İmar planı değişikliği iptal edilen kömür tesisine verilen işyeri açma ruhsatının hukuka aykırılığı nedeniyle iptali (Danıştay)

  • Kamu Kurumları ve Şirketleri | Mevzuat ve Hukuk

ÖZET: Danıştay 2. Dairesi, 2021/15595 E. ve 2021/5372 K. sayılı kararında, davacılar tarafından açılan davanın, Artvin İli Hopa İlçesi’nde bulunan kömür depolama ve eleme paketleme tesisine ilişkin işyeri açma ruhsatının iptali istemiyle ilgili olduğunu belirtmiştir. İdare Mahkemesi, ruhsatın dayanağı olan imar planı değişikliğinin iptaline karar vermiştir. Danıştay, daha önceki bir kararında, ruhsat sahibinin menfaatinin etkileneceği gerekçesiyle davanın ihbar edilmesi gerektiğini vurgulamıştır.

Dava sürecinde, davalı idare, işlemin mevzuata uygun olduğunu ve davacıların menfaat ihlali şartının bulunmadığını ileri sürmüştür. Ancak Danıştay, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 23. maddesine dayanarak, ruhsatın imar mevzuatına uygun olmadığını tespit etmiş ve iptaline karar vermiştir. Temyiz isteminin reddine ve İdare Mahkemesi kararının onanmasına hükmedilmiştir. Bu karar, idari yargı süreçlerinde hukuka uygunluk ilkesinin önemini ortaya koymaktadır.

Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2021/15595 E.  ,  2021/5372 K.

“İçtihat Metni”

T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/15595
Karar No : 2021/5372

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … İl Özel İdaresi
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACILAR): 1- … Köyü Muhtarlığı
2- … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; davacılar tarafından, Artvin İli Hopa İlçesi … Köyü’nde bulunan ve tapunun …pafta … ada, … ve … sayılı parsellerinde kayıtlı taşınmazlar üzerinde yer alan kömür depolama ve eleme paketleme tesisine ilişkin olarak … Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı verilmesine ilişkin … günlü, …sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : …İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; işlemin iptaline karar verilmiştir.
Daire Kararının Özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 26/12/2019 günlü E:2016/8876, K:2019/11079 sayılı kararıyla; yapılacak yargılamanın, ruhsat sahibi … Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin menfaatini etkileyeceği, davanın anılan şirkete ihbar edilmesi gerektiği gerekçesiyle İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; bozma kararına uyularak davanın anılan tüzel kişiliğe ihbar edildiği; ilgililerince herhangi bir katılma talebinde bulunulmadığı, dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği tesisin bulunduğu taşınmazların “günübirlik tesis alanı- sanayi tesis alanı (kömür eleme, paketleme ve depolama tesisleri)” olarak işlevlendirilmesine ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile 1/5000 ölçekli nazım imar planının onaylanmasına ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, …sayılı kararı ile bu karara yapılan itirazın reddine ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, … sayılı kararın iptali istemiyle … İdare Mahkemesinde açılan davada … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının dayanağı olan imar plan değişikliği kararının iptaline karar verildiği ve anılan kararın, Danıştay Altıncı Dairesi’nin 12/11/2019 günlü; E:2014/10538, K:2019/10833 sayılı kararı ile onandığı görüldüğünden, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 23. maddesine göre gerekli şartları taşımadığı (imar mevzuatına uygun olmadığı) anlaşılan dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatında hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; dava konusu işlemin mevzuata uygun olduğu, davacılar yönünden menfaat ihlali şartının mevcut olmadığı, bu nedenle davanın ehliyeti olmayan taraflarca açılmış olmasından dolayı reddedilmesi gerektiği, idareleri açısından husumet itirazlarının yerel mahkemece dikkate alınmadığı, esas yönünden dava konusu işlemin her yönüyle idare hukuku ilkelerine uygun olduğu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:.., K:… sayılı kararın ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay’da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 30/12/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

İÇERİĞE İLİŞKİN KISA SORU VE CEVAPLAR:
1. Temyiz nedenleri nelerdir?
Cevap: Dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması.

2. Dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği tesisin bulunduğu taşınmazların “günübirlik tesis alanı- sanayi tesis alanı (kömür eleme, paketleme ve depolama tesisleri)” olarak işlevlendirilmesine ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile 1/5000 ölçekli nazım imar planının onaylanmasına ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, …sayılı kararı ile bu karara yapılan itirazın reddine ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, … sayılı kararın iptali istemiyle … İdare Mahkemesinde açılan davada … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının dayanağı olan imar plan değişikliği kararının iptaline karar verildiği ve anılan kararın, Danıştay Altıncı Dairesi’nin 12/11/2019 günlü; E:2014/10538, K:2019/10833 sayılı kararı ile onandığı görüldüğünden,

3. Temyiz nedenleri nelerdir?
Cevap: İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 23. maddesine göre gerekli şartları taşımadığı (imar mevzuatına uygun olmadığı) anlaşılan dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatında hukuka uygunluk görülmediği.

4. Dava sonucunu nedir?
Cevap: Dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

5. Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
Cevap: Evet

6. Açıklanan nedenlerle; dava sonuçlarını aşağıda bulabilirsiniz.
Cevap: 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:.., K:… sayılı kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,5. 2577 sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay’da karar düzeltme yolu açık olmak üzere.

7. İdari Yargılama Usulü Kanunu ile ilgili sorular?
Cevap: Evet, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda dava sonuçları ile ilgilidir.

8. Temyiz isteminin niteliği nedir?
Cevap: Dilekçede yazılı nedenlerle temyizen incelenerek bozulmasıdır.

9. Dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği tesisin bulunduğu taşınmazların “günübirlik tesis alanı- sanayi tesis alanı (kömür eleme, paketleme ve depolama tesisleri)” olarak işlevlendirilmesine ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile 1/5000 ölçekli nazım imar planının onaylanmasına ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, …sayılı kararı ile bu karara yapılan itirazın reddine ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, … sayılı kararın iptali istemiyle … İdare Mahkemesinde açılan davada … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının dayanağı olan imar plan değişikliği kararının iptaline karar verildiği ve anılan kararın, Danıştay Altıncı Dairesi’nin 12/11/2019 günlü; E:2014/10538, K:2019/10833 sayılı kararı ile onandığı görüldüğünden dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verilmiştir.

10. Temyiz nedenleri nelerdir?
Cevap: Dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması.

11. Açıklanan nedenlerle; dava sonuçlarını aşağıda bulabilirsiniz.
Cevap: 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:.., K:… sayılı kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,5. 2577 sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay’da karar düzeltme yolu açık olmak üzere.

12. Dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği tesisin bulunduğu taşınmazların “günübirlik tesis alanı- sanayi tesis alanı (kömür eleme, paketleme ve depolama tesisleri)” olarak işlevlendirilmesine ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile 1/5000 ölçekli nazım imar planının onaylanmasına ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, …sayılı kararı ile bu karara yapılan itirazın reddine ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, … sayılı kararın iptali istemiyle … İdare Mahkemesinde açılan davada … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının dayanağı olan imar plan değişikliği kararının iptaline karar verildiği ve anılan kararın, Danıştay Altıncı Dairesi’nin 12/11/2019 günlü; E:2014/10538, K:2019/10833 sayılı kararı ile onandığı görüldüğünden dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verilmiştir.

13. Temyiz isteminin niteliği nedir?
Cevap: Dilekçede yazılı nedenlerle temyizen incelenerek bozulmasıdır.

14. İdari Yargılama Usulü Kanunu ile ilgili sorular?
Cevap: Evet, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda dava sonuçları ile ilgilidir.

15. Temyiz isteminin niteliği nedir?
Cevap: Dilekçede yazılı nedenlerle temyizen incelenerek bozulmasıdır.

16. Açıklanan nedenlerle; dava sonuçlarını aşağıda bulabilirsiniz.
Cevap: 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:.., K:… sayılı kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,5. 2577 sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay’da karar düzeltme yolu açık olmak üzere.

17. Dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği tesisin bulunduğu taşınmazların “günübirlik tesis alanı- sanayi tesis alanı (kömür eleme, paketleme ve depolama tesisleri)” olarak işlevlendirilmesine ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile 1/5000 ölçekli nazım imar planının onaylanmasına ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, …sayılı kararı ile bu karara yapılan itirazın reddine ilişkin Artvin İl Genel Meçlisi’nin … günlü, … sayılı kararın iptali istemiyle … İdare Mahkemesinde açılan davada … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının dayanağı olan imar plan değişikliği kararının iptaline karar verildiği ve anılan kararın, Danıştay Altıncı Dairesi’nin 12/11/2019 günlü; E:2014/10538, K:2019/10833 sayılı kararı ile onandığı görüldüğünden dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verilmiştir.

18. Temyiz nedenleri nelerdir?
Cevap: Dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması.

19. Açıklanan nedenlerle; dava sonuçlarını aşağıda bulabilirsiniz.
Cevap: 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:.., K:… sayılı kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,5. 2577 sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay’da karar düzeltme yolu açık olmak üzere.

20. Dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği tesisin bulunduğu taşınmazların “günübirlik tesis alanı- sanayi tesis alanı (kömür eleme, paketleme ve depolama tesisleri)” olarak işlevlendirilmesine ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile 1/5000 ölçekli nazım imar planının onaylanmasına ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, …sayılı kararı ile bu karara yapılan itirazın reddine ilişkin Artvin İl Genel Meclisi’nin … günlü, … sayılı kararın iptali istemiyle … İdare Mahkemesinde açılan davada … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının dayanağı olan imar plan değişikliği kararının iptaline karar verildiği ve anılan kararın, Danıştay Altıncı Dairesi’nin 12/11/2019 günlü; E:2014/10538, K:2019/10833 sayılı kararı ile onandığı görüldüğünden dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verilmiştir.