İş deneyim belgesinin tek sözleşmeye ilişkin olma zorunluluğu bulunmakta mıdır yoksa benzer işler olan birden fazla işe ait iş deneyim belgesi tutarı toplanarak değerlendirmeye alınabilir mi (KİK)

28.02.2009 tarih ve I.H.04.87.0063/2009-11E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

            Elmalı Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 19.01.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2009 Mali Yılı Elmalı Devlet Hastanesi Malzemesiz Genel Temizlik ve İlaçlama Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Antalya Grup Turz. Temz. Hizm. Tic. San. Ltd. Şti. – Ant Pa Endüstriyel Yem. Temz. Gıda Oto. İnş. Bilg. ve Dan. Tic. San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 28.01.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 02.02.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin  18.02.2009 tarih ve 4770 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.02.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

1) 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

2) Karpuzkaldıran Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı tarafından 17.11.2008 tarih ve 6101-02-08/0002 sayı ile düzenlenmiş “265 adet motel temizliği, çevre sağlığı ve haşere mücadelesine” ilişkin düzenlenen iş bitirme belgesinin iptal edilmesi gerektiği hususunun anılan idareye bildirilmesine,

3) 3 üncü iddia yönünden başvurunun reddine,

4) Fazla yatırılan 2.000 TL başvuru bedelinin başvuru sahibinin isteği halinde iadesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

            1-İhale konusu işin %3 sözleşme gideri dahil asgari işçilik maliyetinin 208.417,16 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan firmanın teklifinin 211.490,00 TL, ihale konusu işin diğer giderler için ayrılmış  tutarın ise 3.072,84 TL (211.490,00-208.417,16=3.072,84 TL) olduğu,

            İhale konusu işte resmi tatil işçilik maliyetinin 962,29 TL olduğu, Teknik Şartnamenin 30 uncu maddesinde 2009 yılı izin süreleri başlığı altında resmi tatil günlerinin belirtildiği, hafta sonlarında ve resmi tatillerde cumartesi günleri 3 kişi, pazar günleri ise 2 kişinin çalıştırılacağının belirtildiği, verilen listeye göre işin başlama tarihi 01.02.2009 olması nedeniyle 01.01.2009 yılbaşı tatil yevmiyesinin listeden çıkması gerektiği ve cumartesi gününe rastgelen izin günlerine 3 kişi, pazar gününe rast gelen günlere ise 2 kişi çalışacak şekilde yevmiye verildiğinde hafta içine rast gelen izin günlerinde kaç kişi çalışması gerektiği belirtilmediğinden maksimum işçi sayısının alınarak yevmiyelendirilmesi gerektiği  düşünüldüğünde toplamda 3 adet Pazar günü, 2 adet cumartesi günü olduğunun görüldüğü, pazar günü verilecek yevmiye sayısının 3×2=6 gün olduğu, cumartesi gününe verilecek yevmiye sayısının ise 1,5 günx3 kişi=4,5 gün olduğu, hafta içine rast gelen günlere ise 3 kişi yazılırsa 8günx3 kişi=24 yevmiye, toplamda ise 6+4,5+24=34,5 yevmiye verilmesi gerektiği, ilgili firmanın teklifinden genel tatil çalışma ücretinin düşülmesi halinde geriye kalan tutarın (3.072,48-962,2=2.110,55 TL) 2.110,55 TL kaldığı, ilaçlama ve giyim bedeli için ayrılmış olan rakamın 2.110,55 TL olduğu,

            Anılan firmanın 11 aylık ilaçlama için ayırmış olduğu bedelin hayatın olağan akışına uygun olmadığı,

            İşçi kıyafetlerinin ise Teknik Şartnamede bir yazlık, bir kışlık olduğu ve renk ve şeklinin idare tarafından belirleneceğinin belirtildiği, anılan firmanın giyim için ayırmış olduğu maliyet bedelinin düşük olduğu ve teklifin hayatın olağan akışına uygun olmadığı, tekliflerin tekrar değerlendirilmesi gerektiği,

            2-İhale üzerinde bırakılan firmanın sunmuş olduğu iş deneyim belgesi veya belgelerinin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 53,54,55,56,57 ve 58 inci maddelerine uygun alınmadığı, gerçeği yansıtmadığı yönünde tereddütleri olduğu,

            3-Bahse konu ihalede yeterlik kriteri olarak isteklilerden bilanço ve eşdeğer belgelerin sunulmasının istenildiği, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin internet sitesinden yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan isteklinin kuruluş tarihinin 28.01.2008 olduğunun anlaşıldığı, bahse konu ihalenin ise 08.01.2009 tarihinde yapılması öngörülmesine rağmen zeyilname düzenlenerek ihalenin 19.01.2009 tarihinde yapıldığı, belirtilen tarihlere istinaden ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait bilanço ve eşdeğer belgelerin yılın ilk üç ayı içinde yapılan ihalelerde bir önceki yıla ait (2007 yılı) yıl sonu bilançosunun veya bilançonun gerekli görülen bölümlerinin sunulması gerektiği, ihale üzerinde bırakılan istekli için bunun mümkün olmadığı, sunulması halinde dahi bunun gerçeği yansıtmadığı, çünkü Kurumlar vergisine tabi bir şirketin bilançosunun kesinlik kazanmasının takip eden yılın 01.04.-24.04 tarihleri arasında olduğu, bahse konu firma için 2008 bilançosunun kesinlik ve doğruluk kazanıyor olmasının 01.04.2009-25.04.2009 tarihleri arası olduğu,

            Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde “isteklinin ilgili mevzuat uyarınca yayımlanması zorunlu olan bilançosu veya bilançosunun gerekli görülen bölümleri buna eşdeğer belgelerin” ibrazının zorunlu kılındığı, ayrıca Yönetmeliğin 39 uncu maddesinde; “hizmet ihalelerinde isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosunun veya bilançonun gerekli görülen bölümlerinin yoksa buna eşdeğer belgelerin istenmesi zorunludur” ifadesinin yer aldığı, yine Yönetmeliğin aynı maddesinde; “Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (1 yıl içinde)  borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın en az 0,50 olması”nın zorunlu kılındığı, burada cari oranın hesaplanması için gerekli olan yeterlik kriterinin net bir şekilde bir yıl olarak belirlendiği, doğal olarak söz konusu süreyi tamamlamamış olanların katılımcı vasfına sahip olmalarına mevzuatın izin vermediği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

            1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Şikayete konu ihale 2009 yılı 11 aylık 21 kişi ile malzemesiz genel temizlik ve ilaçlama hizmeti satın alınması ihalesi olup, götürü bedel teklif almak suretiyle gerçekleştirilen bir ihaledir.

İdari Şartnamenin 26 ncı maddesinde teklif fiyata dahil olan masraflar;

“26.1 Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödenecek her türlü vergi (KDV hariç) resim, harç ve benzeri giderler teklif fiyata dahil edilecektir. KDV hariç tüm giderler yükleniciye aittir.

26.2 (26.1) nci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması veya benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilecek fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilecektir.

26.3 Yüklenici tarafından karşılanacak yol masrafı aylık gün sayısı olarak 26 gün, yemek masrafı aylık gün sayısı olarak 26 gün esas alınacaktır.

Personelin yol gideri brüt (2 TL) olarak hesaplanacaktır. Yüklenici, teklif fiyatına personel yol giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir. Çalışacak personelin yemek gideri Hastane tarafından karşılanacaktır.

26.4 Ancak sözleşme konusu bedelin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde idarece yükleniciye ödenir.

26.5 Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı %1 olarak tespit edilmiştir” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece düzenlenen 07.01.2009 tarihli zeyilname ile İdari Şartnamenin 26.5 maddesinde düzenlenen iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı % 1,5 olarak değiştirilip ihale tarihi 19.01.2009’a ertelenmiştir.

Bahse konu ihalede İdari Şartnamenin 26 ncı maddesinde sadece yol ve yemek bedeline ilişkin düzenlemeye yer verilmiş teklif fiyata dahil olması gereken giyim bedeli, ilaçlama gideri  ile resmi ve dini bayram günleri yaptırılacak çalışmaya ilişkin bir düzenleme yapılmamıştır.

Bununla birlikte Teknik Şartnamenin “temizlik şekli ve şartları” başlıklı bölümünün 1 inci maddesinde; “Hastane her gün 07.00-17.00 saatleri arasında 21 kişi ile temizlenecektir”, “günlük temizlik” başlıklı 5 inci maddesinde; “…Resmi tatil ve dini bayramlarda  da temizlik 07,00-16,00 saatleri arasında günlük temizlikte olduğu gibi yapılacaktır…”, Teknik Şartnamenin “genel şartlar” başlıklı bölümünün 30 uncu maddesinde; “Hafta sonlarında ve resmi tatillerde cumartesi günleri 3 (üç) kişi pazar günleri 2 (iki) kişi çalışacaktır.” düzenlemesi yapılmış ve Teknik Şartnamenin altına 2009 yılı izin listesi aşağıdaki gibi düzenlenmiştir.

2009 YILI

Teknik Şartnamenin “genel şartlar” başlıklı bölümünün 18 inci maddesinde temizlik personelinin kıyafetinin firma tarafından karşılanacağı, 29 uncu maddesinde personelin giyeceği kıyafetlerin yazlık ve kışlık olmak üzere 2 takımdan iş önlüğü ve pantolondan oluşan takım olacağı belirtilmiş ve Teknik Şartnamenin 27 nci maddesinde; “hastanenin tüm birimlerinin ayda bir veya iki defa veya haşerelerin görülmesi halinde idarece tespit edilen zamanlarda belirli bölgeler veya tüm birimlerin ilaçlanacağı” hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “G-Personel çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarında Teklif Fiyata Dahil Olacak Masraflar” başlıklı bölümünün 3 üncü maddesinde;

“Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 9 uncu maddesi ve Hizmet Alımlarında Uygulanacak Tip idari Şartnamelerin “teklif fiyata dahil olan masraflar”  başlıklı maddesi çerçevesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde aşağıdaki hususlara uyulması gerekmektedir.

….

2-Vasıfsız personel için, çalıştırılacak personel sayısı üzerinden brüt asgari ücret tutarı ile brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan işveren payı dikkate alınarak yaklaşık maliyet hesaplanacak, teklifler verilecek ve değerlendirme yapılacaktır…Resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı günü yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücret, brüt asgari ücret üzerinden hesaplanacaktır.

…

5-Nakdi olarak ödenecek brüt yemek ve yol bedeli üzerinden işveren sigorta primi ayrıca hesaplanacaktır.

…

15-Yukarıda sayılan hususlardan teklif fiyatına dahil olacaklar idari şartnamede düzenlenecek, teknik şartnamede ise bunların uygulanması ile ilgili hükümlere yer verilecektir. Teknik şartnamede, teklife dahil olacak masraflara yer verilmeyecek, idari şartnamede yer alan hükümlerle çelişecek bir düzenleme yapılmayacaktır.   

16-İşin niteliği gereği resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı günü yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi için çalışılacak gün ve personel sayısı ihale dokümanında belirtilecektir” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Tebliğ hükmü uyarınca teklif fiyata dahil olan masrafların İdari Şartnamede, bunların uygulanması ile ilgili hükümlerin ise Teknik Şartnamede düzenlenmesi gerekmektedir. Ancak bahse konu ihalede giyim ve ilaçlama bedelinin teklif fiyata dahil olduğu ve resmi ve dini bayram günleri yaptırılacak çalışma için gün ve personel sayısının İdari Şartnamenin 26 ncı maddesinde düzenlenmesi gerekirken söz konusu düzenlemelere İdari Şartnamenin 26 ncı maddesinde yer verilmediği, Teknik Şartnamede yer verildiği görülmüştür. Teklif fiyata dahil olan masrafların İdari Şartnamede, bunların uygulanması ile ilgili hükümlerin ise Teknik Şartnamede düzenlenmesi gerekirken söz konusu düzenlemelere Teknik Şartnamede yer verilmesi anılan Tebliğ hükmüne aykırılık teşkil etmektedir.

Bununla birlikte, resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı günü yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi için çalışılacak gün ve personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi gerekmektedir. Başvuruya konu ihalede İdari Şartnamenin 26 ncı maddesinde söz konusu düzenlemeye yer verilmemiş ise de; Teknik şartnamenin 30 uncu maddesinde; “Hafta sonlarında ve resmi tatillerde cumartesi günleri 3 (üç) kişi pazar günleri 2 (iki) kişi çalışacaktır” düzenlemesi yapılmış ve 2009 yılı içerisinde 13,5 gün resmi tatil olduğu belirtilmiş ve 2009 yılı yılbaşı resmi ve dini bayram günlerinin listesi verilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin İdari Şartnamesinin 49 uncu maddesinde işe başlama tarihi 01.02.2009, iş bitirme tarihi 31.12.2009  olarak belirtildiği göz önünde bulundurulduğunda söz konusu ihalede yılbaşı günü çalışma yapılmasına imkan bulunmamaktadır. Buna rağmen 22.01.2009 tarihli komisyon kararında Teknik Şartnamede 2009 yılında 13,5 gün tatil olduğu belirtilerek resmi tatil, dini bayram ve yılbaşı günlerinde yapılacak çalışmanın maliyetine yılbaşı çalışmasının maliyeti de eklenerek teklif değerlendirilmesinin yapıldığı anlaşılmaktadır. İhale konusu işin işe başlama tarihi dikkate alındığında çalışılamayacak gün kapsamında değerlendirilmesi gereken yılbaşı çalışmasının ihale dokümanında çalışılacak gün olarak yer alması götürü bedel teklif vermek suretiyle gerçekleştirilen ihalede isteklilerin sağlıklı teklif vermelerini ihale komisyonunda teklifleri sağlıklı değerlendirmesini engellediği sonucuna varılmıştır.

İhale konusu işin süresi 334 takvim günü olup, Teknik Şartnamenin muhtelif maddelerinden resmi ve dini bayram günlerinde çalışma yapılması öngörülmüştür. Teknik şartnamenin 30 uncu maddesinde; “Hafta sonlarında ve resmi tatillerde cumartesi günleri 3 (üç) kişi pazar günleri 2 (iki) kişi çalışacaktır” düzenlemesi yapılmakla birlikte; hafta sonu ve resmi tatillere denk gelen cumartesi ve pazar günü yaptırılacak çalışmalarda çalışılacak gün ve personel sayısı belirlenmiş olup cumartesi ve pazar günlerine rast gelmeyen resmi ve dini bayram günlerinde çalışacak personel sayısına ilişkin düzenlemeye Teknik Şartnamede yer verilmediği görülmüştür. cumartesi ve pazar günlerine denk gelmeyen resmi ve dini bayram günleri yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi için çalışılacak personel sayısının ihale dokümanında belirtilmemesi nedeniyle teklif fiyatın hesaplanması ve tekliflerin değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır.

Bu nedenle söz konusu eksik düzenleme nedeniyle ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptali gerekmektedir.

Diğer taraftan ihale üzerinde bırakılan firmanın teklifinin aşırı düşük olduğu iddiasının incelenmesinde ise;

İdare 19.01.2009 tarih ve 110 ile 111 sayılı yazılarla Rot Ajans Ltd. Şti ile Emin Temizlik Ltd. Şti.’den komisyonlarınca tekliflerinin aşırı düşük teklif olduğu değerlendirilerek teklifin içeriği ile ilgili olarak giyim, yol ve ilaçlamaya ilişkin açıklayıcı bilgi, belge, fatura vs.’nin getirilmesi istenilmiştir.

Başvuruya konu ihalede Emin Temizlik Ltd. Şti.’nin 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yaptığı açıklama uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan Rot Ajans Ltd. Şti.’nin 211.490,00 TL teklif sunduğu, 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yaptığı açıklamada; işçilik maliyeti ve giyim  için 210.206,52 TL bedel öngördüğü, resmi ve dini bayram günleri yaptırılacak çalışmanın 40,5 gün olarak belirtildiği ve hesaba ilişkin KİK işçilik modülünün kullanıldığı, giyim bedeline ilişkin proforma faturanın sunulduğu, ilaçlama bedeli için 1.283,48 TL bedel öngörüldüğü ancak bu kaleme ilişkin herhangi bir belgenin sunulmadığı, ihale komisyonunun 22.01.2009 tarihli kararı ile açıklamasının uygun bulunarak ihalenin anılan firma üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu; 

a-İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, 

b- Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 

c- Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, 

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “H. Aşırı Düşük Teklif Değerlendirmesi” başlıklı bölümünün  “Hizmet Alımı İhalelerinde” başlıklı (b ) maddesinde;

“Personel çalıştırılmasına dayalı olan (ağırlıklı olarak personel çalıştırılan, çalışacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma süresinin tamamının idare için kullanıldığı) hizmet alımı ihalelerinden; temizlik, özel güvenlik… hizmetleri ile sınırlı olmak üzere, verilmiş olan tekliflerin değerlendirilmesinde ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı, noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatına ilişkin genel giderleri karşılamak üzere asgari işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme ve genel giderler hesaplanacaktır. Ayrıca bu hizmetlerde amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatı ile ilgili giderlerin sözleşme ve genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarında bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir.

Amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatı ile ilgili giderler sözleşme ve genel giderler içinde değerlendirildiğinden, idari şartnamelerin “teklif fiyata dahil olan masraflar” kısmında bu giderler için bir bedel öngörülmeyecektir.

Asgari işçilik maliyeti; brüt asgari ücret ile idari şartnamede öngörülen yemek, yol ve giyim bedeli ile işveren sigorta prim tutarından oluşmaktadır. Asgari ücretin üzerinde ödeme öngörülen işlerde brüt asgari ücret yerine öngörülen bu fazla tutar yazılacaktır. Resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı günü yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, idari şartnamede yapılan belirlemeye göre brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin fazlası üzerinden belirlenecektir.

İşçilik, malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif  bileşenleri ile ilgili açıklama istenecek, istekliler tarafından yapılan bu açıklamalara ilişkin belgeler değerlendirilerek karar verilecektir.

Aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldıktan sonra asgari işçilik maliyeti üzerinden % 3 sözleşme ve genel giderleri karşılamayan teklifler reddedilecektir. Asgari işçilik maliyeti ve bu maliyet üzerinden hesaplanan % 3 oranındaki sözleşme ve genel giderleri karşılayan teklifler, idari şartnamede belirtilen diğer maliyet kalemleri (malzeme vb.) dikkate alınmak suretiyle değerlendirilerek ihale sonuçlandırılacaktır.”  açıklaması yer almaktadır.

Anılan mevzuat hükümleri gereğince aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklinin idarece öngörülen süre içerisinde teklif bileşenlerine ilişkin yazılı açıklama yapmaları ve bu açıklamalarını belgelendirmeleri gerekmektedir.

Başvuruya konu ihalede işçilik maliyeti (yol bedeli dahil), giyim bedeli ve ilaçlama maliyeti teklif fiyatı oluşturan kalemlerdir. Anılan Tebliğ hükmü gereğince aşırı düşük teklif sorgulamasında idare tarafından önemli teklif bileşeni olarak giyim ile ilaçlama maliyeti belirlenmiştir. İsteklilerin bu teklif bileşenlerine ilişkin olarak açıklama yapmaları ve bu açıklamalarını da belgelendirmeleri, idarenin de bu açıklamalar doğrultusunda teklifi değerlendirmesi gerekmektedir. İhale üzerinde bırakılan Rot Ajans Ltd. Şti. tarafından yapılan açıklamada ilaçlama için bir bedel öngörülmesine, bu bedeli tevsik edici herhangi bir belgenin sunulmamasına rağmen anılan firmanın açıklamaları uygun bularak ihalenin anılan firma üzerinde bırakıldığı anlaşılmaktadır.

 Anılan Tebliğ hükmü gereğince ihale komisyonu tarafından asgari işçilik maliyeti ve bu maliyet üzerinden hesaplanan % 3 oranındaki sözleşme ve genel giderleri karşılayan teklifler, dokümanda belirtilen maliyet kalemleri (giyim, ilaçlama gideri ) dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılması gerekirken, ilaçlama bedeli için tevsik edici belge sunmayan firmanın yaptığı açıklamanın uygun bulunarak ihalenin anılan firmanın üzerinde bırakılması 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine aykırılık teşkil etmektedir.

Ancak, yukarıda da belirtildiği üzere cumartesi ve pazar günlerine denk gelmeyen resmi ve dini bayram günleri yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi için; çalışacak personel sayısının ihale dokümanında belirtilmemesi nedeniyle teklif fiyatın hesaplanması mümkün bulunmadığı, bu durumunda ihale işlemleri ve ihale kararının iptalini gerektirdiğinden idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yapılan mevzuata aykırı değerlendirmenin esasa etkili olmadığı sonucuna varılmıştır.

            2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

            Başvuruya konu ihalede İdari Şartnamenin 7.3.1 maddesinde yapılan düzenleme ile teklif bedelinin %50’sinden az olmamak üzere tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesinin sunulması istenilmiştir.

            Anılan firma tarafından iş deneyimini tevsik için Karpuzkaldıran Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı tarafından 17.11.2008 tarih ve 6101-02-08/0002 sayı ile düzenlenmiş “265 adet motel temizliği, çevre sağlığı ve haşere mücadelesine” ilişkin 178.500,00 YTL tutarında iş bitirme belgesi sunulmuştur.

03.03.2009 tarih ve 418 sayılı yazı ile Karpuzkaldıran Özel Eğitim Merkezi Komutanlığından söz konusu iş bitirme belgesinin Komutanlıklarınca düzenlenip düzenlenmediği ile iş bitirme belgesinin Komutanlıklarınca düzenlenmiş olması halinde iş bitirme belgesi ile ilgili olarak sözleşme, hak ediş raporları, geçici kabul tutanağı, kesin hak ediş raporunun gönderilmesi istenilmiştir.

Karpuzkaldıran Özel Eğitim Merkezi Komutanlığından gelen 05.03.2009 tarih ve 6121-10-09 sayılı yazıda; söz konusu firma tarafından, Karpuzkaldıran Özel Eğitim Komutanlığının, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamı dışında kalan ve özel olarak yapılan hizmet alımları çerçevesinde 2008 yılına ait “265 motel temizliği, çevre sağlığı ve haşere mücadelesi” konulu işin gerçekleştirildiği, bahse konu iş bitirme belgesinin taraflarınca verildiği istenilen sözleşme ve diğer belgelerin yazıları ekinde olduğu belirtilmiştir.

Anılan idare tarafından bahse konu yazı ekinde  üç farklı işe ilişkin idari sözleşme ve bu işlere ilişkin özel sözleşmeler ile bahse konu işlere ilişkin yapılan ödemelerin listesi sunulmuştur. Söz konusu belgelerin incelendiğinde; 

1-Motel Temizliği Tip İdari Sözleşmesinin bila tarihte Karpuzkaldıran Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı ile Rot Ajans Reklamcılık Hizm. Tur. Temz. Taşm. San. Tic. Ltd. Şti. arasında imzalandığı, söz konusu sözleşmenin 01.04.2008-12.11.2008 tarihleri arasındaki dönemlerde motel temizliği hizmet işine ilişkin olduğu, sözleşmenin 5 inci maddesinde işe başlama ve işi bitirme tarihinin 01.04.2008-12.11.2008 olduğu,

2-Haşere Mücadelesi İçin İlaçlama Tip İdari Sözleşmesinin bila tarihte Karpuzkaldıran Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı ile Rot Ajans Reklamcılık Hizm. Tur. Temz. Taşm. San. Tic. Ltd. Şti. arasında imzalandığı, söz konusu sözleşmenin 01.04.2008-31.03.2009 tarihleri arasındaki dönemlerde haşere mücadelesi için ilaçlama mal ve hizmet alınması işine ilişkin olduğu, sözleşmenin 5 inci maddesinde işe başlama ve işi bitirme tarihinin 01.04.2008-31.03.2009 tarihleri arasında olduğu,

3-Pişirici/Temizlik Hizmet Alımı Tip İdari Sözleşmesinin bila tarihte Karpuzkaldıran Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı ile Rot Ajans Reklamcılık Hizm. Tur. Temz. Taşm. San. Tic. Ltd. Şti. arasında imzalandığı, sözleşmenin 5 inci maddesinde işe başlama ve işi bitirme tarihinin 01.06.2008-01.09.2008 tarihleri arasında olduğunun belirtildiği, Pişirici/Temizlik Hizmet Alımı Özel Sözleşmenin 1 nci maddesinde işin konusu işin; K.K.K. Karpuzkaldıran Özel Eğitim Komutanlığında bulunan ve idarece belirlenmiş alanlarda pişirici, temizlik ve sunum yapılması olduğu, 2.a maddesinde; “idarede görevlendirilecek olan personein; Komutanlıkca belirlenmiş alanlarda, idareye ait gıda malzemelerinin pişirilmesi, bunların sunumunun yapılması ve bu alanlarda temizlik yapılması faaliyetini icra edeceklerinin” belirtildiği,  

Söz konusu Fatura Listesinde iş bitirme için değerlendirmeye alınan KDV hariç tutarın ise 178.500,00 TL olduğunun belirtildiği görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “iş deneyim belgeleri” başlıklı 42 inci maddesinde;

“…

İş deneyim belgesi olarak, istekli tarafından teklif edilen bedelin %25’inden az ve %50’sinden fazla olmamak üzere idarece belirlenecek oranda, ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesinin ibrazı istenir

….

İş deneyimini gösteren belgeler, isteklinin ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlerdeki deneyimini ortaya koyan ve bu yönetmelikte yazılı esas ve usullere göre düzenlenerek verilen ve değerlendirilen; iş bitirme belgesi ve iş durum belgesi  ile iş denetleme ve iş yönetme belgesidir.

İş deneyiminde değerlendirilecek benzer  işler; ihale konusu hizmet veya hizmetin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, techizat ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işlerdir” hükmü,

          Aynı Yönetmeliğinin “iş deneyim belgesinin düzenlenmesi” başlıklı  53 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Bir sözleşme kapsamında 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki kuruluşlara gerçekleştirilen veya yapımla ilgili hizmet işleri ile sınırlı olmak üzere denetlenen veya yönetilen işler için iş deneyim belgeleri, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır.” hükmü,

          Anılan Yönetmeliğin “değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 59 uncu maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde; “İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili olarak iş deneyiminin değerlendirilmesinde tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış işler değerlendirilir. Birden fazla iş deneyimi, bunlar benzer işlere ait olsa dahi, toplanarak dikkate alınmaz” hükmü yer almaktadır.

          Başvuruya konu ihalede, teklif bedelinin %50’sinden az olmamak üzere ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesinin sunulması gerekmektedir. Ancak ihale üzerinde bırakılan firmanın sunduğu iş deneyim belgesinin tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesi olmadığı, sunulan iş deneyim belgesinin motel temizliği, çevre sağlığı ve haşere mücadelesi ile pişirici/temizlik alımına ilişkin üç farklı sözleşme konusu hizmet bedelinin toplamının alınmak suretiyle düzenlenen iş bitirme belgesi olduğu anlaşıldığından söz konu iş deneyim belgesinin anılan Yönetmelik hükmüne uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

          4734 sayılı Kanunun tekliflerin değerlendirilmesi başlıklı 37 nci maddesinin ikinci fıkrasında; “…Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır” hükmü bulunmaktadır. İhale üzerinde bırakılan firmanın sunduğu iş deneyim belgesinin anılan Yönetmelik hükmüne uygun olmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken ihalenin bu firma üzerinde bırakılması anılan Kanunun 37 nci maddesine aykırılık teşkil etmektedir.

          Bununla birlikte, yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine aykırı olarak düzenlenmiş iş bitirme belgesinin iptal edilmesi gerektiği hususunun iş bitirme belgesini düzenleyen idaresine bildirilmesi gerekmektedir.

            3) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasında; “Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler..” hükmüne,

İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8 inci maddesinin onuncu fıkrasında; “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez” hükmüne,

          Anılan Yönetmeliğin “İtirazen şikayet başvuruları” başlıklı 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “İdareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikayet ya da itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12 nci maddesinin ikinci fıkrasında; “İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

          Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunmanın ön koşulu idareye usulüne uygun şikayet başvurusu yapılmasıdır. Anılan iddia ile ilgili başvuru sahibinin idareye şikayet başvurusunun olmadığı, doğrudan Kuruma başvuruda bulunulduğu anlaşıldığından bu iddiaya ilişkin değerlendirme yapılmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1) 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

2) Karpuzkaldıran Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı tarafından düzenlenen 17.11.2008 tarih ve 6101-02-08/0002 sayılı “265 adet motel temizliği, çevre sağlığı ve haşere mücadelesine” ilişkin iş bitirme belgesinin iptal edilmesi gerektiği hususunun anılan idareye bildirilmesine,

3) 3 üncü iddia yönünden başvurunun reddine,

4) Fazla yatırılan 2.000 TL başvuru bedelinin başvuru sahibinin isteği halinde iadesine,

Esasta
   Oybirliği gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.