|
ÖZET: Danıştay kararında, kamu görevinden ihraç edilen bir öğretim üyesinin, OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kararı ile göreve iade edilmesinin ardından HİTAP sisteminde yer alan görevden uzaklaştırma ve ihraç bilgileri ile ilgili bir talep incelenmiştir. İdare, bu bilgilerin silinmesi talebini, yasal bir düzenleme bulunmadığı gerekçesiyle reddetmiştir. Ancak, Danıştay, Anayasa’nın 20. maddesi uyarınca kişisel verilerin korunması hakkını ve OHAL KHK’larının hükümlerinin ortadan kalktığını dikkate alarak, bu kayıtların silinmesi gerektiğine hükmetmiştir.
Kararda, ihraç işlemi sonrasında göreve iade edilenlerin özlük dosyaları hariç, HİTAP gibi sistemlerdeki olumsuz kayıtların silinmesi gerektiği vurgulanmıştır. Bu durum, başvuranın işyeri huzurunu olumsuz etkileyebileceği ve kişisel verilerin korunması ilkesine aykırı olabileceği gerekçesiyle desteklenmiştir. Sonuç olarak, Danıştay, Kayseri Üniversitesi Rektörlüğü’ne, ilgili kayıtların silinmesi yönünde tavsiyede bulunmuştur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2021/18420-S.21.29394
BAŞVURU NO : 2021/18185
KARAR TARİHİ : 30/12/2021
TAVSİYE KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : KAYSERİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
Sosyal Güvenlik Kurumu Hizmet Takip Programında
BAŞVURUNUN KONUSU :
(HİTAP) yer alan bazı kayıtların silinmesi hakkında.
BAŞVURU TARİHİ : 26/10/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran vekili özetle; müvekkilinin Erciyes Üniversitesinde olarak görev yapmakta
iken 02.08.2016 tarihinde açığa alındığını, 06.01.2017 tarihli ve 679 sayılı KHK ile de kamu görevinden ihraç edildiğini, müvekkilinin kamu görevinden çıkartılma işlemine karşı OHAL İşlemleri İnceleme
Komisyonuna başvurusu neticesinde 27.11.2019 tarihli ve 2019/46971 sayılı OHAL İşlemleri İnceleme
Komisyonu kararı ile kamu görevine iade edildiğini, YÖK kararı ile Kayseri Üniversitesi Meslek
Yüksekokuluna atandığını, 30.12.2019 tarihinde Kayseri Üniversitesi Meslek Yüksekokulunda kamu görevine tekrar başladığını belirterek müvekkiline ait hitap hizmet dökümünün düzeltilerek, HİTAP hizmet dökümünde yer alan açığa alınma, kamu görevinden çıkartılma ve kamu görevine iade edilmesi durumlarının ilgili hizmet dökümünden silinmesi hususunda Kayseri Üniversitesi Rektörlüğüne tavsiyede bulunulmasına karar verilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Bilgi, belge ve görüş talebimiz üzerine Kayseri Üniversitesi Rektörlüğünün 18/11/2021 tarih ve
sayılı cevap yazısında özetle:
2.1) “…5510 sayılı Kanun ve Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği kapsamında kaydı zorunlu görülen “açık
süre”nin kaydedilmesi, emekliliğe esas hizmet süresinin hesaplanmasında önem arz ettiğinden, adı geçen öğretim üyesinin emeklilik süresinin hesabında (ileride) muhtemel tereddüt ve karışıklıklara da mahal verilmemesi için kaydedilen “açık süre”ye ilişkin bilginin silinmesi yoluna gidilmemiştir. İdarenin “yetkisiz
olması asıl, yetkili olması istisna” olduğundan, açık yasal düzenleme bulunmaksızın idaremizce söz konusu bilgilerin silinebilmesinin de hukuken mümkün olmadığı değerlendirilmektedir.
2.2) Ayrıca Danıştay İDDGK’nin 20.11.2012 tarih, E. 2008/2358, K. 2012/2133 sayılı kararında da
vurgulandığı üzere “İdare Hukukunda yetki, idareye Anayasa ve yasalarla tanınmış olan karar alma gücünü ifade etmektedir. Bu yönüyle idari işlemin en temel unsurunu oluşturan yetki, yasayla hangi makama verilmiş ise ancak onun tarafından kullanılabilir. İdare Hukukunda yetkisizlik kural, yetkili olma istisna”dır. Bu istisna ise, yetkinin, yalnızca yasayla gösterilen hallerde ve yine yasayla gösterilen idari merciler tarafından kullanılmasıdır. Bu sebeple yetki Kanunun açık izni olmadan devredilemez.
Anayasa’nın 123. maddesi uyarınca, kuruluş ve görevleri yasayla düzenlenmek durumunda olan idarenin kendi düzenleme yetkisi de yasalarla sınırlı olduğundan, yetki kuralları genişletici yoruma tabi tutulamaz”.
2.3) Açıklanan sebeplerle, talebe konu hususta açık bir yasal düzenleme bulunmadığından, ilgili öğretim
üyesinin bilgilerini ve ihraç edilme veya görevden uzaklaştırma ile göreve iade edilme durumlarına ait işlem, bilgi, belge ve kayıtların mevzuat hükümlerinin gereklerinin yerine getirilmesinin hukuki bir sonucu ve delili olma vasfını taşıdığı, özlük hakları konusunda tesis edilecek işlemlere dayanak teşkil edeceği, ihtilafların çözümünde ya da dava konusu olması durumunda delil veya teminat olacağı hususları göz önüne alındığında bahse konu kayıtların tutulması gerektiği değerlendirildiğinden adı geçenin talebi
Rektörlüğümüzce zımnen reddedilerek uygun görülmemiştir” şeklinde cevap verilmiştir.
3) Kurumumuzun 2019/7549 sayılı dosyasında bulunan Devlet Personel Başkanlığının 31/05/2019
tarih ve sayılı görüş yazısında özetle;
3.1) Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararname hükümlerinin kamu görevine iade edilen kişiler
bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ilgili Kanun Hükmünde Kararnamenin yayımı tarihinden geçerli olmak üzere ortadan kalkmış sayılacağının mezkûr Kanun Hükmünde Kararnameler ile hüküm altına alınmış olması sebebiyle kamu görevinden çıkarılan ilgililer hakkında kamu görevinden hiç çıkarılmamış gibi işlem tesis edilmesi gerektiği, bu çerçevede, söz konusu personelin kamu görevlerinden çıkarılmaları nedeniyle hizmet belgelerinde yer alan açıklamaların ilgililerin hizmet belgesi / cetvellerinden silinmesi gerektiği,
3.2) Soruşturma esnasında veya sonrasında 657 sayılı Kanuna göre görevden uzaklaştırma tedbirinin
kaldırılmasını gerektiren durumların gerçekleşmesi sebebiyle haklarındaki görevden uzaklaştırma tedbiri kaldırılanların aylıklarından kesilmiş olan üçte birlik tutarın kendilerine ödenmesi ve görevden uzakta geçirdikleri sürelerin, derecelerindeki kademe ilerlemesinde ve bu sürenin derece yükselmesi için gerekli en az bekleme süresini aşan kısmının, üst dereceye yükselmeleri halinde, bu derecede kademe ilerlemesi yapılmak suretiyle değerlendirilmesi gerektiği,
3.3) Söz konusu Kanunun görevden uzaklaştırma tedbiri kaldırılanlar hakkında uygulanan ihtiyati tedbiri
tüm hüküm ve sonuçları ile ortadan kaldırmaması sebebiyle Olağanüstü Hal Dönemi içerisinde görevden uzaklaştırılan ve Kanun Hükmünde Kararnameler ile kamu görevinden çıkarıldıktan sonra Olağanüstü Hal
Kanun Hükmünde Kararname hükümleri ile kamu görevine iade edilen Devlet memurlarının görevden uzaklaştırma tedbiri nedeniyle açıkta görünen sürelerinin hizmet belgesi/cetvellerinden silinmesinin uygun olmadığı,
3.4) Gerek 657 sayılı Kanunun gerekse 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin görevden uzaklaştırma
tedbiri kaldırılanlar hakkında uygulanan ihtiyati tedbiri tüm hüküm ve sonuçları ile ortadan kaldırmaması sebebiyle Olağanüstü Hal Dönemi içerisinde görevden uzaklaştırılan ve Kanun Hükmünde Kararnameler ile kamu görevinden çıkarıldıktan sonra Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararname hükümleri ile kamu görevine iade edilen sözleşmeli personelin görevden uzaklaştırma tedbiri nedeniyle açıkta görünen
sürelerinin hizmet belgesi/cetvellerinden silinmesinin uygun olmadığı, görevden uzaklaştırmaya ilişkin belgelerin ilgililerin özlük dosyasında da bulundurulması gerektiğinin mütalaa edildiği belirtilmiştir.”
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının ilgili hükümleri:
4.1) Özel hayatın gizliliği başlıklı 20 nci maddesinin 2 nci fıkrasında: Herkes, kendisiyle ilgili kişisel
verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.”
4.2) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde:
“…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
4.3) Anayasanın Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler başlıklı 128 inci maddesinin 2 nci
fıkrasında: “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle: 7/5/2010- 5982/12 md.)
Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.”
5) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde;
“Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
6) 08/03/2017 tarihli ve 30354 sayılı Mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan ve 7098 sayılı Olağanüstü
Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin
Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun ” ile kabul edilen 697 sayılı Olağanüstü Hal
Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin; “İade hükümleri” başlıklı 1’inci maddesinde; (1) “Ekli (2) sayılı listede yer alan kişiler, ilgili kanun hükmünde kararnamenin eki listelerin ilgili sıralarından çıkarılmıştır.
(2) İlgili kanun hükmünde kararname hükümleri, birinci fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ilgili kanun hükmünde kararnamenin yayımı tarihinden geçerli olmak üzere ortadan kalkmış sayılır. Söz konusu personelden bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren on gün içerisinde göreve başlamayanlar çekilmiş sayılır. Bu kapsamda göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarıldıkları tarihten göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakları ödenir. Bu kişiler, kamu görevinden çıkarılmalarından dolayı herhangi bir tazminat talebinde bulunamaz. Bu personelin görevlerine iadesi, kamu görevinden çıkarıldıkları tarihte bulundukları yöneticilik görevi dışında öğrenim durumları ve kazanılmış hak aylık derecelerine uygun kadro ve pozisyonlara atanmak suretiyle de yerine getirilebilir. Bu maddeye ilişkin işlemler ilgili bakanlık ve kurumlar tarafından yürütülür.
(3) Olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereği öğrencilikle ilişikleri kesilmiş olanlardan bu Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (3) sayılı listede yer alanlar, ilgili kanun hükmünde kararnamenin eki listelerin ilgili sıralarından çıkarılmıştır. İlgili kanun hükmünde kararname hükümleri, bu kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ilgili kanun hükmünde kararnamenin yayımı tarihinden itibaren ortadan kalkmış sayılır.
/
(4) Ekli (4) sayılı listede yer alan kişiler, ilgili kanun hükmünde kararnamenin eki listenin ilgili sıralarından çıkarılmıştır. İlgili kanun hükmünde kararname hükümleri, bu kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ilgili kanun hükmünde kararnamenin yayımı tarihinden geçerli olmak üzere ortadan kalkmış sayılır. Bu fıkraya ilişkin işlemler ilgili bakanlık ve kurumlar tarafından yürütülür.”
7) 657 sayılı Devlet memurları Kanunu’nun “Memur bilgi sistemi, özlük dosyası” başlıklı 109 uncu
maddesinde; “Memurlar, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası esas alınarak kurumlarınca tutulacak personel bilgi sistemine kaydolunurlar.
Her memur için bir özlük dosyası tutulur. Özlük dosyasına, memurun mesleki bilgileri, mal bildirimleri; varsa inceleme, soruşturma, denetim raporları, disiplin cezaları ile ödül ve başarı belgesi verilmesine ilişkin bilgi ve belgeler konulur.
Memurların başarı, yeterlik ve ehliyetlerinin tespitinde, kademe ilerlemelerinde, derece yükselmelerinde, emekliye ayrılmalarında veya hizmetle ilişkilerinin kesilmesinde, hizmet gerekleri yanında özlük dosyaları göz önünde bulundurulur.
Özlük dosyalarının tutulma esasları ile özlük dosyalarında yer alacak belgelere ilişkin usûl ve esaslar
Devlet Personel Başkanlığınca belirlenir.”
8) 15/04/2011 tarihli ve 27906 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Personeli Genel Tebliği (Seri
No:2) “Özlük Dosyası Tutulmasına İlişkin Usul ve Esaslar” başlığı altında; “1- Memurlar, Türkiye
Cumhuriyeti kimlik numarası esas alınarak kurumlarınca tutulacak personel bilgi sistemine kaydolunurlar.
Burada memurun adı, soyadı, cinsiyeti, doğum tarihi ve yeri, öğrenimi, kadro unvanı ve derecesi, memuriyete başlama tarihi, memuriyetten ayrılma tarihi ve sebebi, sendika üyeliğine ilişkin bilgiler ile gerekli görülecek diğer mesleki bilgiler kaydedilir. …
3- Her memur için bir özlük dosyası tutulur. Özlük dosyalarının itina ile doğru ve tarafsız bir şekilde tutulmasından personel birimleri sorumludur.
4- Özlük dosyaları memurların başarı, yeterlik ve ehliyetlerinin tespitinde, kademe ilerlemelerinde, derece yükselmelerinde, emekliye ayrılmalarında veya hizmetle ilişkilerinin kesilmesinde göz önünde bulundurulur.
5- Özlük dosyası sekiz bölümden oluşur: … Dördüncü bölümde; memur hakkında yapılan disiplin soruşturmalarına ilişkin evraklar ile verilen disiplin cezaları, yargı organlarınca memur hakkında verilmiş karar örnekleri, görevden uzaklaştırmaya ilişkin belgeler ile varsa inceleme, soruşturma ve denetim raporları… diğer mesleki bilgi ve belgeler saklanır….
7- Bakanlıklar ve diğer kamu kurum ve kuruluşları, özlük dosyasında yer alan bilgilerden istihdam politikalarının tespiti ve uygulanmasında gerekli gördüklerini merkezde elektronik ortamda tutarlar…”
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ: Kamu
Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin kabulü ile ilgili idareye tavsiyede bulunulması yönünde hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9) Başvuran vekili, müvekkilinin Erciyes Üniversitesinde olarak görev yapmakta iken
02.08.2016 tarihinde açığa alındığını, 06.01.2017 tarihli ve 679 sayılı KHK ile de kamu görevinden ihraç
edildiğini, 27.11.2019 tarihli ve 2019/46971 sayılı OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kararı ile kamu görevine iade edildiğini belirterek müvekkiline ait hitap hizmet dökümünün düzeltilerek, HİTAP hizmet dökümünde yer alan açığa alınma, kamu görevinden çıkartılma ve kamu görevine iade edilmesi durumlarının ilgili hizmet dökümünden silinmesini talep etmektedir.
10) İdare yukarıda özetlenen yazısında (2.3 nolu paragraf) “…talebe konu hususta açık bir yasal düzenleme
bulunmadığından, ilgili öğretim üyesinin bilgilerini ve ihraç edilme veya görevden uzaklaştırma ile göreve iade edilme durumlarına ait işlem, bilgi, belge ve kayıtların mevzuat hükümlerinin gereklerinin yerine getirilmesinin hukuki bir sonucu ve delili olma vasfını taşıdığı, özlük hakları konusunda tesis edilecek işlemlere dayanak teşkil edeceği, ihtilafların çözümünde ya da dava konusu olması durumunda delil veya teminat olacağı hususları göz önüne alındığında bahse konu kayıtların tutulması gerektiği değerlendirildiğinden adı geçenin talebi Rektörlüğümüzce zımnen reddedilerek uygun görülmemiştir…” şeklinde cevap vermiştir.
11) Kurumumuzun 2019/7549 sayılı benzer nitelikli emsal başvurusu esas alınarak yapılan inceleme ve
hazırlanan karar önerisinde;
11.1) Bilindiği gibi 15 Temmuz 2016 tarihinde Devletimize ve milletimize karşı başlatılan hain darbe
girişimi nedeniyle kamu düzeni ve güvenliği açasından Anayasanın 120 inci maddesi ve 2935 sayılı
Olağanüstü Hal Kanununu uyarınca ülke genelinde olağanüstü hal ilan edilmesine karar verilmiştir. Bu kapsamda 23.07.2016 tarihli ve 29779 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı
Olağanüstü Hal Kapsamanda Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname (KHK), 29/10/2016 tarihli ve 29872 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 6749 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan
Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun ile
Kanunlaşmıştır.
11.2) Alınan tedbirler çerçevesinde Anayasa ile kurulan demokrasi düzeninin korumak amacıyla terör
örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen; vakıf, dernek, televizyon ve sair birçok müessese kapatılmış ve birçok kamu görevlisi de ihraç edilerek başta FETÖ/PDY olmak üzere terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, iltisakı yahut bunlarla irtibatlı olduğu değerlendirilen kişiler kamu kurum ve kuruluşlarından çıkarılmış kamu görevlilerinin görevinden çıkarılmasına yönelik süreç içerisinde de kamu kurumlarınca farklı usuller benimsenerek, yapılan inceleme/soruşturmaya göre idari işlemle; inceleme ve soruşturma aşamasında görevden uzaklaştırma sonrasında KHK hükümleriyle veya doğrudan KHK yoluyla, kamu görevinden çıkarma gibi yöntemler uygulandığı görülmüştür.
11.3) Ancak sonraki süreçte anılan terör örgütleri, yapı, oluşum veya guruplara üyeliği olmadığı halde ihraç
edilen kamu görevlilerinin mağduriyetlerini gidermek amacıyla da yine OHAL KHK hükümleriyle bazı kamu görevlilerinin doğrudan kamu görevine iadesine karar verilerek ihraç KHK’larında belirtilen tüm hüküm ve sonuçların ortadan kalkacağı hüküm altına alınmış, diğer yandan bu süreçte doğrudan KHK hükümleri ile ihraç olup kamu görevine iadesine karar verilmeyenler için görevden ihraç kararlarına karşı itirazda bulunmak, hak arama hürriyetini kullanmak, varsa hataların düzeltilmesini sağlamak için 23/01/2017 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 685 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu
Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurularak bir kısım kamu görevlileri de Komisyonun vermiş olduğu karara istinaden görevine iade edilmiştir.
12) Başvuruya konu dosyanın incelenmesinden; başvuranın üniversitede yardımcı doçent olarak görev
yapmakta iken FETÖ/PDY iltisakına dair deliller / iddialar bulunduğu gerekçesiyle 679 sayılı KHK ile kamu görevinden ihraç edildiği, daha sonra OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kararı ile kamu görevine iade edildiği anlaşılmıştır. 7098 sayılı “Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında
Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanunun birinci maddesinin birinci
fıkrasında “İlgili kanun hükmünde kararname hükümleri, birinci fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ilgili kanun hükmünde kararnamenin yayımı tarihinden geçerli olmak üzere ortadan kalkmış sayılır.” Hükmüne yer verilmiştir.
13) Anayasanın 2 nci maddesinde belirtilen hukuk devleti, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri
koruyup güçlendiren, eylem ve işlemleri hukuka uygun olan, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasa’ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasa ve yasalarla kendini bağlı sayan, yargı denetimine açık olan devlettir.
(Anayasa Mahkemesinin 29/11/2017 tarih 2017/137 2017/161 sayılı kararı) Bunun yanı sıra, Anayasanın 20 nci maddesinin ikinci fıkrasında “Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir.
Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar.” hükmü düzenlenmiştir.
14) Tüm bu açıklamalar ve mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde;
14.1) İdarenin bütün eylem ve işlemlerinde hukukla bağlı olduğu, ceza hukukuna ilişkin düzenlemelerde
olduğu gibi idari yaptırımlar açısından da aynı ilkenin geçerli olduğu, personel hakkında yapılacak işlemlerin ve uygulanacak idari yaptırımların da hukuki ve fiili dayanağının olması gerektiği, bu kapsamda personel hakkında tutulan her türlü kayıt ve bilginin de doğru, güvenilir, hukuka ve Anayasa’da güvence altına alınan ilkelere uygun tutulması gerektiği açıktır.
14.2) Diğer taraftan, ihraç işlemine dayanak teşkil eden isnat edilen suçlamaya ilişkin bilgilerin HİTAP
veya benzeri personel bilgi sistemlerinde tutulmasının ilgili/ilgisiz kişilerin bu bilgilere ulaşmasını mümkün kılabileceği, bu durumun başvuran ve benzer durumdakiler hakkında olumsuz algılara yol açarak başvuranın işyeri huzurunu ve çalışma barışını olumsuz yönde etkileyebileceği, kişinin maddi ve manevi zararına yol açabileceği değerlendirilmektedir.
14.3) Anayasanın 20 nci maddesinin 3 üncü fıkrası da dikkate alınarak, KHK hükümleri ile
gerçekleştirilen ihraç işlemi sonrasında göreve iade edilen kişilerde, özlük dosyası hariç olmak üzere, HİTAP bilgileri vb. sistemlerde görevden uzaklaştırıldığına / ihraç edildiğine dair kayıtların silinmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
14.4) Tüm bu açıklamalar ve mevzuat hükümleri birlikte dikkate alınarak yapılan incelemede; OHAL
süreci içerisinde tesis edilen açığa alma / ihraç işlemi sonrasında OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kararı ile kamu görevine iade edilen başvuranın HİTAP ekranlarında görevden uzaklaştırıldığına / ihraç edildiğine dair bilgilerin 7098 sayılı “Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında
Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanunun birinci maddesinin ikinci fıkrasındaki “İlgili kanun hükmünde kararname hükümleri, birinci fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ilgili kanun hükmünde kararnamenin yayımı tarihinden geçerli olmak üzere ortadan kalkmış sayılır…” hükmüne uygun olarak silinmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli
olması”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği, tespit edilmiştir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin ikinci
fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup, ilgili idarenin işlemleri yönünden Kayseri İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE, Başvuranın, HİTAP hizmet dökümünde görevden uzaklaştırıldığına / ihraç edildiğine dair kayıtların silinmesi hususunda Kayseri Üniversitesi Rektörlüğüne TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
Kararın, Başvurana, Başvuran vekiline ve Kayseri Üniversitesi Rektörlüğüne tebliğine,
6328 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Kayseri Üniversitesi Rektörlüğü
tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi tarafından karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi