|
ÖZET: Kamu İhale Kurulu, şikayet başvuru süresinin başlangıcını belirlerken, ihale sürecindeki hukuka aykırılık iddialarının farkına varıldığı tarihin, kesinleşen ihale kararının ilgililere tebliğ edildiği tarih olduğunu vurgulamıştır. Ancak, bu tarihin her zaman kesinleşen ihale kararlarıyla örtüşmeyebileceği göz önünde bulundurularak, somut olayın özelliklerine göre işlem yapılması gerektiği ifade edilmiştir.
Bu bağlamda, davacı iş ortaklığının, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığına ait kesinleşmiş vergi ve SGK borçlarının varlığına dair iddialarının, kesinleşen ihale kararının tebliğinden sonra da ortaya çıkabileceği değerlendirilmiştir. Dolayısıyla, başvurunun süresinde kabul edilmesi ve iddiaların esasının incelenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu, şikayet başvurusunun süresinde yapılmadığı gerekçesiyle reddedilen işlemin hukuka aykırı olduğuna karar vermiş ve iptal edilmesine hükmetmiştir. Bu durum, ihale süreçlerinde başvuru sürelerinin belirlenmesinde dikkat edilmesi gereken önemli bir hususu ortaya koymaktadır. |
| Karar no | 2024/MK-104 |
|---|---|
| Karar tarihi | 16.10.2024 |
| Toplantı No | 2024/040 |
| Gündem No | 4 |
| Gündem Konusu | 2024/301572 İhale Kayıt Numaralı “Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğrenci Ve Personeli İçin Malzeme Dâhil Taşımalı Servise Hazır Yemek” İhalesi |
Onsekiz Mart Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 17.04.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen 2024/301572 İhale Kayıt Numaralı “Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğrenci ve Personeli İçin Malzeme Dâhil Taşımalı Servise Hazır Yemek” ihalesine ilişkin olarak RD Tur. Gıda İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. – HCH Gıda Dan. Reh. Sos. Hiz. Tem. ve Bak. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı 05.07.2024 tarih ve 151339 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 10.07.2024 tarihli ve 2024/UH.IV-862 sayılı karar ile “Başvurunun reddine” karar verilmiştir.
Davacı RD Tur. Gıda İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. – HCH Gıda Dan. Reh. Sos. Hiz. Tem. ve Bak. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara 19. İdare Mahkemesinin 30.09.2024 tarihli ve E:2024/1205, K: 2024/1107 sayılı kararında “Dava dosyasının incelenmesinden, davacı iş ortaklığı tarafından, Onsekiz Mart Üniversitesi Rektörlügü – Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlıgı tarafından 17/04/2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen 2024/301572 İhale Kayıt Numaralı “Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Ögrenci ve Personeli İçin Malzeme Dâhil Taşımalı Servise Hazır Yemek” ihalesine davacı iş ortaklığının da teklif vererek istekli olduğu, yapılan ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin dava dışı iş ortaklığı tarafından verildiği, ihale komisyonunun 17/04/2024 tarih ve 1 numaralı kararının ihale yetkilisince 08/05/2024 tarihinde onaylandığı, davacı iş ortaklığı tarafından ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10. maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği 17. maddede belirlenen sınır değerin üzerinde kesinleşmiş vergi ve SGK borçlarının bulunduğunun öğrenilmesi üzerine ihaleyi gerçekleştiren ihaleye şikayet başvurusunda bulunduğu, şikayet başvurusunun süresinde olmadığından reddi üzerine bu kez davacı iş ortaklığı tarafından davalı Kuruma hitaben yapılan 05/07/2024 tarih ve 151339 sayılı itirazen şikayet başvurusunun da süresinde yapılmadığından bahisle reddedilmesi ilişkin olarak tesis edilen 10/07/2024 tarih ve 2024/UH.IV-862 sayılı işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Kamu ihalelerine yönelik şikâyet başvuru süresinin, ihale sürecindeki işlem ve eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı, ihale sürecindeki hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem veya eylemlerin “farkına varıldığı tarihin” ise ihalenin bütün hüküm ve sonuçlarının yer aldığı kesinleşen ihale kararının ilgililere tebliğ edildiği tarih olarak kabul edilmesi gerektiği açık olmakla birlikte, farkına varılan tarihin her zaman kesinleşen ihale kararlarıyla örtüşen bir zamana denk gelmemesinin de mümkün olduğu gözetilerek somut olayın özelliklerinin göz önünde tutularak işlem tesis edilmesi de gerekmektedir.
Uyuşmazlıkta, davacı tarafından öğrenilen/iddia edilen ve ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığına ait şirketlerin kesinleşmiş vergi ve SGK borçlarının bulunduğuna yönelik hususun her zaman farkına varılabilecek bir husus olmadığı ve kesinleşen ihale kararının ilgililere tebliğ edilmiş olmasıyla birlikte de ortaya çıkabilecek nitelikte bir husus da olmadığı gözetilerek başvurunun süresinde kabul edilerek söz konusu iddiaların esası hakkında bir inceleme ve değerlendirme yapılarak bir işlem tesis edilmesi gerekirken şikayet başvurusunun süresinde olmadığı gerekçesiyle tesis olunan dava konusu işlem de hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.” gerekçesiyle “dava konusu işlemin iptaline” karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Öte yandan 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle; 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1) Kamu İhale Kurulunun 10.07.2024 tarihli ve 2024/UH.IV-862 sayılı kararının iptaline,
2) Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin iddialarının esasının incelenmesine geçilmesine,