|
ÖZET: Geçici işçilerin yıllık izin haklarının hesaplanması, 5620 sayılı Kanun ve 4857 sayılı İş Kanunu çerçevesinde belirlenmiştir. 5620 sayılı Kanun’un 3. maddesi, belediyelerde geçici işçi çalıştırılması için gerekli olan vize işlemlerinin yapılmasını zorunlu kılar. Bu işlemler gerçekleştirilmeden geçici işçi çalıştırılması ve herhangi bir ödeme yapılması mümkün değildir. Ayrıca, İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenen usul ve esaslar doğrultusunda il özel idarelerinde de benzer kurallar geçerlidir.
4857 sayılı İş Kanunu’na göre, bir işyerinde en az bir yıl çalışan işçilere yıllık ücretli izin hakkı tanınmaktadır. Yıllık izin hakkının kazanılması için işçinin, aynı işverenin farklı işyerlerinde geçirdiği süreler birleştirilerek hesaplanır. İşçinin izin hakkı, bir önceki izin hakkının doğduğu tarihten itibaren gelecek hizmet yılına aktarılır. Ayrıca, kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer ilgili kuruluşlarda geçen süreler de yıllık izin hesaplamasında dikkate alınır. Sonuç olarak, belediyelerde çalışan geçici işçilerin yıllık izin hakları, yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda belirlenmeli ve uygulanmalıdır. İşçilerin hak iddialarına ilişkin uyuşmazlıkların çözümü ise iş mahkemelerine aittir. |
NOT: Geçici işçilerin yıllık izin hakları hesaplanması hakkında
T.C.
ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü
Sayı: E-53773008-622.02-9494454 30/05/2024
Konu: Görüş (Geçici İşçilerin Yıllık İzin Hakları)
BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞINA
İlgi: tarihli ve sayılı yazı.
5620 sayılı Kanun kapsamında Belediyenizde çalışan personelin Kurumunuzda çalıştığı dönem ile ilgili yıllık izin hak edip edemeyecekleri ve buna bağlı olarak ise yıllık izin kullandırılıp kullandırılmayacağına ilişkin ilgi yazı incelenmiştir.
Bilindiği üzere, 5620 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinde, “…
c) Belediyeler ile bunların müessese ve işletmelerinde (Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre kurulmuş olan şirketler hariç) ve mahallî idare birliklerinde, Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin 24 üncü maddesi çerçevesinde yetkili meclislerinden,
geçici iş pozisyon vizesi alınması zorunludur. Söz konusu vize işlemi yapılmaksızın geçici işçi çalıştırılamaz ve herhangi bir ödeme yapılamaz. İl özel idareleri ile bunların müessese ve işletmelerinde (Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre kurulmuş olan şirketler hariç) bu fıkra hükümlerine göre geçici işçi çalıştırılabilmesine ilişkin usûl ve esaslar İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenir.
…” hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan, 4857 sayılı İş Kanununun 53 üncü maddesinde, “İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir.
Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez.
Niteliklerinden ötürü bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışanlara bu Kanunun yıllık ücretli izinlere ilişkin hükümleri uygulanmaz.
…” hükmü ile 54 üncü maddesinde, “Yıllık ücretli izine hak kazanmak için gerekli sürenin hesabında işçilerin, aynı işverenin bir veya çeşitli işyerlerinde çalıştıkları süreler birleştirilerek göz önüne alınır. Şu kadar ki, bir işverenin bu Kanun kapsamına giren işyerinde çalışmakta olan işçilerin aynı işverenin işyerlerinde bu Kanun kapsamına girmeksizin geçirmiş bulundukları süreler de hesaba katılır.
Bir yıllık süre içinde 55 inci maddede sayılan haller dışındaki sebeplerle işçinin devamının kesilmesi halinde bu boşlukları karşılayacak kadar hizmet süresi eklenir ve bu suretle işçinin izin hakkını elde etmesi için gereken bir yıllık hizmet süresinin bitiş tarihi gelecek hizmet yılına aktarılır.
İşçinin gelecek izin hakları için geçmesi gereken bir yıllık hizmet süresi, bir önceki izin hakkının doğduğu günden başlayarak gelecek hizmet yılına doğru ve yukarıdaki fıkra ve 55 inci madde hükümleri gereğince hesaplanır.
İşçi yukarıdaki fıkralar ve 55 inci madde hükümlerine göre hesaplanacak her hizmet yılına karşılık, yıllık iznini gelecek hizmet yılı içinde kullanır.
Aynı bakanlığa bağlı işyerleri ile aynı bakanlığa bağlı tüzel kişilerin işyerlerinde geçen süreler ve kamu iktisadi teşebbüsleri yahut özel kanuna veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesine dayanılarak kurulan banka ve kuruluşlar veya bunlara bağlı işyerlerinde geçen süreler, işçinin yıllık ücretli izin hakkının hesaplanmasında göz önünde bulundurulur.” hükmü yer almaktadır.
Yine, 3.3.2004 tarihli ve 25391 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği ile 4857 sayılı İş Kanununun 53 üncü maddesi uyarınca, işverenlerce işçilere verilecek yıllık ücretli izinlerin usul ve esasları belirlenmiştir.
Bu itibarla, Başkanlığınız emrinde çalışan bir personele 5620 sayılı Kanun kapsamında Belediyeniz kadrosunda çalıştığı dönem ile ilgili yıllık izin hakları hususunda yukarıda yer verilen mevzuat çerçevesinde hareket edilmesi gerekmektedir.
Ayrıca, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu uyarınca işçilerle işverenler arasında hizmet akdinden, toplu iş sözleşmesinden veya İş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuki uyuşmazlıkların kesin çözüme bağlanması görev ve yetkisi iş mahkemelerine ait bulunmaktadır.
Bilgilerini rica ederim.
Bakan a.
Yerel Yönetimler Genel Müdürü