İhale kapsamında yaptırılacak işin tamamının alt yükleniciye yaptırılıp yaptırılamayacağı (KİK)

10.09.2009 tarih ve III.Y.17.73.0226/2009-39E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

            BOTAŞ Boru Hatları İle Petrol Taşıma A.Ş. tarafından 26.02.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Muğla Doğal Gaz Boru Hattı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Şark İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.’nin Vekili Av. Bekir Küçük’ün 13.08.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 24.08.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin  27.08.2009 tarih ve 19586 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.08.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; idarece 18.03.2009 tarih ve 9649 sayılı yazı ile aritmetik hata bulunması nedeniyle re’sen düzeltilen tekliflerinin kabul edilip edilmediğinin bildirilmesinin ve ihale konusu işte alt yüklenicilere yaptırılması öngörülen işlere ait listenin revize edilerek sunulmasının birlikte istenildiği, tekliflerinin aritmetik işlem hatalarının düzeltilmesine dair kabul beyanının beş (5) gün içinde idareye ulaşmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatlarının gelir kaydedildiği, 4734 sayılı Kanuna göre en son aşamada yapılması gereken aritmetik hataların düzeltilmesi işleminin ilk aşamada eksik bilgi ve belge tamamlatma işlemi ile birlikte yapılmasının mevzuata aykırı olduğu, idarenin cevabi yazısında belirtilen alt yüklenicilere yaptırılması öngörülen işlere ait listenin sunulmamış olması nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmayacağı yönündeki gerekçenin yerinde olmadığı, ayrıca söz konusu yazıda 03.04.2009 olarak tek tarih belirtilmesine karşılık idarece aritmetik işlem hatalarının düzeltilmesine dair kabul beyanının idareye ulaşmasında idarece  beş (5) günlük yasal sürenin dikkate alınmak suretiyle müvekkil firmanın tereddüte düşürüldüğü, diğer taraftan 26.02.2009 tarihinde yapılan ihalenin 5812 sayılı kanun yayımlandıktan sonra 23.01.2009 tarihinde ilan edildiği göz önünde bulundurulduğunda 05.12.2009 tarihinde yayımlanan yeni kanun düzenlemelerinin uygulanması gerektiği, idarece 4734 sayılı Kanunda yer alan ihale usul ve esaslarına aykırı hareket edildiği, bu çerçevede söz konusu ihalenin ve geçici teminatın gelir kaydedilmesi yönündeki işlemin iptaline, ayrıca konunun daha iyi anlatılması için tarafların ve ilgililerin dinlenilmesine karar verilmesi gerektiği  iddia edilmektedir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 7.1.j maddesinde; “Bu şartnamenin 19 uncu maddesinde istenmesi halinde, alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işlerin listesi,” düzenlemesi,

 “Alt Yükleniciler” başlıklı 19 uncu maddesinde; “İstekliler, ihale konusu yapım işinde alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işlere ait listeyi, teklif eki olarak tekliflerine dahil edeceklerdir.

İhalenin bu şekilde teklif veren isteklinin üzerinde kalması durumunda, isteklinin işe ait sözleşme imzalanmadan önce alt yüklenici listesini de idarenin onayına sunması gerekir.

Bu durumda alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle ilgili sorumluluğu, yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.” düzenlemesi,

Yapım İşleri Genel Şartnamesinin “Alt yüklenicilerin çalıştırılması ve sorumlulukları” başlıklı 21 inci maddesinde; “…

İşin tamamı hiçbir suretle alt yükleniciler marifetiyle yaptırılamaz.

İhale dokümanında, sözleşme imzalanmadan önce alt yüklenicilerin listesinin idarenin onayına sunulmasının istendiği hallerde; İdare, onaya sunulan listede yer alan alt yüklenicileri onaylayıp onaylamadığını, on beş gün içinde yükleniciye bildirir.

Yüklenicinin, idare tarafından onaylanan alt yükleniciler ile bunlar işe başlamadan önce sözleşme yapması ve bir örneğini idareye vermesi gerekir.

İdarece onaylanmayan alt yükleniciler hiçbir suretle iş yerinde çalışamaz.

İdarece onaylanmış alt yüklenicilerin ve/veya bunlara ait iş kısımlarının işin devamı sırasında değiştirilerek, işin başka alt yüklenicilere yaptırılması da idarenin iznine ve yukarıdaki şartlara tabidir.” düzenlemesi yer almıştır. 

Başvuru sahibi tarafından ihaleye teklif dosyası kapsamında alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işlere ait listenin sunulduğu, söz konusu listede yer alan işlerin genel olarak ihale konusu yapım işi kapsamında bulunan işleri bütünüyle kapsadığı anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; başvuru sahibi Şark İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.’ne hitaben yazılan 18.03.2009 tarih ve 9649 sayılı yazı ile; birim fiyat teklif mektubu eki cetvelinde İKY 800 iş kaleminin İKY 812 alt kaleminde birim fiyat ile iş kalemi miktarı çarpımında aritmetik hata olduğunun idarece belirlenmesi üzerine, idari şartnamenin “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 32 inci maddesine göre ihale komisyonu tarafından 12.417.966,25 TL olan tekliflerinin 12.418.434,25 TL olarak re’sen düzeltilmesinin idari şartnamenin 32.2.4 üncü maddesine göre kabul edilip edilmediğinin idareye bildirilmesi hususu, ikinci olarak ise Yapım İşleri Genel Şartnamesinin “Alt Yüklenicilerin Çalıştırılması ve Sorumlulukları” başlıklı 21 inci maddesinde yer alan; “İşin tamamı hiçbir surette alt yükleniciler marifetiyle yaptırılamaz.” hükmü gereğince ihale konusu yapım işinde alt yüklenicilere yaptırılması düşünülen işlere ait listenin revize edilmesi gerektiğinin belirlenmesi üzerine söz konusu listenin revize edilerek 03.04.2009 tarihine kadar idareye sunulması hususu istenilmiştir.

Başvuru sahibinin 30.03.2009 tarihinde idare kayıtlarına alınan 25.03.2009 tarihli dilekçesi ile idarece re’sen düzeltilen teklifi kabul ettiklerinin beyan edildiği ve alt yüklenicilere yaptırılması düşünülen işlere ait listenin revize edilerek teklif ekinde 20 kalem olarak verilen işlerin 14 kaleme indirilmek suretiyle yazı ekinde sunulduğu görülmüştür.

05.12.2008 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Kamu İhale Kanunu İle Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 35 inci maddesinde; “Bu Kanunun;

a) 1, 2, 8, 10, bu maddenin (b) bendi ile yürürlüğü düzenlenen hükümleri hariç 20 nci maddesinin diğer hükümleri ile 26, 28, 29 ve 30 uncu maddeleri yayımı tarihinde,

b) 14, 21, 22 ve 23 üncü maddeleri ile 20 nci maddede yer alan “53 üncü maddesinin (b) fıkrasının (9) numaralı bendinden sonra gelen paragraf yürürlükten kaldırılmış” ibaresi ile aynı madde ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) fıkrasında değişiklik yapan hükmü yayımı tarihinden otuz gün sonra,

c) Diğer hükümleri yayımı tarihinden doksan gün sonra yürürlüğe girer.” hükmü bulunmakta olup, ihale ilan tarihi 23.01.2009 olan başvuruya konu ihalede, Kamu İhale Kanunu İle Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun yürürlüğe girmeden önce yürürlükte bulunan Kanun hükümleri uygulanacaktır.

4734 sayılı Kanunun “Alt Yükleniciler” başlıklı 15 inci maddesinde; “İhale konusu işin özelliği nedeniyle ihtiyaç görülmesi halinde, ihale aşamasında isteklilerden alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işleri belirtmeleri, sözleşme imzalamadan önce de alt yüklenicilerin listesini idarenin onayına sunmaları istenebilir. Ancak bu durumda, alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle ilgili sorumluluğu yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.” hükmü,

4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesinde; “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerin eksik olması veya belgelerde önemsiz bilgi eksikliği bulunması halinde, idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik belge veya bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede eksik belge veya bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır.

En son aşamada, isteklilerin teklif mektubu eki cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Teklif edilen fiyatları gösteren teklif mektubu eki cetvelde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması halinde, isteklilerce teklif edilen birim fiyatlar esas alınmak kaydıyla, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan teklif isteklinin esas teklifi olarak kabul edilir ve bu durum hemen istekliye yazı ile bildirilir. İstekli düzeltilmiş teklifi kabul edip etmediğini tebliğ tarihini izleyen beş gün içinde yazılı olarak bildirmek zorundadır. İsteklinin düzeltilmiş teklifi kabul etmediğini süresinde bildirmesi veya bu süre içinde herhangi bir cevap vermemesi halinde, teklifi değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatı gelir kaydedilir.” hükmü yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununda kamu kurum ve kuruluşlarının yapacakları ihalelerde uygulanacak esas ve usuller belirlenmiş olup, tekliflerin değerlendirilmesi aşaması ile ilgili olarak Kanunun dördüncü bölümündeki 36 ve devamı maddelerde tekliflerin değerlendirilmesi aşaması ile ilgili olarak idareler tarafından sırasıyla uyulması gereken esas ve usullere yer verilmiştir.

Anılan Kanunun 37 nci maddesinde, tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerine açıklama getirmelerinin istenebileceği, ancak hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla bu şekilde bir açıklama istenilemeyeceği hükme bağlanmıştır.

Devamında ise, tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verileceği, sonrasında teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan, eksik belge veya bilgilerin tamamlatılabileceği ve bu aşamada tekliflerin yeterlik kriterlerine ve ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı yönünde inceleme yapılarak geçerli tekliflerin belirleneceği, en son aşamada ise teklifi geçerli olarak kabul edilen isteklilerin teklif mektubu eki cetvellerinde aritmetik hatanın bulunup bulunmadığının kontrol edileceği, teklif mektubu eki cetvelde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması halinde, isteklilerce teklif edilen birim fiyatlar esas alınmak kaydıyla, aritmetik hatanın ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği, bu durumun hemen istekliye yazı ile bildirileceği, isteklinin düzeltilmiş teklifi kabul edip etmediğini yazının tebliğ tarihini izleyen beş gün içinde yazılı olarak bildirmek zorunda olduğu, isteklinin düzeltilmiş teklifi kabul etmemesi veya bu süre içinde herhangi bir cevap vermemesi halinde, teklifin değerlendirme dışı bırakılacağı ve geçici teminatın gelir kaydedileceği hükme bağlanmıştır.

Başvuruya konu ihalede, istekliler tarafından ihale konusu yapım işinde alt yüklenicilere yaptırılması düşünülen işlere ait listenin teklifleri kapsamında sunulacağı düzenlenmiştir. Bu çerçevede idari şartnamede yer verilen düzenleme ile istekliler tarafından ihale konusu işin bir bölümünün alt yüklenicilere yaptırılması mümkün olmakla beraber, ihale konusu işin tamamının alt yükleniciler tarafından yapılması imkanı bulunmamaktadır.

Bu çerçevede, başvuru sahibi tarafından sunulan “alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işlere ait liste”ye göre ihale konusu işin tamamının alt yüklenicilere yaptırılacağının öngörülmesinin Yapım İşleri Genel Şartnamesinin yukarıda aktarılan düzenlemesine aykırılık teşkil ettiği, bu nedenle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

 Başvuru sahibi tarafından sunulan ve ihale konusu işin tamamının alt yüklenicilere yaptırılacağının öngörülmesi sebebiyle ihale dokümanına uygun olmayan “ihale konusu yapım işinde alt yüklenicilere yaptırılması düşünülen işlere ait liste”nin, Yapım İşleri Genel Şartnamesinin “Alt Yüklenicilerin Çalıştırılması ve Sorumlulukları” başlıklı 21 inci maddesinde yer alan; “İşin tamamı hiçbir surette alt yükleniciler marifetiyle yaptırılamaz.” hükmü gereğince revize edilmesine yönelik idari işlemin,  4734 sayılı Kanunun 37 inci maddesinde yer alan tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili olarak, ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla açıklama istenilemeyeceğine dair hükmüne aykırı olduğu anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 32 inci maddesinde;

                  “32.2.2-En son aşamada isteklilerin teklif mektubu eki cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı kontrol edilir.

32.2.3-Teklif edilen fiyatları gösteren teklif mektubu eki cetvellerde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması halinde, isteklilerce teklif edilen birim fiyatlar esas alınmak kaydıyla, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan teklif, isteklinin esas teklifi olarak kabul edilir ve bu durum hemen istekliye yazı ile bildirilir.

                  32.2.4-İstekli düzeltilmiş teklifi kabul edip etmediğini tebliğ tarihini izleyen beş (5) gün içinde yazılı olarak bildirmek zorundadır. İsteklinin düzeltilmiş teklifi kabul etmediğini süresinde bildirmesi veya bu süre içinde herhangi bir cevap vermemesi halinde, teklifi değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatı gelir kaydedilir.” düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

İdari şartnamenin 32.2.4 üncü maddesine göre re’sen düzeltilen teklifin kabul edilip edilmediğinin idareye bildirilmesi hususunun idarenin 18.03.2009 tarihli yazısı ile istenildiği, söz konusu yazının tebliğ edildiğine dair ihale işlem dosyası içerisinde kapıdan kapıya teslim servisi kabul ve teslim formu bulunduğu, bu formda teslim alanın adı, soyadı ve imzası bulunmadığı, teslim tarihinin ise 20.03.2009 olarak yazıldığı, başvuru sahibi tarafından ise 20.03.2009 tarihinin teslim tarihi olarak kabul edildiği, ancak başvuru sahibi tarafından anılan yazının tebliğ edildiği tarihten itibaren 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesinde de açıkça belirtilen 5 gün içinde düzeltilmiş teklifi kabul ettiğine dair beyanının idareye ulaşmadığı, bu süre geçtikten sonra 30.03.2009 tarihinde idare kayıtlarına alındığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanunda isteklinin düzeltilmiş teklifi kabul etmemesi veya bu süre içinde herhangi bir cevap vermemesi halinde, teklifin değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatının gelir kaydedileceği hükme bağlanmış olmakla birlikte, idarece re’sen düzeltilen teklifin kabul edildiğine dair beyanının süresinde idare kayıtlarına alınmaması nedeniyle başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatının gelir kaydedilmesi işleminin, idarenin 4734 sayılı Kanunda öngörülen usullere riayet etmemesinden kaynaklandığı anlaşılmıştır. Nitekim başvuru sahibinin teklifinde bulunan aritmetik hatanın düzeltilmesi aşamasına geçilmeden önce, ihalede yeterlik kriteri olarak belirlenen ve başvuru sahibi tarafından sunulan ihale konusu işin tamamının alt yüklenicilere yaptırılacağının öngörüldüğü “ihale konusu yapım işinde alt yüklenicilere yaptırılması düşünülen işlere ait liste”nin ihale dokümanına uygun olmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede, 4737 sayılı Kanunda öngörülen usullere riayet edilmemesi sonucunda başvuru sahibinin geçici teminatının gelir kaydedilmesi işleminde mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

          İdarece Setaş İnş. Tic. ve San. A.Ş.’ne hitaben yazılan 18.03.2009 tarih ve 9650 sayılı yazı ile, birim fiyat teklif mektubu eki cetvelinde İKY 500 iş kaleminin İKY 551 alt kaleminde birim fiyat ile iş kalemi miktarı çarpımında aritmetik hata olduğunun, ayrıca İKY 300 kaleminde idare tarafından 93.882 m olarak verilen miktarın istekli tarafından birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde 93.601 m olarak gösterildiği, birim fiyat ile iş kalemi miktarı çarpımında idarece verilen miktarın değiştirilmesinden kaynaklanan aritmetik hata olduğunun belirlenmesi üzerine, idari şartnamenin “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 32 inci maddesine göre 16.972.767,91 ABD Doları olan tekliflerinin 16.972.917,85 ABD Doları olarak re’sen düzeltilmesinin idari şartnamenin 32.2.4 üncü maddesine göre kabul edilip edilmediğinin idareye bildirilmesinin istenildiği görülmüştür.

          İhale dokümanı içerisinde standart formlar arasında yer alan birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde İKY 300 kalemi için miktar 93.882 m olarak gösterilmiş olmasına karşılık, Setaş İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından ihaleye sunulan birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde anılan kalemin miktarının 93.601 olarak gösterilerek buna göre hesaplama yapıldığı, İKY 551 kaleminde ise birim fiyat ile iş kalemi miktarı çarpımında aritmetik hata olduğu tespit edilmiştir.

İhale işlem dosyası incelendiğinde, idare tarafından bu durum dikkate alınmaksızın, idarece re’sen düzeltilen teklifin kabul edilip edilmediğinin bildirilmesi hususunun idarenin 18.03.2009 tarihli yazısı ile istenildiği tespit edilmiştir. İhale işlem dosyası içerisinde söz konusu yazının tebliğ edildiğine dair kapıdan kapıya teslim servisi kabul ve teslim formu bulunduğu, bu formda teslim alanın adı, soyadı ve imzası bulunmadığı, teslim tarihinin ise 19.03.2009 olarak yazıldığı görülmüştür.

İstekli tarafından 02.04.2009 tarihli yazı ile düzeltilmiş teklifin kabul edildiğinin bildirildiği, ancak 14.07.2009 tarihli komisyon kararı ile yazının süresinde sunulmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatının gelir kaydedildiği görülmüştür.

 Setaş İnş. Tic. ve San. A.Ş.’nin şekil eksikliği bulunan ve 07.09.2009 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesinde idarenin 18.03.2009 tarihli yazısının taraflarına tebliğ edilmediği hususunun belirtilmesi ile ihale işlem dosyası içerisinde yer alan kapıdan kapıya teslim servisi kabul ve teslim formunda teslim alanın adı, soyadı ve imzası bulunmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, söz konusu yazının istekliye bildirilip bildirilmediği konusunda tereddüt hasıl olmuştur. İdare tarafından isteklilerin hak kaybına sebebiyet verebilecek bir işlem gerçekleştirilirken teslim alan kişinin belli olmadığı adi mektup niteliğinde bir posta yöntemi ile tebligat yapılmasının güvenirlik ilkesine aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, yukarıda da açıklandığı üzere; 4734 sayılı Kanunun 37 inci maddesinde göre tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verileceği, maddenin son fıkrasında da en son aşamada ise teklifi geçerli olarak kabul edilen isteklilerin teklif mektubu eki cetvellerinde aritmetik hatanın bulunup bulunmadığının kontrol edileceği, teklif mektubu eki cetvelde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması halinde, isteklilerce teklif edilen birim fiyatlar esas alınmak kaydıyla, aritmetik hatanın ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği, bu durumun hemen istekliye yazı ile bildirileceği, isteklinin düzeltilmiş teklifi kabul edip etmediğini yazının tebliğ tarihini izleyen beş gün içinde yazılı olarak bildirmek zorunda olduğu, isteklinin düzeltilmiş teklifi kabul etmemesi veya bu süre içinde herhangi bir cevap vermemesi halinde, teklifin değerlendirme dışı bırakılacağı ve geçici teminatı gelir kaydedileceği hükme bağlanmıştır.

          4734 sayılı Kanunun 37 inci maddesine göre aritmetik hata sadece teklif mektubu eki cetvelde bulunan miktar ve birim fiyatlardaki çarpım ve toplamlarda hata bulunması halinde söz konusu olabilecektir.

          Setaş İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde bulunan İKY 300 kaleminin miktarının standart formlar arasında yer alan birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde belirtilen miktardan farklı olmasının aritmetik hata olarak değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır.  Belirtilen kalemdeki miktarın idarece belirlenen miktardan farklı olarak gösterilmesi, anılan istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubu ve eki cetvelinin geçerliliğine etki edecek ve teklif mektubunun usulüne uygun olmaması sebebiyle 4734 sayılı Kanunun 37 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre teklifinin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğuracaktır.

Dolayısıyla, 4737 sayılı Kanunda öngörülen usuller sırasıyla uygulanmadığından,  Setaş İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubu eki cetvelin usulüne uygun olmaması sebebiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmayarak, en son aşamada yapılması gereken aritmetik hatanın düzeltmesi işlemi sonucunda, re’sen düzeltilen teklifin kabul edildiğine dair beyan yazısının süresinde sunulmadığı gerekçesiyle anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatının gelir kaydedilmesi işlemi mevzuata aykırı bulunmuştur.

          Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibinin ve Setaş İnş. Tic. ve San. A.Ş.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatının iade edilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

            Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

   Oybirliği ile karar verildi.