ÖZET: Başvuran, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü bünyesinde Yüksek Mühendis unvanıyla çalışırken, 05.01.2023 tarihinde Demiryolu Bakım Dairesi Başkanlığına geçici olarak görevlendirilmiştir. Ancak, bu geçici görevlendirmenin hukuka aykırı olduğunu ve belirli bir süre öngörülmediğini iddia ederek, asıl görev yeri olan Demiryolu Modernizasyon Dairesi Başkanlığına geri dönmeyi talep etmiştir. Başvuru sürecinde, ilgili birimlerden yanıt alamadığını ve mağduriyetinin giderilmesi için Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurduğunu belirtmiştir.

İdare, başvuranın geçici görevlendirmesinin devam ettiğini ve bunun, enerji verimliliği ile karbon ayak izi hesaplamaları gibi önemli projelerdeki yeterliliği nedeniyle sürdüğünü ifade etmiştir. Ancak, geçici görevlendirmenin belirli kurallar çerçevesinde ve memurun rızasıyla yapılması gerektiği vurgulanmıştır. Başvuranın durumu ve idarenin açıklamaları dikkate alındığında, geçici görevlendirmenin atama işlemi gibi kullanılamayacağına ve benzer yetkinliğe sahip diğer personelin de görevlendirilmesi gerektiğine karar verilmiştir.

Sonuç olarak, başvuranın geçici görevlendirmesinin iptali yönünde Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğüne tavsiyede bulunulmuştur. İdarenin, bu karar üzerine otuz gün içinde işlem tesis etmesi gerekmektedir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2024/12444-S.24.18840

BAŞVURU NO : 2024/9970

KARAR TARİHİ : 14.11.2024

TAVSİYE KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLET DEMİRYOLLARI

İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

BAŞVURUNUN KONUSU : Geçici görevlendirmenin iptali ve eski görev yerine dönme taleplidir.

BAŞVURU TARİHİ : 12.08.2024

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, TCDD Genel Müdürlüğü Bünyesinde 1416 s. Kanun kapsamında Yurt Dışı Lisansüstü

Öğrenim Programını kazanarak İtalya’da Elektrik Mühendisliği eğitimini tamamladıktan sonra TCDD

Genel Müdürlüğünde, Demiryolu Modernizasyon Dairesi Başkanlığında 05.10.2022 tarihinde Yüksek

Mühendis unvanıyla çalışmaya başladığını, 05.01.2023 Tarih ve sayılı yazıyla Demiryolu Bakım

Dairesi Başkanlığına geçici görevlendirmesinin yapıldığını, ancak geçici görevlendirmesiyle ilgili kanunda ve yerleşik yargı kararlarında aranan belirli bir sürenin belirtilmediğini, hukuka aykırı olarak ucu açık ve muğlak bir şekilde geçici görevinin devam ettiğini, geçici görevlendirmesinin iptal edilerek asıl görev yeri olan Demiryolu Modernizasyon Dairesi Başkanlığındaki görevine devam etmek için başvuruda bulunduğunu 18.03.2024 Tarihli dilekçesi, 19.03.2024 Tarih ve sayılı yazı ile Demiryolu Bakım

Dairesi Başkanlığınca değerlendirilmesi için bildirildiğini, ancak bir cevap verilmediğini, akabinde

Demiryolu Modernizasyon Dairesi Başkanlığı tarafından 12.06.2024 Tarih ve sayılı yazı ile Olur alındığını, geçici görevlendirilmesinin iptal edilmesi hususunda Olur yazısı İnsan Kaynakları Dairesi

Başkanlığına havale edildiğini, ancak bu tarihe kadar İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığınca yazının gereği yerine getirilmediğini, hem geçici görevlendirmesi hususunda belirli bir süre öngörülmeyerek hukuka aykırı işlem tesis edildiğini hem de geçici görevlendirmesinin iptal edilerek asıl görev yerine iadesi hususunda olur yazısı bulunmasına rağmen İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığı tarafından işlemin gereği yerine getirilmeyerek mağdur edildiğini belirterek Demiryolu Modernizasyon Dairesi Başkanlığındaki görevine geri dönmeyi talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddialar hakkındaki bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Devlet Demiryolları

İşletmesi Genel Müdürlüğünün – – sayı ve 20/09/2024 tarihli cevabi yazısı ve

eklerinde özetle; Başvuranın 05.01.2023 tarihinde geçici görevlendirildiği ve görevlendirilmesinin halen devam ettiği, eski görev yerine dönmesi ile ilgili geçici görevlendirmesinin iptal işleminin, geçici görevlendirmesinin yapıldığı Dairenin görüşü alındıktan sonra İnsan Kaynakları Dairesi tarafından yapılan işlem sonucu mümkün olabileceği, ülkemizin “2040 Sıfır Emisyonlu Araçlara Geçiş” ve “2053 Net

Sıfır Emisyon” hedefleri kapsamında Teşekkülün enerji verimliliği ve karbon ayak izi hesaplanması çalışmalarının yürütülmesinde yeterli yetkinliğe sahip az sayıda personelden biri olması sebebiyle bu aşamada iş ve hizmet gereği geçici görevlendirmesinin devam etmesi planlandığı, Belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının; “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı

5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü

eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Kurumlar arası geçici süreli görevlendirme” başlıklı Ek 8 inci maddesinde “Memurlar, geçici görevlendirme yapmak isteyen kurumun talebi ve çalıştıkları kurumun izni ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında aşağıda belirtilen

şartlarla geçici süreli olarak görevlendirilebilir:

a) Yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri hariç olmak üzere, memurun görevlendirileceği kurumda göreve ilişkin 4 üncü ve daha yukarı bir dereceden boş bir kadronun bulunması şarttır.

b) Geçici süreli görevlendirilen memurlar, geçici süreli olarak görevlendirildikleri kurumların mevzuatına uymakla yükümlüdür.

c) Geçici süreli olarak görevlendirilen memurlar, yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri hariç olmak üzere, aylıkları ile diğer malî ve sosyal haklarını kurumlarından alır. Bu memurların kadroları ile ilişkileri, kendi sınıf ve derecelerindeki terfi ve emeklilik hakları devam eder.

d) Geçici süreli görevlendirme süresi bir yılda altı ayı geçemez. Yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri için geçici görevlendirme süresi en çok iki yıldır; gerekli görülmesi hâlinde bu süre bir katına kadar uzatılabilir.

e) Geçici süreli görevlendirmenin, memurların göreviyle ilgili olması şarttır.

f) Geçici süreli görevlendirmede memurun muvafakati aranır.

Birinci fıkrada belirtilen hâller dışında memurlar, kamu yararı ve hizmet gerekleri sebebiyle ihtiyaç duyulması hâlinde kurumlarınca, Devlet Personel Başkanlığının uygun görüşü alınarak diğer kamu kurum ve kuruluşlarında altı aya kadar geçici süreli olarak görevlendirilebilir.” düzenlemeleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; “2040 Sıfır Emisyonlu Araçlara

Geçiş” ve “2053 Net Sıfır Emisyon” hedefleri kapsamında Teşekkülün enerji verimliliği ve karbon ayak izi hesaplanması konusunda yeterli deneyime sahip diğer personellerinde ilgili işte geçici olarak

görevlendirilmesi şeklinde Tavsiye Kararı verilmesi gerektiği yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Başvuran, geçici görevlendirmenin sonlandırılarak eski görevine dönmeyi talep etmektedir.

8. İdare ile yapılan yazışmalardan başvuranın “2040 Sıfır Emisyonlu Araçlara Geçiş” ve “2053 Net

Sıfır Emisyon” hedefleri kapsamında Teşekkülün enerji verimliliği ve karbon ayak izi hesaplanması çalışmalarının yürütülmesinde yeterli yetkinliğe sahip az sayıda personelden biri olması sebebiyle

05.01.2023 tarihinde Demiryolu Bakım Dairesi Başkanlığına geçici görevlendirmesinin yapıldığı ve halen

devam ettiği belirtilmiştir.

9. Kurum içi geçici görevlendirme ile ilgili mevzuat hükmü olmamakla birlikte ilgili görevlendirmenin yapılabilmesini engelleyecek herhangi bir kural da yoktur. Ancak keyfi uygulamaların engellenebilmesi için belirli kurallar çerçevesinde işlem tesisi gerektiğinden Devlet Memurları Kanununun ilgili maddesi kıyasen uygulanacaktır. Geçici görevlendirmenin yapılabilmesi için ilgili personele ihtiyacın yanı sıra, personelin rızası olması gerektiği ve bunun yanında bir yıl içinde altı aydan fazla geçici görevlendirmenin de yapılamayacağı hüküm altına alınmıştır.

10. Başvuranın 05.01.2023 tarihinde ilgili birime geçici görevlendirmesinin yapıldığı, belli bir süredir de eski görev yerine dönmesine ilişkin işlemin yapılması için İnsan Kaynakları Dairesi biriminin değerlendirmesinin beklendiği, dolayısıyla işlemin sürüncemede bırakıldığı anlaşılmaktadır.

11. İdare tarafından gönderilen cevabi yazıda başvuranla birlikte az sayıda da olsa “2040 Sıfır Emisyonlu

Araçlara Geçiş” ve “2053 Net Sıfır Emisyon” hedefleri kapsamında Teşekkülün enerji verimliliği ve karbon ayak izi hesaplanması konusunda yeterli deneyime sahip başka personellerin olduğu da anlaşılmaktadır. Bu nedenle geçici görevlendirmenin atama işlemi tesisi gibi kullanılamayacağı aksi durumda ilgili işlemin amacına aykırı olacağı göz önünde bulundurulduğunda diğer personellerin de bu birimde dönüşümlü olarak görevlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

12. Dosyadaki başvuranın iddialar, idarenin savunmaları bütün olarak değerlendirildiğinde; Geçici görevlendirme işleminin atama işlemi yerine geçecek şekilde kullanılamayacağından başvuran yerine aynı bilgiye sahip diğer personellerin de görevlendirmelerinin yapılmasının mevzuata uygun olacağı değerlendirilmiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında söz konusu ilkelere aykırı işlem tesis edildiği görülmemiştir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)

dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE; Başvuranın mağduriyetinin giderilmesi kapsamında, geçici görevlendirme işleminin iptali yönünde

TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL

MÜDÜRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA

6328 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, idare tarafından bu karar üzerine tesis

edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğu, Kararın BAŞVURANA ve TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ

GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi