|
ÖZET: Başvuran, Ankara Etlik Şehir Hastanesi’nde Sağlık Teknikeri olarak çalışırken, İstanbul Üniversitesi Acil Yardım ve Afet Yönetimi lisans programından 2023 yılında mezun olduğunu belirtmekte ve intibak işlemlerinde hata yapıldığını iddia etmektedir. Başvuru, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun ilgili maddelerine dayanarak, emsalinin 2023 yılında 5/1 derece-kademede olması gerektiğini savunmakta ve bu nedenle intibakının 4/3 derece-kademeye yapılması gerektiğini talep etmektedir.
Sağlık Bakanlığı, başvuranın emsalinin 2015 yılında mezun olduğunu ve başvuranın 2014 yılında göreve başladığını belirterek, intibak işleminin mevzuata uygun yapıldığını ifade etmiştir. Başvuranın toplam hizmet süresi ile ilgili hesaplamalar yapılarak, intibakının 4/2 derece-kademeye yapıldığı ve bu durumun hukuka uygun olduğu açıklanmıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, yapılan inceleme sonucunda başvurunun reddine karar vermiştir. İdarenin intibak işlemlerinin hukuka uygun olduğu, başvuranın taleplerinin ise mevzuat çerçevesinde geçerli olmadığı sonucuna varılmıştır. Başvuranın, bu ret kararına karşı yargı yoluna başvurma hakkı bulunmaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/11791-S.24.17918
BAŞVURU NO : 2024/8244
KARAR TARİHİ : 25.10.2024
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : İntibak işlemlerinde hata yapıldığı iddiası hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 03.07.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran özetle; Ankara Etlik Şehir Hastanesi’nde Sağlık Teknikeri (Protez-Ortez) ünvanlıyla görev
yapmakta iken İstanbul Üniversitesi Acil Yardım ve Afet Yönetimi lisans programından 2023 yılında mezun olduğunu, mezuniyet sonrasında 5/2 derece-kademeden 4/2 derece-kademeye intibakının yapıldığını, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Tesis edilen sınıflar” başlıklı 36’ncı maddesinin
“Ortak Hükümler” başlığı altındaki 12’nci fıkrasının (d) bendi gereğince kendisinin emsali olan 2010 yılı girişli bir personelin tahsile ara vermeden 2012 yılında mezun olacağı, aynı yıl lisans programına kayıtlanacağı ve bu programdan 2014 yılında mezun olarak memuriyete başlamış olacağından; 8/1 derecekademe ile memuriyete girecek olan bu personelin 2023 yılında 5/1 derece-kademede olması gerektiği, bunun yanında yine 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Kademe ve kademe ilerlemesi” başlıklı 64’üncü maddesinin 3’üncü fıkrası hükmüne göre 1 kademe ve 4’üncü fıkrasına istinaden 1 kademe ile
“Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2016 ve 2017 yıllarını kapsayan 3. Dönem Toplu Sözleşme’nin “İlave derece verilmesi” başlıklı 28’inci maddesine istinaden 1 derece ilerlemesine hak etmiş bulunduğundan, son halde 2023 yılında intibakının bu hesaba göre 4/3 derece-kademeye yapılması gerekirken 4/2 derece-kademeye yapılmış olması hukuka aykırı olduğunu belirterek, kademe ve derece intibakının 4/2 derece-kademeye olarak belirlenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun bilgi ve belge talebine istinaden Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel
Müdürlüğü tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 7.8.2024 tarihli ve – – sayılı yazıda özetle; 2013 yılı önlisans mezunu olarak 07.01.2014 tarihinde göreve başlayan başvuranın emsali yüksekokulu 2015 tarihinde bitireceğinden 31.07.2015-14.07.2023 tarihleri arasında emsalinin hizmeti 7 yıl 11 ay 13 gün, kendisinin ise 07.01.2014-19.01.2019 ile 11.02.2019-14.07.2023
tarihleri arasında 9 yıl 5 ay 14 gün hizmeti ile 19.01.2019-09.02.2019 tarihleri arasında askerlikte geçen 21 gün hizmeti olmak üzere toplam 9 yıl 6 ay 5 gün hizmetinin bulunduğu, buna göre 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununun 36 ncı maddesinin 12/d bendi gereğince başvuranın emsal hizmeti dikkate alınarak intibak işleminin yapılması gerektiği, bu itibarla, 09.06.2023 tarihinde bitirmiş olduğu İstanbul Üniversitesi
Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi Acil Yardım ve Afet Yönetimi bölümü lisans mezunlarının giriş derecesi olan 8 inci derecenin 1 inci kademesinden başlatılarak, her üç yılına bir derece, her tam yılına bir kademe, kalkınmada öncelikli ilde görev yapmasından dolayı bir kademe, olumlu sicilden dolayı bir kademe ve 3.
Dönem Toplu Sözleşme gereğince bir derece verilmek suretiyle intibak işleminin yapıldığı tarih olan
14.07.2023 tarihi itibarı ile 4 üncü derecenin 1 inci kademesi, müteakip terfi tarihi olan 31.07.2023 tarihinde
ise 4 üncü derecenin 2 inci kademesi olarak tespit edilen durumunda bir yanlışlık bulunmadığı, hakkında yapılan intibak işleminde herhangi bir hata bulunmadığı açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın;
3.1) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde
“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
3.2) “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” bölümünde yer alan “Genel ilkeler” başlıklı 128
inci maddesinde “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri,
hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle:
7/5/2010-5982/12 md.) Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.”,
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin
birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun;
5.1) “Amaç” başlıklı 2 inci maddesinin birinci fıkrasında “Bu Kanun, Devlet memurlarının hizmet
şartlarını, niteliklerini, atanma ve yetiştirilmelerini, ilerleme ve yükselmelerini, ödev, hak, yüküm ve sorumluluklarını, aylıklarını ve ödeneklerini ve diğer özlük işlerini düzenler.”,
5.2) “Tesis edilen sınıflar” başlıklı 36 ncı maddesinin ‘Ortak Hükümler’ bölümünün A fıkrasında
“A) Sınıfların öğrenim durumlarına göre giriş ve yükselebilecek derece ve kademeleri aşağıda gösterilmiştir.
Giriş Yükselebilecek
Öğrenim Durumu
Derece Kademe Derece Kademe
İlkokul 15 1 7 Son
Ortaokul 14 2 5 Son
Ortaokul ve dengi mesleki okullar 14 3 5 Son
Ortaokul üstü 1 yıl mesleki veya teknik öğrenimi bitirenler 13 1 4 Son
Ortaokul üstü 2 yıl mesleki veya teknik öğrenimi bitirenler 13 2 4 Son
Lise 13 3 3 Son
Lise dengi mesleki veya teknik öğrenimi bitirenler 12 2 3 Son
Lise veya dengi okullar üstü 1 yıl mesleki veya teknik
11 1 2 Son
öğrenimi bitirenler
Lise veya dengi okullar üstü 2 yıl veya ortaokul üstü en az 5
10 1 2 Son
yıllık mesleki veya teknik teknik öğrenimi bitirenler
Lise veya dengi okullar üstü 3 yıl mesleki veya teknik
10 2 2 Son
öğrenimi bitirenler
2 yıl süreli yükseköğrenimi bitirenler 10 2 1 Son
3 yıl süreli yükseköğrenimi bitirenler 10 3 1 Son
4 yıl süreli yükseköğrenimi bitirenler 9 1 1 Son
5 yıl süreli yükseköğrenimi bitirenler 9 2 1 Son
6 yıl süreli yükseköğrenimi bitirenler 9 3 1 Son
(…) 5 – Dört yıl ve daha fazla süreli yüksek öğrenim görenlerden tabip, diş tabibi, veteriner hekim, eczacı ile benzeri sağlık bilimleri lisansiyerleri (Hayvan sağlığı dahil) Biyolog unvanına sahip akademik personel giriş derece ve kademelerine bir derece eklenmek suretiyle bulunacak derece ve kademelerden hizmete alınırlar.(…)”,
5.3) “Tesis edilen sınıflar” başlıklı 36 ncı maddesinin ‘Ortak Hükümler’ bölümünün A fıkrasının 12
nci bendinin (d) alt bendinde “Memuriyette iken veya memuriyetten ayrılarak (87 nci maddeye tâbi kurumlarda çalışanlar dahil) üst öğrenimi bitirenler, aynı üst öğrenimi tahsile ara vermeden başlayan ve normal süresi içinde bitirdikten sonra memuriyete giren emsallerinin ulaştıkları derece ve kademeyi aşmamak kaydıyla, bitirdikleri üst öğrenimin giriş derece ve kademesine memuriyette geçirdikleri başarılı hizmet sürelerinin tamamı her yıl bir kademe, her üç yıl bir derece hesabıyla ilave edilmek suretiyle bulunacak derece ve kademeye yükseltilirler.”,
5.4) “Kademe ve kademe ilerlemesi” başlıklı 64 üncü maddesinde (Değişik:13/2/2011-6111/100 md.)
“Kademe; derece içinde, görevin önemi veya sorumluluğu artmadan, memurun aylığındaki ilerlemedir. (…)
Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır. (…).”,
6) Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2016
ve 2017 Yıllarını Kapsayan 3. Dönem Toplu Sözleşmenin “İlave derece verilmesi” başlıklı 28 inci maddesinde “457 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen ek geçici madde, 458 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununa eklenen mülga ek geçici madde ve 459 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle 926 sayılı Türk
Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununa eklenen ek geçici madde hükümleri; anılan ek geçici maddeler kapsamında belirtilen (sözleşmeli subay, sözleşmeli astsubay, uzman jandarma ve uzman erbaşlar dahil)
ve bu ek geçici maddeler ile 2/2/2005 tarihli ve 5289 sayılı Kanun hükümlerinden yararlanmamış olanlardan 15/1/2016 tarihinde görevde bulunanlar (aylıksız izinde bulunanlar dahil) ile bunlardan anılan tarihten önce emekli, adi malullük, vazife malullüğü aylığı bağlananlar ile dul ve yetim aylığı alanlar hakkında da uygulanır.”,
Düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde hazırlanan “Ret Karar Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8) Ankara Etlik Şehir Hastanesi’nde Sağlık Teknikeri (Protez-Ortez) olarak görev yapmakta olan başvuran,
intibak işlemlerinin mevzuat çerçevesinde yapılmasını talep etmektedir.
9) Anayasa’nın 128 inci maddesinde; memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev
ve yetkileri ile hak ve yükümlülükleri, aylık, ödenek ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenleneceği hükme bağlanmıştır. Devlet memurları ve diğer kamu görevlilerinin hukuki durumlarının, hak ve yükümlülüklerinin; başta 657 sayılı Kanun ve diğer özel yasalarla bu yasalara uygun olarak yürürlüğe konulan alt mevzuat düzenlemelerin doğal sonucu olarak, bu düzenleyici tasarruflarda yer alan kurallar esas alınarak saptanması ‘Statü Hukuku’nun gereğidir. 657 sayılı Kanunun 2 inci maddesinde, Devlet memurlarının ilerleme ve yükselmelerinin bu kanun kapsamında düzenleneceği öngörülmüştür.
10) 657 sayılı Kanunun 36 ıncı maddesinin ‘Ortak Hükümler’ bölümünün A fıkrasının 12 inci bendinin (d)
alt bendinde; memuriyetteyken üst öğrenimi bitirenlerin -aynı üst öğrenimi tahsile ara vermeden başlayan ve normal süresi içinde bitirdikten sonra memuriyete giren emsallerinin ulaştıkları derece ve kademeyi aşmamak kaydıyla- bitirdikleri üst öğrenimin giriş derece ve kademesine memuriyette geçirdikleri başarılı hizmet sürelerinin tamamı her yıl bir kademe, her üç yıl bir derece hesabıyla ilave edilmek suretiyle bulunacak derece ve kademeye yükseltilecekleri düzenlenmiştir.
11) İdarenin cevabı, başvurana ait hizmet belgesi ile konuya ilişkin mevzuat birlikte
değerlendirildiğinde; başvuranın 2013 yılı önlisans mezunu olarak 07.01.2014 tarihinde göreve başladığı, emsali yüksekokulu 2015 tarihinde bitireceğinden 31.07.2015-14.07.2023 tarihleri arasında emsalinin hizmeti 7 yıl 11 ay 13 gün, kendisinin ise 07.01.2014-19.01.2019 ile 11.02.2019-14.07.2023 tarihleri arasında 9 yıl 5 ay 14 gün hizmeti ile 19.01.2019-09.02.2019 tarihleri arasında askerlikte geçen 21 gün hizmeti olmak üzere toplam 9 yıl 6 ay 5 gün hizmetinin bulunduğu, 09.06.2023 tarihinde bitirmiş olduğu
İstanbul Üniversitesi Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi Acil Yardım ve Afet Yönetimi bölümü lisans mezunlarının giriş derecesi olan 8 inci derecenin 1 inci kademesinden başlatılarak, her üç yılına bir derece,
her tam yılına bir kademe, kalkınmada öncelikli ilde görev yapmasından dolayı bir kademe, olumlu sicilden dolayı bir kademe ve 3. Dönem Toplu Sözleşme gereğince bir derece verilmek suretiyle intibak işleminin yapıldığı tarih olan 14.07.2023 tarihi itibarı ile 4 üncü derecenin 1 inci kademesi, müteakip terfi tarihi olan
31.07.2023 tarihinde ise 4 üncü derecenin 2 inci kademesi olarak tespit edilen durumunda bir yanlışlık
bulunmadığı anlaşılmaktadır.
12) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın öğrenim durumu değişiklikleri,
kalkınmada öncelikli ilde görev yapması, olumlu sicilinin bulunması ve 3. Dönem Toplu Sözleşmenin 28 inci maddesi hükmü de göz önünde bulundurularak intibak işlemlerinin 657 sayılı Kanun düzenlemeleri kapsamında yapılmış olduğu anlaşıldığından idarenin başvuruya konu edilen işlemlerinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ
tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE,
Kararın BAŞVURAN ile SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi