|
ÖZET: Kamu İhale Kurulu, yapılan inceleme sonucunda, ihale süreçlerinde fiyat dışı unsurların belirlenmesi konusunda önemli bir hukuki tespitte bulunmuştur. 4734 sayılı Kanun’un 40. maddesi gereğince, işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi unsurların fiyat dışı unsur olarak kabul edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak, idarenin belirlediği yaklaşık maliyet birimlerinin, istekliler tarafından bilinmesinin mümkün olmaması, bu birimlerin fiyat dışı unsur olarak değerlendirilmesinin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu durum, ihale tekliflerinin oluşturulmasında haksız rekabet ve eşit muamele ilkesine aykırılık teşkil etmektedir. İhaleye katılacakların, tekliflerini oluştururken önceden bilmesi mümkün olmayan yaklaşık maliyetlere göre değerlendirilmesi, rekabeti olumsuz etkilemekte ve idarenin saydamlık ilkesine zarar vermektedir. Bu nedenle, ihale sürecinin iptal edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Kurul, bu gerekçelerle daha önceki kararını iptal ederek, hukuka uygun bir işlem tesis edilmesi gerektiğini vurgulamıştır. |
| Karar no | 2016/MK-99 |
|---|---|
| Karar tarihi | 07.03.2016 |
| Toplantı No | 2016/017 |
| Gündem No | 29 |
| Gündem Konusu | 2015/59857 İhale Kayıt Numaralı “Yenikent – Temelli Yolu (Enerji İletim Hatları Deplase İşleri Dahil) Km: 0+000 – 39+699.79 Kesiminin Yapım” İhalesi |
Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı tarafından 23.06.2015 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2015/59857 ihale kayıt numaralı “Yenikent – Temelli Yolu (Enerji İletim Hatları Deplase İşleri Dahil) Km: 0+000 – 39+699.79 Kesiminin Yapım” ihalesine ilişkin olarak Emiroğlu İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 01.06.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 08.06.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibi 11.06.2015 tarih ve 49543 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.06.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 08.07.2015 tarihli ve 2015/UY.III-1928 sayılı karar ile; “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine“karar verilmiştir.
Davacı Emiroğlu İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara Ankara 11. İdare Mahkemesi tarafından verilen 26.11.2015 tarihli ve E:2015/2265, K:2015/1769 sayılı kararında “Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı tarafından açık ihale usulü ile ihale edilen “2015/59857 İhale Kayıt Numaralı “Yenikent – Temelli Yolu (Enerji İletim Hatları Deplase İşleri Dahil) KM: 0+000 – 699+699.79 Kesiminin Yapım İşi” ihalesinde istekli olabilecek konumda bulunan davacının, teklif edilen birim fiyatın o iş kalemi için idarenin belirlemiş olduğu, yaklaşık maliyet tutarına göre düşük ya da yüksek oluşunun puanlamaya tabi tutulmasının Kamu İhale Kanunu anlamında bir fiyat dışı unsur olmadığı, teklif fiyatının fiyat dışı unsur olarak kullanılması yöntemi olduğu, Kamu İhale Kanunu’nun 40. Maddesinde fiyat dışı unsurların işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer şeklinde belirlendiği, idarece ihale dokümanında kalite ve teknik değer başlığı altında en son yapılacak imalata yüksek puan ilk yapılacak imalatlara düşük puan verilerek yaklaşık maliyette o iş kalemi için belirlenen tutar ile imalatın yapıldığı aşamanın dikkate alınmadan bir puanlama yönteminin belirlendiği, bu durumun işin yapımı sırasında üstün nitelikte eser meydana getirmekten ziyade yaklaşık maliyette idarece belirlenen fiyatlarla karşılaştırma yapmak suretiyle bir puanlama yöntemi olduğu, bu büyüklükteki bir ihalede puanlamaya tabi tutulan iş kalemi için idarenin hangi tutarı belirlediğinin taraflarınca bilinmediği, bu durumun idarenin fiyatını bir şekilde bilen isteklilere haksız avantaj sağlayacağı, zira aynı işin daha önce birkaç kez ilan edildiği ve iptal edildiği, fiyatın fiyat dışı unsur olarak belirlenmesinin mümkün olmadığı, bu yöntemin serbest piyasa koşullarında fiyat oluşturulmasını fiilen kısıtladığı ve haksız rekabete neden olduğu iddialarıyla yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kanunun 40’ıncı maddesinde fiyat dışı unsur olarak “… işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar…” ‘ın belirleneceği hüküm altına alınmış olup, idarece Kanunda belirlenerek hüküm altına alınan değerlerin dışında, teklif hazırlanması aşmasında isteklilerce bilinmesi mümkün olmayan yaklaşık maliyet birimlerinin fiyat dışı unsur olarak belirlenmesi, Kanunun 40’ıncı maddesine aykırılık taşıdığı gibi, ihaleye teklif vereceklerin önceden bilmesi mümkün olmayan yaklaşık maliyete göre teklif vermesinin istenilmesinin ve teklif ile yaklaşık maliyetin oranlanarak isteklilere avantaj ya da dezavantaj sağlanmasının Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” temel ilkelerine de açıkça aykırılık taşıdığı sonucuna ulaşıldığından, ihalenin iptaline karar verilmesi gerekirken aksi yönde tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle;
1- Kamu İhale Kurulunun 08.07.2015 tarih ve 2015/UY.III-1928 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,
Oybirliği ile karar verildi.
|
|||||||||||||||||||||