|
ÖZET: Başvuru, Zile M Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü olan bir bireyin, Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi’nin Havacılık Yönetimi ve Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği bölümlerine kabul için aranan adli sicil kaydı şartının kaldırılması talebini içermektedir. Başvuran, bu şartın Anayasa’da güvence altına alınan eğitim hakkını ihlal ettiğini öne sürmektedir.
Yükseköğretim Kurulu, başvuruya ilişkin yaptığı açıklamada, havacılık alanındaki eğitim programlarının belirli güvenlik ve kalite standartlarına tabi olduğunu belirtmiştir. Bu bağlamda, havalimanı giriş kartı alımına engel teşkil edecek adli sicil kaydı bulunmaması şartının, eğitim hakkını ihlal etmediği, aksine toplum güvenliği için gerekli olduğu ifade edilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvurunun hukuka uygun olduğunu ve idarenin kararında bir aykırılık tespit edilemediğini belirterek, başvurunun reddine karar vermiştir. Bu süreçte, Yükseköğretim Kurulu’nun belirlediği şartların, eğitim alanında disiplin ve güvenlik odaklı bir yaklaşımın gereği olduğu vurgulanmıştır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/3212-S.24.5095
BAŞVURU NO : 2023/15888
KARAR TARİHİ : 21.03.2024
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Havacılık Yönetimi ve Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği Bölümlerine başvuru ön koşulu hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 04.10.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; Zile M Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü olduğunu, Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Havacılık Yönetimi ve Önlisans Sivil
Hava Ulaştırma İşletmeciliği bölümlerini okumak için herhangi bir adli sicil kaydı veya adli sicil arşivi bulunmaması şeklinde ön koşul bulunduğunu, bu yüzden söz konusu bölümleri tercih edemediğini, söz konusu durumun Anayasada bulunan eğitim hakkına engel teşkil ettiğini düşündüğünü ifade ederek söz konusu ön koşulun kaldırılması için gerekenin yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuru konusu ile ilgili olarak Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’ndan 08/11/2023 tarihli yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup YÖK Başkanlığı tarafından gönderilen cevabi yazıda; “ 2023
Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu’nun
Anadolu Üniversitesi İşletme Fakültesi Havacılık Yönetimi (AÖF) lisans programına ait Bakınız 10 koşulunda “…Havacılık Yönetimi (lisans) ile Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği (ön lisans) mesleğini
icra edebilmek için aranan nitelikler:
1) Havalimanı giriş kartı almasına engel oluşturacak herhangi bir Adli Sicil Kaydı veya Adli Sicil Arşiv
Kaydı bulunmamak.
2) Mesleği ve/veya meslekte verilen görevi icra etmesine engel oluşturacak herhangi bir sağlık sorunu
bulunmadığına dair tam teşekküllü bir hastaneden son 6 ay içinde almış olmak şartıyla heyet raporu almak (işitme kaybı/ eksikliği, görme kaybı/eksikliği vb). ifadesi yer almaktadır.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Sivil havacılık Genel Müdürlüğünün ilgi (b) yazısı ile, ICAO (Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı) Ek-1 lisanslı personel kapsamına girmeyen kabin memurluğu mesleği dikkate alındığında sadece Sivil Havacılık Kabin Hizmetleri Programına yerleşen adayların bu program için tanımlanmış mesleği icra etmek için aranan şartları sağlayamaması durumunda, program tarafından hazırlanan taahhütnameyi kendisinin talep ederek imzalaması halinde programa kabul edilerek eğitim öğretim görmesinde bir sakınca görülmeyeceği, Bk. 10 koşulunda yer alan ICAO Ek-1 lisanslı personel kapsamına giren meslekler için aday yetiştiren diğer sivil havacılık programları içinse mevcut şartların korunmasının uygun olacağı bildirilmiştir.
2023 Yükseköğretim Kurumları Sınavı Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları
Kılavuzunda bakınız 10 koşulunda, Sivil Havacılık Kabin Hizmetleri Programı (ön lisans) Havacılık
Yönetimi (lisans), Havacılık Elektrik ve Elektroniği Programı (lisans), Havacılık Elektroniği (lisans), Hava Trafik Kontrolü (Lisans), Pilotaj (Lisans), Uçak Elektrik-Elektronik (lisans), Uçak Elektrik ve Elektroniği (lisans), Uçak Gövde-Motor Bakım (lisans) Uçak Gövde ve Motor Bakımı (lisans), Uçak Bakım ve Onarım (lisans), Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği (ön lisans), Uçuş Harekat Yöneticiliği (ön lisans), Uçak Teknolojisi Programı (ön lisans) programları yer almaktadır.” hususlarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…
”, 3.2. “Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi” başlıklı 42 nci maddesinde, “Kimse, eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz…”, 3.3. “Yükseköğretim kurumları” başlıklı 130 uncu maddesinde, “Çağdaş eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile; ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek üzere çeşitli birimlerden oluşan kamu tüzelkişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversiteler Devlet tarafından kanunla kurulur… Üniversiteler ve bunlara bağlı birimler, Devletin gözetimi ve denetimi altında olup, güvenlik hizmetleri Devletçe sağlanır… Yükseköğretim kurumlarının kuruluş ve organları ile işleyişleri ve bunların seçimleri, görev, yetki ve sorumlulukları üniversiteler üzerinde Devletin gözetim ve denetim hakkını kullanma usulleri, öğretim elemanlarının görevleri, unvanları, atama, yükselme ve emeklilikleri, öğretim elemanı yetiştirme, üniversitelerin ve öğretim elemanlarının kamu kuruluşları ve diğer kurumlar ile ilişkileri, öğretim düzeyleri ve süreleri, yükseköğretime giriş, devam ve alınacak harçlar, Devletin yapacağı yardımlar ile ilgili ilkeler, disiplin ve ceza işleri, malî işler, özlük hakları, öğretim elemanlarının uyacakları koşullar, üniversitelerarası ihtiyaçlara göre öğretim elemanlarının görevlendirilmesi, öğrenimin ve öğretimin hürriyet ve teminat içinde ve çağdaş bilim ve teknoloji gereklerine göre yürütülmesi, Yükseköğretim Kuruluna ve üniversitelere Devletin sağladığı malî kaynakların kullanılması kanunla düzenlenir.”,
3.4. “Yükseköğretim üst kuruluşları” başlıklı 131 inci maddesinde, “Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim – öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile
Yükseköğretim Kurulu kurulur. Yükseköğretim Kurulu, üniversiteler tarafından seçilen ve sayıları, nitelikleri, seçilme usulleri kanunla belirlenen adaylar arasından rektörlük ve öğretim üyeliğinde başarılı hizmet yapmış profesörlere öncelik vermek sureti ile Cumhurbaşkanınca atanan üyeler ve
Cumhurbaşkanınca doğrudan doğruya seçilen üyelerden kurulur. Kurulun teşkilatı, görev, yetki, sorumluluğu ve çalışma esasları kanunla düzenlenir.” 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 6/11/1981 tarihli ve 17506 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 2547 sayılı
Yükseköğretim Kanununun; 5.1.“Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde, “Bu kanunun amacı; yükseköğretimle ilgili amaç ve ilkeleri belirlemek ve bütün yükseköğretim kurumlarının ve üst kuruluşlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayım, öğretim elemanları, öğrenciler ve diğer personel ile ilgili esasları bir bütünlük içinde düzenlemektir.”, 5.2. “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde, “Bu kanun; yükseköğretim üst kuruluşlarını, bütün yükseköğretim kurumlarını, bağlı birimlerini ve bunlarla ilgili faaliyet ve esasları kapsar.”, 5.3. “Ana ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinde, “…c) Yükseköğretim kurumlarının özellikleri, eğitim – öğretim dalları ile amaçları gözetilerek eğitim – öğretimde birlik ilkesi sağlanır.
d) Eğitim – öğretim plan ve programları, bilimsel ve teknolojik esaslara, ülke ve yöre ihtiyaçlarına göre kısa ve uzun vadeli olarak hazırlanıp sürekli olarak geliştirilir.
e) Yükseköğretimde imkan ve fırsat eşitliğini sağlayacak önlemler alınır.
f) Üniversiteler ile yüksek teknoloji enstitüleri ve bunlar içindeki fakülte, enstitü ve yüksekokullar, Cumhurbaşkanınca yapılan yükseköğretim planlaması çerçevesinde kanunla kurulur.
