ÖZET: Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun süre aşımından reddedilmesine ilişkin kararın hukuka aykırı olduğuna hükmetmiştir. İlgili ihale iptal kararında, başvuru yolu ve süresinin açıkça belirtilmemesi, idarenin bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediğini ortaya koymaktadır. Bu durum, başvuru sahibinin hak arama imkanlarını kısıtlamış ve sürecin adil yürütülmesini engellemiştir.

Kurul, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 55. maddesine atıfta bulunarak, itirazen şikayet mekanizmasının uygulanmadığını ve bu nedenle başvurunun esası hakkında karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir. Ayrıca, hukuka aykırılığı tespit edilen işlemin uygulanmasının telafisi güç zararlara yol açabileceği vurgulanmıştır. Sonuç olarak, başvurunun şekil yönünden reddine dair karar iptal edilmiştir ve esasın incelenmesine geçilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Bu karar, idarelerin bildirim yükümlülüklerini yerine getirmelerinin önemini bir kez daha gözler önüne sermektedir.

Karar no 2015/MK-505
Karar tarihi 09.12.2015
Toplantı No 2015/071
Gündem No 96
Gündem Konusu 2015/80324 İhale Kayıt Numaralı “2015 – 2016 Eğitim Öğretim Yılına Esas 147 Araç İle 180 Gün Taşıma Hizmet Alımı İşi” İhalesi

Artuklu İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 30.07.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen 2015/80324 İKN’li “2015 – 2016 Eğitim Öğretim Yılına Esas 147 Araç ile 180 Gün Taşıma Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Uygur Uluslararası Taşımacılık Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 24.08.2015 tarih ve 71747 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvurusu üzerine, Kamu İhale Kurulunun 26.08.2015 tarihli ve 2015/UH.IV-2357 sayılı kararı ile süre yönünden “Başvurunun reddine” karar verilmiştir.

Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle Uygur Uluslararası Taşımacılık Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından açılan davada, Ankara 4. İdare Mahkemesi 12.11.2015 tarihli ve E:2015/2553 sayılı kararı ile “…

Dava dosyasının incelenmesinden; Mardin ili, Artuklu İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünce 30.07.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2015-2016 Eğitim Öğretim Yılma Esas 147 Araç ile 180 gün Taşıma Hizmet Alımı İşi” ihalesinin, ihale komisyon kararı ile davacı şirket üzerinde bırakıldığı başka isteklinin bulunmadığı, ihalede tek geçerli teklif bulunduğu, rekabetin oluşmadığından bahisle ihale yetkilisi tarafından 11.08.2015 tarihinde ihalenin iptal edildiği, ihale iptal kararının Artuklu İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün 12.08.2015 tarih ve 80324 sayılı yazısıyla aynı tarihte davacıya tebliğ edildiği, davacı şirketin 18.08.2015 tarihinde ihaleyi gerçekleştiren idareye şikayet başvurusunda bulunduğu, idarenin 20.08.2015 tarih ve 2015/01 sayılı karan ile şikayet başvurusunun “10 gün içerisinde Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet yolu açık olmak üzere reddine” karar verildiği, kararın aynı gün davacı şirkete tebliği üzerine davacının 24.08.2015 tarihli dilekçe ile itiraz şikayet yoluna başvurduğu, bu başvurunun “ihalenin iptali kararının kendisine tebliğini izleyen günü takip eden 5 gün içinde en geç 17.08.2015 tarihinde doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken bu süre geçtikten sonra 24.08.2015 tarihinde yapıldığından” bahisle süre aşımı nedeniyle reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Anayasanın 40. maddesindeki düzenleme ile son derece dağınık mevzuat karşısında idarelere, ilgililerin kaç gün içinde, hangi mercilere başvurabileceklerini bildirme yükümlülüğü getirildiği ve bu durumun hak arama, hak ve hürriyetlerin korunması ve idarenin denetlenmesi yönünden zorunlu olduğu, başvuru suresinin kısa olması veya olağan başvuru yollarına istisna getirilmesi halinin ilgili kişilerin mağduriyetlerine yol açabileceği hususları göz önünde bulundurulduğunda, işleme karşı başvuru yolunun ve süresinin yanlış bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi halinde kusurun başvuru sahiplerine yükletilemeyeceği açıktır.

Uyuşmazlıkta ihalenin iptaline ilişkin Artuklu Milli Eğitim Müdürlüğünün 12.08.2015 tarih ve sayılı yazısında, bu karara karşı başvuru yolu ve süresi gösterilmediği gibi davacı şirketin şikayet başvurusu üzerine 20.08.2015 tarih ve 2015/01 sayılı kararda “10 gün içerisinde Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet yolu açık olmak üzere reddine karar verildi” ifadesinin yer aldığı görülmektedir.

Bu durumda; anılan kararlarda başvuru yolu ve süresi olarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 55. maddesinde yer alan itirazen şikayet mekanizmasına yer verilmesi suretiyle idarenin bildirim yükümlülüğü doğru şekilde yerine getirilmediğinden, davacının itirazen şikayet başvurusunun esası hakkında bir karar verilmesi gerektiğinden, başvurunun şekil yönünden reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Öte yandan; yukarıda değinilen gerekçelerle hukuka aykırılığı ortaya konan işlemin uygulanması halinde, ihale işlemlerinin mahiyeti gereği telafisi güç veya imkansız zararlara yol açabileceği açıktır.

Açıklanan nedenlerle; hukuka aykırılığı açık olan dava konusu işlemin; uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğabileceğinden 2577 sayılı Kanunun 27. maddesi uyarınca teminat alınmaksızın yürütülmesinin durdurulmasına,” şeklinde gerekçe belirtilerek yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1) 26.08.2015 tarihli ve 2015/UH.IV-2357 sayılı Kurul kararının iptaline,

2) Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda esasın incelenmesine geçilmesine,


Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Dr. Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi