Geçici görevlendirmede idarenin takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereği kullanımı ile geçici görev yolluğu talebinin reddi değerlendirmesi (KDK)

2.3. Başvuranın geçici görevlendirmesinin geçmiş tecrübelerinden faydalanmak amacı taşıdığı, geçici görevlendirildiği Meslek Yüksekokulunda hizmetine ihtiyaç kalmaması halinde görevlendirmenin sona erdirileceği, 2.4. Başvuranın geçici görev yolluğu talebinde bulunmadığı, bu ödemenin beyan ve onay esaslı olması nedeniyle talep ve bildirim olmadan ödeme yapılması imkanı bulunmadığı, açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği

Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…”, 5. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Rektör” başlıklı 13 üncü maddesinin (b)

fıkrasının dördüncü bendinde; “Görev, yetki ve sorumlulukları: 4) Gerekli gördüğü hallerde üniversiteyi oluşturan kuruluş ve birimlerde görevli öğretim elemanlarının ve diğer personelin görev yerlerini değiştirmek veya bunlara yeni görevler vermek,”, düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

6. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan

Ret Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. OHAL İnceleme Komisyonu kararıyla kamu görevine iade edilen başvuran, Üniversiteye bağlı başka birimde süresi belirtilmeden yapılan geçici görevlendirme işleminin, hukuki belirlilik ilkesine aykırı ve asli görevinden uzak tutulmasına yol açtığı, kadro ve görev tanımı belirli olmayan bir görevlendirme olduğu gerekçeleriyle iptal edilmesini Kurumumuzdan talep etmektedir.

8. 2547 sayılı Kanun’un ilgili hükmü, Rektör’e kuruluş ve birimlerde görevli personelin görev yerlerini değiştirmek veya bunlara yeni görevler verme konusunda bir takdir yetkisi tanımaktadır.

9. Takdir yetkisi, idarenin belli şart ve durumların meydana gelmesi halinde belli bir kararı alıp almamak veya kanunda öngörülen değişik çözümler arasında bir seçim yapmak konusunda tanınan bir serbestiye ya da belirli bir konuda karar alabilmek için hangi şart ve durumların ortaya çıkması gerektiğini tespit etmek imkânına sahip olması olarak tanımlanmaktadır. İdari işlemler tesis edilirken, İdareler, bağlı yetki veya takdir yetkisi çerçevesinde karar alırlar. Bu doğrultuda, idari işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurlarının tümünün hukuk kuralları tarafından önceden belirlenerek, idareye belli bir yönde hareket etme hususunda bir tercih tanınmamışsa veya idareye belli bir tasarrufta bulunması kesin olarak emredilmişse bağlı yetkiden, idarenin nerede ve nasıl bir tasarrufta bulunacağının hukuk kuralları ile önceden kesin bir şekilde belirlenmediği durumlarda ise idarenin takdir yetkisinden söz edilmektedir. (Halil

Kalabalık, İdare Hukukunda Takdir Yetkisi Kavramı Ve Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt 1, Sayı 2, Aralık 1997)

10. İdareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması idarenin görevlerinin niteliği gereği zorunludur. Ancak, idareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına da gelmez. Bu doğrultuda idare takdir yetkisini kullanırken yasanın koyduğu sınırlar içinde kalmalı, eşitlik ilkesine önem vermeli, bu yetkiyi kamu yararı için kullanmalı, yasanın öngördüğü amaçtan başka ya da kamu yararı dışında bir amaç için kullanamamalı ve bu yetkiyi gerekçeli olarak kullanmalıdır.(Prof. Dr. Şeref GÖZÜBÜYÜK, “Yönetim Hukuku”, Eylül/1991 s.204) Ayrıca öğretide de, idarenin takdir yetkisini kullanırken yasaların koyduğu sınırlar içerisinde hareket etmesi, eşitlik ilkesine riayet etmesi, kamu yararı için kullanılması ve gerekçeli olması gibi ilkelere uygun şekilde işlem tesisinin hukuk devleti açısından zorunlu olduğu belirtilmektedir.

11. Danıştay 5 inci Dairesi’nin 09/02/1998 tarihli ve E: 1997/2711, K: 1998/270 sayılı Kararı da “657 sayılı Devlet Memurları Kanununda aynı kurum içinde geçici görevlendirme konusu düzenlenmemiş olmakla birlikte, bir kamu kurumunun mevzuatla belirlenmiş olan görev alanı içinde yer alan “geçici” nitelikteki bir hizmeti: ya da, değişen ve gelişen sosyal, ekonomik ve kültürel koşulların sonucu olarak ortaya çıkan, henüz örgütsel altyapısı oluşturulmamış ve bir kadro ile ilgilendirilmemiş olan “yeni bir kamu hizmetini” yürütmek amacı ile durumu uygun olan kamu görevlilerinin, “kadroları ile hukuki bağlarını sürdürmek ve belli bir süre ile sınırlı olmak üzere” atamaya yetkili amir tarafından geçici olarak görevlendirilmeleri olanaklıdır. Bu işlemin kurulmasında., yukarıda nitelendirilen kamu hizmetlerinin yürütülmesi amaç edinilmeli: kamu yararı ile bağdaşmayan, örneğin kamu görevlisini görevinden fiilen uzaklaştırmak veya onu cezalandırmak gibi hizmet gereklerine ters düşen bir sonuç amaçlanmamalıdır” şeklindedir.

12. Başvuru konusu olayda, OHAL İnceleme Komisyonu kararı sonrasında başvuranın

Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı Şube Müdürlüğü kadrosuna hukuka uygun olarak atamasının yapıldığı görülmektedir.

13. Başvuranın geçici görevlendirmesi ile ilgili takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereği gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği irdelendiğinde, başvuranın Öğrenci İşleri Şube Müdürlüğü kadrosunda öğrencilerin statülerine ilişkin işlemlerin yürütülmesinden sorumlu olduğu, koordinatör olarak yapılan geçici görevlendirmede de bu görevleriyle bağlantılı olarak yine öğrencilere yönelik işlemlerin yürütülmesiyle görevlendirildiği, başvuranın asıl kadrosuyla hukuki bağının kesilmediği ve bir kamu hizmetinin yürütülmesinin öngörüldüğü anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, Kurumumuza sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, yukarıdaki yüksek mahkeme kararında belirtildiği şekilde başvuranın görevinden fiilen uzaklaştırmak veya onu cezalandırmak gibi hizmet gereklerine ters düşen bir amaçla geçici görevlendirilmediği, verilen takdir yetkisinin hukuka uygun kullanıldığı değerlendirilmiştir.

14. Geçici görev yolluğunun ödenmesi için, başvuranın ilgili bilgi ve belgeler ile İdareye başvurup talepte bulunması gerektiği değerlendirilmiştir.

15. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 16. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.

17. Geçici görevlendirme işleminde ayrıca 6245 sayılı Harcırah Kanunu ve hukuki belirlilik ilkesi uyarınca, görevlendirilecek memurun görev süresi, geçici görev onay belgesinde bulunması gereken bilgilerdendir. Bu itibarla, bundan sonra düzenlenecek olan geçici görevlendirmelerde görev süresinin de belirtilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

18. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Yozgat İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın başvurana ve YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi