İş deneyim belgesi belge tutarının güncellenmesinde hangi tarihin esas alınacağı (KİK)

26.06.2008 tarih ve 06.03.19.0169/2008-22E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

            Sivas Milli Eğitim Müdürlüğü’nce 10.04.2008 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan “Sivas Suşehri Anadolu Öğretmen Lisesi 16 Derslik Okul ve 200 Öğrencilik Pansiyon İnşaatı” yapım işi ihalesine ilişkin olarak Ömür Mühendislik İnş. Tic. San. Ltd. Şti.’nin 07.05.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 12.05.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin  26.05.2008 tarih ve 14894 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi gereğince düzeltici işlem tesis edilmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihalede sunulan alt yüklenici iş bitirme belgesinin belge tutarı, esas işin sözleşme tarihi birim fiyatları esas alınarak belirlendiği halde, bu tarih yerine alt yüklenici ile yüklenici arasında yapılan sözleşme tarihinin esas alınarak güncellenmesi sonucu bulunan tutara göre belge tutarının yeterli olmadığı gerekçesiyle değerlendirmeye alınmamasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Şikayet başvurusu üzerine alınan kararın bildirildiği 12.5.2008 tarihli idare yazısında, “… iş deneyim belgenizde belirtilen işin sözleşme tarihinin 24.05.1999 tarihli olduğu, güncelleme neticesinde iş deneyim belgenizdeki miktarın, bu iş için teklif ettiğiniz fiyata göre yeterli olmadığı istenilen miktarın altında olduğu tespit edilerek, ihale dışı bırakıldınız. İş deneyim güncellemesi 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliği 40. maddesi ve 56. maddesi göz önünde bulundurularak değerlendirilmesi yapılmıştır. İtirazda bulunduğunuz 1997 yılı Bayındırlık ve İskan Bakanlığı birim fiyatları ödemeye esas teşkil ettiğinden, iş deneyim belgenizin sözleşme tarihi olan 24.05.1999 tarihi değerlendirilmektedir.” denilmiştir.

İhale dokümanında, isteklilerin teklif edilen bedelin %50’sinden az olmamak üzere tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesi sunmaları istenmiş ve Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B-IV Grubu işlerin ihale konusu iş ile benzer iş olarak kabul edileceği belirtilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından, isteklide %50’den fazla hisseye ait Cahit KILIÇ adına Patnos Belediye Başkanlığı tarafından S.S. Patnos Küçük Sanayi Sitesi Yapı Kooperatifi Başkanlığının  “S.S. Patnos Küçük Sanayi Sitesi 90 İşyeri İnşaatı” ile ilgili olarak 15.6.2007 tarihinde düzenlenen alt yüklenici iş bitirme belgesinin sunulduğu tespit edilmiştir. Söz konusu alt yüklenici iş bitirme belgesinde, esas işin sözleşme tarihi 18.12.1997, esas işin ilk sözleşme bedeli 139.098.890.700 TL, esas işin toplam sözleşme bedeli 196.917.833.043 TL, alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşmenin tarihi 24.5.1999, alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşmenin bedeli 230.005.561.077 TL, alt yüklenici tarafından yapılan işin bitiş tarihi 6.11.2003, esas işin geçici kabul tarihi 6.11.2003 ve belge tutarı 172.260.508.914 TL olarak belirtilmiştir.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasında yer alan, iş deneyim belgesinin ait olduğu iş ile ilgili tevsik edici belgeler incelendiğinde;

Küçük Sanatlar ve Sanayi Bölgeleri ve Siteleri Genel Müdürlüğünün 8.12.1997 tarihli yazısında, Ağrı Patnos Küçük Sanayi Sitesine ait 1997 yılı birim fiyatlarıyla 198.712.701.000 TL 1. keşif bedelli 78 işyeri inşaatının, 1997 yılı birim fiyatlarından %25 tenzilatlı olmak üzere, Kooperatif Genel Kurulu kararı alınması kaydıyla Sanayi ve Ticaret Bakanlığının kredi desteğiyle ve Yapı Kooperatifi Başkanlığının sorumluluğu altında emaneten yapılmasının, 1998 yılında 98.712.701.000 TL, 1999 yılında 100.000.000.000 TL harcanmak üzere inşaat bitim tarihinin 31.12.1999 olarak tespit edilmesinin uygun görüldüğü,

Taşeron Abdussemet KILIÇ ile yapılan sözleşmeler kapsamındaki işlerin tamamlanması üzerine Emanet İnşaat Komisyonu tarafından 31.12.1998 tarihi itibari ile taşeron Abdussemet KILIÇ’ın işine son verilerek 31.12.1998 tarihi itibari ile tasfiye tutanağı düzenlendiği,

Daha sonra, taşeron Cahit KILIÇ ile, 198.712.701.000 TL  keşif bedelli 78 işyeri inşaatının yapılması ile ilgili olarak birim fiyatlardan %30 tenzilatlı olmak üzere 31.8.2000 tarihine süreli, 6.5.1999 tarihli taşeron sözleşmesi imzalandığı ve adı geçen taşeron ile aynı tarihte yer teslim tutanağının  imzalandığı,

Taşeron Cahit KILIÇ ile, Bakanlığın talimatı ile “230.005.561.077 TL Keşif Bedelli 90 İşyeri” olarak keşif artışı yapılan söz konusu inşaat işinin yapılması ile ilgili olarak birim fiyatlardan %30 tenzilatlı olmak üzere 15.7.2001 tarihine süreli, 12.11.2000 tarihli ve noter onaylı taşeron sözleşmesi imzalandığı,

Söz konusu inşaat işinin 6.11.2003 tarihi itibari ile geçici kabulünün yapıldığı ve 8.4.2004 tarihli geçici kabul tutanağı düzenlendiği,

Diğer taraftan;

13.12.1998 tarihli 3 No.lu hakediş raporu ve eklerinden, 198.712.701.000 TL birinci keşif bedelli “Ağrı Patnos Küçük Sanayi Sitesi Yapı Kooperatifi İnşaatı”nın Abdülsemet KILIÇ tarafından yapılan kısmının sözleşme yılı (1997) birim fiyatlarıyla ihale indirimi düşülmüş toplam tutarının 24.657.324.129 TL olduğu,

10.11.2002 tarihli 16 No.lu (kesin) hakediş raporu ve eklerinden, 198.712.701.000 TL birinci keşif bedelli “Ağrı Patnos Küçük Sanayi Sitesi Yapı Kooperatifi İnşaatı”nın sözleşme yılı (1997) birim fiyatlarıyla ihale indirimi düşülmüş toplam tutarının 196.917.833.043 TL olduğu,

Buna göre, söz konusu işin, Abdüssemet Kılıç ile imzalanan sözleşmenin 31.12.1998 tarihi itibari ile tasfiyesinden sonra, Cahit KILIÇ tarafından yapılmış ve sözleşme yılı (1997) birim fiyatlarıyla ihale indirimi düşülmüş toplam tutarının, teklif kapsamında sunulan iş deneyim belgesinde belirtildiği gibi, (196.917.833.043 – 24.657.324.129 =) 172.260.508.914 TL olduğu,

Anlaşılmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Belgeyi Düzenleyecek Merci” başlıklı 50 nci maddesinde,

“İş deneyim belgeleri;

Bir sözleşme kapsamında, 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki kuruluşlara gerçekleştirilen işler için, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır.

Gerçek kişi veya yukarıda belirtilenler dışındaki tüzel kişilere gerçekleştirilen işler için ise, belediye sınırları veya mücavir alan içinde ise ilgili belediye tarafından, belediye sınırları veya mücavir alan dışında ise ilgili bayındırlık ve iskan il müdürlüğü tarafından düzenlenir. Belediyece düzenlenen iş deneyim belgeleri belediye başkanı veya yetki verdiği kişi tarafından, bayındırlık ve iskan il müdürlüğünce düzenlenenler ise, valilik tarafından onaylanır.

(Değişik: 26/02/2006 – 26092 R.G. /6 md.) Ancak, organize sanayi bölgesi ve teknoloji geliştirme bölgesinin yetki alanı dahilindeki yerlerde gerçekleştirilen yapım işlerine ilişkin iş deneyim belgeleri, anılan bölgelerde gerçekleştirilen yapım işlerinde yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi verme yetkisine sahip olan kurum veya kuruluşların yetkili organlarınca düzenlenmesi üzerine; organize sanayi bölgesinde müteşebbis heyetin kararı üzerine müteşebbis heyet başkanınca, organize sanayi bölgesinde kredi kullandırılan işler ile teknoloji geliştirme bölgesinde gerçekleştirilen işler için ise Sanayi ve Ticaret Bakanlığının ilgili birimince, onaylanmak suretiyle verilir. Serbest bölgelerin yetki alanı dahilindeki yerlerde gerçekleştirilen yapım işlerine ilişkin iş deneyim belgeleri ise, serbest bölge müdürlüklerince düzenlenir ve verilir.”,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş Deneyim Tutarının Tespiti” başlıklı 53 üncü maddesinde,

“İş deneyim belgelerine, fiilen gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerin tutarı olarak, devam eden işlerde ara hakediş raporundaki, geçici kabulü yapılmış işlerde ise, son hakediş raporu veya varsa kesin hakediş raporundaki iş veya görevle ilgili tutarlar herhangi bir güncelleştirmeye tabi tutulmadan yazılır.

Bu tutar, yurt içinde keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanmış işlerde, her türlü fiyat farkları hariç, varsa yasal keşif artışları dahil, ihale indirimi yapılmış, hakedişteki sözleşme yılı birim fiyatları ile yapılan işin tutarı; yurtiçinde anahtar teslimi götürü bedel veya teklif birim fiyat teklif alınmak suretiyle sözleşmeye bağlanan işlerde, fiyat farkları hariç, varsa yasal keşif artışları dahil hakedişteki sözleşme fiyatları ile yapılan işin tutarı; yabancı para üzerinden sözleşmeye bağlanan işlerde ise, varsa fiyat farkları hariç, yasal keşif artışları dahil, sözleşme fiyatları ile işin döviz cinsinden tutarı üzerinden belirlenir.”,

Anılan Yönetmeliğinin “İş Deneyim Belgelerinin Verilmesi” başlıklı 54 üncü maddesinde,

 “a) Yükleniciler:

…

2) Yurtiçinde veya yurt dışında özel sektöre taahhüt edilen işler için;

İş bitirme belgesi; yapım işini noter tasdikli sözleşme ile taahhütte bulunarak bitirenlere, sözleşmelerinde yazılı bedel esas alınarak fiilen yapılan iş miktarı üzerinden,

İş durum belgesi; yapım işini noter tasdikli sözleşme ile taahhütte bulunarak sözleşme bedelinin en az yüzde yetmişlik kısmını gerçekleştirenlere, sözleşmelerinde yazılı bedel esas alınarak fiilen yapılan iş miktarı üzerinden,

(Değişik: 26/02/2006 – 26092 R.G. /7 md.) İlgisine göre; teknoloji geliştirme bölgesinin yetkili makamları tarafından düzenlenmesi üzerine Sanayi ve Ticaret Bakanlığının ilgili birimince onaylanmak; organize sanayi bölgesinde ise yetkili organ tarafından düzenlenmesi üzerine müteşebbis heyet kararına dayalı olarak müteşebbis heyet başkanınca, organize sanayi bölgesinde kredi kullandırılan işler için ise Sanayi ve Ticaret Bakanlığının ilgili birimince onaylanmak, diğer işler için ise ilgili belediye, valilik veya serbest bölge müdürlüğü tarafından onaylanmak suretiyle, tek sözleşme ile ilişkili olarak verilir.

b) Alt Yükleniciler:

İş bitirme belgesi; yüklenici tarafından yurt içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ya da kamu kurumu niteliğindeki kuruluşlara veya yurt dışında kamu kuruluşlarına doğrudan tek sözleşme ile taahhüt edilerek bitirilmiş ve geçici kabulü yapılmış işlerin bir bölümünü malzemeleri ve/veya makine, ekipmanları ile birlikte ve kendi işine başlaması sırasında noterce tasdikli sözleşmeye dayalı şekilde yapan alt yüklenicilere; sözleşmesinin tamamını bir bütün olarak gerçekleştirip bitirmeleri şartıyla, yaptıkları işin esas sözleşme fiyatları ile hesaplanan tutarını geçmemek üzere, kendi sözleşmelerinde yazılı bedel ve iş türü esas alınarak işin sahibi idare (sözleşmeyi yapan yetkili makam)  tarafından düzenlenerek verilir. Yüklenici ile alt yüklenici arasında yapılan sözleşmelerde, nevi itibariyle verilen bir işin baştan sona yapılmasının öngörülmesi şartı aranır.”,

Aynı Yönetmeliğin “İş Deneyim Tutarının Güncellenmesi” başlıklı 56 ncı maddesinde,

“İş deneyim belgelerinde yazılı tutarlar ihale komisyonları tarafından aşağıda belirtilen esaslara göre güncellenir:

a) Yurt içinde keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyim belgeleri; sözleşme birim fiyatlarına esas yılın başından (ocak ayında yayımlanan bir önceki yılın aralık ayı endeksi esas alınır); anahtar teslimi götürü bedel veya teklif birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyim belgeleri; sözleşmenin yapıldığı aydan (sözleşmenin yapıldığı tarihin içinde bulunduğu ay yayımlanan bir önceki ayın endeksi esas alınır) itibaren ihale ilk ilan veya davet tarihine kadar (ihale ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu ay yayımlanan bir önceki ayın endeksi esas alınır) Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan aylık Üretici Fiyatları Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G satırındaki endeks) üzerinden güncellenir.

b) Yurt içinde 1/1/2006 tarihinden önceki dönemde gerçekleştirilen işlere ait iş deneyim belgelerine ilişkin olarak ise;

1-Keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyim belgeleri; sözleşme birim fiyatlarına esas yılın başından (Ocak ayında yayımlanan bir önceki yılın aralık ayı endeksi esas alınır),

2-Anahtar teslimi götürü bedel veya teklif birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyim belgeleri; sözleşmenin yapıldığı aydan (sözleşmenin yapıldığı tarihin içinde bulunduğu ay yayımlanan bir önceki ayın endeksi esas alınır),

İtibaren 1/1/2006 tarihine kadar (2005 yılı Aralık ayı TEFE Tablo:2 Genel satırındaki endeks) güncelleme yapılır. Hesaplanan bu tutar 2006 yılı Ocak ayında yayımlanan ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G satırındaki 2005 yılı Aralık ayı endeksi) başlangıç alınarak ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar (ihalenin ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu ayda yayımlanan bir önceki ayın endeksi esas alınır) güncellenerek iş deneyimine ilişkin tutar bulunur.”

Hükümleri bulunmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükmü ve ihale işlem dosyasında yer alan belgeler birlikte değerlendirildiğinde;

Şikayet konusu iş deneyim belgesinin, ait olduğu yapım işi, S.S. Patnos Küçük Sanayi Sitesi Yapı Kooperatifi Başkanlığınca oluşturulan emanet komisyonu aracılığıyla yüklenicilere taşeron sıfatı ile yaptırılmış olsa da, sonuç olarak özel sektör tarafından noter onaylı sözleşmesinde belirtilen keşif bedeli üzerinden öngörülen tenzilata göre yükleniciye yaptırıldığı,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 50 nci maddesine uygun olarak belediye tarafından düzenlendiği ve onaylandığı,

Ayrıca, söz konusu işin ihaleye teklif veren itirazen şikayet başvurusu sahibi istekli ÖMÜR Müh. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nde %50’den fazla hisseye ait Cahit KILIÇ tarafından yapılan toplam tutarının, 1997 yılı sözleşme birim fiyatları ile 172.260.508.914 TL olduğu,

Anlaşılmıştır.

Dolayısıyla, iş deneyim belgesi belge tutarının, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 56 ncı maddesinde belirtildiği gibi, sözleşme birim fiyatlarına esas yılın (1997) başı temel alınarak güncellenmesi gerekmektedir.

Buna göre yapılan güncelleme sonucunda belge tutarının, ihale dokümanında öngörülen teklif edilen bedelin %50’si oranından daha fazla olduğu belirlendiğinden, başvuru sahibinin teklifinin iş deneyim belgesi belge tutarının yeterli olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması mevzuata aykırı bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikteki işlemler olduğu tespit edildiğinden, şikayetçi firmanın teklifi de dahil edilerek tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi gereğince düzeltici işlem tesis edilmesine,

   Oybirliği ile karar verildi.