Hazineye ait taşınmazın 6292 sayılı Kanun gereğince satışının yapılabilmesi için gerekli ifraz şartlarının sağlanması talebi (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 13954-13954 |sayi|94019529-101.07.06-E.94019529-101.07.06-E.

BAŞVURU NO : 2018/2550 2018/ 2550

KARAR TARİHİ : 07/08/2018 |tarih|

RET KARARI

BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :

BAŞVURUYA KONU İDARE : Kayseri Valiliği

Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü

BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın Kayseri ili, Talas ilçesi, Mahallesinde bulunan ve mülkiyeti

Hazineye ait olan parsel numaralı taşınmazın 6292 sayılı Kanun gereğince kendisine satılması talebi hakkındadır .

BAŞVURU TARİHİ : 01/03/2018 1.3.2018

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran 01/ 03/ 2018 tarihli şikâyet başvurusunda özetle; Kayseri ili Talas İlçesi mahallesinde bulunan mülkiyeti hazineye ait olan parsel no’lu taşınmazın 6292 sayılı Kanuna göre satışını istediğini, Müdürlükçe DSİ 12. Bölge Müdürlüğünden görüş istenilmesi üzerine verilen görüş yazısında, parsel numaralı taşınmaz üzerinden dere yatağı geçmekte olduğu için satışının uygun olmadığı, ancak geçmekte olan dere yatağının sağ ve sol tarafından 3 er metre ifrazı yapıldığında satışına engel bulunmadığı hususlarının bildirildiğini, mülkiyeti hazineye ait olan bu parselin ifrazının kendisi tarafından yapılmasının istenildiğini, ancak ifraz yapabilmesi için taşınmazın yanında yol olması gerektiği bilgisini edindiğini, yapılan araştırmada mülkiyeti hazineye ait olan bu taşınmazın ifrazının kendisi tarafından yapılamayacağının iletildiğini, ancak Hazinenin mülkiyetinde olan ve kamu yararının söz konusu olduğu durumlarda taşınmazın yanından yol geçmesi şartının aranmadığını iddia ederek, bahsi geçen taşınmazın ifrazının yapılarak 6292 sayılı

1 / 8Kanun gereği satışının yapılmasını talep etmektedir .

II. İDARENİN ŞİKÂYETE İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Kayseri Valiliği Defterdarlık Milli Emlak

Müdürlüğü’nden 25/ 04/ 2018 tarih ve sayılı yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup, adı geçen idarenin 23/ 05/ 2018 tarih ve sayılı cevabi yazısında; 2.1. Taşınmazın satışı hakkında görüş istenilen DSİ . 12. Bölge Müdürlüğünden verilen görüş yazılarında ” parsel numaralı taşınmazın içerisinde geçmekte olan kuru derenin ekseninden itibaren dere boyunca sağa ve sola olmak üzere 6 metrelik bir bandın dere yatak şeridi olarak korunması ve satış harici tutulması gerektiği, kalan kısımların satışının uygun görüldüğü” hususunun bildirildiği, satış talebinde bulunan kişiye taşınmazın bu haliyle satışının yapılamayacağının bildirildiği, .

2.2. Plansız Alanlar İmar Yönetmeliğinin 44. maddesinde, ifraz suretiyle elde edilecek parsellerin tapu kadastro veya tapulama haritasında bulunan ve kamu eline geçmiş bir yola cephesinin bulunmasının şart olduğu, parselden terk suretiyle yol oluşturulamayacağı, çıkmaz sokaklara cephesi olan parsellerin ifraz edilemeyeceği, ifraz suretiyle çıkmaz sokak oluşturulamayacağı, düzenlendiğinden taşınmazın bu haliyle ifrazının mümkün bulunmadığı, 2.3. Başvuranın talebinin yerine getirilebilmesi için ifraz şartlarının uygun olmasının gerektiği, bahsi geçen Yönetmeliğe göre, taşınmazın bir yola cephesi olması şartının zorunlu olduğu, satışın bu haliyle yapılması mümkün görünmediği, konuya ilişkin herhangi bir dava bulunmadığı, ifadelerine yer verilmiştir .

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Orman köylüsünün korunması” başlıklı

170 inci maddesinin birinci fıkrasında, “Ormanlar içinde veya bitişiğindeki köyler halkının

kalkındırılması, ormanların ve bütünlüğünün korunması bakımlarından, ormanın gözetilmesi ve işletilmesinde Devletle bu halkın işbirliğini sağlayıcı tedbirlerle, 31/ 12/ 1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman niteliğini tamamen kaybetmiş yerlerin değerlendirilmesi; bilim ve fen bakımından orman olarak muhafazasında yarar görülmeyen yerlerin tespiti ve orman sınırları dışına çıkartılması; orman içindeki köyler halkının kısmen veya tamamen bu yerlere yerleştirilmesi için

Devlet eliyle anılan yerlerin ihya edilerek bu halkın yararlanmasına tahsisi kanunla düzenlenir .”, 3.2. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler .”, 4. Birleşmiş Milletler “İnsan Haklarının Geliştirilmesi ve Korunması İçin Kurulan Ulusal

Kuruluşların Statüsüne İlişkin İlkeler/Paris Prensipleri’nde; “…Ulusal kuruluşlar, yürürlükteki yasaları, mevzuatı ve yasa tasarıları ile yasa önerilerini incelerler ve metinlerin, insan haklarının temel ilkeleriyle uyumlu hale getirilmeleri için uygun gördükleri tavsiyeleri yaparlar; gerek gördükleri takdirde, yeni yasaların kabul edilmesini, yürürlükteki yasaların uyumlu hale getirilmesini ve idari önlemlerin alınmasını veya değiştirilmesini tavsiye ederler… Ulusal düzeyde

2 / 8yürürlükte olan yasaların, mevzuatın ve uygulamaların, insan haklarına ilişkin uluslararası belgeler

ve mekanizmalarla uyumlu hale getirilmesini ve hayata geçirilmesini teşvik ederler ve sağlarlar…”, 5. 14/ 6/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”, 6. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunun, 6.1. “6. Sahipsiz yerler ve yararı kamuya ait mallar” başlıklı 715 inci maddesinde, “Sahipsiz yerler ile yararı kamuya ait mallar, Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır . / Aksi ispatlanmadıkça, yararı kamuya ait sular ile kayalar, tepeler, dağlar, buzullar gibi tarıma elverişli olmayan yerler ve bunlardan çıkan kaynaklar, kimsenin mülkiyetinde değildir ve hiçbir şekilde özel mülkiyete konu olamaz . / Sahipsiz yerler ile yararı kamuya ait malların kazanılması, bakımı, korunması, işletilmesi ve kullanılması özel kanun hükümlerine tâbidir .

6.2. “A. Taşınmaz mülkiyetinin içeriği / I. Kapsam” başlıklı 718 inci maddesinde, “Arazi üzerindeki mülkiyet, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını kapsar . / Bu mülkiyetin kapsamına, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere yapılar, bitkiler ve kaynaklar da girer .” 7. 3402 sayılı Kadastro Kanununun “Kamu Malları” başlıklı 16 ncı maddesinde, “Kamunun ortak kullanılmasına veya bir kamu hizmetinin görülmesine ayrılan yerlerle Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan sahipsiz yerlerden : … C) Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan kayalar, tepeler, dağlar (bunlardan çıkan kaynaklar) gibi , tarıma elverişli olmayan sahipsiz yerler ile deniz, göl, nehir gibi genel sular tescil ve sınırlandırmaya tabi değildir, istisnalar saklıdır .” 8. 6200 sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce Yürütülen Hizmetler Hakkında Kanunun, 8.1. 1 inci maddesinde, “Bu Kanunun amacı; yerüstü ve yeraltı sularının zararlarını önlemek ve/veya bunlardan çeşitli yönlerden faydalanmak maksadıyla bu Kanun ve ilgili diğer mevzuatla verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak üzere; Orman ve Su İşleri Bakanlığına bağlı, kamu tüzel kişiliğine sahip, merkezi Ankara’da bulunan özel bütçeli bir kuruluş olan Devlet Su İşleri

Genel Müdürlüğünün kuruluş, görev, yetki ve sorumluluklarını düzenlemektir .” (Mülga : 2/ 7/ 2018 – KHK- 703/ 69 md.)

8.2. 50 nci maddesinde, “Su İşleri Umum Müdürlüğünün ihtiyacı olup da belediye sınırı dışında bulunan ve üzerinde sabit tesis olmıyan Milli Emlake ait arazi, isteği üzerine Hazinece parasız olarak Umum Müdürlüğe tahsis olunur .” 8.3. Ek 4 üncü maddesinde, “Ek Madde 4- (Ek : 11/ 10/ 2011 – KHK – 662/ 56 md.) DSİ’nin görev ve faaliyetlerini yerine getirirken ihtiyaç duyacağı Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlar , talebi üzerine Maliye Bakanlığınca bedelsiz olarak DSİ’ye tahsis edilir .” (Mülga : 2/ 7/ 2018 – KHK- 703/ 69 md .)

9. 15 Temmuz 2018 tarih ve 30479 Sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 4 Kararname Numaralı

“Bakanlıklara Bağlı İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların

3 / 8Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi” nin “Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü”

üst başlıklı Onuncu Bölüm içerisinde yer alan 125 inci maddede, DSİ’nin görev ve faaliyetlerini yerine getirirken ihtiyaç duyacağı Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlar , talebi üzerine Maliye Bakanlığınca bedelsiz olarak DSİ’ye tahsis edilir .” 10. 3194 sayılı İmar Kanununun “İfraz ve tevhid” başlıklı 15 inci maddesinde, “İmar planlarına göre yol, meydan, yeşil saha, park ve otopark gibi umumi hizmetlere ayrılan yerlere rastlayan gayrimenkullerin bu kısımlarının ifrazına veya tevhidine izin verilmez . / İmar parselasyon planı tamamlanmış olan yerlerde yapılacak ifraz veya tevhidin bu planlara uygun olması şarttır . / İmar planlarında parsel cepheleri tayin edilmeyen yerlerde yapılacak ifrazların, asgari cephe genişlikleri ve büyüklükleri yönetmelikte belirtilen esaslara göre tespit edilir . / İmar planı dışında kalan alanlarda yönetmeliklerinde tayin edilecek miktarlardan küçük ifrazlara izin verilmez .” 11. 6831 sayılı Orman Kanununun 2 nci maddesinin (B) bendinde, “Orman sayılan yerlerden : …

B) 31/ 12/ 1981 tarihinden önce bilim va fen bakımından orman niteliğini tam olarak kaybetmiş yerlerden; tarla, bağ, bahçe, meyvelik, zeytinlik, fındıklık, fıstıklık (antep fıstığı, çam fıstığı) gibi çeşitli tarım alanları veya otlak, kışlak, yaylak gibi hayvancılıkta kullanılmasında yarar olduğu tespit edilen araziler ile şehir, kasaba ve köy yapılarının toplu olarak bulunduğu yerleşim alanları, orman sınırları dışına çıkartılır .” 12. 6292 sayılı “Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman

Sınırlan Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi İle Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı

Hakkında Kanun” un, 12.1. “Tanımlar” başlıklı 2 nci maddesinde, “…b) 2/B alanları : 6831 sayılı Kanunun 20/ 6/ 1973 tarihli ve 1744 sayılı Kanunla değişik 2 nci maddesi ile 23/ 9/ 1983 tarihli ve 2896 sayılı, 5/ 6/ 1986 tarihli ve 3302 sayılı kanunlarla değişik 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (B) bendine veya kesinleşmiş mahkeme kararlarına göre Hazine adına orman sınırları dışına çıkarılan ve çıkarılacak yerleri, … ifade eder .”, 12.2. “Tasarrufa geçme” başlıklı 3 üncü maddesinde, “( 1) Orman kadastro komisyonlarınca

Hazine adına orman sınırları dışına çıkartılan yerlerden; … b) 2/B alanları, bu Kanun kapsamında değerlendirilmek üzere Maliye Bakanlığının, tasarrufuna geçer .”, 12.3. “Hazineye ait tarım arazilerinin satışına ilişkin işlemler” başlıklı 12 nci maddesinde, ( 1)

Hazineye ait tarım arazilerinin; 31/ 12/ 2011 tarihi itibarıyla en az üç yıldan beri tarımsal amaçla kiralayan, kira sözleşmesi halen devam eden kiracıları veya bu arazileri aynı süreyle tarımsal amaçla kullanan ve kullanımlarının halen devam ettiği idarece belirlenen kullanıcıları ya da paydaşlarından; bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içerisinde bu arazileri bedeli karşılığında doğrudan satın almak için idareye başvuran ve idarece bu maddede belirtilen şekilde tespit ve tebliğ edilen satış bedelini itiraz etmeksizin kabul edenler bu maddeye göre hak sahibi sayılır . / … / ( 3) Kamu hizmetine tahsis edilmiş veya fiilen bu amaçla kullanılanlar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte geçerli olan belediye ve mücavir alan sınırları içinde kalan yerler, belediye ve mücavir alan sınırları dışında olmakla birlikte kamu kurum ve kuruluşlarının hazırladıkları planlarda tarım dışı kullanıma ayrılmış alanlar, denizlerde kıyı kenar çizgisine beş bin metre, tabii ve suni göllerde kıyı kenar çizgisine beş yüz metreden az mesafede bulunan alanlar ile içme suyu amaçlı

4 / 8barajların mutlak ve kısa mesafeli koruma alanları içinde kalan yerler, satış tarihi itibarıyla arazi

toplulaştırılması yapılacak yerler, özel kanunları kapsamında kalan ve özel kanunlarına göre değerlendirilmesi gerekenler ile diğer sebeplerle satılamayacağı Maliye Bakanlığınca belirlenecek

Hazineye ait tarım arazileri bu madde kapsamında hak sahiplerine satılmaz . Hazineye ait tarım arazilerinden kadastrosu yapılmayan yerler kadastrosu yapıldıktan, tescil harici olanlar ise Hazine adına tapuya tescil edildikten sonra bu maddeye göre değerlendirilir . (Ek cümle : 20/ 8/ 2016- 6745/ 69 md.) Ayrıca, 26/ 4/ 2012 tarihinden sonra belediye ve mücavir alan sınırları dışına çıkarılan yerler de bu maddeye göre değerlendirilir . / … / ( 9) 2/B alanlarında kalan tarım arazilerinin satışında bu madde hükümleri uygulanmaz . …” 13. 02/ 11/ 1985 tarih ve 18916 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Plansız Alanlar İmar

Yönetmeliğinin, 13.1. “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde, “Bu Yönetmeliğin amacı belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında kalan ve plânı bulunmayan alanlardaki yapılaşmaların fen, sağlık ve çevre şartlarına uygun teşekkülünü sağlamaktır .” 13.2. “Parsel ve Yapılarla İlgili Hükümler” üst başlıklı Dördüncü Bölümde yer alan, “İfraz” başlıklı 15 inci maddesinde, “(Değişik madde ve başlığı : RG- 2/ 9/ 1999- 23804) İfraz suretiyle elde edilecek parsellerin tapu kadastro veya tapulama haritasında bulunan ve kamu eline geçmiş bir yola cephesinin bulunması şarttır . Parselden terk suretiyle yol oluşturulamaz . Çıkmaz sokaklarda cephesi olan parseller ifraz edilemez . İfraz suretiyle çıkmaz sokak oluşturulamaz .” 13.3. “Belediye Mücavir Alan Sınırları Dışında Planı Bulunmayan Köy ve Mezraların Yerleşik

Alanlarında Uygulanacak Esaslar” üst başlıklı Beşinci Bölümde yer alan 44 üncü maddesinde, “(Değişik : RG- 2/ 9/ 1999- 23804) İfraz suretiyle elde edilecek parsellerin tapu kadastro veya tapulama haritasında bulunan ve kamu eline geçmiş bir yola cephesinin bulunması şarttır . Parselden terk suretiyle yol oluşturulamaz . Çıkmaz sokaklara cephesi olan parseller ifraz edilemez . İfraz suretiyle çıkmaz sokak oluşturulamaz .” 14. 31/ 5/ 2013 tarih ve 28663 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 355 sıra no’lu Milli Emlak

Genel Tebliği’nin “Satışa konu edilebilecek ve satış kapsamı dışında tutulacak Hazineye ait tarım arazileri” başlıklı 14 üncü maddesinde, “( 1) Hazineye ait tarım arazilerinden, … g) Özel kanunlar kapsamında kalmayanlar, … satışa konu edilebilir .” hükümlerinin yer aldığı görülmektedir .

IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

15. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; tesis edilen işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme 16. Şikâyet başvurucusu vekili, 1 no’lu paragrafta açıklandığı üzere, Kayseri ili, Talas ilçesi,

5 / 8Mahallesinde bulunan ve mülkiyeti Hazineye ait olan parsel numaralı taşınmazın 6292

sayılı Kanun gereğince kendisine satılması talebiyle Kurumumuza başvurmuştur .

17. Somut olay incelendiğinde, 17.1. parsel numaralı taşınmazın satışı için Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğünün 11.04.2016 tarihli ve sayılı yazısı ile Devlet Su İşleri 12. Bölge Müdürlüğünün görüşünün sorulması üzerine, adı geçen idarenin 21/ 04/ 2016 tarihli ve sayılı yazısında, taşınmazın içerisinden geçmekte olan kuru derenin eksenlerinden itibaren dere boyunca sağa ve sola 3’er metre olmak üzere toplam 6 metrelik bir bandın dere yatak şeridi olarak korunması ve satış harici tutulması gerektiği belirtilerek satışının yapılamayacağının bildirildiği, 17.2. 6292 sayılı Kanun kapsamında satışı düşünülen söz konusu taşınmaz için, kullanıcısı tarafından verilen dilekçede, taşınmaz içerisinde kuru dere yatağı olmadığı belirtilerek konunun yeniden değerlendirilmesinin talep edildiği, konunun yeniden değerlendirilerek satışında sakınca olup olmadığının bildirilmesinin 18/ 08/ 2017 ve tarihli yazı ile istenilmesi üzerine, Devlet Su İşleri 12.

Bölge Müdürlüğünün 18/ 09/ 2017 tarih ve sayılı yazısında, konu ile ilgili gerekli incelemenin yapıldığı ve Kurum görüşünün geçerliliğini koruduğunun bildirildiği, 17.3. İdarenin 12/ 12/ 2017 tarihli yazısında, söz konusu taşınmaz için, kullanıcısı tarafından tekrar verilen dilekçede, taşınmaz içerisinde kuru dere yatağı olmadığı belirtilerek konunun yeniden değerlendirilmesinin talep edildiğinden bahisle, taşınmazın yeniden değerlendirilerek satışında sakınca olup olmadığının bildirilmesinin istenilmesi üzerine, Devlet Su İşleri 12. Bölge

Müdürlüğünün 21/ 12/ 2017 tarih ve sayılı yazısında, bahse konu yer ile ilgili verilen Kurum görüş yazılarının geçerliliğini koruduğu, taşınmazın geri kalan kısımlarının satılmasında herhangi bir sakınca bulunmadığının bildirildiği, 17.4. İdarenin (başvurana hitaben) 27/ 12/ 2017 tarih ve sayılı yazısında, Devlet Su İşleri 12.

Bölge Müdürlüğünden alınan 21.12.2017 tarih ve sayılı yazıda; söz konusu parselin içerisinde geçmekte olan kuru derenin ekseninden itibaren dere boyunca sağa ve sola 3’ er metre olmak üzere toplam 6 metrelik bir bandın dere yatak şeridi olarak korunması gerektiği bildirildiğinden, ifraz yapılmadan taşınmaz malın tarafınıza satışı mümkün bulunmadığı hususunun bildirildiği, 17.5. İdarenin (Kadastro Müdürlüğüne hitaben) 26/ 04/ 2018 tarih ve sayılı yazısında parsel sayılı taşınmazın kadastro çapının gönderilmesi ile güneyinin ne olarak belirlendiğinin bildirilmesinin istenilmesi üzerine, bahsi geçen parselin krokisinin çıkartılarak Kadastro

Müdürlüğünün 04/ 05/ 2018 tarih ve sayılı yazısı ekinde gönderildiği, 17.6. İdarenin (Talas Belediye Başkanlığına hitaben) 08/ 05/ 2018 tarih ve sayılı yazısında, söz konusu parselin ifraz şartlarını sağlayıp sağlamadığının bildirilmesinin istenilmesi üzerine, Talas

Belediye Başkanlığının 16/ 05/ 2018 tarih ve sayılı yazısında, Plansız Alanlar İmar

Yönetmeliğinin 44 üncü maddesinde, ifraz suretiyle elde edilecek parsellerin tapu kadastro veya tapulama haritasında bulunan ve kamu eline geçmiş bir yola cephesinin bulunmasının şart olduğu, parselden terk suretiyle yol oluşturulamayacağı, çıkmaz sokaklara cephesi olan parsellerin ifraz edilemeyeceği, ifraz suretiyle çıkmaz sokak oluşturulamayacağı belirtildiğinden, bahse konu taşınmazın ifraz edilemeyeceğinin belirtildiği,

6 / 8anlaşılmıştır .

18. Başvuru konusuna ilişkin mevzuat hükümleri incelendiğinde, 6292 sayılı Kanunun

“Hazineye ait tarım arazilerinin satışına ilişkin işlemler” başlıklı 12 nci maddesinde, hazineye ait tarım arazilerinin, 31/ 12/ 2011 tarihi itibarıyla en az üç yıldan beri tarımsal amaçla kiralayan, kira sözleşmesi halen devam eden kiracıları veya bu arazileri aynı süreyle tarımsal amaçla kullanan ve kullanımlarının halen devam ettiği idarece belirlenen kullanıcıları ya da paydaşlarından; belli koşulları taşıyanların hak sahibi sayılacağı, hak sahipliği sıfatının kişiye bu taşınmazın bedeli karşılığında kendisine doğrudan satılmasını isteme hakkını verdiği, ayrıca özel kanunları kapsamında kalan ve özel kanunlarına göre değerlendirilmesi gerekenler ile diğer sebeplerle satılamayacağı

Maliye Bakanlığınca belirlenecek Hazineye ait tarım arazilerinin bu madde kapsamında hak sahiplerine satılmayacağı nın öngörüldüğü, ayrıca söz konusu hükme uygun olarak, 355 sıra no’lu

Milli Emlak Genel Tebliği’nin 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında, Hazineye ait tarım arazilerinden özel kanunlar kapsamında kalmayanların satışa konu edilebileceği hususunun belirtildiği, görülmektedir .

19. Diğer yandan, DSİ Genel Müdürlüğünün yerüstü ve yeraltı sularının zararlarını önlemek amacıyla 6200 sayılı Kanunla kurulduğu, bu Kanunun (mülga) Ek- 4 üncü maddesinde, DSİ’nin görev ve faaliyetlerini yerine getirirken ihtiyaç duyacağı Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazların, talebi üzerine Maliye Bakanlığınca bedelsiz olarak

DSİ’ye tahsis edileceği, hususunun düzenlendiği, anlaşılmaktadır .

20. Somut olayda, parsel numaralı taşınmazın satışı için Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü tarafından, Devlet Su İşleri 12. Bölge Müdürlüğünün görüşünün sorulması üzerine adı geçen Bölge

Müdürlüğünün, taşınmazın içerisinden geçmekte olan kuru derenin eksenlerinden itibaren dere boyunca sağa ve sola 3’er metre olmak üzere toplam 6 metrelik bir bandın dere yatak şeridi olarak korunması ve satış harici tutulması gerektiği, taşınmazın geri kalan kısımlarının satılmasında herhangi bir sakınca bulunmadığı yönünde görüş belirttiği, ancak taşınmazın geri kalan kısımlarının satışı için öncelikle ifraz işlemi tesis edilmesi gerektiği, taşınmazın ifraz koşullarını taşıyıp taşımadığı hususunun sorulması üzerine, bahsi geçen taşınmaz Plansız Alanlar İmar Yönetmeliğinin

44 üncü maddesinde belirtilen ifraz şartlarını taşımadığından ifrazın mümkün olmadığı yönünde

görüş bildirildiği, zira bu maddede ifraz suretiyle elde edilecek parsellerin tapu kadastro veya tapulama haritasında bulunan ve kamu eline geçmiş bir yola cephesinin bulunmasının şart olduğu, parselden terk suretiyle yol oluşturulamayacağı, çıkmaz sokaklara cephesi olan parsellerin ifraz edilemeyeceği, ifraz suretiyle çıkmaz sokak oluşturulamayacağının belirtildiği, dolayısıyla tapu kadastro haritasında bulunan ve kamu eline geçmiş bir yola cephesi bulunmayan bu taşınmazın başvurana satışının gerçekleştirilemediği anlaşılmaktadır .

21. Nitekim idarenin cevabi yazısı ekinde gönderilen, taşınmaza ait tapu kadastro haritası incelendiğinde, parsel sayılı taşınmazın doğu ve kuzey kısmında parsel sayılı taşınmazın, batısında sayılı taşınmazın bulunduğu, güneyinde yer alan bölgenin ise Kadastro Mahkemesinin sayılı kararına istinaden “Tapulama Harici Taşlık” alan olarak düzenlendiği, dolayısıyla bahsi geçen taşınmazın tapu kadastro haritasında bulunan ve kamu eline geçmiş bir yola cephesinin bulunmadığı, dolayısıyla ifraz şartlarını taşınmadığı görülmektedir .

7 / 822. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın parsel numaralı

taşınmazın 6292 sayılı Kanun gereğince satılması talebinin reddedilmesinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır .

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 23. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan

Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında

Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde kanunlara uygunluk, makul sürede karar verme, hesap verilebilirlik, şeffaflık, kararların gerekçeli olması ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı, ancak idari işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceği bildirilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı anlaşılmış olup idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir .

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

24. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Kayseri İdare Mahkemesi’ne yargı yolu açıktır .

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın BAŞVURANA ve KAYSERİ VALİLİĞİ ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK İL

MÜDÜRLÜĞÜ’ne (Milli Emlak Şube Müdürlüğü) tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi