ÖZET: 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 25. maddesi gereğince, belediyenizin bir önceki yıl gelir ve giderlerinin denetimi için 02/01/2020 tarihinde 5 kişilik bir denetim komisyonu oluşturulmuş ve bu komisyon 20/01/2020 tarihinde çalışmalarına başlamıştır. Ancak, 23/03/2020 tarihinde Valilik Oluru ile Belediye Başkanı ve meclis üyelerinin görevden alınması nedeniyle denetim raporunun hazırlanması tamamlanamamıştır. Bu durum, meclis üyelerinin denetim komisyonu üyesi olarak çalışma süreleri için bütçeden ödeme yapılması, yeni bir denetim raporunun hazırlanıp hazırlanmayacağı ve kimler tarafından hazırlanacağı konularında belirsizlik yaratmıştır.

5393 sayılı Kanun’un ilgili maddeleri uyarınca, denetim komisyonu belirlenen süre içinde raporunu sunamadığı için mevcut çalışmanın hukuken geçerliliği bulunmamaktadır. Yeni bir denetim komisyonunun oluşturulması, meclisin seçme yeteneğine bağlıdır. Eğer meclis, yeni bir komisyon kurma yeteneğine sahipse, bu işlemi derhal gerçekleştirmelidir. Aksi takdirde, meclis ve denetim komisyonu yetkileri, belediye encümeninin memur üyeleri tarafından yürütülmelidir.

Son olarak, 20/01/2020 ile 23/03/2020 tarihleri arasında görev yapan denetim komisyonu üyelerine, katıldıkları her gün için huzur hakkı ödenmesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak, bu ödeme toplamda kırkbeş iş gününü geçmemeli ve bir gün için birden fazla ödeme yapılmamalıdır.

T.C.

ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı : 71188846/250/132067 29/06/2020 Konu : Denetim Komisyonu Üyeleri

…. BELEDİYE BAŞKANLIĞINA

İlgi : .. tarihli ve .. sayılı yazınız.

İlgi yazı ile 5393 sayılı Kanun’un 25 inci maddesi uyarınca Belediyenizin bir önceki yıl gelir ve giderleri ile bunlara ilişkin hesap kayıt ve işlemlerinin denetimi için Belediye Meclisinizin kendi üyeleri arasından 02/01/2020 tarihinde 5 kişilik bir denetim komisyonu seçildiği, komisyonun 20/01/2020 tarihinde çalışmalara başladığı ve denetim çalışmaları devam ederken 23/03/2020 tarihli ve E.2012 sayılı Valilik Oluru ile Belediye Başkanı ve meclis üyelerinin görevden alındığı ve denetim komisyonu raporunun hazırlık çalışmalarının tamamlanamadan çalışmaların sonu erdiği belirtilerek;

Meclis üyelerinin denetim komisyonu üyesi olarak çalışma yaptığı süre için İdareniz bütçesinden ödeme yapılıp yapılamayacağı,

Denetim komisyonu raporunun yeniden hazırlanıp hazırlanmayacağı ve hazırlanacaksa kimler tarafından hazırlanacağı,

Hususlarında tereddüde düşüldüğünden Bakanlığımız görüşü talep edilmiştir.

Bilindiği üzere, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 25 inci maddesi “İl ve ilçe belediyeleri ile nüfusu 10.000’in üzerindeki belediyelerde, belediye meclisi, her ocak ayı toplantısında belediyenin bir önceki yıl gelir ve giderleri ile bunlara ilişkin hesap kayıt ve işlemlerinin denetimi için kendi üyeleri arasından gizli oyla ve üye sayısı üçten az beşten çok olmamak üzere bir denetim komisyonu oluşturur. Komisyon, her siyasî parti grubunun ve bağımsız üyelerin meclisteki üye sayısının meclis üye tam sayısına oranlanması suretiyle oluşur.

Komisyon, belediye başkanı tarafından belediye binası içinde belirlenen yerde çalışır ve çalışmalarında kamu personelinden ve gerektiğinde diğer uzman kişilerden yararlanabilir.

Denetim komisyonu toplantılarına, belediye ve bağlı kuruluşları dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarından görevlendirilenlere (1.000); kamu personeli dışındaki diğer uzman kişilere büyükşehir belediyelerinde (3.000), diğer belediyelerde (2.000) gösterge rakamının Devlet memurlarına uygulanan aylık katsayıyla çarpımı sonucu bulunacak miktarı geçmemek üzere, belediye meclisince belirlenecek miktarda günlük ödeme yapılır.

