İdarenin bütçe yetersizliği, ek ders ücreti ödememe gerekçesi olarak kabul edilebilir mi (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2020/63985-S.20.69224

BAŞVURU NO : 2020/2974

KARAR TARİHİ : 03/07/2020

TAVSİYE KARARI ,TCKN:

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : MUNZUR ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ

Ek ders ücretinin ödenmesi talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 12/02/2020

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran özetle; 2009-2019 Eğitim öğretim yılları arasında yaklaşık 10 yıl boyunca Munzur

Üniversitesinde öğretim görevlisi olarak çalıştığını, 2015-2016, 2016-2017 eğitim öğretim yıllarının güz ve bahar döneminde 2. öğretim derslerine girdiğini, fakat ek ders ücreti alamadığını, aynı konuda ek ders ücreti alamayan Öğr. Üyesi açmış olduğu davayı kazanması neticesinde ödeme yapıldığını, emsal yargı kararı bulunması nedeniyle kendisine de hak ettiği ücretin ödenmesi gerektiğini belirterek, ek ders ücretinin ödenmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya ilişkin bilgi ve belge talebimize istinaden Munzur Üniversitesi Tunceli

Meslek Yüksekokulu Müdürlüğü tarafından gönderilen 12/03/2020 tarih ve E. sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle; başvuran tarafından emsal gösterilen Öğr. Üyesi yapılan ek ders ücreti ödemesinin Mahkeme Kararı ile yapıldığı, Meslek

Yüksekokulunun ilgili bütçe tertibinde yeterli ödenek bulunmadığından ödemelerin yapılamadığı, ilgili bütçe tertibinde yeterli ödenek olması durumunda başvuranın ek ders ücreti ödemenin yapılacağı ifade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye

Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde, “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Çalışma esasları” başlıklı 36 ıncı maddesinin üçüncü fıkrasında, “Öğretim üyesi, kadrosunun bulunduğu yükseköğretim birimi ile sınırlı olmaksızın ve ihtiyaç bulunması halinde görevli olduğu yükseköğretim kurumunda haftada asgari on saat ders vermekle yükümlüdür. Öğretim görevlisi ise haftada asgari on iki saat ders vermekle yükümlüdür. Ancak yükseköğretim kurumlarının uygulamalı birimlerinde görev yapacak olan öğretim görevlileri için ders yükü aranmaz ve bunlara ders ücreti ödenmez.

Doktora çalışmalarını başarı ile tamamlamış, tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim

Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olan 22/2/2018 tarihli ve 7100 sayılı Yükseköğretim Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde

Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 34 üncü maddesinin ikinci fıkrası kapsamındakiler de dahil olmak üzere uygulamalı birimlerde görev yapan öğretim görevlileri ile araştırma görevlilerine talepleri üzerine ve üniversite yönetim kurulunun uygun görmesi halinde ders görevi verilebilir. Bu şekilde ders görevi verilen uygulamalı birimlerde görev yapan öğretim görevlileri ile araştırma görevlilerine haftada on iki saati aşan ders görevleri için haftada on saate kadar 2914 sayılı Kanunun 11 inci maddesinde yer alan esaslar çerçevesinde öğretim görevlileri için belirlenmiş olan ek ders ücreti, gösterge rakamı üzerinden ek ders ücreti ile sınav ücreti ödenir.”

Hükümleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE

ÖNERİSİ

6. Kamu Denetçisi tarafından, başvurana 2015-2016 ve 2016-2017 güz ve bahar dönemlerine ait ikinci öğretim ek ders ücretinin ödenmesi hususunda tavsiyede bulunulması yönünde hazırlanan Tavsiye Karar Önerisi Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Başvuran; 2015-2016 ve 2016-2017 güz ve bahar dönemlerine ait ikinci öğretim ek ders ücretinin ödenmesini talep etmektedir.

8. Somut olayda başvuranın 2015-2016 ve 2016-2017 güz ve bahar dönemlerine ait ikinci öğretim ek ders ücretini talep ettiği, Meslek Yüksekokulunun ilgili bütçe tertibinde yeterli ödenek bulunmadığından başvuranın ait ikinci öğretim ek ders ücretinin ödenmesi üzerine bakılan başvurunun yapılığı anlaşılmaktadır.

9. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Çalışma esasları” başlıklı 36 ıncı maddesinin üçüncü fıkrasında haftada on iki saati aşan ders görevleri için ek ders ücreti ödenmesi düzenlenmiştir. Bu kapsamda başvuran söz konusu mevzuatta yer alan şartları sağlaması nedeniyle 2015-2016 ve 2016-2017 güz ve bahar dönemlerine ait ek ders ücretine hak kazanmıştır. İlgili İdarece de başvuranın ek ders ücretini hak ettiği kabul edilmekte ancak bütçede yeterli ödenek bulunmadığı gerekçesiyle başvuranın ek ders ücreti ödenmemektedir.

10. Konuyla ilgili emsal nitelikte olan Van 3. İdare Mahkemesinin 31/10/2019 tarihli ve E:

2019/3056, K: 2019/1802 sayılı Kararı’nda, “Davalının bütçede yeterli ödenek bulunmadığı gerekçesiyle ek ders ücretlerinin ödenmediği yönündeki savunması açısından ise; İdari yargı mercilerinin denetimi hukuki denetim ile sınırlı olup, yerindelik denetimi sapmaları söz konusu değildir. Ancak idari makamların bir kamu hizmetini yürütürken, kaynakların verimli kullanılması, planlamanın doğru yapılması gibi hususları da göz önünde bulundurarak işlem tesis etmeleri gerekmektedir. Bu bakımdan yükseköğrenim kamu hizmetini yürüten davalının, istihdam ettiği personelin maaş ve ek ders gibi ücretlerinin ödenebilip ödeyemeyeceğini önceden kendisine tahsis edilen imkan ve kaynaklarla değerlendirerek, elde ettiği sonuçlara göre personel istihdam edip etmemeye karar vermesi gerekmektedir. Dolayısıyla idarenin kendi iç işleyişinden kaynaklanan sorunları gerekçe göstererek hukuka aykırı işlem tesis etmesi mümkün olmayıp, davacının hak ettiği ek ders ücretlerinin yasal faizi ile birlikte kendisine ödenmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.” ifadelerine yer verilmektedir.

11. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; yukarıda açıklanan gerekçeler ve dosya kapsamına göre başvuranın 2015-2016 ve 2016-2017 güz ve bahar dönemlerine ait ek ders ücretini hak etmiş olduğunun açık olduğu, bu kapsamda başvuranın hak ettiği ek ders ücretinin kendisine ödenmesi gerektiği, yukarda yer verilen mahkeme kararından da anlaşıldığı üzere İdarenin kendi iç işleyişinden kaynaklanan sorunları gerekçe göstererek hukuka aykırı işlem tesis etmesinin mümkün olmadığı anlaşılmış olup bütçe tertibinde yeterli ödenek bulunmadığı gerekçesiyle başvuranın ek ders ücretinin ödenmemesi işleminin hukuka aykırı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 12. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup

İdarenin başvurana verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği ve bu nedenle de “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden İdarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

13. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının

İdareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde İdare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Erzincan

İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN KABULÜNE; Başvuranın 2015-2016 ve 2016-2017 güz ve bahar dönemlerine ait ek ders ücretinin ödenmesi yönünde MUNZUR ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE TAVSİYEDE

BULUNULMASINA,

Kararın BAŞVURANA ve MUNZUR ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,

6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,

Munzur Üniversitesi Rektörlüğünce bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içerisinde kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Türkiye Cumhuriyeti Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi