Hizmet alımı ihalelerinde acente onaylı sigorta teklifinin yeterli olup olmadığı hangi şartlara bağlıdır (KİK)

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan açıklamada personelin yol bedeline ilişkin olarak Kocaeli Büyükşehir Belediyesi tarafından yayınlanan toplu taşıma ücretleri tarifesinde yer alan maliyetlerin kullanıldığı, ancak 17 personel için 21.658,00 TL öngörülmesi gerekirken, 12.376,00 TL öngörüldüğü, sigorta bedeli için alınan poliçe teklifinin Tebliğ’in 45.1.13.2’nci maddesine uygun olmadığı, teknik şartnamede 3 adet ben mari istenilmesine rağmen 2 adede ilişkin açıklama yapıldığı, söz konusu yanlış beyan yüzünden de açıklamada aritmetik hata bulunduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adı “14 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri” şeklinde belirtilmiş olup, aynı şartnamenin 25’inci maddesinde “25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Diyetisyen /gıda müh (asgari ücr.%35 fazlası)

Aşçıbaşı + Aşçı (asgari ücr.%75 fazlas)

Aşçı Yardımcısı (asgari ücr.%50 fazlası)

Yemek Dağıtıcı asgari ücret

Bulaşıkçı asgari ücret

Resmi tatil ve dini bayramlarda çalışan personelin ücreti 4857 sayılı iş kanunu 47. maddesine göre ödenecektir.

25.3.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.3. Malzeme giderleri:

malzeme giderlerinin tamamı yüklenici tarafından karşılanacaktır

25.3.4. Diğer giderler:

Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.4.Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

İş kazaları ve Meslek Hastalıkları sigorta prim oranı %1 dır.“düzenlemesi yer almaktadır.

İhale konusu işe ait teknik şartname ve birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde, isteklilerin normal ve diyet yemek öğünü ile normal ve diyet kahvaltı bedelleri çerçevesinde tekliflerini belirlemeleri gerektiği anlaşılmıştır. İhale dokümanı içerisinde yer alan teknik şartnamede hazırlanması istenilen yemek öğünlerine ve işin ayrıntılarına yer verildiği de anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.”hükmü yer almakta olup Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde izlenmesi gereken usul ve esaslara ilişkin olarak açıklamalara yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin 16.11.2012 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan 15.11.2012 tarihli dilekçesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu teklif bedeli ile ihale dokümanında belirtilen yemek işinin yapılamayacağı kanaatinde oldukları ve açıklamanın Kurum tarafından tekrar incelenmesinin talep edildiği anlaşılmıştır. Ön inceleme aşamasında İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin 10’uncu maddesinin son fıkrası uyarınca başvuru sahibi tarafından iddianın somut biçimde belirtilmediği ve herhangi bir delilin ortaya konmadığı değerlendirmesiyle söz konusu duruma ilişkin eksiklik Kamu İhale Kurumunun resmi internet sitesinden yayınlanmıştır. İtirazen şikâyet süresi içerisinde, başvuru sahibi tarafından Kuruma sunulan 19.11.2012 tarihli ikinci dilekçede somut aykırılıkların belirtildiği anlaşılmış olup, söz konusu dilekçe içerisinde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan açıklamada personelin yol bedeline ilişkin olarak Kocaeli Büyükşehir Belediyesi tarafından yayınlanan toplu taşıma ücretleri tarifesinde yer alan maliyetlerin kullanıldığı, ancak 17 personel için 21.658,00 TL öngörülmesi gerekirken, 12.376,00 TL öngörüldüğü, sigorta bedeli için alınan poliçe teklifinin Tebliğ’in 45.1.13.2’nci maddesine uygun olmadığı, teknik şartnamede 3 adet ben mari istenilmesine rağmen 2 adede ilişkin açıklama yapıldığı, söz konusu yanlış beyan yüzünden de açıklamada aritmetik bulunduğu iddialarına yer verildiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Kurumu tarafından yapılan inceleme iddialarla sınırlı yapıldığından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu açıklamanın 19.11.2012 tarihli itirazen şikâyet dilekçesinde belirtilen somut iddialar yönünden uygunluğunun incelenmesi gerekmektedir.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, idarenin 01.10.2012 tarihli yazıları ile isteklilerden teklif bileşenlerine ilişkin olarak açıklamalarını 08.10.2012 tarihine kadar idareye sunmaları istenilmiş olup, yazı içerisinde veya ekinde teklif bileşenlerine ilişkin olarak herhangi bir bilgi veya belgeye yer verilmediği anlaşılmıştır.

İsteklilerden Tortamışlar Ltd. Şti. tarafından 03.10.2012 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulmuş olup, aşırı düşük teklif sorgu yazısı içerisinde teklif bileşenlerinin detaylı şekilde belirtilmemesi durumunun mevzuata uygun olmadığı belirtilmiştir.

İdare tarafından yapılan inceleme neticesinde, söz konusu başvuru haklı bulunmuş olup, aşırı düşük teklif sorgu yazıları yeniden düzenlenmiştir. 05.10.2012 tarihli yeni aşırı düşük teklif sorgu yazısında, isteklilerin teknik şartnamedeki örnek menü ve gramajlara göre en az bir haftalık yemek maliyetini birim olarak açıklaması, personel maliyetleri, ilaçlama giderleri, akaryakıt giderleri, sigorta giderleri, araç giderleri, temizlik ve giyim giderlerine ilişkin belgelendirmelerin yapılmasının istenildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 19.11.2012 tarihli dilekçesinde yer alan iddialar doğrultusunda ihale üzerinde bırakılan Aydeniz Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. İdari şartname ve teknik şartnamenin ilgili maddelerinin incelenmesi neticesinde, ihale konusu işte çalıştırılması öngörülen personelin giyeceği kıyafetlere ayrıntılı şekilde yer verildiği, yemek ihtiyaçlarının hastanenin yemekhanesinden çıkan yemeklerle bedelsiz olarak giderileceği belirtilmiş olmakla birlikte, personelin ulaşım giderlerine ilişkin olarak herhangi düzenlemeye ihale dokümanında yer verilmediği anlaşılmıştır. İhale dokümanında çalıştırılması öngörülen personelin ulaşım giderlerine ilişkin olarak herhangi bir düzenleme yapılmadığı ve aşırı düşük teklif sorgu yazısında ulaşım giderine ilişkin herhangi bir ifadenin yer almadığı hususları ile idarenin yaklaşık maliyet hesabında ulaşım giderlerine ilişkin bir bedel öngörülmediği durumu birlikte değerlendirildiğinde, yol masraflarının teklif fiyata dahil edilmeyeceği ve dolayısıyla açıklanmasına gerek bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2 ) Teknik şartnamenin 30’uncu maddesinde, “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 19. maddesinde tanımlanmıştır. Bu madde hükümleri gereğince; yüklenici ürettiği gıdadan kaynaklanabilecek besin zehirlenmelerinde tedavi giderlerini ve ortaya çıkabilecek maddi ve manevi tazminatları karşılamak ve mutfakta yemek pişirilmesi esnasında meydana gelebilecek yangında zarar ve olası tazminatları karşılamak üzere, ihalede teklif edeceğe bedele eşdeğer limitte sigorta poliçesi yaptıracak ve iş fiili olarak başlamadan önce idareye teslim edecektir. Poliçe sigorta yükümlülüğünün sözleşme süresinin sonuna kadar olan süreçte devam edeceği düşünülerek düzenlenecektir. Dolayısıyla sigortanın besin zehirlenmeleri ve yangına karşı olduğu, teminatın bundan kaynaklanacak zarar ziyan, tedavi giderleri ve olası tazminatlara karşı olduğu, limitin teklif bedeline eşdeğer olduğu açık ve nettir. Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır. Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sigorta giderine ilişkin sunulan belgeler incelendiğinde, Dubai Group Sigorta tarafından hazırlanmış olan sigorta tekliflerine yer verildiği, yangın sigortasına ve 3. Şahıs mali sorumluluk sigortasına ilişkin olarak 04.10.2012-04.10.2013 tarihleri aralığında teklif alındığı, söz konusu poliçe tekliflerinin acente tarafından imzalanıp onaylandığı anlaşılmıştır.

Öncelikle başvuru sahibinin dilekçesinde belirtmiş olduğu Tebliğ’in 45.1.13.2’nci maddesi yapım işlerine ilişkin hükümler içermekte olup, şikâyete konu ihalenin hizmet alımı olması dolayısıyla söz konusu iddia yerinde görülmemiştir.

Aynı iddia içerisinde, söz konusu teklifin SMMM tarafından onaylanması ve teklif edilen bedelin maliyet/satış tutarı tespit tutanağıyla uyumlu olduğunun belirtilmesi gerektiği ifade edilmiş ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu belgenin bu gerekçeyle uygun görülmemesi gerektiği belirtilmiştir.

Ancak, hizmet alımları ile ilgili olarak aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin Tebliğ’in 79’uncu maddesinde, yangın ve zehirlenme sigortalarına ilişkin böyle bir şekil şartı getirilmemiştir. Yalnızca özel güvenlik mali sorumluluk sigorta poliçe tekliflerine ilişkin olarak genel müdürlük veya bölge müdürlüğü onayı zorunlu tutulmuştur. Söz konusu zorunluluğun yangın ve zehirlenme sigortasına uygulanması gerektiğine ilişkin herhangi bir açıklamanın Tebliğ’in 79’uncu maddesinde yer almadığı hususu göz önüne alındığında sigorta teklifine ilişkin acente onaylı teklifin sunulmasının yeterli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sigorta hizmetini herhangi bir üretilen veya satılan mamul veya iş kalemi gibi yorumlamak mümkün olmayacağından anılan sigorta hizmetine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanağının da düzenlenmesi mümkün olmayacaktır.

3) Teknik şartnamenin ekinde yer alan ek.4 nolu tabloda yüklenicinin temin etmesi gereken ekipmana yer verilmiş olup hazır olan yemeklerin servis boyunca uygun ısıda tutulmasını sağlayacak olan ben-marilerden 3 adet istenildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi iddiasında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamasında, söz konusu durumun proforma fatura ile tevsik edildiği ancak 3 yerine 2 adet ben-mari öngörüldüğü ve hesaplamanın da bu doğrultuda yapıldığı belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu açıklama içerisinde ihale konusu işte kullanılacak ekipmana ilişkin olarak, ekipman fiyatlarının bulunduğu SMMM onaylı proforma fatura sunulduğu, anılan fatura içerisinde ben-mari birim bedelinin 2.000,00 TL olduğu, 3 adedine 6.000,00 TL öngörüldüğü, Gelir İdaresi Başkanlığının resmi internet sitesinde yer alan mutfak ve toplu yemek malzemelerine ilişkin olarak belirlenen amortisman oranlarının kullanıldığı, söz konusu oranın %10 olduğu ve teklif bedeline (6.000,00 TL * 0,10) 600,00 TL’nin yansıtıldığı anlaşılmıştır. Söz konusu belgelendirme mevzuata uygun bulunmuş olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Ayrıca, başvuru sahibi dilekçesinde amortisman giderlerinde aritmetik hata yapıldığı iddiasına yer vermiş olup sunulan amortisman giderine ilişkin tablo içerisinde herhangi bir hesaplama hatasının olmadığı anlaşıldığından söz konusu iddiası da dayanaksız bulunmuştur.

Sonuç olarak, başvuru sahibinin şikâyet dilekçesinde belirtmiş olduğu 3 somut iddianın da yerinde olmadığı anlaşıldığından, itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.