Komisyon, çalışmasını kırkbeş işgünü içinde tamamlar ve buna ilişkin raporunu mart ayının sonuna kadar meclis başkanlığına sunar.

…” hükmünü,

31 inci maddesi “Belediye meclisinin;

Danıştay tarafından feshi veya meclis toplantılarının ertelenmesi,

Meclis üye tam sayısının yarıdan fazlasının tutuklanması,

Yedek üyelerin getirilmesinden sonra da meclis üye tam sayısının yarısından aşağı düşmesi,

Geçici olarak görevden uzaklaştırılması,

Hâllerinde, meclis çalışabilir duruma gelinceye veya yeni meclis seçimi yapılıncaya kadar meclis görevi, belediye encümeninin memur üyeleri tarafından yürütülür.” hükmünü,

32 nci maddesi “Meclis başkan ve üyelerine, meclis ve komisyon toplantılarına katıldıkları her gün için, 39 uncu madde uyarınca belediye başkanına ödenmekte olan aylık brüt ödeneğin günlük tutarının üçte birini geçmemek üzere meclis tarafından belirlenecek miktarda huzur hakkı ödenir. Huzur hakkı ödenecek gün sayısı, 20, 24 ve 25 inci maddelerde belirtilen toplantı günü sayısından _ fazla olamaz ve meclis üyelerine aynı gün için birden fazla huzur hakkı ödenemez.

…” hükmünü,

45 inci maddesi “…

Ancak, belediye başkanı veya başkan vekili ya da meclis üyesinin terör veya terör örgütlerine yardım ve yataklık suçları sebebiyle görevden uzaklaştırılması veya tutuklanması ya da kamu hizmetinden yasaklanması veya başkanlık sıfatı veya meclis üyeliğinin sona ermesi hallerinde 46 ncı maddedeki makamlarca belediye başkanı veya başkan vekili ya da meclis üyesi görevlendirilir. Görevlendirilecek kişinin seçilme yeterliğine sahip olması şarttır. Görevden uzaklaştırılan veya tutuklanan belediye meclisi üyesinin istifa etmesi halinde de bu fıkra hükümleri uygulanır. Bu fıkra gereğince belediye başkanı veya başkan vekili görevlendirilen belediyelerde bütçe ve muhasebe iş ve işlemleri valilik onayı ile defterdarlığa veya mal müdürlüğüne gördürülebilir. Bu belediyelerde belediye meclisi, başkanın çağrısı olmadıkça toplanamaz. Meclisin, encümenin ve komisyonların görev ve yetkileri 31 inci maddede belirtilen encümen üyeleri tarafından yürütülür.” hükmünü amirdir.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri kapsamında, Kanun’da gösterilen zamanda kurulup çalışmalara başlamasına rağmen yine Kanun’da gösterilen sürenin bitimine kadar raporunu meclis başkanlığına sunamayan denetim komisyonunun hazırladığı veya belirli bir aşamaya getirdiği raporun hukuken nazar-ı dikkate alınacak bir niteliğinin olmadığı ve eldeki mevcut çalışmadan istifade edip etmeme yönünde takdir yetkisinin yeni denetim komisyonunda olduğu,

Öte yandan, meclis üyelerinin akıbeti her ne kadar yazınızda belirtilmemiş ise de meclisin seçebilme kabiliyetinin bulunması halinde yeni bir denetim komisyonunu ivedilikle teşkil etmesi, ancak 5393 sayılı Kanun’un 31 inci maddesindeki durumların gerçekleşmesi veya 45 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca belediye başkanı veya belediye başkan vekilinin meclisi toplantıya çağırmaması halinde meclisin ve dahi denetim komisyonu yetkilerinin belediye encümeninin memur üyeleri tarafından yürütülmesi gerektiği,

Son olarak, 20/01/2020-23/03/2020 tarihleri arasında görev yapan denetim komisyonu üyelerine toplantılara katıldıkları her gün için toplamda kırkbeş iş gününü geçmemek ve bir gün için birden fazla olmamak kaydıyla huzur hakkının ödenmesi gerektiği,

Değerlendirilmektedir.

Bilgilerinize rica ederim.

Bakan a.

Genel Müdür