g) Meslek elemanı yetiştiren bakanlıklara bağlı yüksekokullar, Yükseköğretim Kurulunun tespit edeceği esaslara göre Cumhurbaşkanı kararı ile kurulur.
h) Yükseköğretim kurumlarının geliştirilmesi, verimlerinin artırılması, genişletilmesi ve bütün yurda yaygınlaştırılması amacına yönelik olarak yenilerinin açılması, öğretim elemanlarının yurt içinde ve dışında yetiştirilmeleri ve görevlendirilmeleri, üretim – insangücü – eğitim unsurları arasında dengenin sağlanması, yükseköğretime ayrılan kaynakların ve ihtisas gücünün dağılımı, milli eğitim politikası ve kalkınma planları ilke ve hedefleri doğrultusunda ülke, çevre ve uygulama alanı ihtiyaçlarının karşılanması, örgün, yaygın, sürekli ve açık eğitim – öğretimi de kapsayacak şekilde planlanır ve gerçekleştirilir…”,
5.4. “Yükseköğretim Kurulunun görevleri” başlıklı 7 nci maddesinde, “… h) Üniversitelerin her eğitim – öğretim programına kabul edeceği öğrenci sayısı önerilerini inceleyerek kapasitelerini tespit etmek; insan gücü planlaması, kurumların kapasiteleri ve öğrencilerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda ortaöğretimdeki yönlendirme esaslarını da dikkate alarak öğrencilerin seçilmesi ve kabul edilmesi ile ilgili esasları tespit etmek,…”, 5.5. “Yükseköğretime giriş ve yerleştirme” başlıklı 45 inci maddesinde, “Yükseköğretime giriş ve yerleştirme aşağıdaki şekilde yapılır: a. Yükseköğretim kurumlarına giriş ve yerleştirme işlemleri imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak tedbirleri almak kaydıyla, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre yapılır…”, 5.6. “Yükseköğretim Eğitim Programları Danışma Kurulu” başlıklı ek 36 ncı maddesinde, “Yükseköğretim Programları Danışma Kurulu, yükseköğretim alanındaki istihdam odaklı politikaların oluşturulması ve geliştirilmesi ile buna bağlı yeni açılacak eğitim programları ve kontenjanların planlanmasına yönelik süreçlerde görüş ve öneride bulunmak üzere Yükseköğretim Kurulu Başkanı başkanlığında, Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Kalkınma Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, Millî Eğitim
Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğini temsilen en az genel müdür seviyesinde görevlendirilecek yedi üyeden oluşur. Yükseköğretim Eğitim
Programları Danışma Kurulunun çalışma usul ve esasları ile üyelerde aranacak diğer şartlar, Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.”, 6. 06/12/2017 tarihli ve 30262 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Yükseköğretim
Eğitim Programları Danışma Kuruluna Dair Yönetmeliğin; 6.1. “Amaç ve kapsam” başlıklı 1 inci maddesinde, “Bu Yönetmeliğin amacı; yükseköğretim alanındaki istihdam odaklı politikaların oluşturulması ve geliştirilmesi ile buna bağlı yeni açılacak eğitim programları ve kontenjanlarının planlanmasına yönelik süreçlerde görüş ve öneride bulunmak üzere oluşturulan
Yükseköğretim Eğitim Programları Danışma Kurulunun çalışma usul ve esasları ile görevlerini belirlemektir.”, 6.2. “Dayanak” başlıklı 2 nci maddesinde, “Bu Yönetmelik; 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı
Yükseköğretim Kanununun ek 36 ncı maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.”, 6.3. “Danışma Kurulunun oluşumu” başlıklı 4 üncü maddesinde, “Danışma Kurulu, Yükseköğretim
Kurulu Başkanı başkanlığında, Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Kalkınma Bakanlığı, Maliye
Bakanlığı, Millî Eğitim Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve Türkiye
Odalar ve Borsalar Birliğini temsilen görevlendirilen başkan dışında toplam yedi üyeden oluşur.
Bakanlıkları temsil edecek üyelerin en az genel müdür seviyesinde, Sosyal Güvenlik Kurumunu temsil edecek üyenin en az başkan yardımcılığı seviyesinde ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğini temsil edecek üyenin ise en az genel sekreter yardımcılığı düzeyinde olması gerekir.”, 6.4. “Danışma Kurulunun görevleri” başlıklı 6 ncı maddesinde, “Danışma Kurulunun görevleri
şunlardır:
a) Yükseköğretim alanındaki istihdam odaklı politikaları oluşturmak ve geliştirmek üzere çalışmalar yapmak veya yaptırmak, çalışmaların sonuçlarını Yükseköğretim Kuruluna sunmak.
b) Yeni açılacak eğitim programları için asgari koşulların belirlenmesine ilişkin çalışmalar yapmak veya yaptırmak, çalışmaların sonuçlarını Yükseköğretim Kuruluna sunmak.
/
c) Eğitim programları kontenjanlarının planlanması kapsamında yerel, bölgesel ve ulusal düzeydeki ihtiyaç analizlerini yapmak veya yaptırmak, çalışmaların sonuçlarını Yükseköğretim Kuruluna sunmak.
Danışma Kurulu, gerekli gördüğü konularda çalışma grupları kurabilir, uzman görüşleri alabilir.” hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; idarece tesis edilmiş olan işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran, Zile M Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü olduğunu, Anadolu Üniversitesi
Açıköğretim Fakültesi Havacılık Yönetimi ve Önlisans Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği bölümlerini okumak için herhangi bir adli sicil kaydı veya adli sicil arşivi bulunmaması şeklinde ön koşul bulunduğunu, bu yüzden söz konusu bölümleri tercih edemediğini, söz konusu durumun Anayasada bulunan eğitim hakkına engel teşkil ettiğini düşündüğünü ifade ederek söz konusu ön koşulun kaldırılması için gerekenin yapılmasını talep etmektedir.
9. Konu ile ilgili olarak YÖK özetle; Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün ve ICAO (Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı) tarafından belirlenen düzenlemeler doğrultusunda
Havacılık Yönetimi ile Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliğine yönelik personel yetiştiren programlara
Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzuna Havacılık Yönetimi ile Sivil Hava Ulaştırma
İşletmeciliği bölümlerine başvuru koşulu olarak havalimanı giriş kartı almasına engel oluşturacak herhangi bir adli sicil kaydı veya adli sicil arşiv kaydı bulunmamak niteliklerinin eklendiği bildirilmiştir.
10. Anayasamızın 130 uncu maddesinde yer alan, yükseköğretim kurumlarının organları, işleyişleri, yükseköğretime giriş, devam vb. konuların kanunla düzenleneceği yönündeki hükümler doğrultusunda çıkartılan 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ile yükseköğretim kurumlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayım, öğrenciler, öğretim elemanları ve diğer personel ile ilgili temel esaslar düzenlenmiş bulunmaktadır. Yine Anayasamızın 124 üncü maddesinde, Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve
Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilecekleri kuralı yer almıştır. Anayasanın aktarılan hükümleri ve normlar hiyerarşisi bağlamında, bir yasa hükmüne dayalı olarak hazırlanan yönetmelikler ile yasa hükümlerine açıklık getirilmesi ve yasa hükümlerinin uygulamaya geçirilmesi amaçlanmıştır.
11. Bu çerçevede oluşturulan ve ayrıntılarına 5 ve 6 no.lu paragraflarda yer verilen ilgili mevzuata bakıldığında; 11.1. Yükseköğretim Kanununun 45 inci maddesi uyarınca, yükseköğretime giriş ve yerleştirme işlemlerinin imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak tedbirleri almak kaydıyla, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre yapılmakta olduğu, ek 36 ncı maddesi uyarınca, yükseköğretim alanındaki istihdam odaklı politikaların oluşturulması ve geliştirilmesi ile buna bağlı yeni açılacak eğitim
programları ve kontenjanların planlanmasına yönelik süreçlerde görüş ve öneride bulunmak üzere
Yükseköğretim Programları Danışma Kurulunun kurulduğu, 11.2. Yükseköğretim Eğitim Programları Danışma Kurulunun çalışma usul ve esasları ile görevlerini belirleyen Yükseköğretim Eğitim Programları Danışma Kuruluna Dair Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde, Danışma Kurulunun görevlerinin, yükseköğretim alanındaki istihdam odaklı politikaları oluşturmak ve geliştirmek üzere çalışmalar yapmak veya yaptırmak, çalışmaların sonuçlarını
Yükseköğretim Kuruluna sunmak, yeni açılacak eğitim programları için asgari koşulların belirlenmesine ilişkin çalışmalar yapmak veya yaptırmak, çalışmaların sonuçlarını Yükseköğretim Kuruluna sunmak ve eğitim programları kontenjanlarının planlanması kapsamında yerel, bölgesel ve ulusal düzeydeki ihtiyaç analizlerini yapmak veya yaptırmak ve çalışmaların sonuçlarını Yükseköğretim Kuruluna sunmak olduğu görülmektedir.
12. Somut olayda yasa koyucunun, yükseköğretime giriş ve yerleştirme işlemlerinin yürütülmesi hususunda
Yükseköğretim Kuruluna takdir yetkisi tanıdığının açık olduğu, söz konusu takdir yetkisinin kullanımında
YÖK’ün, ülkemizdeki mevcut yükseköğretim programlarının asgari koşullarının belirlemesini yapmak üzere oluşturulan Yükseköğretim Eğitim Programları Danışma Kurulunun görüş ve önerilerini almak suretiyle kullanması gerektiği anlaşılmaktadır.
13. Yükseköğretimin, 2547 sayılı Kanununun 5 inci maddesinde sayılan “Ana ilkeler” doğrultusunda planlanacağı ve düzenleneceği; maddenin (c) bendinde yer verilen “Yükseköğretim kurumlarının özellikleri, eğitim – öğretim dalları ile amaçları gözetilerek eğitim – öğretimde birlik ilkesi sağlanır.” ilkesi doğrultusunda, yükseköğretim alanında eğitim ve öğretimin nihai amacı gözetilerek ilgili eğitim programını bazı koşul ve şartlara bağladığı değerlendirilmektedir.
14. Diğer taraftan eğitim hakkının ihlali noktasından bakıldığında, havacılık alanında eğitimin belirli şartlara bağlanmasının amaçlarından birinin güvenlik ve kalite standartlarını sağlamak olduğu, ancak bu şekilde şartlar getirilmesinin eğitim hakkının doğrudan ihlalini doğurmayacağı, çünkü eğitim hakkı herkesin eğitim alma, öğrenme ve kendini geliştirme hakkını içerirken, belirli standartların sağlanmasının da toplumun güvenliği ve genel çıkarları için gerekli olduğu, bu nedenle havacılık alanında eğitimin belirli şartlara bağlanmasının, eğitim hakkını ihlal etmek yerine, güvenlik ve kalite standartlarının korunmasına katkıda bulunacağı düşünülmektedir.
15. YÖK tarafından havacılık yükseköğretim programlarında eğitim alabilmenin bazı önkoşullara gereksinim duyulması hususunda, havacılık eğitiminin disiplin, teknik ve güvenlik odaklı olduğu, bu nedenle havacılık ile ilgili yükseköğretim programlarına kabul edilme sürecinin belirli kriterlere dayandığı, bu kriterler arasında akademik başarı, sağlık koşulları, dil yeterliliği, fiziksel uygunluk, güvenlik geçmişi ve belirli sınavlardan geçme gibi unsurlar bulunabileceği, her havacılık yükseköğretim programının farklı nitelik ve gereksinimlere sahip olabileceği, bu nedenle eğitim almak isteyen kişilerin öncelikle ilgili programın Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu’nda belirtilen kabul şartlarını incelemesi ve gerekli niteliklere sahip olduklarına başvuru yapması gerektiği değerlendirilmektedir.
16. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri, idarenin cevabi yazısı ve tüm dosyanın Kurumumuzca değerlendirilmesi neticesinde, başvuru konusu idari işlemin, idarenin takdir yetkisi çerçevesinde alınan karar uyarınca gerçekleştiği, bu yönüyle hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu
Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı
6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Konuyla ilgili olarak Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı ile ilgili yapılan
incelemede; YÖK Başkanlığı tarafından Kurumumuzca istenen bilgi ve belgelerin süresinde gönderildiği ancak tam olarak gönderilmediği, dolayısıyla “kanunlara uygunluk”, “nezaket”, “şeffaflık” ve “hesap verilebilirlik” ilkelerine uygun davranılmadığı görülmüş olup, idarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. Buna göre; ilgili idarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden (varsa) arta kalan sürede Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın, BAŞVURANA ve YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi