İhale sürecinde yeni hukuki durumun ortaya çıkması şikayet başvuru süresini nasıl etkiler (KİK)

Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından 09.12.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2014/142213 ihale kayıt numaralı “2015-2016-2017 Yılları Arasında (3 Yıllık) Park Bahçe ve Ağaçlandırma Dairesi Başkanlığı’na Bağlı Birimlerde (673 Kişi) Personel Çalıştırılması” ihalesine ilişkin olarak 5M Kurumsal Hizmetler İnş. Turizm Araç Kiralama Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. – H K B Sosyal Hizmetler İnş. Eğt. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 06.03.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.03.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibi 23.03.2015 tarih ve 27084 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.03.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 01.04.2015 tarihli ve 2015/UH.II-927 sayılı karar ile; “Başvurunun reddine“karar verilmiştir.

Davacı 5M Kurumsal Hizmetler İnş. Turizm Araç Kiralama Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. – H K B Sosyal Hizmetler İnş. Eğt. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara 8. İdare Mahkemesinin 17.09.2015 tarih ve E:2015/1307, K:2015/1266 sayılı kararı ile “davanın reddine” karar verilmesi üzerine yapılan temyiz incelemesi sonucunda Danıştay 13. Dairesi tarafından verilen 13.04.2016 tarihli ve E:2015/6164, K:2016/1072 sayılı kararda “…Dava dosyasının incelenmesinden, Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nca 09.12.2014 tarihinde açık ihale usulüyle yapılan “2015-2016-2017 Yılları Arasında (3 yıllık) Park Bahçe ve Ağaçlandırma Dairesi Başkanlığı’na Bağlı Birimlerde (673 Kişi) Personel Çalıştırılması” ihalesinin dava dışı Tekden İnş. Tur. Yem. Nak. – Akdeniz Tem. Ortak Girişimi’nin uhdesinde kaldığı, davacı teklifinin üçüncü en iyi teklif olduğu, ihale kararının davacıya 30.12.2014 tarihinde tebliğ edildiği, ikinci sırada bulunan Hanoğlu Temizlik Hiz. Taah. Yem. Yön. Dan. Rek. Cen. Bil. Hiz. İnş. Mad. Nak. San. Tic. Ltd. Şti.- Erhan Nakl. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusu sonucu, Kamu İhale Kurulu’nca alınan 04.02.2015 tarih ve 2015/UH.II-441 sayılı karar ile ihale üzerinde kalan Tekden İnş. Tur. Yem. Nak. – Akdeniz Tem. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde düzeltici işlem tesis edilmesine karar verildiği, karar uyarınca yapılan düzeltici işlem sonucu ihale komisyonunun 24.02.2015 günlü kararı ile ilk ihale uhdesinde kalan Tekden İnş. Tur. Yem. Nak. – Akdeniz Tem. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak ihalenin ilk ihalede en avantajlı 2. teklif sahibi olan Hanoğlu Temizlik Hiz. Taah. Yem. Yön. Dan. Rek. Cen. Bil. Hiz. inş. Mad. Nak. San. Tic. Ltd. Şti.- Erhan Nakl. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’ne ihale edildiği, davacı teklifinin en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, ihale kararının 28.02.2015 tarihinde davacı şirkete tebliğ edildiği; davacının, ihale uhdesine bırakılan teklif sahibi firmanın teklifinde yer alan işçilik giderlerine mali sorumluluk sigortasına ilişkin bedeli eklemediği, bu sebeple teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddiasıyla 06.03.2015 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunduğu, şikâyet başvurusunun reddedildiğinin 12.03.2015 tarihinde tebliği üzerine 23.03.2015 tarihinde yaptığı itirazen şikâyet başvurusunun süre yönünden reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Kurulu’nun düzeltici işlem kararının yerine getirilmesi için alınan 24.02.2015 tarihli ikinci ihale komisyonu kararı ile ihalede en avantajlı teklif sahibi istekli ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin değişmesi nedeniyle, ihale sürecinde davacı şirketin hak kaybına uğradığını iddia edebileceği yeni bir işlemin ortaya çıktığının kabulü gerekmektedir. İhale sürecinde yeni bir hukukî durum meydana getiren ihale sürecine etkili bir kararın alınması üzerine başvuruya konu edilebilecek işlemi ve hukuka aykırılık nedenini öğrenen ilgililerin bu tarihten itibaren Kanun’da öngörülen sürede idareye başvurmalarına hukukî bir engel bulunmamaktadır. Nitekim, 24.02.2015 günlü komisyon kararının bildirilmesine ilişkin 25.02.2015 günlü yazıda da tebliğden itibaren 4734 sayılı Kanun’un 55. maddesi uyarınca süresi içinde şikâyet başvurusunda bulunulabileceği belirtilmiştir.

Bu itibarla, ihale sürecinde yeni bir işlem olarak ortaya çıkan, ihalenin bütün hüküm ve sonuçlarının yer aldığı 24.02.2015 tarihli kesinleşen ihale kararının davacıya tebliğ edildiğitarihinden sonra davacı şirket tarafından 06.03.2015 tarihinde yapılan şikâyet başvurusunun reddi üzerine yapılan itirazen şikâyet başvurusu süresinde yapıldığından, esasının incelenmesi gerekirken, Kamu İhale Kurulu’nca başvurunun süre yönünden reddedilmesine ilişkin işlemde ve davanın reddi yönünde verilen Mahkeme kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; temyiz isteminin kabulü ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca Ankara 8. İdare Mahkemesi’nin 17.09.2015 tarih ve E:2015/1307, K:2015/1266 sayılı kararının bozulmasına, dava konusu işlemin iptaline“ karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1- Kamu İhale Kurulunun 01.04.2015 tarihli ve 2015/UH.II-927 sayılı kararının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin iddiasının esasının incelenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.