiyacı olan şube müdürlükleri içerisinde görevlendirmeye devam edileceği görev yeri değişikliği ihtiyaca binaen yapılmaya devam edileceği, bu değişimlerde fiilen zabıtalık yapmayan personele de mevzuat gereği maktu mesai ödenmediği savunulmaktadır.

11. Mevzuat yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre memurlar, geçici görevlendirme yapmak isteyen kurumun talebi ve çalıştıkları kurumun izni ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında belli şartlarda geçici süreli olarak görevlendirilebileceği ve geçici süreli görevlendirme süresi bir yılda altı ayı geçemeyeceği, 5393 sayılı Belediye Kanununa göre belediyelerde teknisyen çalıştırılabileceği, belediye zabıtası, beldede esenlik, huzur, sağlık ve düzenin sağlanmasıyla

/

görevli olup bu amaçla, belediye meclisi tarafından alınan ve belediye zabıtası tarafından yerine getirilmesi gereken emir ve yasaklarla bunlara uymayanlar hakkında mevzuatta öngörülen ceza ve diğer yaptırımları uygulayacağı, belediye zabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödeneceği, Belediye Zabıta Yönetmeliğine göre ise diğer kamu kurum ve kuruluşları veya belediye hizmet birimlerinde asıl memur kadrosunda çalışanlardan, belediye zabıta memurluğuna geçmek isteyenler; mevzuata göre şartları taşımaları ve öngörülen sınavda başarılı olmaları kaydıyla 657 sayılı Kanuna ve diğer mevzuat hükümlerine uyularak zabıta memurluğuna atanabileceği ve zorunlu hallerde, belediye memurlarından ihtiyacı karşılayacak sayıda personel zabıta biriminin sadece büro hizmetlerinde geçici olarak görevlendirilebileceği ancak geçici görev süresi bir yıl içinde altı ayı geçemeyeceği şeklindedir.

12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın 2121 sicil numaralı teknisyen kadrosunda Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığı bünyesinde çalışmakta olduğu, idarenin mevzuata göre zorunlu hallerde belediye memurlarından ihtiyacı karşılayacak sayıda personeli zabıta biriminin sadece büro hizmetlerinde geçici olarak görevlendirilebileceği ancak bu geçici görev süresinin bir yıl içinde altı ayı geçemeyeceği tespit edilmiştir. Başvuran; idarenin yasalara uygun işlem yapmadığı, keyfi uygulamalar yaptığı dolayısıyla memurların mağdur olduğu iddiası ile görevlendirmesinin iptal edilmesini ve iyi yönetim ilkelerine uymayan davranışlarda bulunan kamu görevlilerine tavsiye kararı alınmasını talep etmektedir. Başvuranın tarih ve dosya numaralı mobbing iddiası içeren şikayetine ilişkin idareden Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelere ilişin idarenin cevap yazısından anlaşıldığı üzere başvuranın 2013 Haziran ayında kadrolu memur olarak göreve başladığı, kadrosunun Elektrik Teknisyeni olduğu, işe girdiği günden itibaren Zabıta Daire Başkanlığında çalışmış olduğu bilgisi edinilmiştir. Bu durumda başvuranın zabıta memuru olarak görevlendirmesi hususunda bir sorun yaşamadığı ancak görev yeri ile ilgili seçici olduğu değerlendirilmiştir. Başvuranın zabıta memuru olarak görevlendirilmesi hususunda idarece yapılan işlemin takdir yetkisi kapsamında faaliyetlerin kesintisiz ve hizmet gerekleri doğrultusunda gerçekleştirildiği dolayısıyla yapılan görevlendirmenin mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuranın talebi ile ilgili olarak idarenin işlemleri hakkında hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi

Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği ancak idarenin başvurana karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret

Kararının başvurana tebliği tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Gaziantep İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ BAŞKANLIĞINA tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

/

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi