|
ÖZET: Hazırlık sınıfında geçirilen sürelerin kademe ilerlemesi açısından değerlendirilmesi üzerine yapılan incelemeler sonucunda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 36. maddesi çerçevesinde, ortaokul ve lise düzeyindeki eğitim sürelerinin normal öğrenim süresinden fazla olması durumunda kademe ilerlemesi uygulanması gerektiği vurgulanmaktadır. Danıştay 1. Dairesi’nin kararına göre, hazırlık sınıfında geçen sürelerin bu kapsamda değerlendirilmesi, adalet ve eşitlik ilkeleri doğrultusunda önem taşımaktadır.
İlgili mevzuat gereği, hazırlık sınıfında geçirilen sürelerin, normal öğrenim süresinden fazla olan eğitim süreleri arasında ayrım yapılmaksızın kademe ilerlemesine esas teşkil etmesi gerektiği ifade edilmektedir. Bu durum, hazırlık sınıfında eğitim alan personelin, bu süre zarfında eğitim almayanlarla kıyaslandığında, kıdem açısından geride kalmaması adına gereklidir. Aksi halde, bu durum kamu yararına aykırı bir eşitsizlik yaratacaktır. Sonuç olarak, hem ortaokul hem de lise eğitiminde hazırlık sınıfı okuyan personele, her bir eğitim kademesi için ayrı ayrı kademe verilmesi gerektiği değerlendirilmektedir. Bu yaklaşım, eğitimdeki eşitlik ilkesini koruyarak, kamu hizmetinde adaletin sağlanmasına katkıda bulunacaktır. |
NOT: Hazırlık sınıfının kademe ilerlemesi olarak değerlendirilmesi hakkında
T.C.
ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü
Sayı: E-53773008-622.02-5847298 14/03/2023
Konu: Hazırlık Sınıfının Kademe İlerlemesi
Olarak Değerlendirilmesi
GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE
İlgi: 27.02.2023 tarihli ve 55149092-900-149108 sayılı yazı.
Genel Müdürlüğünüzde 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesine tabi sözleşmeli personel olarak çalışmakta iken 7433 sayılı Kanun gereğince Devlet memuriyetine geçirilecek personelin mezun olduğu ortaokulda hazırlık sınıfı olmamasına rağmen daha önceki ortaokulunda 1 yıl hazırlık sınıfı okuması ve lisede de 1 yıl hazırlık okuması sebebiyle toplamda 2 kademe verilip verilemeyeceği hususuna ilişkin ilgi yazı incelenmiştir.
Bilindiği üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 36 ncı maddesinde, “…
b) Ortaokul ve dengi, lise ve dengi okulların, normal öğrenim süresinden fazla olması halinde, başarılı her öğrenim yılı için bir kademe ilerlemesi uygulanır. Bunlardan teknik öğretim okulları mezunlarına, meslekleri ile ilgili görevlerde çalışmaları halinde ayrıca bir kademe ilerlemesi daha verilir.
…” hükmü yer almaktadır.
Danıştay 1. Dairesinin 9/3/1983 tarihli ve E:1983/25, K:1983/50 sayılı kararında, “İdare yazısında, her ne kadar hazırlık sınıfında geçen sürenin normal öğrenim süresinden sayılıp sayılamayacağı hususunda duraksamaya düşüldüğünden bahsolunmakta ise de aslında, 657 sayılı Yasanın 1897 sayılı Yasayla değiştirilen 36 ncı maddesinin A-6-b bendinin uygulanmasına ilişkin bir görüş isteminde bulunulduğu, söz konusu A-6-b bendinde, “normal öğretim süresinin fazlalığından değil, sadece, okulların normal öğretim süresinden fazla olması halinden” söz edilmekte olduğu cihetle, konu, hazırlık sınıflarında geçen sürenin 657 sayılı Yasanın değişik, 36 ncı maddesinin A-6-b bendi hükmü kapsamı içerisinde sayılıp sayılmayacağı yönünden incelendi. 657 sayılı Kanunun 1897 sayılı Yasayla değiştirilen 36 ncı maddesinin Ortak Hükümler bölümünde yer alan A-6-b bendinde, ortaokul ve dengi, lise ve dengi okulların normal öğretim süresinden fazla olması halinde, başarılı her öğretim yılı için bir kademe ilerlemesi uygulanacağı hükme bağlanmıştır. Bu durumda, ortaokul ve dengi, lise ve dengi okullarda herhangi bir nedenle ortaokullar ve liseler için saptanmış olan üç yıllık normal öğretim süresinden daha fazla süreli bir öğrenim görülmekte ise, bunun başarılı her öğrenim yılı için bir kademe ilerlemesi uygulanması, bu açık, genel ve kesin hükmün gereğidir. Bu hükümde, normale göre fazla olan öğretim süreleri arasında bir ayrım yapılmasına ve bunların bir bölümünün bu hükmün kapsamı dışında tutulmasına kanıtlık edecek ya da olanak verecek bir husus yer almış olmadığından, hazırlık sınıflarında geçen süre için kademe ilerlemesi uygulanmaması, bu hükme uygun bir tutum kabul edilemez. Aksine bir anlayış ve uygulama, hazırlık sınıfında okuması nedeniyle öğrenimini böyle bir eğitim görmeyenlerden daha sonra bitiren kimsenin, Devlet memurluğunda, onlardan, kıdem yönünden, sürekli olarak hazırlık sınıfında okuduğu süre kadar geride kalması sonucunu doğuracaktır. Bu ise, bir eşitsizlik ve adaletsizlik nedeni olması yanında, Devletin kamu yararı ve gereksinimleri için ek külfetler de göze alarak kurduğu ve ancak hazırlık sınıflarında öğrenim görülmesi yoluyla elde edilebilecek formasyonu verebilecek eğitim kuramlarının çekiciliğini ortadan kaldıracak ya da azaltacak bir etki de meydana getirilebilecektir ki, yasa koyucunun böyle bir hükmün sevkindeki amacının, bu eşitsizliği, adaletsizliği ve sakıncayı ortadan kaldırmak olduğu kendiliğinden ortaya çıkmaktadır.
Bu nedenlerle hazırlık sınıfında geçen normal öğretim süresinden fazla sürenin 657 sayılı Yasanın değişik 36 ncı maddesinin A-6-b bendi kapsamında bulunduğu ve bu bent hükmü gereğince bir kademe verilmesine esas alınması gerektiği mütalaa kılınmakla dosyanın Danıştay Başkanlığına sunulmasına 9.3.1983 gününde oyçokluğuyla karar verildi.” denilmek suretiyle, uygulamanın amacı açıkça belirtilmiştir.
Bu itibarla, ilgili personele hem ortaokul hem de lise eğitiminde öğrenim gördüğü hazırlık sınıfından dolayı ayrı ayrı birer kademe verilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
Bilgilerini rica ederim.
Bakan a.
Yerel Yönetimler Genel Müdürü