|
ÖZET: Bu Sayıştay kararı, ihale mevzuatına uygun olarak yapılan işlerin denetimi ve hakediş raporlarının düzenlenmesi konusundaki hukuki uyuşmazlıkları ele almaktadır. İlgili şartnamelere göre yüklenici, projeye ve teknik belgelere uygun olarak iş yapmakla yükümlüdür. Yüklenici, projelerde değişiklik yapamaz ve şartnamelere uymayan işlerin bedelsiz olarak düzeltilmesi gerekmektedir. Ayrıca, yapılan işlerin fen ve sanat kurallarına uygunluğu tespit edilirse, bu işler kabul edilebilir, ancak yüklenici ek bedel talep edemez.
Kararda, belirli iş kalemlerinde yapılan hatalı metraj hesaplamaları nedeniyle kamu zararının oluştuğu belirtilmiştir. Örneğin, demir parmaklık işinde, metrajda 1.969,24 kg fazla hesaplama yapılmış, granit seramik imalatında ise yanlış poz üzerinden ödeme yapılmıştır. Bu durumlar, sözleşme hükümlerine aykırı olarak ödeme yapılmasına yol açmıştır. Sonuç olarak, kamu zararının bir kısmının tahsil edilmesi gerektiği, kalan kısmın ise harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlileri tarafından müştereken ve müteselsilen tahsil edilmesine karar verilmiştir. Bu karar, ihale mevzuatına ve şartnamelere uyulmasının önemini vurgulamaktadır. |
| Kamu İdaresi Türü | Özel İdareler |
| Yılı | 2012 |
| Dairesi | 1 |
| Karar No | 10309 |
| İlam No | 122 |
| Tutanak Tarihi | 18.2.2014 |
| Kararın Konusu | İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar |
HAKEDİŞ
İşe ait Uygulama işleri Genel Şartnamesinin “İşlerin denetimi” başlıklı 15 inci maddesinin üçüncü fıkrasında; “Yüklenici üstlenmiş olduğu işleri, sorumlu bir meslek adamı olarak fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapmayı kabul etmiş olduğundan, kendisine verilen projeye ve/veya teknik belgelere göre iş yapmakla, bu projenin ve/veya teknik belgelerin İş yerinin gereklerine, fen ve sanat kurallarına uygun olduğunu, ayrıca işin yapılacağı yere, kullanılacak her türlü malzemenin nitelik bakımından yeterliliğini incelemiş, kabul etmiş ve bu suretle işin teknik sorumluluğunu üstlenmiş sayılır.”
Şartnamenin “Sözleşme ve eklerine uymayan işler” başlıklı 24 üncü maddesinde; “Yüklenici projelerde kendiliğinden hiç bir değişiklik yapamaz. Proje ve şartnamelere uymayan, eksik ve kusurlu oldukları tespit edilen işleri yüklenici, yapı denetim görevlisinin talimatı ile belirlenen süre içinde bedelsiz olarak değiştirmek veya yıkıp yeniden yapmak zorundadır. Bundan dolayı bir gecikme olursa sorumluluğu yükleniciye aittir.
Bununla birlikte, yüklenici tarafından proje ve şartnameden farklı olarak yapılmış olan işlerin, fen ve sanat kurallarına ve istenen özelliklere uygun oldukları idarece tespit edilirse, bu işler yeni durumları ile de kabul edilebilir.
Ancak bu takdirde yüklenici, daha büyük boyutta veya fazla miktarda malzeme kullandığını ve daha fazla emek harcadığını öne sürerek fazla bedel isteyemez. Bu gibi hallerde hakediş raporlarına, proje ve şartnamelerde gösterilen veya yazılı talimatla bildirilen boyutlara göre hesaplanmış miktarlar yazılır. Bu şekilde yapılan işlerin boyutları, emeğin değeri ve malzemesi daha az ise bedeli ona göre ödenir.”
Aynı Şartnamenin “Geçici Hakediş Raporları” başlıklı 40 ıncı maddesinin (a) bendinin üçüncü fıkrasında; “Yüklenicinin yaptığı işler ile ihzarattan doğan alacakları, metrajlara göre hesaplanarak sözleşme hükümleri uyarınca kesin ödeme niteliğinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş raporları ile ödenir. Metrajlar, yeşil defter ve eklerinde gösterilir.(…)”
Buna göre; taahhüde bağlanan yapım işlerinde yer alan imalatların, sözleşme hükümlerine, projelere ve diğer teknik belgelere uygun olarak yapılması ve hesaplamaların ve ödemelerin, proje ve şartnamelerde gösterilen veya yazılı talimatlarla bildirilen boyut ve miktarlar esas alınmak suretiyle metrajlardaki miktarlar göre yapılması gerekmektedir.
A) Birim fiyat teklifine göre ihale edilen ….. Restorasyonu Yapılması işinde; V.0710 poz numaralı Klasik geçmeli dövme demir parmaklık yapılması ve yerine konması iş kalemine ait metraj cetvellerinde, pencere demirlerinin lokma ağırlığının, (2.142 adet x 0,24 kg=) 514,08 kg olması gerekirken, 2.483,32 kg olarak yer almıştır. Bunun sonucu olarak, demir imalatının 1.969,24 kg fazla hesaplanmasına yol açılmıştır.
B) Aynı işte; döşeme yüzlerine yapılan 33×33 mat granit seramik imalatı için 26.196/3 poz numaralı 330x330mm ebadında 1.sınıf-mat granit seramik karolarla fugalı duvar ve cephe kaplaması yapılması birim fiyatından ödeme yapılmıştır. Ödeme yapılan poz, duvar ve cephe kaplamaları için öngörüldüğünden; ödemenin, ameliyesi gereği 26.195/3MK poz numaralı 330×330 mm ebadında 1.sınıf-mat granit seramik karolarla fugalı döşeme kaplaması yapılması iş kalemi üzerinden yapılması gerekmektedir.
C) Yine aynı işte; 26.196/3 pozunun metraj cetvellerinde, Ü-25 no’lu mahal için yapılan hesaplamada, 2,94×3,58×3,63 ebatları esas alınmak suretiyle m² cinsinden hesaplamada hatalı bir uygulama yapılmıştır. Bunun yerine 2,94 x 3,58 ebadının esas alınması ve ödemenin, 10,525 m² üzerinden yapılması gerekmektedir.
Belirtilen nedenlerle mevzuata aykırı olarak ödeme yapılması nedeniyle oluşan ….. TL kamu zararının;
….. TL’sının, ….. tahsil edilmesi nedeniyle, bu tutar için ilişilecek husus kalmadığına,
Kalan ….. TL’nın, harcama yetkilisi ….. ile gerçekleştirme görevlileri ….., müştereken ve müteselsilen, temyiz yolu açık olmak üzere 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile tazminen tahsiline,
Oy birliğiyle,