|
ÖZET: Bu Danıştay kararında, başvuranın UYAP Avukat Portalı üzerinden borçlu hakkında sorgulama yapabilmesi için takip kesinleşme şartının kaldırılmasını talep ettiği, ancak idarenin bu talebi reddettiği belirtilmiştir. İdare, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 78. maddesi uyarınca, ödeme emrinin borçluya tebliğ edilmesi ve itiraz süresinin geçmesi gerektiğini, aksi halde sorgulama yapılamayacağını ifade etmiştir. Başvuran ise, bu hükmün kesinleştirme işlemi yapılmaksızın sorgulama yapılabileceği şeklinde yorumlandığını savunmuştur.
Danıştay, başvuranın talebinin hukuka aykırı olmadığını ancak idarenin işlemlerinde bir eksiklik bulunmadığını belirlemiştir. İcra takibinin kesinleşmesi gerektiği, bu sürecin tamamlanmadan sorgulama yapılamayacağı sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, başvuranın talebi reddedilmiş ve idarenin işlemlerinde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir. Bu karar, icra takibinin kesinleşmesinin sorgulama için zorunlu olduğunu vurgulamaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2021/11614-S.21.18710
BAŞVURU NO : 2021/3403
KARAR TARİHİ : 10/08/2021
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ADALET BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın Uyap Avukat Portalına yönelik uygulanan bir kısım kısıtlamaların kaldırılması istemi
BAŞVURU TARİHİ : 12/02/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvurucu tarafından özetle, İstanbul Barosuna kayıtlı avukat olduğunu, UYAP Avukat Portal’da icra dosyalarında borçlu bilgileri bölümünde 2019,2020 ve 2021 esas yılı dosyalarda borçlu hakkında SGK, EGM, Posta Çeki, TAKBİS, SGK Haciz, Alacaklı Olduğu İcra Dosyası vs. sorgulamalar yapmak istediğinde “Borçlu hakkındaki icra takibi kesinleştirilmediği için sorgulama yapamazsınız” uyarısı verdiğini ve bunu sonucu olarak da adı geçen sorgulamaların yapılamadığını, UYAP kesinleştirme işlemlerinin ise takip kesinleşince icra dairesi tarafından yapıldığını, ancak icra dairelerindeki iş yoğunluğu hem dönüşümlü çalışma hem de icra dairelerine fiziken girişin rahatça yapılamaması nedeniyle kesinleştirme işlemlerinin yapılamadığını, kesinleştirmelerin yapılamaması ve belirtilen sorgulamaların yapılamaması nedeniyle alacaklının alacağına kavuşamadığını, borçlu hakkında adı geçen sorgulamaların yapılabilmesi için takibin kesinleşme şartının kaldırılmasının hem icra dairelerinin iş yoğunluğunu azaltacağını hem de işlemleri hızlandıracağını, 2018 ve daha eski esaslı dosyalar yenilenip 2021 esas numarası aldığında yine sorgulamaların yapılmadığını ama yenilenmediğinde sorgulamaların yapılabildiğini, bu tür dosyalarda yaşanan bu teknik sorunun da düzeltilmesi gerektiğini, bu yönde talebinin
Adalet Bakanlığı tarafından reddedildiğini, ikinci olarak ise UYAP Avukat Portal’da icra dosyalarında aynı icra dairesine/aynı birime 5 dakikadan daha az bir sürede ikinci bir talep-evrak gönderilemediğini, arka arkaya evrak göndermek istediğinde sistemin uyarı verdiğini, bu sorunun da giderilmesini talep ettiğini ama talebinin reddedildiğini iddia ederek yapılan işlemlerdeki usulsüzlüğün tespit edilerek tavsiye kararı verilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN ŞİKÂYETE İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Adalet Bakanlığı’ndan 04/03/2021 tarihli ve sayılı yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem genel
Müdürlüğünün yazımıza cevaben 24/03/2021 tarihli ve sayılı yazılarında özetle; 2.1. 7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması
Usulü Hakkında Kanunun 11. Maddesi ile 2004 sayılı Kanunun 78 inci maddesinin birinci fıkrasına
“Ancak, alacaklı dilerse haciz talebinde bulunmaksızın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden, bu sisteme entegre bilişim sistemleri vasıtasıyla borçlunun mal, hak veya alacağı olup olmadığını sorgulayabilir. Sorgulama sonunda sistem mal, hak veya alacağın mahiyeti ve detayı hakkında bilgi veremez; sadece mal, hak veya alacağın genel olarak olup olmadığı konusunda bilgi verebilir. Borçlunun mal, hak veya alacağının varlığının tespiti hâlinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden de haciz talep edilebilir.” şeklinde hüküm eklenmiştir. Avukat Portal üzerinden sunulan hizmet aracılığıyla İcra dosyalarında mal, hak ve alacak sorguları anılan kanun gereğince kesinleşme şartına bağlanmıştır. İcra dairelerince kesinleşme bilgisinin UYAP’a kaydedilmesinin ardından portal üzerinden sorgulama işlemleri yapılabilmektedir, 2.2. İcra müdürlüklerinde oluşması muhtemel yoğunluğun önüne geçilmesi amacıyla pandemi döneminde uygulamaya konulan, UYAP Avukat Portal Bilgi Sistemi üzerinden birim bazlı 5 dakikada bir evrak gönderilmesi işlemi, İcra İşleri Dairesi Başkanlığı’nın talebi kapsamında yapılmıştır. Talebin içeriğine (2)
numaralı madde de yer verilmiştir.
2.3. Başvuranın borçlu hakkında takip kesinleşmeden sorgulama yapılamamasının yasal dayanağı yukarıda açıklanan 7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin
Başlatılması Usulü Hakkında Kanunun 11. Maddesi ile 2004 sayılı Kanunun 78 inci maddesinin birinci fıkrasıdır.
2.4. İcra müdürlüklerinde oluşması muhtemel yoğunluğun önüne geçilmesi amacıyla pandemi döneminde uygulamaya konulan, UYAP Avukat Portal Bilgi Sistemi üzerinden birim bazlı 5 dakikada bir evrak gönderilmesi işlemi, İcra İşleri Dairesi Başkanlığı’nın “Durma süreci sonunda oluşacak iş yoğunluğunun önüne geçilmesi amacıyla avukat portal üzerinden robot yazılımlar aracılığıyla açılacak taleplere ilişkin olarak, avukatın dosyalarının bulunduğu her bir icra dairesi ayrı ayrı değerlendirilmek suretiyle birim bazlı olarak 5 dakikada bir talep açılabilecek şekilde sistem üzerinden gerekli güncellemelerin yapılması” yönündeki talebi üzerine yapılmıştır.
2.5. İşlemlerin UYAP Avukat Portal Bilgi Sistemi üzerinden yapılması zorunlu olmadığı gibi bilâkis UYAP
Avukat Portal Bilgi Sistemi, Genel Müdürlüğümüzce avukatların iş ve işlemlerini mekân ve zamandan bağımsız olarak daha az masrafla hızlı bir şekilde gerçekleştirebilmelerini sağlayan ihtiyari bir hizmettir.
Avukatların adliyede, mesai saatleri içerisinde, fiziki ortamda tüm iş ve işlemlerini yapabilmelerine engel herhangi bir durum olmadığı hususları da göz önünde bulundurulduğunda herhangi bir hak kaybı söz konusu olmadığı değerlendirilmektedir.
2.6. Borçlu hakkında takip kesinleşmeden sorgulama yapılabilmesi için yukarıda açıklanan 7155 sayılı
Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında
Kanunun 11. Maddesi ile 2004 sayılı Kanunun 78 inci maddesinin birinci fıkrasının değiştirilmesi gerekmektedir.
2.7. İcra müdürlüklerinde oluşması muhtemel yoğunluğun önüne geçilmesi amacıyla pandemi döneminde uygulamaya konulan, UYAP Avukat Portal Bilgi Sistemi üzerinden birim bazlı 5 dakikada bir evrak gönderilmesi işleminin kaldırılması halinde icra müdürlüklerinde yoğunluğun artacağı değerlendirilmektedir.
2.8. İcra müdürlüklerinde oluşması muhtemel yoğunluğun önüne geçilmesi amacıyla pandemi döneminde uygulamaya konulan, UYAP Avukat Portal Bilgi Sistemi üzerinden birim bazlı 5 dakikada bir evrak gönderilmesi işlemi İcra İşleri Dairesi Başkanlığının talebi doğrultusunda yapılmıştır.
2.9. İşlemlerin UYAP Avukat Portal Bilgi Sistemi üzerinden yapılması zorunlu olmadığı gibi bilâkis UYAP
Avukat Portal Bilgi Sistemi, Genel Müdürlüğümüzce avukatlara sunulan, onların iş ve işlemlerini mekân ve zamandan bağımsız olarak daha az masrafla hızlı bir şekilde gerçekleştirebilmelerini sağlayan ihtiyari bir hizmet olup avukatların adliyede, mesai saatleri içerisinde, fiziki ortamda tüm iş ve işlemlerini yapabilmelerine engel herhangi bir durum olmadığı hususları da göz önünde bulundurulduğunda herhangi bir hak kaybı söz konusu değildir.” bilgisi edinilmiştir.
3. Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Adalet Bakanlığı’ndan 10/05/2021 tarihli ve sayılı yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem genel
Müdürlüğünün yazımıza cevaben 03/06/2021 tarihli ve sayılı yazılarında özetle; 3.1. 19 Aralık 2018 tarihli ve 30630 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 06.12.2018 tarihli ve 7155 sayılı
Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında
Kanunun; 10.Maddesi ile 2004 sayılı Kanunun 8/a maddesine beşinci fıkrasından sonra gelmek üzere; “Alacaklı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden bu sisteme entegre bilişim sistemleri vasıtasıyla dosya safahat bilgileri ile borçlunun mal, hak veya alacağını elli kuruş karşılığında sorgulayabilir veya sorgulanmasını talep edebilir. Bu miktar her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı
Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılır. Adalet Bakanlığı yeniden değerleme oranında artırılan ücreti beş katına kadar artırmaya ve azaltmaya ayrıca gün ve dosya esaslı olmak üzere belirli sayıdaki sorgulamayı ücretten istisna tutmaya yetkilidir. Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinden bu ücret alınmayacağı gibi alacaklının bir gün içinde aynı dosya üzerinden beş kez yapacağı sorgudan da ücret alınmaz. Bu kapsamda alınacak ücret Adalet Bakanlığının belirleyeceği usule göre tahsil edilir ve takip gideri olarak borçluya yüklenemez.”, 11.Maddesi ile 2004 sayılı Kanunun 78 inci maddesinin birinci fıkrasına “Ancak, alacaklı dilerse haciz talebinde bulunmaksızın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden, bu sisteme entegre bilişim sistemleri vasıtasıyla borçlunun mal, hak veya alacağı olup olmadığını sorgulayabilir. Sorgulama sonunda sistem mal, hak veya alacağın mahiyeti ve detayı hakkında bilgi veremez; sadece mal, hak veya alacağın genel olarak olup olmadığı konusunda bilgi verebilir. Borçlunun mal, hak veya alacağının varlığının tespiti hâlinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden de haciz talep edilebilir.” ve şeklinde hüküm eklenmiştir.
3.2. 28 Temmuz 2020 tarihli ve 31199 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 22.07.2020 tarihli ve 7251 sayılı
Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun; 49.Maddesi ile ise 2004 sayılı Kanunun 78 inci maddesinin birinci fıkrası “Ödeme emrindeki müddet geçtikten ve borçlu itiraz etmiş ise itirazı kaldırıldıktan sonra mal beyanını beklemeksizin alacaklı, haciz konmasını isteyebilir. Ancak, alacaklı dilerse haciz talebinde bulunmaksızın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi
üzerinden, bu sisteme entegre bilişim sistemleri vasıtasıyla borçlunun mal, hak veya alacağını sorgulayabilir. Sorgulama sonunda Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi, varsa borçlunun mal, hak veya alacağının mahiyeti ve detayı hakkında bilgi verir ve bu durumda sistem üzerinden de haciz talep edilebilir.
Bu takdirde icra dairesi, tespit edilen mal, hak veya alacağı elektronik ortamda haczeder. Sorgulama sonunda edinilen bilgiler hukuka aykırı olarak paylaşılamaz. Sorgulama ve haciz işlemlerinin yürütülebilmesi için kamu kurum veya kuruluşları ile 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık
Kanununun 3’üncü maddesinde tanımlanan kredi kuruluşları ve finansal kuruluşlar, Ulusal Yargı Ağı
Bilişim Sistemi ile kendi sistemleri arasında entegrasyonu sağlar. Sorgulamanın tür, kapsam ve sınırı ile diğer hususlar Adalet Bakanlığınca yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir.” şeklinde değiştirilmiştir.
3.3. Yapılan düzenlemeler ile alacaklı haciz talebinde bulunmaksızın borçlunun mal varlığını sorgulayabilecektir. Ancak bunun için 2004 sayılı Kanunun “Talep Müddeti” başlıklı 78 inci maddesinin birinci fıkrası ”Ödeme emrindeki müddet geçtikten ve borçlu itiraz etmiş ise itirazı kaldırıldıktan sonra mal beyanını beklemeksizin alacaklı, haciz konmasını isteyebilir.” uyarınca, ödeme emrindeki müddetin geçmesi ve borçlu itiraz etmiş ise itirazın kaldırılması gerekmektedir. Dolayısıyla ödeme veya icra emrine ilişkin tebligatın usulüne uygun olarak yapılması, takibin itiraza uğramaması veya itirazın kaldırılması ya da iptali üzerine takibin kesinleşmesi gerekir.
3.4. Takip kesinleşmeksizin mal varlığı sorgusu ve hemen akabinde haciz talebi mümkün olamayacağından,
2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 8/a ve 78’inci maddelerinde belirtilen düzenlemeler ile Avukat Portal
üzerinden sorgulama yapılması için takip dosyasının kesinleştirilmesi zorunlu hale getirilmiştir. İcra dairelerince kesinleşme bilgisinin UYAP’a kaydedilmesi halinde Avukat Portal üzerinden borçlular hakkında SGK, EGM, Posta Çeki, TAKBİS, SGK Haciz, Alacaklı olduğu icra dosyası vs. sorgulama işlemleri yapılabilmektedir.
3.5. Ödeme veya icra emrine ilişkin tebligatın usulüne uygun olarak yapılması, takibin itiraza uğramaması veya itirazın kaldırılması ya da iptali üzerine takibin kesinleşmesi gerekir. Yukarıda belirtilen mevzuat nedeniyle takip kesinleşmeksizin mal varlığı sorgusu ve hemen akabinde haciz talebi mümkün olmamaktadır.”
İfade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 1982 Anayasasının;
4.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesi:
“…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”, 5. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrası: “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, hükümlerine amirdir.
6. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun; 6.1. “Elektronik işlemler” başlıklı 8/a maddesinin birinci ve altıncı fıkralarında; İcra ve iflas dairelerince yapılacak her türlü icra ve iflas iş ve işlemlerinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi kullanılır; her türlü veri, bilgi, belge ve karar, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi vasıtasıyla işlenir, kaydedilir ve saklanır.
(Ek fıkra:6/12/2018-7155/10 md.) Alacaklı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden bu sisteme entegre bilişim sistemleri vasıtasıyla dosya safahat bilgileri ile borçlunun mal, hak veya alacağını elli kuruş karşılığında sorgulayabilir. Bu miktar her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılır. Adalet Bakanlığı yeniden değerleme oranında artırılan ücreti beş katına kadar artırmaya ve azaltmaya ayrıca gün ve dosya esaslı olmak üzere belirli sayıdaki sorgulamayı ücretten istisna tutmaya yetkilidir. Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinden bu ücret alınmayacağı gibi alacaklının bir gün içinde aynı dosya üzerinden beş kez yapacağı sorgudan da ücret alınmaz. Bu kapsamda alınacak ücret Adalet Bakanlığının belirleyeceği usule göre tahsil edilir ve takip gideri olarak borçluya yüklenemez.”, 6.2. 28 Temmuz 2020 tarihli ve 31199 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7251 sayılı
Kanun’un 49’uncu maddesiyle değişik “Talep Müddeti” başlıklı 78’inci maddesinin birinci fıkrası; Ödeme emrindeki müddet geçtikten ve borçlu itiraz etmiş ise itirazı kaldırıldıktan sonra mal beyanını beklemeksizin alacaklı, haciz konmasını isteyebilir. Ancak, alacaklı dilerse haciz talebinde bulunmaksızın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden, bu sisteme entegre bilişim sistemleri vasıtasıyla borçlunun mal, hak veya alacağını sorgulayabilir. Sorgulama sonunda Ulusal Yargı Ağı
Bilişim Sistemi, varsa borçlunun mal, hak veya alacağının mahiyeti ve detayı hakkında bilgi verir ve bu durumda sistem üzerinden de haciz talep edilebilir. Bu takdirde icra dairesi, tespit edilen mal, hak veya alacağı elektronik ortamda haczeder. Sorgulama sonunda edinilen bilgiler hukuka aykırı olarak paylaşılamaz. Sorgulama ve haciz işlemlerinin yürütülebilmesi için kamu kurum veya kuruluşları ile 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 3 üncü maddesinde tanımlanan kredi kuruluşları ve finansal kuruluşlar, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi ile kendi sistemleri arasında entegrasyonu sağlar.
Sorgulamanın tür, kapsam ve sınırı ile diğer hususlar Adalet Bakanlığınca yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir.”, 7. 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve
Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdarî ve Yazı İşleri Hizmetlerinin
Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin; 7.1. “UYAP’ın kullanılması” başlıklı 5’inci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, yedinci ve sekizinci fıkralarında ; “(1) İş süreçlerindeki her türlü veri, bilgi ve belge akışı ile dokümantasyon işlemleri, bu işlemlere ilişkin her türlü kayıt, dosyalama, saklama ve arşivleme işlemleri ile uyum ve işbirliği sağlanmış dış birimlerle yapılacak her türlü işlemler UYAP ortamında gerçekleştirilir.
(2) UYAP kullanıcıları iş listesini günlük olarak kontrol etmek, işlemlerin gereğini yerine getirmek, ihtiyaç duyulan alanlarda veri ve bilgilerin derlenmesi, değerlendirilmesi ile gerekli adlî istatistiklerin üretilmesine
esas bilgileri güvenilirlik, tutarlılık ve güncellik ilkelerine uygun olarak UYAP ortamına (Değişik ibare:RG-29/4/2017-30052) doğru, eksiksiz ve zamanında girmekle yükümlüdür.
(3) Fizikî olarak verilen ve gönderilen her türlü evrak, elektronik ortama aktarılarak UYAP’a kaydedilir ve ilgili birime gönderilir.
(7) Tutanak, belge ve kararlar elektronik ortamda düzenlenir ve gerekli olanlar ilgilileri tarafından güvenli elektronik imza ile imzalanır. Elektronik ortamda düzenlenen ve güvenli elektronik imza ile imzalanan evrak UYAP kapsamındaki birimlere elektronik ortamda gönderilir. Ayrıca fizikî olarak gönderilmez.
(8) Teknik nedenlerle fizikî olarak düzenlenen belge veya kararlar, engelin ortadan kalkmasından sonra derhâl elektronik ortama aktarılır, yetkili kişilerce güvenli elektronik imza ile imzalanarak UYAP’a kaydedilir ve gerektiğinde UYAP vasıtasıyla ilgili birimlere iletilir. Bu şekilde elektronik ortama aktarılarak ilgili birimlere iletilen belge ve kararların asılları mahallinde saklanır, ayrıca fizikî olarak gönderilmez. Ancak, belge veya karar aslının incelenmesinin zorunlu olduğu hâller saklıdır. Elektronik ortama aktarılması imkânsız olan belgeler ise fizikî ortamda saklanır ve gerektiğinde fizikî olarak gönderilir.”, 8. 11/04/2005 tarihli ve 25783 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren İcra ve İflâs
Kanunu Yönetmeliğinin; 8.1. “UYAP’ın kullanılması” başlıklı 16’ncı maddesinin birinci, üçüncü, beşinci, altıncı, yedinci ve onuncu fıkralarında ; “ İcra mahkemeleri, icra ve iflâs dairelerinin iş süreçlerindeki her türlü veri, bilgi ve belge akışı ile dokümantasyon işlemleri, bu işlemlere ilişkin her türlü kayıt, dosyalama, saklama ve arşivleme işlemleri ile uyum ve işbirliği sağlanmış dış birimlerle yapılacak her türlü işlemler UYAP ortamında gerçekleştirilir.
Mahkemelere ve icra ve iflâs dairelerine fizikî olarak verilen ve gönderilen her türlü evrak, elektronik ortama aktarılarak UYAP’a kaydedilir ve ilgili birime gönderilir.
Taraf ve vekilleri ile diğer ilgililer, güvenli elektronik imza ile imzalamak suretiyle UYAP vasıtasıyla mahkemeler veya icra ve iflâs dairelerine elektronik ortamda bilgi ve belge gönderebilirler, takip açabilirler.
İcra iflâs dairelerinde yapılacak sorgulamalarda vekil ile takip edilen dosyalarda, aynı konu hakkında
Adalet Bakanlığı tarafından belirlenecek sürelerde sorgulama yapılması talep edilebilir.( Danıştay Onuncu
Dairesinin 28/4/2016 tarihli ve Esas No: 2013/3788; Karar No:2016/2403 sayılı kararı ile Yönetmeliğin 16 ncı maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “İcra iflâs dairelerinde yapılacak sorgulamalarda vekil ile takip edilen dosyalarda, aynı konu hakkında Adalet
Bakanlığı tarafından belirlenecek sürelerde sorgulama yapılması talep edilebilir.” cümlesinin iptaline karar verilmiştir.
Sonrasında Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 5/11/2018 tarihli ve Esas No:2016/4891; Karar No:2018/4489 sayılı kararı ile onanmasına karar verilmiştir.)
UYAP Avukat Portal üzerinden ise her zaman sorgulama yapılabilir.
Teknik nedenlerle fizikî olarak düzenlenen belge veya kararlar, engelin ortadan kalkmasından sonra derhal elektronik ortama aktarılır, yetkili kişilerce güvenli elektronik imza ile imzalanarak UYAP’a kaydedilir ve gerektiğinde UYAP vasıtasıyla ilgili birimlere iletilir. Bu şekilde elektronik ortama aktarılarak ilgili birimlere iletilen belge ve kararların asılları mahallinde saklanır, ayrıca fizikî olarak gönderilmez. Ancak,
belge veya kararın aslının incelenmesinin zorunlu olduğu hâller saklıdır. Elektronik ortama aktarılması imkânsız olan belgeler ise fiziki ortamda saklanır ve gerektiğinde fizikî olarak gönderilir.”, 9. Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı’nın “UYAP uygulamaları” konulu 10/11/2011 tarihli ve 124/1 sayılı Genelgesi’nin dokuzuncu paragrafı ve dokuzuncu paragrafının 1-5 bentlerinde; “Bu itibarla; UYAP Bilişim Sistemi kullanılarak soruşturma ve kovuşturma işlemleri ile diğer adlî ve idarî işlemlerin etkin, verimli, hızlı, düzenli, şeffaf ve usul ekonomisine uygun biçimde yürütülmesi amacıyla; 1- Her türlü işlem ve faaliyetin, UYAP üzerinden gerçekleştirilmesine imkân bulunmayan istisnai hâller saklı olmak koşuluyla, UYAP ortamında, zamanında, eksiksiz ve doğru bir biçimde gerçekleştirilmesi, 2- Her türlü kalem hizmetlerinin UYAP üzerinden yürütülmesi, 3- Tüm birimlerde her türlü veri girişinin eksiksiz ve doğru biçimde yapılması, 4- Her adliyede ihtiyacı karşılayacak nispette tarama biriminin oluşturulması, 5- Zorunluluk sebebiyle haricen oluşturulan belgeler ile Sistem haricinde gelen belgelerin ekleriyle birlikte taranarak UYAP ortamına aktarılması”, Hükümlerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
10. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; tesis edilen işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 11. Bir numaralı paragrafta yer verildiği üzere başvuran; UYAP Avukat Portal’da icra dosyalarında borçlu bilgileri bölümünde 2019,2020 ve 2021 esas yılı dosyalarda borçlu hakkında SGK, EGM, Posta Çeki, TAKBİS, SGK Haciz ve sair sorgulamaları kesinleştirme işlemi yapılmaksın yapamadıklarını, UYAP
Avukat Portal’da icra dosyalarında aynı icra dairesine/aynı birime 5 dakikadan daha az bir sürede ikinci bir talep-evrak gönderilemediğini, arka arkaya evrak göndermek istediğinde sistemin uyarı verdiğini iddia ederek sorunun çözümünü talep etmektedir.
12. Yukarıda yer verildiği üzere, 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdarî ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelikte ve Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi
Başkanlığı’nın “UYAP uygulamaları” konulu 10/11/2011 tarihli ve 124/1 sayılı Genelgesinde
UYAP(Ulusal Yargı Ağı Projesi) sistemin yargılama faaliyetlerinde ne amaçla ve nasıl kullanılacağı ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Yönetmeliğin 5’inci maddesi incelendiğinde; her türlü veri, bilgi ve belge akışı ile dokümantasyon işlemleri, bu işlemlere ilişkin her türlü kayıt, dosyalama, saklama ve arşivleme işlemleri ile uyum ve işbirliği sağlanmış dış birimlerle yapılacak her türlü işlemlerin UYAP ortamında gerçekleştirileceği, fizikî olarak verilen ve gönderilen her türlü evrakın, elektronik ortama aktarılarak
UYAP’a kaydedileceği ve ilgili birime gönderileceği, tutanak, belge ve kararların elektronik ortamda düzenlenip gerekli olanların güvenli elektronik imza ile imzalanacağı, teknik nedenlerle fizikî olarak düzenlenen belge veya kararlar, engelin ortadan kalkmasından sonra derhâl elektronik ortama aktarılacağı, elektronik ortama aktarılması imkânsız olan belgelerin ise fizikî ortamda saklanacağı ve gerektiğinde fizikî olarak gönderileceği anlaşılmaktadır. Bakanlığın 124/1 sayılı genelgesi incelendiğinde ise; her türlü işlem ve faaliyetin, UYAP ortamında, zamanında, eksiksiz ve doğru bir biçimde gerçekleştirilmesi, her türlü kalem hizmetlerinin UYAP üzerinden yürütülmesi, tüm birimlerde her türlü veri girişinin eksiksiz ve doğru biçimde yapılması, Zorunluluk sebebiyle haricen oluşturulan belgeler ile Sistem haricinde gelen belgelerin ekleriyle birlikte taranarak UYAP ortamına aktarılması gerektiği ifade edilmiştir. Benzer bir düzenlemeye İcra ve İflâs Kanunu Yönetmeliğinin 16’ncı maddesinin üçüncü ve onuncu fıkralarında da yer verilmiştir.
13. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 8/a maddesinin birinci fıkrasında, İcra ve iflas dairelerince yapılacak her türlü icra ve iflas iş ve işlemlerinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sisteminin kullanılacağı, her türlü veri, bilgi, belge ve karar, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi vasıtasıyla işleneceği, kaydedileceği ve saklanacağı ifade edilmiştir. Benzer bir düzenlemeye İcra ve İflâs Kanunu Yönetmeliğinin 16/1 maddesinde de ver verilmiştir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 8/a maddesinin altıncı fıkrasında, alacaklının Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden bu sisteme entegre bilişim sistemleri vasıtasıyla dosya safahat bilgileri ile borçlunun mal, hak veya alacağını elli kuruş karşılığında sorgulayabiliceği, alacaklının bir gün içinde aynı dosya üzerinden beş kez yapacağı sorgudan da ücret alınmayacağı hükmolunmuştur.
14. İcra ve İflâs Kanunu Yönetmeliğinin 16’ncı maddesinin beşinci fıkrasında taraf ve vekillerine güvenli elektronik imza ile imzalamak suretiyle UYAP vasıtasıyla mahkemelere, icra ve iflâs dairelerine elektronik ortamda bilgi ve belge gönderme ve takip açma imkânı tanınmıştır.
15. UYAP Avukat Portal’da icra dosyalarında borçlu bilgileri bölümünde 2019,2020 ve 2021 esas yılı dosyalarda borçlu hakkında SGK, EGM, Posta Çeki, TAKBİS, SGK Haciz ve sair sorgulamalarını kesinleştirme işlemi yapılmaksın gerçekleştiremedikleri iddia edilmiş ve sorunun çözümü talep edilmiştir.
İdare cevabında; 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun Kanunun “Talep Müddeti” başlıklı 78 inci maddesinin birinci fıkrası ”Ödeme emrindeki müddet geçtikten ve borçlu itiraz etmiş ise itirazı kaldırıldıktan sonra mal beyanını beklemeksizin alacaklı, haciz konmasını isteyebilir.” uyarınca, ödeme emrindeki müddetin geçmesi ve borçlu itiraz etmiş ise itirazın kaldırılması gerektiği, ödeme veya icra emrine ilişkin tebligatın usulüne uygun olarak yapılması, takibin itiraza uğramaması veya itirazın kaldırılması ya da iptali üzerine takibin kesinleşeceği, takip kesinleşmeksizin mal varlığı sorgusu ve hemen akabinde haciz talebinin mümkün olamayacağı, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 8/a ve 78’inci maddelerinde belirtilen düzenlemeler ile Avukat Portal üzerinden sorgulama yapılması için takip dosyasının kesinleştirilmesi zorunlu olduğu, icra dairelerince kesinleşme bilgisinin UYAP’a kaydedilmesi halinde Avukat Portal üzerinden borçlular hakkında SGK, EGM, Posta Çeki, TAKBİS, SGK Haciz, Alacaklı olduğu icra dosyası vs. sorgulama işlemleri yapılabileceği ifade edilmiştir.
15.1. Başvuranın talebinin 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun Kanunun 78 inci maddesinin birinci fıkrası kapsamında kaldığı anlaşılmaktadır. Anılan fıkrada “Ödeme emrindeki müddet geçtikten ve borçlu itiraz etmiş ise itirazı kaldırıldıktan sonra mal beyanını beklemeksizin alacaklı, haciz konmasını isteyebilir.
Ancak, alacaklı dilerse haciz talebinde bulunmaksızın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi üzerinden, bu sisteme entegre bilişim sistemleri vasıtasıyla borçlunun mal, hak veya alacağını sorgulayabilir.” Hükmü yer almaktadır. Başvuran tarafından bu hüküm uyarınca ödeme emrinin tebliği ve borçlunun itirazı için öngörülen sürenin geçmesi üzerine, kesinleştirme işlemi yapılmaksızın, haciz talebinde bulunmadan borçlunun malvarlığına ilişkin sorgulamaların yapılabileceği ifade edilmekte ve kanun hükmü bu şekilde yorumlanmaktadır. İdare ise; icra takibine ilişkin ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine, itiraz süresinin geçmesi veya borçlu itiraz etmişse itirazının kaldırılması/iptali sonrası takibin kesinleşeceği, icra takibinin kesinleşmesini takiben borçlunun malvarlığına yönelik sorgulamaların yapılabileceği veya haciz işleminin yapılabileceği ileri sürülmektedir.
15.2. Takip talebini alan icra dairesi, bir ödeme emri düzenleyerek bunu borçluya gönderir. Borçlu, yedi gün içinde ödeme emrine itiraz etmez veya eder de itirazı iptal edilir veya kaldırılırsa ödeme emri(ve bununla icra takibi) kesinleşir. Kesinleşmiş bir ödeme emri, icra takibinin bundan sonraki bütün safhalarına esas teşkil eder. Borçluya ödeme emri tebliğ edilmeden ve ödeme emrine itiraz etme imkanı verilmeden, takibin bundan sonraki safhalarına geçilemez. Alacaklının kesin haciz isteyebilmesi için, ödeme emrinin(takibin) kesinleşmiş olması gerekir.(Kuru, 2013:213-214,411)
15.3. Yargıtay 12.Hukuk Dairesi bir kararında “ …genel haciz yoluyla takipte, borçluya gönderilen ödeme emri tebliğ tarihinin 30/11/2015 tarihi olarak düzeltildiği dikkate alındığında 07/12/2015 tarihine kadar -takip kesinleşmediğinden- bu süre içerisinde alacaklının haciz talep etme imkanı ve icra müdürlüğünün de talep doğrultusunda işlem yapma olanağı hukuken mevcut değildir. Bir başka deyişle, ödeme emrindeki müddet geçmeden (takip kesinleşmeden) haciz yönünde alınan kararlar yok hükmünde olacağından bu karar doğrultusunda yapılan haciz işlemi de usul ve yasaya aykırı olacaktır.” Şeklinde değerlendirmelerde bulunmuştur.(Yargıtay 12.HD. 09/03/2017 tarih, 2016/12191 esas, 2017/3629 karar)
15.4. 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun Kanunun 78 inci maddesinin birinci fıkrasındaki ‘Ödeme emrindeki müddet geçtikten’ sonra ifadesinin hem yargı içtihatlarında hem de doktrinde ödeme emrinin(takibin)
kesinleşmesi olarak kabul edildiği görülmektedir. Borçluya ödeme emri tebliğ edildikten sonra ilgili takip türü için öngörülen itiraz süresi içerisinde borçlu tarafından takibe itiraz edilmemişse ya da borçlunun itirazının kaldırılması veya iptaline karar verilmiş ise, icra müdürlüğünce takibin kesinleştirilmesi işleminin yapılması gerekmektedir. Takibin kesinleşmesini takiben alacaklının talebi üzerine diğer icra işlemlerine devam olunabilecektir. Her ne kadar 2004 sayılı Kanun’un 78/1 maddesi uyarınca, ödeme emrindeki müddetin geçmesiyle alacaklının haciz isteyebileceği veya borçlunun malvarlığına ilişkin sorgulamaları yapabileceği düşünülse de görüldüğü üzere icra takibinin kesinleşmesi gerektiği açıktır. Borçluya ödeme emrinin tebliğ edilmesi ve ödeme emrine karşı itiraz için öngörülen sürenin geçmiş olmasının, kesinleştirme işlemi yapılmaksızın, takip edecek icra işlemlerini yapabilmek için yeterli olmadığı açıktır. Bu durumda alacaklı veya varsa vekilinin öncelikle takibin kesinleşmesinin temini için ilgili icra müdürlüğünden talepte bulunması, ilgili icra müdürlüğünce ödeme emrinin usulüne uygun tebliğ edilmesi, borçlu tarafından itiraz edilmemesi, itiraz etmiş ise itirazının kaldırılması veya iptaline karar verilmiş olması halinde takibin kesinleşmesi işlemini yaparak UYAP sistemine işlemesi gerekmektedir. İlgili icra müdürlüğünce kesinleştirme işleminin yapılmaması veya geciktirilmesi halinde ise, alacaklı veya varsa vekilince 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 16/2 maddesi uyarınca İcra Mahkemesi’ne şikayette bulunulması
gerekmektedir. Şikayete konu talebin haklı olması halinde 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 17/2 maddesindeki “Memurun sebepsiz yapmadığı veya geciktirdiği işlerin icrası emrolunur” uyarınca ilgili talebin yerine getirilmesi emrolunacaktır. Sonuç olarak başvuranın borçlunun malvarlığına yönelik sorgulamalarda kesinleştirme şartının kaldırılması talebine yönelik şikayetine konu idarenin işlemlerinde hukuka aykırı bir yön tespit edilememiştir.
16. Başvuran tarafından UYAP Avukat Portal’da icra dosyalarında aynı icra dairesine/aynı birime 5 dakikadan daha az bir sürede ikinci bir talep-evrak gönderilemediğini, arka arkaya evrak göndermek istediğinde sistemin uyarı verdiğini iddia ederek sorunun giderilmesi talep edilmektedir. İdare tarafından; iş yoğunluğunun önüne geçilmesi amacıyla avukat portal üzerinden robot yazılımlar aracılığıyla açılacak taleplere ilişkin olarak, avukatın dosyalarının bulunduğu her bir icra dairesi ayrı ayrı değerlendirilmek suretiyle birim bazlı olarak 5 dakikada bir talep açılabilecek şekilde sistemin düzenlendiği, İcra müdürlüklerinde oluşması muhtemel yoğunluğun önüne geçilmesi amacıyla pandemi döneminde uygulamaya konulan, UYAP Avukat Portal Bilgi Sistemi üzerinden birim bazlı 5 dakikada bir evrak gönderilmesi işleminin kaldırılması halinde icra müdürlüklerinde yoğunluğun artacağı, İşlemlerin UYAP
Avukat Portal Bilgi Sistemi üzerinden yapılması zorunlu olmadığı gibi bilâkis UYAP Avukat Portal Bilgi
Sistemi, Genel Müdürlüğümüzce avukatların iş ve işlemlerini mekân ve zamandan bağımsız olarak daha az masrafla hızlı bir şekilde gerçekleştirebilmelerini sağlayan ihtiyari bir hizmettir. Avukatların adliyede, mesai saatleri içerisinde, fiziki ortamda tüm iş ve işlemlerini yapabilmelerine engel herhangi bir durum olmadığı ifade edilmiştir.
16.1. İcra ve İflâs Kanunu Yönetmeliğinin 16’ncı maddesinin beşinci fıkrasında taraf ve vekillerine güvenli elektronik imza ile imzalamak suretiyle UYAP vasıtasıyla mahkemelere, icra ve iflâs dairelerine elektronik ortamda bilgi ve belge gönderme ve takip açma imkânı tanınmıştır. Anılan Yönetmeliğin 16’ncı maddesinin üçüncü fıkrasında, Mahkemelere ve icra ve iflâs dairelerine fizikî olarak verilen ve gönderilen her türlü evrakın elektronik ortama aktarılarak UYAP’a kaydedileceği ve ilgili birime gönderileceği düzenlenmiştir.
Bu durumda taraf ve vekilleri icra ve iflas dairelerine UYAP portal üzerinden talep dilekçesi gönderebileceği gibi dilerse fiziki olarak da dilekçe verebileceklerdir.
16.2. İdare tarafından pandemi döneminde icra dairelerindeki yoğunluğun azaltılması amacıyla UYAP
Avukat Portal’ı üzerinden yapılacak taleplerde her bir icra dairesi ayrı ayrı değerlendirilmek suretiyle 5 dakika kısıtlamasının getirildiği anlaşılmıştır. Tüm Dünyayı etkisi altına alan ve ülkemizde de yayılan koronavirüs salgın hastalığıyla mücadele kapsamında birçok tedbir alınmış ve hastalığın öldürücü etkisinin azaltılması amaçlanmıştır. Bu kapsamda kamu personeline yönelik esnek çalışma usulleri uygulanmıştır.
İcra dairelerinin yoğunluğu düşünüldüğünde söz konusu salgın hastalık nedeniyle icra dairesi personeli ve icra dairelerine hizmet almak amacıyla gelen alacaklı/vekili/borçlu/vekili ve diğer insanlar da risk altında bulunmaktadır. Bu nedenle aynı anda çok fazla sayıda alacaklı/vekili/borçlu/vekilinin icra dairelerinde bulunmaması için bir kısım tedbirler alınması elzemdir. Şüphesiz alınan/alınacak bu tedbirler icra dairelerine hizmet almak amacıyla gelecek bireylerin sağlığı açısından da önem taşımaktadır. İdarenin cevabi yazısında da belirtildiği üzere, UYAP sistemi tarafların ve vekillerinin zaman ve masraftan tasarruf etmesini sağlayan, yargı iş ve işlemlerinin elektronik ortamda yürütülmesini amaçlayan yardımcı bir bilişim sistemidir. Bu sistemin, tarafların ve vekillerinin icra dairelerine giderek hizmet almasına engel olmadığı açıktır. Nitekim İcra ve İflas kanunu Yönetmeliğinin 16’ncı maddesinin üçüncü fıkrasında fiziken sunulan
dilekçelerin UYAP kaydedilerek ilgili birime gönderileceği düzenlenmiştir. İdare tarafından tarafların veya vekillerinin dilekçe hakkının sadece UYAP sistemi üzerinde ve aynı icra dairesine 5 dakikada bir talep gönderilmesi şeklinde kısıtlandığı, icra dairelerine gitmek suretiyle talepte bulunmalarına yönelik bir kısıtlamanın mevcut olmadığı, dilekçe hakkının ve hak arama özgürlüğünün engellendiğine yönelik somut bir tespitin yapılamadığı anlaşılmıştır. Bu durumda, başvuranın UYAP üzerinden gün boyunca yetişmeyen taleplerini fiziki olarak icra dairelerine verebileceği, başvuranın gecikmesinde sakınca bulunan hallerde hak kaybına uğramasına neden olabilecek bir uygulamanın söz konusu olmadığı anlaşıldığından başvuruya konu idare işlemlerinde hukuka aykırı bir yön tespit edilemediğinden talebin reddine karar verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
17. Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı çerçevesinde; başvuranın UYAP Avukat Portal’da icra dosyalarında aynı icra dairesine/aynı birime evrak gönderirken 5 dakika kısıtlaması uygulanması ve
UYAP Avukat Portal’da icra dosyalarında borçlu hakkında SGK, EGM, Posta Çeki, TAKBİS, SGK Haciz ve sair sorgulamalarını kesinleştirme işlemi yapılmaksın gerçekleştirilememesine yönelik şikayetine konu idarenin işlemlerinde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir yön tespit edilemediğinden şikayetin reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 18. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında ilgili idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde
Kurumumuza gönderildiği, bu nedenle “makul sürede karar verme”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davranıldığı, başvurana itiraz ve şikayet mercii ve süresi bildirildiğinden
“karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uygun davranıldığı görülmüştür.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
19. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca gerekçeli ret kararının başvurana tebliğinden itibaren dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Ankara İdare Mahkemesi nezdinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle, BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve ADALET BAKANLIĞI’NA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi