|
ÖZET: Başvuru, şikâyetçinin, Vakıf Katılım Bankası A.Ş. aracılığıyla ödenmesi gereken sigortalı katılım fonu için imzalanması talep edilen ibranamenin hukuki geçerliliğinin iptalini istemesi üzerine yapılmıştır. Şikâyetçi, Asya Katılım Bankası A.Ş.’nin faaliyet izninin kaldırılmasının ardından, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) tarafından fonların kendisine ödenmesi için gerekli belgelerin imzalanmasının istendiğini belirtmiştir. Ancak, imzalanması gereken belgelerin tarihinin 31/12/2016 olarak gösterilmesi ve bu durumun iradesi dışında hazırlandığını iddia etmesi, hukuki geçerliliği konusunda endişelere yol açmıştır.
TMSF, başvurunun incelenmesi için gerekli belgeleri talep etmiş ve yapılan değerlendirmeler sonucunda, şikâyetçinin hesabındaki blokelerin kaldırıldığı bildirilmiştir. Vakıf Katılım Bankası, belirtilen belgelerin imzalanmasını talep ederken, bu formların TMSF’nin yükümlülüklerini yerine getirdiğini kanıtlamak amacıyla gerekli olduğunu ifade etmiştir. İlgili mevzuat çerçevesinde, başvuru sahibinin katılım fonu tutarının tamamının 30/01/2019 tarihinde ödendiği belirtilmiştir. Sonuç olarak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvurunun reddine karar vermiştir. İdarenin işlemlerinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilmediği vurgulanmış, ayrıca iyi yönetim ilkelerine uyulması gerektiği konusunda önerilerde bulunulmuştur. Başvuranın, bu karara karşı yargı yoluna başvurma hakkı bulunmaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/7819-S.11955
BAŞVURU NO : 2019/6621
KARAR TARİHİ : 29/08/2019
RET KARARI
TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONU
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Şikâyetçinin, ödemenin yapılması için imzalanması istenen ibranamenin hukuki geçerliliğinin kaldırılması talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 21/03/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Şikâyetçi … …, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu’nun 22/07/2016 tarih ve …
sayılı kararı ile faaliyet izni kaldırılan ve buna istinaden Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na (TMSF) devredilen Asya Katılım Bankası A.Ş. nezdindeki sigortalı katılım fonlarının Vakıf
Katılım Bankası A.Ş. aracılığıyla 05/12/2016 tarihinden itibaren hak sahiplerine ödenmeye başladığını, ancak tarafına bloke tesis edildiğini, konuyla ilgili olarak Kurumumuza başvuru yaptığını, Kurumumuz tarafından 07/01/2019 tarihinde TMSF’ye Gönderme Kararı verildiğini, anılan karara istinaden blokenin kaldırıldığını, bunun üzerine 21/01/2019 tarihinde
Vakıf Katılım Bankası Trabzon şubesine başvurduğunu, ilgili banka tarafından ödemenin yapılması için matbu form olarak düzenlenmiş dilekçe ile ibraname ve taahhütnamenin imzalanması gerektiğinin bildirildiğini, formların üzerinde 31/12/2016 tarihinin yer aldığını, iradesi dışında hazırlanmış belgelerin yasaya aykırı olduğunu, irade sakatlığı, ikrah ve gabin içeren ibranamenin hükümsüz olduğunu iddia ederek ibranamenin hukuki geçerliliğinin kaldırılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu
Başkanlığından bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu
Varlık Yönetim Daire Başkanlığı’nın 15/05/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle;
2.1) Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu’nun 22/07/2016 tarihli ve … sayılı kararıyla,
5477 sayılı Bankacılık Kanununun (Kanun) 107 nci maddesinin son fıkrası çerçevesinde, Bank
