|
ÖZET: Başvuran, Denizli İl Kültür ve Turizm İl Müdürlüğü’nde görevli olup, 11 Şubat 2024 tarihinde yapılan Görevde Yükselme Sınavı sonrası 28 Haziran 2024’te Ankara’da mülakata katılmıştır. Mülakat sonrası, geçici görev yolluğu talebi için ödenek talep edilmiş, ancak Bakanlık Destek Hizmetleri Dairesi, bütçedeki kısıtlılık nedeniyle talebi reddetmiştir. Başvuran, 6245 sayılı Harcırah Kanunu’nun ilgili maddelerine dayanarak, bu ödeneğin kendisine de verilmesini istemektedir.
Kültür ve Turizm Bakanlığı, başvuranın talebinin, kişisel özlük haklarını iyileştirme amacıyla yapılan sınavdan kaynaklandığını belirterek reddetmiştir. Ancak, başvuranın Denizli Valiliği tarafından yolluklu olarak görevlendirildiği ve bu durumun, başvuranın haklı bir beklenti içinde olmasına neden olduğu tespit edilmiştir. İdarenin, başvuranın geçici görev yolluğu talebini reddetmesi hukuka uygun bulunmamıştır. Sonuç olarak, başvurunun kabul edilmesine ve başvuranın geçici görev yolluğunun ödenmesi hususunda Kültür ve Turizm Bakanlığı’na tavsiyede bulunulmasına karar verilmiştir. Bakanlık, bu karar üzerine 30 gün içinde gerekli işlemleri yapmakla yükümlüdür. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/13117-S.24.19774
BAŞVURU NO : 2024/11952
KARAR TARİHİ : 28.11.2024
TAVSİYE KARARI
KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Yurtiçi Geçici Görev Yolluğu ödenmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 26.09.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran, Denizli İl Kültür ve Turizm İl Müdürlüğü’nde görev yapmakta olduğunu, Kültür ve Turizm
Bakanlığı tarafından merkez ve taşra teşkilatındaki boş bulunan şube müdürlüğü kadroları için 11 Şubat 2024 tarihinde gerçekleştirilen Görevde Yükselme Sınavı’nın ardından, 28 Haziran 2024 tarihinde Ankara’da sözlü mülakata çağrıldığını, mülakat sonrasında ise Denizli İl Kültür ve Turizm İl Müdürlüğü’nün 22 Temmuz 2024 tarihli ve – – sayılı yazısı ile mülakata çağrılan personele geçici görev yolluğunun ödenmesi için ödenek talep edildiğini, ancak Bakanlık Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı’ndan alınan 5
Ağustos 2024 tarihli – – sayılı yazıda, 2024 Yılı Merkezi Yönetim Bütçesi’ndeki
“Yurtiçi Geçici Görev Yollukları” tertibinde ödenek kısıtlılığı nedeniyle bu talebe herhangi bir işlem yapılamayacağının bildirildiğini,
6245 sayılı Harcırah Kanunu’nun 18 inci maddesinde, mesleki ve sıhhi yeterliklerin tespiti veya kurumlarınca
görülecek lüzum üzerine sınav için gönderilen personele, gidiş-dönüş yol masrafı ve gündelik ödemesinin yapılacağının hükme bağlandığını, diğer yandan, Bakanlık bünyesinde Ankara’da yapılan diğer mülakatlar için ilgili genel müdürlüklerce görev yolluğu ödemesi yapıldığını belirterek, kendisine de geçici görev yolluğunun ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Başvuruya konu iddialar hakkındaki bilgi ve belge talebimize istinaden, Kültür ve Turizm Bakanlığı Destek
Hizmetleri Dairesi Başkanlığı’nın 30/10/2024 tarih ve – – sayılı cevabi yazısında:
2.1) Bakanlık Destek Hizmetleri Başkanlığı tarafından, Denizli İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’ne verilen cevabi
yazıda, her ne kadar ödenek yetersizliği nedeniyle geçici görev yolluğu gönderilemeyeceği bildirilmişse de,
başvuranın, 6245 sayılı Harcırah Kanunu’nda yer alan “Kurumlarınca görülen lüzum üzerine…” ifadesine dayanarak değil, kişisel özlük haklarını iyileştirme amacıyla görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavlarına katılması nedeniyle talebinin uygun görülmediği açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın;
3.1) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde;
“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin
birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5) 18.02.1954 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 6245 Sayılı Harcırah Kanununun;
5.1) “Harcırahın Unsurları” başlıklı 5 inci maddesinde; “Harcırah; yol masrafı, yevmiye, aile masrafı ve
yer değiştirme masrafını ihtiva eder. İlgili, bu kanun hükümlerine göre bunlardan birine, birkaçına veya tamamına müstahak olabilir.”,
5.2) “Muvakkat vazife harcırahı (Yol masrafı ve yevmiye)” başlıklı 14 üncü maddesinin birinci
fıkrasında; “Aşağıda gösterilen memur ve hizmetlilere muvakkat vazife harcırahı olarak yol masrafı ile yevmiye verilir ve hamal (Cins ve adedi beyannamede gösterilmek suretiyle) bagaj ve ikametgah veya vazife mahalli ile istasyon, iskele veya durak arasındaki nakil vasıtası masrafları da ayrıca tediye olunur. 1. Birinci maddede yazılı kurumlara ait bir vazifenin ifası maksadıyla muvakkaten yurt içinde veya dışında başka bir yere gönderilenlere…”,
5.3) “Ehliyet Tespiti, İmtihan Ve Hava Değişimi İçin Başka Yere Gönderilenler” başlıklı 18. Maddesinde;
“Memurlar, yardımcı hizmetler sınıfına dahil personel ve kurumlarda yalnız ödenek mukabili çalışanlardan, memuriyet mahalli dışına; a. Görevlerine ait mesleki ve sıhhi yeterliklerinin tespiti veya kurumlarınca görülecek lüzum üzerine imtihan için gönderilenlere, gidiş ve dönüşleri için yol masrafı ve gündelik ile bu amaçla gönderildikleri yerde geçen sürenin en çok yedi günü için gündelik ödenir.”,
5.4) “Yolluk giderleri ve gündelikleri” başlıklı 177 inci maddesinde; “Bu Kanun hükümlerine tabi Devlet
memurlarından bir görevin ifası için sürekli veya geçici olarak görev yerinden ayrılanların yol giderleri ve gündelikleri, yolluklar hakkındaki özel kanun hükümlerine göre ödenir.”
6) 31.12.2005 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nin
“Yurtiçi Geçici Görev Yolluğu” başlıklı 22 nci Maddesinde: “Yurtiçi geçici görev yolluklarının ödenmesinde duruma göre aşağıdaki belgeler aranır. a) Yurtiçi geçici görev yolluklarının ödenmesinde; – Görevlendirme yazısı veya harcama talimatı, – Yurtiçi / Yurtdışı Geçici Görev Yolluğu Bildirimi (Örnek : 27), -Yatacak yer temini için ödenen ücretlere ilişkin fatura , ödeme belgesine bağlanır. …ödeme belgesine bağlanır.”,
Düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde hazırlanan “Tavsiye Karar Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8) Başvuran, bir numaralı paragrafta ayrıntısına yer verilen başvurusunda özetle; Kültür ve Turizm Bakanlığı
tarafından merkez ve taşra teşkilatındaki boş bulunan şube müdürlüğü kadroları için 28 Haziran 2024 tarihinde mülakat sınavına katılması nedeniyle geçici görev yolluğu talep ettiğini, ancak bu isteğinin 2024 Yılı Merkezi
Yönetim Bütçesi’ndeki “Yurtiçi Geçici Görev Yollukları” tertibinde ödenek kısıtlılığı gerekçe gösterilerek reddedildiğini belirterek, geçici görev yolluğunun ödenmesini talep etmektedir.
9) 6245 sayılı Harcırah Kanunu’nun 14 üncü maddesinde; bu Kanun kapsamındaki kurumlara ait bir görevin
yapılması amacıyla geçici olarak yurt içinde veya yurt dışında başka bir yere gönderilenlere, geçici görev harcırahı olarak yol gideri ile yevmiye verileceği ve hamal (cins ve adedi beyannamede gösterilmek suretiyle)
bagaj ile ikametgah veya görev yeri ile istasyon, iskele ve durak arasındaki nakil vasıtası giderlerinin de ayrı ödeneceği, mezkur Kanun’un 18 inci maddesinin (a) bendinde ise; görevlerine ait mesleki ve sıhhi yeterliklerinin tespiti veya kurumlarınca görülecek lüzum üzerine imtihan için gönderilenlere, gidiş ve dönüşleri için yol masrafı ve gündelik ile bu amaçla gönderildikleri yerde geçen sürenin en çok yedi günü için gündelik ödeneceği hüküm yer almaktadır.
