ÖZET: Bu karar, kamu idaresinin yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle yükleniciye verilen süre uzatımlarını incelemektedir. İdarenin, yer teslimi, projelerin onaylanması ve iş programının onaylanması gibi yükümlülüklerini yerine getirmemesi, yüklenicinin kusurundan kaynaklanmayan gecikmelere yol açmıştır. Bu durum, yüklenicinin taahhüdünü yerine getirmesine engel teşkil etmekte ve yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırma gücünün bulunmadığı durumlarda, işin süresinin uzatılmasını gerektirmektedir.

Sorumlular, imar durumundan kaynaklanan sorunlar nedeniyle inşaatın başlatılamadığını ve bu nedenle süre uzatımının verildiğini belirtmişlerdir. İdareden kaynaklanan nedenler, yüklenicinin sorumluluğunda olmayan gecikmelere yol açtığı için, kamu zararı oluşmadığı sonucuna varılmıştır. Bu nedenle, yüklenicinin süre uzatım talepleri haklı bulunmuş ve herhangi bir hukuki sorumluluk olmadığına oy birliğiyle karar verilmiştir.

Kamu İdaresi Türü Özel İdareler
Yılı 2013
Dairesi 1
Karar No 10438
İlam No 183
Tutanak Tarihi 5.3.2015
Kararın Konusu İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Gecikme cezası

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İdarelerce Uyulması Gereken Diğer Kurallar” başlıklı 62 nci maddesinin (c) fıkrasında;

“Yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamaz. (…)”

Yapım işlerine ait sözleşmelerin 18 inci maddesinde ortak olarak;

“Mücbir sebepler

Mücbir sebepler nedeniyle süre uzatımı verilebilecek haller aşağıda sayılmıştır:

a) Doğal afetler.

b) Kanuni grev.

c) Genel salgın hastalık.

ç) Kısmi veya genel seferberlik ilanı.

d) Gerektiğinde Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenecek benzeri diğer haller.

Yukarıda belirtilen hallerin mücbir sebep olarak kabul edilmesi ve Yükleniciye süre uzatımı verilebilmesi için, mücbir sebep olarak kabul edilecek durumun;

a) Yüklenicinin kusurundan kaynaklanmamış olması,

b) Taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması,

c) Yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemesi,

ç) Mücbir sebebin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde Yüklenicinin İdareye yazılı olarak bildirimde bulunması,

d) Yetkili merciler tarafından belgelendirilmesi,

zorunludur.

İdareden kaynaklanan nedenler

İdarenin, işin sözleşmesinde ve Yapım İşleri Genel Şartnamede yer alan sözleşmenin ifasına ilişkin yükümlülüklerini Yüklenicinin kusuru olmaksızın yerine getirmemesi (yer teslimi, projelerin onaylanması, iş programının onaylanması, ödenek yetersizliği gibi) ve bu sebeple sorumluluğu Yükleniciye ait olmayan gecikmelerin meydana gelmesi, bu durumun taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması ve Yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş olması halinde, işi engelleyici sebeplere ve yapılacak işin niteliğine göre, işin bir kısmına veya tamamına ait süre en az gecikilen süre kadar uzatılır (…)

hükümleri yer almaktadır.

Sorumlular savunmalarında, imar yoluna denk gelen prefabrik yatakhanenin dolgu zeminine oturmuş olmasından dolayı kayma riski ile karşı karşıya kalındığı bu riski ortadan kaldırmak için tedbir alınması gerektiğini ve bu nedenle inşaatın başlatılması için … metrelik duvarın yapılıp yapılamayacağına dair kontrol heyetince Teknik Rapor hazırlandığını, yüklenici … Ltd. Şti’nin …. tarih ve bila sayılı dilekçesinde imar durumundan dolayı imalatlara başlanılamadığını ve bu nedenle çalışma yapılamayan sürenin, süre uzatımı olarak verildiğini, ilk verilen ve onaylanan süre uzatım kararında görüleceği üzere işin bitim süresinin … olduğunu, bu tarihten önce imalat değişikliğine gidildiği için işin süresinin uzatıldığını belirtmişlerdir.

Bu itibarla, … İlçesi Emniyet Müdürlüğü …Polis Lojmanı Çevre Duvarı Yapım İşinde, imar durumundan dolayı imalatlara başlanılamadığı, süre uzatımlarının yüklenicinin kusurundan değil, idareden kaynaklanan nedenlerle verildiği anlaşılmış olup, kamu zararı oluşmadığından ilişilecek bir husus bulunmadığına oy birliğiyle,