Asya’nın faaliyet izninin kaldırıldığı ve Kanun gereğince 106 ncı madde kapsamındaki işlemleri tesis etmeye TMSF’nin yetkili ve yükümlü kılındığı, bu kapsamda TMSF’nin en temel görevlerinden birisinin de faaliyet izni kaldırılarak yönetim ve denetimi TMSF’ye intikal eden Türkiye’de faaliyet gösteren bir kredi kuruluşunda bulunan sigortalı mevduat ve katılım fonu tutarının tespit edilerek hak sahiplerine ödemelerin gerçekleştirilmesi olduğu,
2.2) Kanunun 63 üncü maddesi ile 23/02/2007 tarih ve 26443 sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Faaliyet İzni Kaldırılan Bankalardaki Sigortalı Mevduat ve Sigortalı Katılım
Fonunun Ödenmesi ile Bu Bankaların İflas ve Tasfiyesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmelik’te (Tasfiye Yönetmeliği) yer alan 10 uncu madde gereğinde, sigortalı mevduat ve katılım fonu tutarının tespitinde “doğruluğun hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde kanıtlanması” amir ölçütü kapsamında hareket etmek gerektiği,
2.3) Bu doğrultuda, Bank Asya nezdindeki sigortalı katılım fonu tutarlarının tespiti için TMSF
nezdinde bir Komisyon kurulduğu ve gerek söz konusu Komisyonun çalışmaları gerekse de
Bank Asya Teftiş Kurulu ve TMSF tarafından yürütülen incelemeler neticesinde düzenlenen muhtelif raporlarda yer alan tespitler çerçevesinde, Bank Asya nezdinde bulunan sigortalı katılım fonu tutarlarının TMSF tarafından ödenmek üzere 02/12/2016 tarihinde Vakıf Katılım’a aktarıldığı ve 05/12/2016 tarihinde fiilen ödemelere başlandığı,
2.4) Ancak … …’ın da aralarında bulunduğu bazı şahıslar adına Bank Asya nezdinde
açılmış hesaplarda bulunan katılım fonu tutarının, Kanunun 63 üncü maddesi ile Tasfiye
Yönetmeliğinin 10 uncu maddesi hükümleri çerçevesinde ve Bank Asya Teftiş Kurulu
Başkanlığınca düzenlenen raporlar doğrultusunda, üzerine TMSF Kurulu kararıyla bloke tesis edilerek blokeli halde Vakıf Katılım’a aktarıldığı,
2.5) Diğer taraftan, yapılan ilave inceleme ve değerlendirmeler neticesinde … …’ın hesabı
üzerinde yukarıda belirtildiği şekilde tesis edilen “TMSF Blokesi-Teftiş” başlıklı blokenin kaldırılmasının, 27/12/2018 tarih ve … sayılı TMSF Kurulu kararıyla uygun bulunduğu, blokenin terkinine yönelik gerekli işlemlerin tesis edilmesi talimatının 03/01/2019 tarih ve …
sayılı yazı ile Vakıf Katılım’a bildirildiği ve cevaben gönderilen 15/01/2019 tarih ve … sayılı yazıda söz konusu talimatın yerine getirildiği bilgisinin alındığı, ayrıca konu hakkında … …’ın
Kamu Denetçiliği Kurumu’na yaptığı 17/12/2018 tarihli başvuruya istinaden hesabı üzerinde tesis edilen “TMSF Blokesi-Teftiş” başlıklı blokenin kaldırıldığı bilgisinin verildiği,
2.6) Bu itibarla, … …’ın Vakıf Katılım’a aktarılan sigortalı mevduat tutarının ödenmesine
ilişkin olarak; TMSF tarafından hesap üzerinde tesis edilen başka herhangi bir kısıtlama bulunmadığı, Vakıf Katılım tarafından ödeme esnasında anılan şahıs tarafından doldurularak imzalanması istenilen “Başvuru Dilekçesi” ve “İbraname ve
Taahhütname” formlarının ise Tasfiye Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinin 7 nci fıkrası ve Vakıf Katılım ile İmzalanan “Asya Katılım Bankası A.Ş. nezdinde Bulunan Sigortalı
Katılım Fonunun Hak Sahiplerine Ödenmesine İlişkin Aracılık Sözleşmesi” hükümleri gereğince, esasen TMSF’nin hak sahiplerine karşı kanuni yükümlülüğünün yerine getirildiğinin tevsiki amacıyla, Kurum (TMSF) tarafından talep edilen belgelerden olduğu,
2.7) Tasfiye Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinin 7 nci fıkrasında, “Hak sahipleri, alacak
talepleri sırasında, mevduat/katılma/özel cari hesap cüzdanı ve vatandaşlık numarasını havi resmi kimlik belgesi suretleri, vergi kimlik numarası, ikametgah belgesi ve talep tarihindeki koşullar dikkate alınarak Fon Kurulu tarafından belirlenecek diğer bilgi ve belgeleri ibraz eder.” hükmünün yer aldığı, ayrıca Aracılık Sözleşmesinin “Vakıf Katılım Tarafından