10) Somut olaya ilişkin dosya ve eklerinin incelenmesinden; Denizli İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’nde
Mütercim olarak görev yapan başvuranın, Bakanlık merkez ve taşra teşkilatındaki boş bulunan şube müdürlüğü kadrosu mülakat sınavı için, Denizli Valiliği’nin 25.06.2024 tarihli ve sayılı Olur’u ile 27-28.06.2024 tarihleri arasında 2 (iki) gün Ankara ilinde yolluklu olarak görevlendirildiği, mülakat sınavına katılım sonrası başvuranın 01.07.2024 tarihli Yurtiçi Geçici Görev Yolluğu Bildirimini hazırlayarak geçici görev yolluğu talep etmesi üzerine, Denizli İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’nün Bakanlık Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı’ndan harcırah ödemesi için ödenek talep ettiği, ancak “2024 Yılı Merkezi Yönetim Bütçesi’nde İl Kültür ve Turizm
Müdürlüklerine ait Yurtiçi Geçici Görev Yollukları tertibinde ödenek kısıtlılığı” gerekçesiyle talebin olumlu karşılanmadığı bildirilmiştir.
11) Diğer yandan, yapılan inceleme kapsamında, Kurumumuzun bilgi ve belge yazısına Bakanlıkça verilen
cevabi yazıda ise, “Bakanlık Destek Hizmetleri Başkanlığı tarafından, Denizli İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’ne verilen cevabi yazıda her ne kadar ödenek yetersizliği nedeniyle geçici görev yolluğu gönderilemeyeceği bildirilmişse de, başvuranın, 6245 sayılı Harcırah Kanunu’nda yer alan “Kurumlarınca görülen lüzum üzerine…” ifadesine dayanarak değil, kişisel özlük haklarını iyileştirme amacıyla görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavlarına katılması nedeniyle talebinin uygun görülmediği,” açıklamalarına yer verilerek idari işlemin reddedilmesine ilişkin gerekçenin farklılaştırıldığı görülmüştür.
12) Bu kapsamda, yukarıda yer verilen açıklamalar ile ilgili mevzuat çerçevesinde Kurumumuzca yapılan
inceleme ve araştırma neticesinde; “kendi isteği doğrultusunda kişisel özlük haklarını iyileştirme amacıyla görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavlarına katıldığı, kurumun gördüğü lüzum üzerine sınava gitmemesinin” gerekçe gösterilerek başvurana geçici görev yolluğu ödenmediği görülmekte ise de, Başvuranın
Denizli Valiliğinin 25.06.2024 tarih ve tarihli Olur’u ile 27-28.06.2024 tarihleri arasında 2(iki) gün
Ankara İlinde yolluklu olarak görevlendirildiği, bu açıdan başvuranının haklı bir beklenti içine girmesine neden olunduğu, İdarenin tutarlı bir şekilde hareket etme yükümlülüğü göz önünde bulundurulduğunda, bu tür durumların ortaya çıkmaması için sınav öncesinde gerekli düzenlemelerin yapılması gerektiği değerlendirilmiştir.”
13) Öte yandan Kanunda yer alan “Kurumlarınca görülen lüzum üzerine…” ifadesi ile kurumların kendi
gereksinimlerini dikkate alarak hareket etmesinin anlaşılması gerektiği, yapılan görevde yükselme sınavının da kurumun hizmet içindeki ihtiyaçlarıyla ilgili olduğu, ayrıca kamu personelinin kendi kariyerlerini geliştirme amacıyla yapılan sınavlara katılmasının sadece kişisel bir fayda sağlamakla kalmayıp aynı zamanda sunulan kamu hizmetlerinin kalitesini arttırmaya yönelik bir çabada olduğu ve başvuranın daha üst bir göreve atanmak için bu sınava katılmasının zorunlu olduğu dikkate alındığında 6245 sayılı Harcırah Kanununun 18 inci hükmü uyarınca, Denizli Valiliğinin görevlendirmesi ile sınava katılan başvurana geçici görev yolluğunun ödenmemesine idari işlemin hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı anlaşıldığından, başvuranın görevlendirildiği tarihlere ilişkin geçici görev yolluğu verilmesi hususunda idareye tavsiyede bulunulması gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
14) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği; ancak idarenin başvurana karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ
tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Denizli İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE,
Başvuranın görevlendirildiği tarihlere ilişkin olarak geçici görev yolluğu verilmesi hususunda KÜLTÜR VE
TURİZM BAKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kanun’un 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞINCA
bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde başvurana ve Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Bu kararın BAŞVURANA ve KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi