İtirazen şikayet başvurusunda başvuru ehliyeti nasıl değerlendirilir (KİK)

BAŞVURU SAHİBİ:

Arpacı İnşaat Nakliyat Tur. Taah. Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. – ARC Yapı İnşaat Taah./Mehmet Oktay Arıcan İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/250958İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 151 (Kastamonu) ve 157 (Ilgaz) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım ve Onarım ile Kar ve Buz Mücadelesi Yapım İşi”İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü tarafından 21.06.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 151 (Kastamonu) ve 157 (Ilgaz) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım ve Onarım ile Kar ve Buz Mücadelesi Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 09.08.2018 tarih ve 42665 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/1325 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle;

1) İhale üzerinde bırakılan isteklinin, ihaleye teklif veren 36 istekliden bazıları ile anlaşma yaparak ihaleye katıldığı kanaati oluştuğu, ihale dokümanında istenilen belgeleri sunmayan isteklilerin ihale dışı bırakılacaklarını bilerek ihaleye teklif verdiği, sınır değeri etkileme ve ihaleyi yönlendirme amacı olduğu, aynı ihalelere katılan ve ticari hayatın olağan akışına aykırı teklif veren söz konusu firmaların ihaleye fesat karıştırarak rekabeti engellediği,

2) İhale üzerinde bırakılan Ziver İnşaat Taah. A.Ş. nin firma ortaklarının son bir yıl içerisinde değişmiş ve yetki sürelerinin bitmiş olduğu, Ticaret Sicil Gazetelerinin son durumu yansıtmadığı, yetki süresi dolan şahsın teklif zarfı, teklif mektubu, teklif cetveline attığı imzaların geçerli olmayacağı,

3) İsteklinin banka referans mektubunun Standart Form’a uygun olmadığı, gerekli ibarenin bulunmamasının teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını ve ihalenin iptal edilmesini gerektirdiği iddialarına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

…

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler, hakkında başvuruda bulunabilir.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinin birinci ve dördüncü fıkralarında “(1) Başvurular öncelikle;

…

b) Başvuru ehliyeti,

yönlerinden sırasıyla incelenir.

…

(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında “(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Şikayet başvurusunda bulunabilecekler” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday ve istekliler ile istekli olabilecekler şikayet başvurusunda bulunabilir.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru dilekçesi ekleri ve EKAP üzerinde yapılan incelemede ihaleye 36 teklif verildiği, tek geçerli teklif bulunduğu, başvuru sahibi İş Ortaklığı’nın teklifinin aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, idareye yapılan 26.07.2018 tarihli şikâyet başvurusunun reddedilmesi üzerine 09.08.2018 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’da idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurularının, ihale süreci içerisindeki idari işlem veya eylemlerle hakkı muhtel olan aday, istekli ve istekli olabileceklerle sınırlı biçimde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Aktarılan mevzuat hükümlerinden, başvuru ehliyetine ilişkin olarak iki temel şartın öngörüldüğü anlaşılmış olup, bunlardan ilki ihale dokümanı edinilmesi ve/veya ihaleye teklif sunulması, diğeri ise ilgilinin ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu ortaya koymasıdır. İtirazen şikâyet başvurularında, başvuru ehliyetinin bulunup bulunmadığı, her somut başvuruda başvurunun özelliğine göre değerlendirilmelidir. İtirazen şikâyet başvurularında ehliyet hususunun değerlendirilmesinde başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılıp bırakılmadığı; teklifi değerlendirme dışı bırakılmışsa bu konuya yönelik başvuruda bulunulup bulunulmadığının da incelenmesi gerekmektedir. Bu inceleme başvuru sahibinin güncel, hukuken korunmaya değer ve kamu yararıyla uyumlu bir menfaatinin olup olmadığının saptanması için önem taşımaktadır.

İtirazen şikâyet başvuru tarihi itibariyle teklif tutarı idarece belirlenen sınır değerin altında bulunan ve aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığından teklifi idarece değerlendirme dışı bırakılan başvuru sahibinin, diğer isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmamasından ve/veya ihalenin sonuca bağlanmasından herhangi bir hak kaybına veya zarara uğraması ihtimalinin bulunmadığı, ihalenin iptali halinde ise ihale süreci sona ereceğinden ortada güncel, meşru ve hukuken korunmaya değer bir menfaatin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, kendi teklifinin geçerliliğine yönelik iddia veya itirazı olmayan başvuru sahibinin ehliyetinin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 17’nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.