Yapılacak Ödemeler” başlıklı III. Bölümünün “Talep Edilecek ve Dosyalanacak Belgeler” alt başlığını taşıyan 6 ncı maddesinin 6.1 no.1u bendinde, Vakıf Katılım’ın ödeme esnasında mudilerden, mudi veya yetkili temsilcisi tarafından doldurularak imzalanacak “Başvuru
Dilekçesi” ile “İbraname ve Taahhütname” talep ederek dosyalayacağının düzenlendiği ve söz konusu belgelere ilişkin matbu formların bahsi geçen sözleşme ekine konulduğu; diğer taraftan, TMSF tarafından düzenlenen bahsi geçen sözleşme eki matbu formlarda tarih bilgisinin yer almadığı, bu formlara esasen ödeme tarihindeki güncel tarihin yazılması gerektiği, bununla birlikte, söz konusu belgelerde Vakıf Katılım’ın ilgili şubesi tarafından doldurulan 30/12/2016 tarihinin yer alması durumunun ise önemli bir maddi hata olmadığı ve herhangi bir hak kaybına yol açmadığının değerlendirildiği,
2.8) Dolayısıyla, yoruma dahi gerek göstermeyen açık hükümlerin varlığı karşısında, … …
tarafından İleri sürülen 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun (TBK)İİlgili maddelerinde düzenlenen “Yanılma”, “Aldatma” ve “Korkutma” gibi irade sakatlığına sebep olan hallerin varlığından bahsedilemeyeceği gibi TBK’nın 28 inci maddesi gereği bir sözleşmede karşılıklı edimler arasında açık bir oransızlığın bulunduğu, bu oransızlığın zarar görenin zor durumda kalmasından veya düşüncesizliğinden ya da deneyimsizliğinden yararlanılmak suretiyle gerçekleştirildiğinin de söylenemeyeceği, zira başvuru sahibi ile ödemelere aracılık eden
Vakıf Katılım arasında esasen bir sözleşme akdedilmediği, Bankanın ödeme anında ilgiliden Tasfiye Yönetmeliği gereğince TMSF tarafından talep edilen belgeleri aldığı,
2.9) … …’a ait sigortalı katılım fonu tutarının tamamının, bahsi geçen şahsın Kamu Denetçiliği
Kurumuna başvuru tarihinden 7 gün sonra 30/01/2019 tarihinde, Bankanın … Şubesi tarafından doğrudan ilgiliye ödendiği açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu
denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “… Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler. … ” ,
4) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun
Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5) 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun “Mevduatın ve katılım
fonunun sigortalanması” başlıklı 63 üncü maddesinin son fıkrasında, “Faaliyet izni kaldırılan kredi kuruluşları nezdinde bulunan ve doğruluğu hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde kanıtlanan mevduat ve katılım fonunun sigorta kapsamındaki kısmı, Fon kaynaklarından ödenir.”,
6) 23/02/2007 tarih ve 26443 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Faaliyet İzni Kaldırılan
Bankalardaki Sigortalı Mevduat ve Sigortalı Katılım Fonunun Ödenmesi ile Bu
Bankaların İflas ve Tasfiyesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “Amaç ve kapsam” başlıklı 1 inci maddesinde, “Bu Yönetmeliğin amacı, faaliyet izni kaldırılarak yönetim ve denetimi 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 106 ncı maddesine göre Fona intikal eden banka nezdinde bulunan sigortalı mevduat ve sigortalı katılım fonunun tespiti ve hak sahiplerine ödenmesi ile bu bankaların iflas ve tasfiyesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.”,
6.1) “Sigortalı mevduat ve katılım fonunun tespiti ve ödenme süresi” başlıklı 10 uncu
maddesinin birinci fıkrasında, “Faaliyet izni kaldırılarak yönetim ve denetimi Fona intikal eden banka nezdinde bulunan ve 5411 sayılı Kanunun 63 üncü maddesi kapsamındaki sigortalı mevduat ve sigortalı katılım fonlarının doğruluğu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme
Kurumu ile adli ve idari mercilerin tespitleri ve alınan kararları, hesap sahipleri tarafından ibraz edilen belgeler, Sigorta ve Risk İzleme Daire Başkanlığı nezdinde tutulan kayıtlar ile banka kayıtları ve ilgili diğer belgeler esas alınarak, Tasfiye Daire Başkanlığının koordinasyonunda Hukuk İşleri Daire Başkanlığı, Sigorta ve Risk İzleme Daire Başkanlığı ve
Denetim Daire Başkanlığı personelinden oluşacak bir komisyon tarafından incelenmek suretiyle tespit edilir.”; üçüncü fıkrasında, “Doğruluğu hiç bir şüpheye yer vermeyecek şekilde tespit edilen mevduat ve katılım fonunun sigorta kapsamındaki kısmının tespiti ve ödeme süresi, bankanın faaliyet izninin kaldırıldığı tarihten itibaren 3 aydır. Gerektiğinde bu süre üç ay uzatılabilir. Zorunlu nedenlerle üç aylık uzatma süresinin yetersiz kalması halinde bu süre Fon Kurulunca her biri üç ayı geçmemek üzere iki kez daha uzatılabilir. Ödemeler, Fon
Kurulu kararı ile doğrudan veya Fon tarafından ilan edilecek bir banka aracılığıyla gerçekleştirilir.”; yedinci fıkrasında ise, “Hak sahipleri, alacak talepleri sırasında, mevduat/katılma/özel cari hesap cüzdanı ve vatandaşlık numarasını havi resmi kimlik belgesi suretleri, vergi kimlik numarası, ikametgah belgesi ve talep tarihindeki koşullar dikkate alınarak Fon Kurulu tarafından belirlenecek diğer bilgi ve belgeleri ibraz eder.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ AV. HÜSEYİN YÜRÜK’ÜN KAMU BAŞDENETÇİSİNE
ÖNERİSİ
7) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde, İdarenin başvuruya
konu işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8) Başvuran 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere, müflis Bank Asya nezdinde açılan ve
sonrasında Vakıf Katılım Bankası A.Ş.’ye aktarılan hesabında bulunan tutar üzerine konulan blokenin kaldırıldığını, ancak ilgili banka tarafından ödemenin yapılması için matbu form olarak düzenlenmiş dilekçe ile ibraname ve taahhütnamenin imzalanması gerektiğinin bildirildiğini, formların üzerinde 31/12/2016 tarihinin yer aldığını, iradesi dışında hazırlanmış belgelerin yasaya aykırı olduğunu, irade sakatlığı, ikrah ve gabin içeren ibranamenin hükümsüz olduğunu iddia ederek ibranamenin hukuki geçerliliğinin kaldırılmasını talep etmektedir.
9) Müflis Asya Katılım Bankası A.Ş. (Bank Asya)’nin 29/05/2015 tarihinde Fona devredildiği,
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu’nun 22/07/2016 tarihli ve 6947 sayılı kararıyla,
5477 sayılı Bankacılık Kanununun (Kanun) 107 nci maddesinin son fıkrası çerçevesinde,
faaliyet izninin kaldırıldığı ve Kanun gereğince 106 ncı madde kapsamındaki işlemleri tesis etmeye TMSF’nin yetkili ve yükümlü kılındığı, bu kapsamda Bank Asya nezdinde bulunan katılım fonlarından sigorta kapsamında bulunan hesaplar üzerinde FETÖ/PDY örgütüyle ilintili ya da örgütü desteklemek amacına yönelik olup olmadığı hususunda inceleme yapmak üzere bir komisyon kurulduğu, sigortalı mevduat ve katılım fonu tutarlarının tespitinde
“doğruluğunun hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde kanıtlanması” ölçütünün esas alındığı, kurulan komisyon tarafından 2013 yılı sonundan itibaren bankadan yoğun bir para çıkışı yaşanmasına rağmen aynı dönemde hayatın olağan akışına aykırı ve ekonomik gerekçelerle açıklanamayacak şekilde, FETÖ/PDY’yi desteklemek amacına matuf olduğu intibaı uyandıracak mahiyette yeni hesaplar açan ya da mevcut hesapların bakiyelerini artıranlardan yaşı, mesleği, daha önceki dönemde Banka nezdinde gerçekleştirmiş olduğu işlemler ile belirtilen dönemde gerçekleştirilenlerin uyumu gibi kriterler dikkate alınarak bir kısım hesapların şüpheli olarak değerlendirildiği, 5411 sayılı Kanunun 63 üncü maddesi ile Tasfiye
Yönetmeliğinin 10 uncu maddesi uyarınca tedbiren bloke tesis edildiği tespit edilmiştir.
10) TMSF nezdinde kurulan komisyonun çalışmaları ve Bank Asya Teftiş Kurulu ve TMSF
tarafından yürütülen incelemeler neticesinde düzenlenen muhtelif raporlarda yer alan tespitler çerçevesinde, Bank Asya nezdinde bulunan sigortalı katılım fonu tutarlarının TMSF tarafından ödenmek üzere 02/12/2016 tarihinde Vakıf Katılım Bankası A.Ş.’ye aktarıldığı ve 05/12/2016 tarihinde fiilen ödemelere başlandığı, ancak TMSF Kurulu kararıyla duyulan şüpheye binaen bazı hesapların blokeli halde Vakıf Katılım Bankası A.Ş.’ye aktarıldığı anlaşılmıştır.
11) Somut olayda şikâyetçi … … adına Bank Asya nezdinde açılmış hesaplarda bulunan ve
sigortalı katılım fonu ödemesi kapsamında Vakıf Katılım Bankası A.Ş.’ye aktarılan katılım fonu tutarı üzerine, TMSF ve Bank Asya denetim birimlerince yürütülen FETÖ/PDY soruşturmaları ve bu kapsamda düzenlenen Teftiş Raporlarına istinaden TMSF Kurulu kararıyla bloke tesis edildiği, yapılan ilave inceleme ve değerlendirmeler neticesinde …
…’ın hesabı üzerinde tesis edilen “TMSF Blokesi-Teftiş” başlıklı blokenin kaldırılmasının, 27/12/2018 tarih ve … sayılı TMSF Kurulu kararıyla uygun bulunduğu, blokenin terkinine yönelik gerekli işlemlerin tesis edilmesi talimatının 03/01/2019 tarih ve …
sayılı yazı ile Vakıf Katılım’a bildirildiği ve cevaben gönderilen 15/01/2019 tarih ve …sayılı yazıda söz konusu talimatın yerine getirildiği bilgisinin alındığı tespit edilmiştir. Bunun üzerine şikâyetçinin ilgili banka şubesine başvuru yaptığı, banka tarafından ödeme esnasında
“Başvuru dilekçesi” ve “İbraname ve Taahhütname” formlarının imzalanmasının istendiği, formların üzerinde 30/12/2016 tarihinin yer aldığı, başvuran tarafından söz konusu formlar imzalanarak 30/01/2019 tarihinde sigortalı katılım fonu tutarının tamamının alındığı anlaşılmıştır. Şikâyetçi formların iradesi dışında hazırlandığını iddia ederek belgelerin hukuki geçerliliğinin kaldırılmasını talep etmektedir.
12) Tasfiye Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinin 7 nci fıkrasında, alacak talepleri sırasında hak
sahiplerinin mevduat/katılma/özel cari hesap cüzdanı ve vatandaşlık numarasını havi resmi kimlik belgesi suretleri, vergi kimlik numarası, ikametgah belgesi ve talep tarihindeki koşullar dikkate alınarak Fon Kurulu tarafından belirlenecek diğer bilgi ve belgeleri ibraz edeceği düzenlenmiştir. Buna göre TMSF ile Vakıf Katılım Bankası arasında imzalanan
Asya Katılım Bankası A.Ş. nezdinde Bulunan Sigortalı Katılım Fonunun Hak Sahiplerine
Ödenmesine İlişkin Aracılık Sözleşmesinin “Vakıf Katılım Tarafından Yapılacak Ödemeler” başlıklı III. Bölümünün “Talep Edilecek ve Dosyalanacak Belgeler” alt başlığını taşıyan 6 ncı maddesinin 6.1 no.1u bendinde, Vakıf Katılım’ın ödeme esnasında mudilerden, mudi veya yetkili temsilcisi tarafından doldurularak imzalanacak “Başvuru Dilekçesi” ile “İbraname ve
Taahhütname” talep ederek dosyalayacağının düzenlendiği ve söz konusu belgelere ilişkin matbu formların bahsi geçen sözleşme ekine konulduğu anlaşılmıştır. Anılan ibraname ve taahhütnamede mudinin, katılım fonunun mevduat sigortası kapsamındaki anapara ve kar payı tutarının nakden/hesaben aldığı, ödeme için ibraz etmiş olduğu belgelerin gerçeği yansıttığı, aksi takdirde her türlü hukuki, mali ve cezai sorumluluğun tarafına ait olduğu, ödemeye ilişkin dava açmayacağı, ödemeye engel teşkil edecek bir kısıtlama bulunduğunun veya yapılmaması gereken bir ödemenin yapıldığının sonradan anlaşılması halinde, tarafına haksız olarak yapılan veya fazladan ödenen meblağı, yasal faizi ile birlikte iade edeceği, Vakıf Katılım Bakası A.Ş, Asya Katılım Bankası A.Ş. ve TMSF’den herhangi bir hak ve alacağının kalmadığına ilişkin beyan ve taahhütleri yer almaktadır.
13) Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde, Tasfiye Yönetmeliği ve TMSF ile banka
arasında imzalanan sözleşme uyarınca ödeme esnasında başvuruya konu formların imzalanmasının istenebileceği, anılan formların mudinin TMSF nezdinde herhangi bir hak ve alacağının kalmadığını ve TMSF’nin kanuni yükümlülüğünü yerine getirdiğine dair belge niteliğinde olduğu, ayrıca FETÖ/PDY soruşturmaları ve bu kapsamda düzenlenen Teftiş
Raporlarına istinaden bloke tesis edilmesi ve yapılan ilave incelemeler neticesinde blokenin kaldırılması hususları dikkate alındığında sigortalı katılım fonunun ödenmesinden sonra ortaya çıkabilecek durumlar göz önüne alınarak mudinin beyan ve taahhütlerinin yer aldığı değerlendirilmiştir. Diğer taraftan, matbu formlarda ödeme tarihindeki güncel tarihin yazılması gerekirken 30/12/2016 tarihinin yer aldığı, ancak idarenin açıklamalarında da ifade edildiği üzere, söz konusu durumun maddi hata olduğu ve başvuran açısından herhangi bir hak kaybına neden olmayacağı değerlendirilmiştir.
14) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, müflis Bank Asya nezdinde açılan
ve sonrasında Vakıf Katılım Bankası A.Ş.’ye aktarılan hesapta bulunan tutarın ödenmesi sırasında TMSF tarafından çeşitli belgeler istendiği, bu kapsamda ilgili mevzuat uyarınca
“Başvuru Dilekçesi” ile “İbraname ve Taahhütname” istenebileceği, söz konusu formların
TMSF’nin kanuni yükümlülüğünü yerine getirdiğine dair belge niteliğinde olduğu anlaşıldığından İdarenin başvuruya konu işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, ancak İdarenin başvuranla ilgili işlemlerinde ‘kanunlara uygunluk’, ‘makul sürede karar verme’, ‘hesap verilebilirlik’, ‘şeffaflık’, ‘kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi’ ilkelerine uygun davrandığı, ancak idarelerin, şikâyetçiye verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi’ ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarelerin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.
16) Diğer taraftan, TMSF tarafından düzenlenen matbu formlarda tarih bilgisi yer
almamasına karşılık ilgili banka tarafından doldurulan 30/12/2016 tarihinin yer alması durumunun herhangi bir hak kaybına yol açmadığı değerlendirilmekle birlikte, iyi yönetim ilkeleri gereğince formlara ödeme tarihindeki güncel tarihin yazılması hususunda Vakıf Katılım Bankası’na gerekli uyarının yapılması gerektiği değerlendirilmiştir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin
birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın BAŞVURANA ve TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONU
BAŞKANLIĞINA tebliğine; Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi